.

.

✅ حقوق مدنی نکته 597

نظر به اینکه، فلسفه وصیت در این است که آخرین خواسته های مشروع متوفی اجرا شود و موصی تا لحظه مرگ بتواند آرمان های خویش را انجام دهد، موصی تا لحظه مرگ هر وقت بخواهد می تواند از وصیت خود رجوع نماید.

✅ حقوق مدنی نکته 598

اگر موصی ثانیاً وصیتی بر خلاف وصیت اول نماید، وصیت دوم صحیح است.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 597

ادله اثبات در امور کیفری شامل مواردی می شود که در قنون مجازات اسلامی مقرر گردیده است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 598

ادله اثبات جرم عبارت از اقرار، شهادت، قسامه و سوگند در موارد مقرر قانونی و علم قاضی است.

✅ حقوق جزا نکته 597

در موارد شرکت در جنایت عمدی، حسب مورد، مجنی علیه یا ولی دم می تواند یکی از شرکا در جنایت عمدی را قصاص کند و دیگران باید بلافاصله سهم خود از دیه را به قصاص شونده بپردازند.

✅ حقوق جزا نکته 598

در موارد شرکت در جنایت عمدی، حسب مورد، مجنی علیه یا ولی دم می تواند همه شرکا یا بیش از یکی از آنان را قصاص کند، مشروط بر اینکه دیه مازاد بر جنایت پدید آمده را پیش از قصاص، به قصاص شوندگان بپردازد.اگر قصاص شوندگان همه شرکا نباشند، هر یک از شرکا که قصاص نمی شود نیز باید سهم خود از دیه جنایت را به نسبت تعداد شرکا بپردازد.

✅ اصول فقه نکته 384

شبهه وجوبیه و شبهه تحریمیه:

شبهه وجوبیه زمانی است که شک می کنیم کاری واجب است یا واجب نیست = شک در وجوب است بدون احتمال حرمت = احتمال وجوب عملی وجود داشته باشد.

شبهه تحریمیه زمانی است که شک می کنیم کاری حرام است یا حرام نیست = شک در حرمت است بدون احتمال وجوب = احتمال حرمت عملی وجود داشته باشد.

✅ حقوق تجارت نکته 597

هر کس عالماً سهام یا گواهینامه موقت سهام را بدون ذکر مبلغ اسمی صادر کند یا بفروشد یا به معرض فروش بگذارد مرتکب جرم شده است.

✺نکته: مبلغ اسمی سهام با ارزش واقعی سهام تفاوت دارد و مبلغی است که در اساسنامه تعیین شده و در ورقه سهم نیز قید شده است.

✅ حقوق تجارت نکته 598

رئيس و اعضاء هيأت مديره و مديرعامل هر شركت سهامي كه∇∇

*قبل از به ثبت رسيدن افزايش سرمايه

                     یا

*با ثبت مزورانه افزايش ‌سرمايه

                     یا

*با ثبت افزایش سرمایه بدون رعايت تشريفات لازم

سهام يا قطعات سهام جديد صادر و منتشر كنند به جزاي نقدي محكوم خواهند شد.(ماده261 لایحه اصلاحی قانون تجارت)

✅آیین دادرسی مدنی نکته 597

دعاوی قابل اثبات با گواهی دو مرد:

  اصل طلاق و اقسام آن.

  رجوع در طلاق.

  دعاوی غیر مالی.

آیین دادرسی مدنی نکته 598

دعاوی قابل اثبات با گواهی دو مرد یا یک مرد و دو زن:

  اصل نکاح.

  دعاوی مالی.

✅ حقوق مدنی نکته 599

هرگاه دو وصیت نامه مخالف در یک روز تنظیم شده باشد و نتوان تقدم یکی را احراز کرد در صورتی که تعارض ذاتی نباشد،(مانند تملیک یک مال به دو نفر)باید هر دو را اجرا کرد زیرا تردید دراصل رجوع وجود دارد و زوال هیچ یک از دو اراده به اثبات نمی رسد. برعکس هرگاه تضاد بین دو وصیت ذاتی باشد و جمع آنها حتی در فرض انشا یک و صیت ممکن نباشد(مانند تملیک طلب به بدهکار و شخص ثالث)چاره ای جز ابطال هر دو باقی نمی ماند.

✅ حقوق مدنی نکته 600

موصی به یا باید موجود باشد و یا قابلیت وجود را در آینده داشته باشد مانند میوه ی درخت، نتاج حیوان و … . امکان وصیت به مال آینده ناظر به موردی است که موصی تملیک عین را که موجود می پندارد اراده نکند و بعد  ثابت شود که موجود نبوده است.در این صورت به علت فقدان موضوع،  آن وصیت باطل است به ویژه آنکه آن عین در آینده نیز به وجود نمی آید. مانند اینک موصی اسبی را که خیال می کند در مزرعه دارد وصیت کند و بعد معلوم شود اسب در هنگام وصیت مرده است. تصرف موصی به علت فقدان موضوع، باطل است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 599

احکام و شرایط قسامه که برای اثبات یا نفی قصاص و دیه معتبر است، مطابق مقررات مدکور در کتاب قصاص و دیات می باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 600

در مواردی که دعوای کیفری با ادله شرعی از قبیل اقرار و شهادت که موضوعیت دارد، اثبات می شود، قاضی به استناد آنها رأی صادر می کند مگر اینکه علم به خلاف آن داشته باشد.

✅ حقوق جزا نکته 599

اگر مجنی علیه یا ولی دم، خواهان قصاص برخی از شرکا باشد و از حق خود نسبت به برخی دیگر مجانی گذشت کند یا با آنان مصالحه نماید، در صورتی که دیه قصاص شوندگان بیش از سهم جنایتشان باشد، باید پیش از قصاص، مازاد دیه آنان را به قصاص شوندگان بپردازد.

✅ حقوق جزا نکته 600

مجازات قتل عمدی در صورت تقاضای ولی دم و وجود سایر شرایط مقرر در قانون، قصاص و در غیر اینصورت مطابق مواد دیگر قانون از حیث دیه و تعزیر خواهد بود.

✅ اصول فقه نکته 385

کاربرد اصل برائت در حقوق:

1-  اصل برائت به معنای برائت از تکلیف( برائت به معنای اصولی)

الف) شک در جرم بودن عمل ب)شک در قلمرو مفهومی جرم ج) شک در جزئیات عمل ارتکابی د)شک در تکلیف وجوبی.

2-  اصل برائت به معنای برائت از اتهام و مجازات

الف)تردید در انتساب جرم به متهم(استناد به اصل عدم)  ب)تردید در میزان مجازات(اصل قانونی بودن مجازات)

3-  اصل برائت به معنای برائت ذمه از دین

      الف) تردید در ثبوت دین(استناد به اصل عدم)  ب) تردید در ثبوت ضمان قهری(استناد به اصل عدم)

✅ حقوق تجارت نکته 599

رئيس و اعضاء هيأت مديره و مديرعامل هر شركت سهامي كه قبل از پرداخت تمامي مبلغ اسمي سهام مبادرت به صدور و انتشار سهام جديد يا قطعات سهام جديد بنمايند‌، به حبس و جزاي نقدي محكوم خواهند شد(ماده261 لایحه اصلاحی قانون تجارت).

✅ حقوق تجارت نکته 600

رئيس و اعضاء هيأت مديره هر شركت سهامي كه در مورد كاهش سرمايه عالماً مقررات زير را رعايت نكنند به جزاي نقدي محكوم خواهند شد ⇩

1-در صورت عدم رعايت تساوي حقوق صاحبان سهام.

2-در صورتي كه پيشنهاد راجع به كاهش سرمايه حداقل چهل و پنج روز قبل از تشكيل مجمع عمومي فوق‌العاده به بازرس شركت تسليم نشده ‌باشد.

3-در صورتي كه تصميم مجمع عمومي دائر بر تصويب كاهش سرمايه و مهلت و شرایط آن در روزنامه رسمي و روزنامه كثيرالانتشاري كه‌اعلانات مربوط به شركت در آن نشر مي‌گردد آگهي نشده باشد.(ماده 264 لایحه اصلاحی قانون تجارت)

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 599

دعاوی قابل اثبات با گواهی چهار زن یا دو مرد یا یک مرد و دو زن:

دعاوی که اطلاع از آن معمولاً در اختیار زنان است مانند ولادت و رضاع و … .

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 600

هرگاه خواهان بخواهد به شهادت شهود استناد نماید باید مشخصات و نشانی گواهان را در دادخواست ذکر نماید، هم چنین اگر خوانده بخواهد برای دفاع به شهادت شهود استناد نماید، باید اسامی و نشانی شهود را در اولین جلسه ی دادرسی به دادگاه اعلام نماید.

✅ حقوق مدنی نکته 601

وصیت به منافع ترکه نافذ است زیرا منافع از اقسام اموالی است که قابلیت وجود را دارد و در آینده به وجود می آید.

✅ حقوق مدنی نکته  602

علم اجمالی به موصی و قابلیت تعیین موصی به برای حجیت وصیت کافی است و نیازی نیست که وصف و مقدار آن معلوم باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 601

هرگاه ادله ای که موضوعیت دارد فاقد شرایط شرعی و قانونی لازم باشد، می تواند به عنوان اماره قضایی مورد استناد قرار گیرد مشروط بر اینکه همراه با قرائن و امارات دیگر، موجب علم قاضی شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 602

اگر پس از اجرای حکم،دلیل اثبات کننده جرم باطل گردد، مانند آنکه در دادگاه مشخص شود که مجرم، شخص دیگری بوده یا اینکه جرم رخ نداده است و متهم به علت اجرای حکم، دچار آسیب بدنی، جانی یا خسارت مالی شده باشد، کسانی که ایراد آسیب یا خسارت مذکور، مستند به آنان استف اعم از ادا کننده سوگند، شاکی یا شاهد حسب مورد به قصاص یا پرداخت دیه یا تعزیر مقرر در قانون و جبران خسارت مالی محکوم می شوند.

✅ حقوق جزا نکته 601

هرکس مرتکب قتل عمد شود و شاکی نداشته یا شاکی داشته اما از قصاص گذشت کرده باشد و یا به هر علت قصاص نشود در صورتی که اقدام وی موجب اخلال در نظم و صیانت و امنیت جامعه یا بیم تجری مرتکب یا دیگران گردد دادگاه مرتکب را به حبس از سه تا ده سال محکوم می نماید.

✅ حقوق جزا نکته 602

هرگاه زن مسلمانی عمداً کشته شود، حق قصاص ثابت است لکن اگر قاتل، مرد مسلمان باشد، ولی دم باید پیش از قصاص، نصف دیه کامله را به او بپردازد و اگر قاتل، مرد غیر مسلمان باشد بدون پرداخت چیزی قصاص می شود.

✅ اصول فقه نکته 386

با توجه به قاعده عقلی «قبح عقاب بلابیان»، اصل عطف بماسبق نشدن قوانین کیفری نتیجه گرفته می شود. پس اصل عطف بماسبق نشدن قوانین کیفری از نتایج حقوقی اصل برائت است. به عبارت دیگر، مبنای اساسی «اصل عطف بماسبق نشدن قوانین کیفری»، قاعده عقلی «قیح عقاب بلابیان» است. از این رو قوانین ارفاقی و تخفیفی، به گذشته عطف می شوند. زیرا عطف بماسبق شدن این دسته از قوانین، با قاعده قبح عقاب بلابیان منافاتی ندارد. اصل 169ق.ا و ماده 10ق.م.ا بیانگر این اصل می باشد. البته هیئت عمومی دیوان عالی کشور در رأی وحدت رویه خود تصریح کرد که مفاد ماده مزبور از قوانین و احکام الهی، از جمله قوانین راجع به قصاص که از صدر اسلام تشریع شده اند انصراف دارد.

✅ حقوق تجارت نکته 601

تبدیل شرکت سهامی خاص به شرکت سهامی عام موکول به آن است که⇩

  مدت دو سال از تأسیس آن گذشته باشد و دو ترازنامه به تصویب مجمع عمومی صاحبان سهام رسیده باشد.

   سرمایه آن نباید از پنج میلیون ریال کمتر باشد در غیر این صورت افزایش سرمایه الزامی است.

  اساسنامه شرکت سهامی خاص با رعایت مقررات لایحه اصلاحی قانون تجارت در مورد شرکت سهامی عام اصلاح و یا مجدداً تنظیم گردد.

   مورد تصویب مجمع عمومی فوق العاده قرار گیرد.

✅ حقوق تجارت نکته 602

شركت سهامي خاص بايد ظرف يك ماه از تاريخي كه مجمع عمومي فوق‌العاده صاحبان سهام تبديل شركت را تصويب كرده است ⇦ ‌صورتجلسه مجمع عمومي فوق‌العاده + اساسنامه‌اي كه براي شركت سهامي عام به تصويب مجمع عمومي عادي يا فوق‌العاده رسيده است + دو ترازنامه و حساب سود و زيان مذكور در ماده 278 لایحه كه به تأييد حسابدار رسمي رسيده باشد  + صورت دارايي شركت در موقع تسليم مدارك به مرجع ثبت شركت‌ها كه متضمن تقويم كليه اموال منقول و غيرمنقول شركت بوده و به تأييد‌كارشناس رسمي وزارت دادگستري رسيده باشد + اعلاميه تبديل شركت را به مرجع ثبت شرکت ها تقدیم کند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 601

 جرح گواه عبارت است از ادعای فقدان یکی از شرایطی که قانون برای شاهد مقرر کرده است و از ناحیه طرفین دعوا صورت می گیرد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 602

شهادت گواه جرح شده، گواهی به مفهوم دقیق کلمه محسوب نمی شود و تشخیص ارزش و تأثیر آن با دادگاه است.

✅ حقوق مدنی نکته 603

در صورتی که موصی به مال معین باشد، تقویم می شود.اگر بیش از ثلث ترکه باشد مازاد، مال ورثه است مگر  اینکه ورثه اجازه دهند و تقویم بر اساس ارزش موصی به، در زمان فوت موصی می باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 604

میزان ثلث و اعتبار دارایی موصی، در حین وفات معین می شود نه به اعتبار دارایی وی در حین وصیت. همه ی اموال، حقوق و مطالبات موصی  و اموالی که سبب تملک آن به وسیله موصی ایجاد شده و بعد از فوت به ترکه افزوده شود،جزء دارایی موصی محسوب می شوند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 603

اقرار عبارت از اخبار شخص به ارتکاب جرم از جانب خود است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 604

اظهارات وکلیل علیه موکل و ولی و قیم علیه مولی علیه اقرار محسوب نمی شود.

✅ حقوق جزا نکته 603

در قصاص مرد غیرمسلمان به سبب قتل زن غیر مسلمان، پرداخت ما به التفاوت دیه آنها لازم است.

✅ حقوق جزا نکته 604

اگر یک نفر،دو یا چند نفر را عمداً به قتل برساند، اولیای دم هر یک از مقتولان می توانند به تنهایی و بدون گرفتن رضایت اولیای مقتولان دیگر و بدون پرداخت سهمی از دیه به آنان، اقدام به قصاص کنند.

✅ اصول فقه نکته 387

اصل 167ق.ا: «قاضی موظف است حکم هر دعوا را در قوانین مدوّنه بیابد و اگر نیابد با استناد به منابع معتبر اسلامی یا فتاوای معتبر، حکم قضیه را صادر نماید و نمی تواند به بهانه سکوت یا نقض یا اجمال یا تعارض قوانین مدوّنه از رسیدگی به دعوا و صدور حکم امتناع ورزد». از نظر برخی محققان، اصل 167ق.ا شامل همه مسائل حقوقی و کیفری می شود و لذا اصل 167ق.ا بر اصل 36ق.ا (که بیانگر اصل قانونی بودن مجازات است) حکومت دارد به این معنا که اصل 167ق.ا، دامنه موضوع اصل 36ق.ا(مستند قاضی در صدور حکم یعنی قانون) را به نحو تعبدی و تنزیلی و ادعایی، توسعه داده و قاضی را مجاز در صدور حکم – حتی در امور کیفری و مجازاتها – با استناد به منابع معتبر اسلامی یا فتاوای معتبر، می نماید. لازم به ذکر است که نظر برخی حقوقدانان جزایی با دیدگاه فوق، مخالف بوده و همین دیدگاه مخالف، در حقوق جزا غلبه دارد.

✅ حقوق تجارت نکته 603

مراحل تبدیل شرکت سهامی عام به شرکت سهامی خاص⇦1-افزایش سرمایه شرکت تا حد شرکت سهامی خاص 2-عرضه سهام جدید برای پذیره نویسی جدید 3- اصلاح اساسنامه شرکت.

✅ حقوق تجارت نکته 604

سرمایه شرکت با مسئولیت محدود به سهام یا قطعات سهام تقسیم نمی شود بلکه هر یک از شرکاء به میزان سرمایه ای که به شرکت آورده است، مسئول قروض و تعهدات شرکت است:

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 603

حتی اگر یکی از طرفین، شاهد طرف مقابل را جرح ننماید، دادگاه نیز می تواند رأساً در صورت تشخیص عدم وجود شرایط قانونی شاهد یا وجود یکی از جهات جرح شاهد از پذیرفتن و تأثیر دادن گواهی در دعوا خودداری نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 604

جرح گواه علی القاعده تشریفات خاصی ندارد اما باید قبل از ادای شهادت به عمل آید.

✅ حقوق مدنی نکته 605

وصیت برای حمل صحیح  است اما تملک او منوط به زنده متولد شدن وی می باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 606

در صورت تعدد موصی له و محصور بودن آنها،موصی‌به بین آنها به صورت مساوی تقسیم می شود مگر موصی طور دیگری معرر داشته باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 605

اقرار به ارتکاب جرم قابل توکیل نیست.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 606

اقرار باید با لفظ یا نوشتن باشد و در صورت تعذر، با فعل از قبیل اشاره نیز واقع می شود و در هر صورت باید روشن و بدون ابهام باشد.

✅ حقوق جزا نکته 605

اگر یک نفر، دو یا چند نفر را عمداً به قتل برساند و اولیای دم همه مقتولان، خواهان قصاص باشند، قاتل بدون اینکه دیه ای بپردازد، قصاص می شود.

✅ حقوق جزا نکته 606

اگر یک نفر، دو یا چند نفر را عمدا به قتل برساند، اگر اولیای دم برخی از مقتولان، خواهان قصاص باشند و اولیای دم مقتول یا مقتولان دیگر، خواهان دیه باشند، در صورت موافقت قاتل به پرداخت دیه به آنان در مقابل گذشت از حق قصاصشان، دیه آنان از اموال قاتل پرداخت می شود و بدون موافقت قاتل، حق اخذ دیه از او و یا اموالش را ندارند.

✅ اصول فقه نکته 388

از اصل برائت، اصل تفسیر به نفع متهم خارج شده و از اصل تفسیر به نفع متهم، دو قاعده فرعی تر خارج می شود:

اول) قاعده لزوم تفسیر مضیق در مورد قوانین تعیین کننده جرم و مجازات: اگر نتوان با کمک قواعد کلی محاوره و اصول لفظی(مانند تمسک به مفهوم مخالف و مفهوم موافق، اصالة العموم، اصالة الإطلاق، اصلة الظهور و …) مراد قانونگذار را به دست آورد و در نهایت شک و شبهه ای وجود داشته باشد قاضی باید به گونه ای تفسیر کند که فقط شامل قدر متیقن و حداقل موارد باشد یعنی مفهوم و مصداق جرم را حتی الإمکان محدود و مضیَّق کند و آن را کاهش دهد.

دوم) قاعده لزوم تفسیر موسع در قوانین ارفاقی: هرگاه قانونگذار در مقام بیان موارد معافیت از مجازات یا تخفیف و ارفاقی برای متهم باشد باید آن را به صورت موسع و گسترده تفسیر کرد تا موارد آن افزایش یابد.

✅ حقوق تجارت نکته 605

در شرکت با مسئولیت محدود، موضوع سهام منتفی است لکن میزان سرمایه شرکت یا سهم الشرکه مطرح است که قابل تأمین و توقیف است.

✅ حقوق تجارت نکته 606

حداقل و حداکثری برای سرمایه در این نوع شرکت ها وجود ندارد اما رویه عملی اداره ثبت یک میلیون ریال است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 605

اگر بعد از صدور رای دادگاه متوجه شود که قبل از ادای گواهی جهات جرح وجود داشته است ولی بر دادگاه مخفی مانده و رای صادره هم مستند به آن گواهی باشد دادگاه رای واخواهی یا تجدیدنظر را بدون توجه به گواهی شهود صادر می نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 606

 دادگاه گواهی هر گواه را منفرداً استماع می کند و بعد از ادای گواهی می تواند از شهود مجتمعاً تحقیق نماید.

✅ حقوق مدنی نکته 607

در خصوص اهلیت وصی،چون وصیت ایقاع است و اراده ی وصی در آن نقشی ندارد و تنها اراده ی موصی در آن موثر است، اهلیت وصی در زمان فوت موصی(تفویض سمت)شرط است نه زمان انشا وصیت و زوال اهلیت  وصی باعث انحلال وصایت نمی شود و به سبب برطرف شدن مانع و رفع حجر وصی می تواند به کار خود ادامه دهد مگر موصی، وصایت را مقید به وصفی  کند که در صورت زوال آن وصف وصی منعزل می شود.

✅ حقوق مدنی نکته 608

 اشخاص حقوقی اگر انجام عمل وصایت خارج از اهداف ایجاد شخصیت حقوقی آنان نباشد می توانند وصی قرار گیرند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 607

اقرار باید منجّز باشد و اقرار معلق و مشروط معتبر نیست.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 608

اقرار در صورتی نافذ است که اقرار کننده در حین اقرار،عاقل، بالغ، قاصد و مختار باشد.

✅ حقوق جزا نکته 607

هرگاه رفتار مرتکب و فوت مجنی علیه، هر دو در ماه های حرام «محرم،رجب،ذی القعده و ذی الحجه» یا در محدوده حرم مکه، واقع شود خواه جنایت عمدی و خواه غیر عمدی باشد، علاوه بر دیه نفس، یک سوم دیه نیز به مجازات افزوده می گردد.

✅ حقوق جزا نکته 608

سایر مکان ها و زمان های مقدس و متبرک مشمول حکم تغلیظ دیه نیست.

✅ اصول فقه نکته 389

اصل تفسیر به نفع متهم و نیز اصل تفسیر مضیق در قوانین کیفری بیانگر جرم  و مجازات و اصل تفسیر موسع در قوانین ارفاقی همگی از اصول عملیه بشمار می آیند که تنها در صورت شک در مراد قانونگذار قابل اجرا است. اما در صورتی که با توجه به اصول لفظی مانند اصالة العموم و اصالة الإطلاق یا سایر فنون استنباط مانند تمسک به مفهوم مخالف و موافق یا با کمک سایر قراین و شواهد تاریخی بتوان مراد قانونگذار را به دست آورد دیگر نوبت به اجرای این اصول نمی رسد زیرا موضوع این اصول، شک در مراد قانونگذار است و هرگاه از طرق دیگر شک برطرف گردید موضوع اجرای اصول عملیه منتفی می شود.

✅ حقوق تجارت نکته 607

شرکت با مسئولیت محدود با دو شریک تشکیل می شود.

✅ حقوق تجارت نکته 608

مراحل تشکیل شرکت با مسئولیت محدود:

1-  وجود قرارداد کتبی با امضای تمامی شرکا و تنظیم آن به صورت سند رسمی

2-  تأدیه سرمایه نقدی و تقویم و تسلیم سهم الشرکه غیرنقدی

3-  تصریح میزان تقویمی سهم الشرکه غیر نقدی در شرکتنامه

4-  سهم الشرکه به صورت سهام نباید باشد و پذیره نویسی آن ممنوع است.

✺نکته⇦ تقویم نکردن و یا عدم ذکر میزان تقویم شده سهم الشرکه غیرنقدی در اساسنامه موجب بطلان شرکت می شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 607

گواهی دروغ نزد مقامات رسمی جرم شمرده می شود و در صورتی که بر دادگاه مشخص شود که شهادت برخلاف واقع بوده است به شهادت او ترتیب اثر داده نمی شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 608

در صورتی که شاهد از شهادت خود رجوع کند به شهادت او ترتیب اثر داده نمی شود.

✅ حقوق مدنی نکته 609

وصایت به ترتیب نیز امکان دارد و موصی می تواند چند نفر را به نحو ترتیب وصی قرار دهد.در این حالت شرایط وصی در زمانی لازم است که وصایت از وصی قبلی به او می رسد.

✅ حقوق مدنی نکته 610

اصولا وکیل و اجیر گرفتن برای انجام وصایت اشکالی ندارد مگر در صورت تصریح به عدم آن.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 609

اقراری که تحت اکراه، اجبار، شکنجه و یا اذیت و آزار روحی یا جسمی اخذ شود، فاقد ارزش و اعتبار است و دادگاه مکلف است از متهم تحقیق مجدد نماید.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 610

اقرار شخص سفیه که حکم حجر او صادر شده است و شخص ورشکسته ،نسبت به امور کیفری نافذ است،اما نسبت به ضمان مالی ناشی از جرم معتبر نیست.

نکته:هرگاه متهم اقررا به ارتکاب جرم کند، اقرار وی معتبر است و نوبت به ادله دیگر نمی رسد، مگر اینکه با بررسی قاضی رسیدگی کننده قرائن  و امارات برخلاف مفاد اقرار باشد که در این صورت دادگاه ، تحقیقو بررسی لازم را انجام می دهد و قرائن و امارات مخالف اقرار را در رای ذکر می کند.

✅ حقوق جزا نکته 609

معیار شروع و پایان ماه های حرام، مغرب شرعی مانند ماه رجب که از مغرب شرعی آخرین روز ماه جمادی الثانی، شروع و با مغرب شرعی آخرین روز ماه رجب به پایان می رسد.

✅ حقوق جزا نکته 610

در حکم تغلیظ دیه فرقی میان بالغ و غیر بالغ، زن و مرد و مسلمان و غیر مسلمان نیست.

✅ اصول فقه نکته 390

از اصل برائت ذمه و اصل عدم ضمان این نتیجه منطقی به دست می آید که در دعوای مطالبات میان افراد، مدعی طلب باید حق خود را اثبات کند و شخصی که بر علیه او ادعای طلب شده است نیازی به ارائه دلیل برای اثبات برائت ذمه خود ندارد. همچنین اثبات ورورد خسارت و انتساب آن به خوانده بر عهده ی مدعی خسارت و زیان دیده است. مواد 197ق.آ.د.م و 1257ق.م این تنیجه مهم را تصریح می کند.

✅ حقوق تجارت نکته 609

شرکت نامه باید کتبی باشد و برای اعتبار در مقابل اشخاص ثالث باید در اداره ثبت شرکت ها ثبت شود و خلاصه آن نیز در روزنامه کثیرالانتشار آگهی شود.

✅ حقوق تجارت نکته 610

شرکت زمانی تشکیل می شود که⇩

سهم الشرکه نقدی تأدیه و سهم الشرکه غیر نقدی توسط کلیه شرکا تقویم وتسلیم شود

✌️دقت داشته باشید: در شرکت با مسئولیت محدود برخلاف شرکت سهامی تعهد به تأدیه وجود ندارد عدم رعایت این امر ⇩

بطلان شرکت؛ اما شرکا در مقابل اشخاص ثالث حق استناد به این بطلان را ندارند.

✌️دقت داشته باشید: در صورت تقویم غیرواقعی آورده های غیرنقدی، شرکایی که در تقویم شرکت داشته اند در مقابل ثالث مبنی بر تفاوت قیمت واقعی مال و قیمت تقویم شده مسئولیت تضامنی دارند. مدت مرور زمان اقامه این دعوا ده سال از تاریخ تشکیل شرکت است.

✌️دقت داشته باشید: اظهار خلاف واقع در اوراق و اسناد ارائه شده به اداره ثبت در حکم کلاهبرداری می باشد و متضررین می توانند ضمن طرح شکایت کیفری، دادخواست ضرر و زیان به دادگاه کیفری رسیدگی کننده بدهند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 609

سوگند، اخباری تشریفاتی است که به موجب آن شخص خداوند را بر صدق اظهار یا عهد خود گواه می گیرد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 610

سوگند اثباتی یا قضایی سوگندی است که در محدوده ی قانون، ادعا را ثابت می کند و بنابراین از ادله اثبات دعوا است و چون نزد دادرس ادا می شود سوگند قضایی نامیده می شود.

✅ حقوق مدنی نکته 611

تعیین صغیر به عنوان وصی امکان دارد به شرط آنکه به اتفاق یک نفر کبیر باشد.در این حالت اجرای وصایا با کبیر است تا زمانی که صغیر به رشد کند و به بلوغ برسد.زیرا وصی باید برای تصرفاتی که مامور به اجرای آن است اهلیت داشته باشد.به این دلیل به تنهایی نمی تواند عهده دار امور باشد و درصورت فوت صغیر پیش از بلوغ وصی به استقلال امور را انجام می دهد.

✅ حقوق مدنی نکته 612

سفیه را فقط در مواردی می توان وصی قرار داد که در آن اهلیت دارد.یعنی وصایت برای امور غیرمالی باشد مانند آموختن زبان، صنعت،حرفه و …….

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 611

در کلیه جرائم، یک بار اقرار کافی است، مگر در جرایم زیر که نصاب آن به شرح زیر است:

الف:چهار بار در زنا

ب:دو بار در شرب خمر،قوادی،قذف و سرقت موجب حد

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 612

برای اثبات جنبه غیر کیفری کلیه جرائم،یک بار اقرار کافی است.

✅ حقوق جزا نکته 611

سقط جنین پس از پیدایش روح، مشمول حکم تغلیظ است.

✅ حقوق جزا نکته 612

تغلیظ دیه،در مواردی که عاقله یا بیت المال پرداخت کننده دیه باشد نیز جاری است.

✅ اصول فقه نکته391

ماده 197ق.آ.د.م می گوید: «اصل، برائت است؛ بنابراین اگر کسی مدعی حق یا دینی بر دیگری باشد باید آن را اثبات کند در غیر این صورت با سوگند خوانده، حکم به برائت صادر خواهد شد». منظور از اصل برائت در ماده فوق، اصل برائت ذمه از دین است نه برائت اصولی و برائت از تکلیف. زیرا در موارد شک در ثبوت دین یا شک در ضمان، اصل عدم دین و عدم ضمان جاری است و با اجرای این اصول، نوبت به اجرای اصل برائت به معنای اصولی نمی رسد. برای تفهیم بهتر مطلب به توضیح زیر توجه کنید:

 اگر «شک کنیم که دینی بر ذمه فردی وجود دارد یا نه، و نتیجتاً شک در تکلیف آن فرد نسبت به پرداخت دین داشته باشیم». در این حالت با دو شک مواجه هستیم: شک در وجود دین بر ذمه فرد(شک سببی) و شک در تکلیف فرد نسبت به پرداخت دین مشکوک(شک مسبَّبی). در مورد شک اول، به اصل برائت ذمه از دین یا اصل عدم استناد می کنیم و با استناد به برائت ذمه از دین، حکم می کنیم که دینی وجود ندارد و دیگر نیازی نیست که به اصل برائت از تکلیف در مورد شک دوم استناد کنیم. زیرا وقتی با استناد به اصل برائت ذمه از دین می گوئیم دین مشکوک وجود ندارد دیگر بحث تکلیف پرداخت دین مشکوک مطرح نخواهد شد و نوبت به اصل برائت از تکلیف نمی رسد. از این رو اصل برائت ذمه از دین، چون در مورد شک سببی(شک در ثبوت دین بر ذمه فرد) به کار می رود اصل سببی است و اصل برائت از تکلیف، چون در مورد شک مسبَّبی(شک در تکلیف پرداخت دین مشکوک آن فرد) به کار می رود اصل مسبَّبی است. از آنجا که با جریان اصل سببی، دین مشکوک برطرف می شود و تبعاً موضوع اصل مسبَّبی(یعنی شک در تکلیف پرداخت دین مشکوک) هم برطرف می گردد و نوبت به اصل مسبَّبی نمی رسد لذا می گوئیم اصل سببی بر اصل مسبَّبی ورود دارد.

✅ حقوق تجارت نکته 611

منظور از آورده نقدی⇦ وجه نقد اعم از وجه رایج ایران یا پول خارجی

✤✤قبول چک و سفته ممنوع است زیرا آورده نقدی باید تماماً تأدیه شود.

✅ حقوق تجارت نکته 612

اموالی به عنوان آورده غیرنقد قابل ارائه هستند که مادی و قابل تقسیم باشند به این ترتیب اموالی از قبیل مطالبات و منافع اشخاص و نیز سهم الشرکه سایر شرکت های تجاری قابل پذیرش نیست.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 611

 سوگند قضایی یا اثباتی با توجه به قانون به سه دسته تقسیم می شود:

  • سوگند قاطع دعوا یا بتّی.

  • سوگند تکمیلی.

  • سوگند استظهاری.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 612

سوگند بتّی یا قاطع دعوا سوگندی است که به وسیله ی آن حسب مورد ادعای مدعی اثبات یا اسقاط می گردد.

✅ حقوق مدنی نکته 613

موصی می تواند یک نفر را تحت عنوان ناظر برای نظارت بر عملیات وصی معین کند و حدود اختیاراتش را تعیین کند.این ناظر ممکن است استصوابی باشد یا اطلاعی که اصل بر اطلاعی بودن است و استصوابی بودن نیاز به تصریح دارد.در خصوص تفاوت این دو امر با هم قبلا  توضیح داده شد.

✅ حقوق مدنی نکته 614

اگر وصایت به اجتماع باشد و از تصمیم همگی آنان خسارتی به بار آید، اوصیا در برابر ورثه مشترکاً مسئولیت مدنی دارند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 613

در مواردی که تعدد اقرار شرط است، اقرار می تواند در یک یا چند جلسه انجام شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 614

انکار بعد از اقرار موجب سقوط مجازات نیست به جز در اقرار به جرمی که مجازات آن رجم یا حد قتل است که در این صورت در هر مرحله،ولو در حین اجرا،مجازات مزبور ساقط و به جای آن در زنا و لواط صد ضربه شلاق و در غیر آنها حبس تعزیری درجه پنج ثابت می گردد.

✅ حقوق جزا نکته 613

در قتل عمدی که به علت عدم امکان قصاص یا عدم جواز آن دیه پرداخت می شود نیز قواعد تغلیظ دیه جاری است.

✅ حقوق جزا نکته 614

تغلیظ دیه مخصوص قال نفس است و در جنایت بر اعضا و منافع جاری نیست.

✅ اصول فقه نکته 392

شرط اجرای اصل برائت در شبهات حکمی، تفحص و جستجو از وجود دلیل اجتهادی است؛ اما در مورد شبهات موضوعی، فحص و جستجو از دلیلی که شبهه را برطرف نماید لازم نیست(همان، ص77 به نقل از: آخوند خراسانی، کفایة الأصول، ص424).

✅ اصول فقه نکته 393

حسن احتیاط: هرچند در موارد شک در تکلیف، چه شبهه تحریمی و چه شبهه وجوبی، می توان اصل برائت را جاری کرد هیچ تردیدی وجود ندارد که هم از جهت عقلی و هم از نظر شرعی، رعایت احتیاط در همه حال نیکو و پسندیده است. حسن احتیاط در همه موارد ثابت است مگر فرضی که موجب اختلال نظام زندگی بشری شود مثلاً باعث عسر و حرج یا وسواس شود(اصول فقه کاربردی، ج3، ص78).

✅ حقوق  تجارت نکته 613

در شرکت با مسئولیت محدود، مرجع و مسئولیت تقویم آورده¬های غیرنقدی بر عهده شرکاء می¬باشد و برخلاف شرکت های سهامی،نظر کارشناس رسمی برای ارزیابی آورده الزامی نیست.

✅ حقوق تجارت نکته 614

در شرکت با مسئولیت محدود، برخلاف شرکت های سهامی آورده غیر نقد یا اسناد مالکیت آن نزد بانک تودیع نمی¬شود بلکه به مدیرعامل شرکت تسلیم می شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 613

 سوگند تکمیلی سوگندی است که برای تکمیل دلیل ناقصی که مدعی ارائه نموده، توسط او ادا می شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 614

سوگند تکمیلی باید همواره توسط مدعی ادا شود و قابل رد به مدعی علیه نمی باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 615

اگر وصی بر اساس وصایت رفتار نکند منعزل می شود و ضامن خسارت وارده نیز خواهد بود.

✅ حقوق مدنی نکته 616

در حقوق ما وثیقه دادن برای دین آینده ممکن است به شرطی که حداقل سبب دین ایجاد شده باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 615

شهادت عبارت از اخبار شخصی غیر از طرفین دعوی به وقوع یا عدم وقوع جرم توسط متهم یا هر امر دیگری نزد مقام قضائی است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 616

شهادت شرعی آن است که شارع آن را معتبر و دارای حجیت دانسته است اعم از آن که مفید علم باشد یا نباشد.

✅ حقوق جزا نکته 615

اگر قتل در یکی از ماه های حرام(محرم،رجب،ذی القعدهو ذی الحجه) یا در حرم مکه مکرمه واقع شده باشد یا قاتل در زمان یا مکان مذکور،قصاص گردد و قصاص مستلزم پرداخت فاضل دیه از سوی ولی دم به قاتل باشد،فاضل دیه تغلیظ نمی شود.

✅ حقوق جزا نکته 616

دیه ای که ولی دم به دیگر اولیا می پردازد تغلیظ نمی شود.

✅ اصول فقه نکته 394

مجرای اصل تخییر: در مواردی که در وجوب یا حرمت یک عمل تردید وجود داشته باشد و هیچ یک از آن دو حکم بر دیگری ترجیحی نداشته باشد عملاً احتیاط ممکن نیست و در اصطلاح به آن «دوران امر بین محذورین» می گویند. از جهت تکوینی، مکلف یا باید آن عمل را انجام دهد یا ترک کند و راه سومی در کار نیست پس عقلاً مخیَّر بین انجام عمل و ترک آن است(اصول فقه کاربردی، ج3، ص123).

✅ حقوق تجارت نکته 615

ماده 98 قانون تجارت مقرر می دارد: «شركا نسبت به قيمتي كه در حين تشكيل شركت براي سهم‌الشركه‌هاي غير نقدي معين شده در مقابل اشخاص ثالث مسئوليت تضامني‌دارند.»

✺نکته اول: شرکا نسبت به تفاوت ارزش واقعی و اسمی سهم الشرکه در زمان تقویم ضامنند.

✺نکته دوم: مبنای این حکم عبارت است از⤆ نگرانی از تقویم گران و نتیجتاً اضرار به طلبکاران شرکت.

✅ حقوق تجارت نکته 616

در شرکت با مسئولیت محدود ⇦ هر شریک به نسبت سهامی که در شرکت دارد دارای حق رأی است مگر آن که اساسنامه ترتیب دیگری مقرر داشته باشد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 615

 سوگند استظهاری سوگندی است که در دعوا بر میت، خواهان باید ادا نماید بی آنکه دلایل او با توجه به قواعد عمومی اثبات ناقص باشد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 616

اقرار عبارت از اخبار به حقی است برای غیر به ضرر خود.

✅ حقوق مدنی نکته 617

یکی از شرایط صحت عقد رهن، مدیون بودن راهن به مرتهن یا حداقل وجود سبب دین راهن به مرتهن است.

✅ حقوق مدنی نکته 618

اگر شخصی غیر از مدیون، مالش را به عاریه راهن دهد تا برای تضمین دینش به مرتهن، نزد مرتهن به رهن بگذارد، به این نوع رهن،رهن مستعار می گوییم.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 617

در صورتی که شاهد واجد شرایط شهادت شرعی نباشد، اظهارات او استماع می شود.تشخیص میزان تاثیر و ارزش این اظهارات در علم قاضی در حدود اماره قضائی با دادگاه است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 618

در صورت شرط خصومت، هرگاه شهادت شاهد به نفع طرف مورد خصومت باشد، پذیرفته می شود.

✅ حقوق جزا نکته 617

مجازات جنایت عمدی بر عضو در صورت تقاضای مجنی علیه یا ولی او و وجود سایر شرایط مقرر در قانون، قصاص و در غیر این صورت مطابق قانون از حیث دیه و تعزیر عمل می گردد.

✅ حقوق جزا نکته 618

هرکس عمداً به دیگری جرح یا ضربی وارد آورد که موجب نقصان یا شکستن یا از کار افتادن عضوی از اعضا یا منتهی به مرض دائمی یا فقدان یا نقص یکی از حواس یا منافع یا زوال عقل مجنی علیه گردد در مواردی که قصاص امکان نداشته باشد چنانچه اقدام وی موجب اخلال در نظم و صیانت و امنیت جامعه یا بیم تجری مرتکب یا دیگران گردد به دو تا پنج سال حبس محکوم خواهد شد و در صورت درخواست مجنی علیه، مرتکب به پرداخت دیه نیز محکوم می شود.

✅ اصول فقه نکته 395

اصل تخییر به صورت مختصر عبارت است: «مخیّر نمودن شخص میان انجام عملی و ترک آن در مواردی که احتمال وجوب و حرمت آن وجود دارد»(همان).

✅ اصول فقه نکته 396

سوال: در فرض دوران امر بین محذورین در مورد شبهه حکمی ناشی از فقدان نص یا اجمال نص و شبهه موضوعی، حکم چیست؟ در این حالت، دو پاسخ به سوال وجود دارد: 1- اصل تخییر 2- تخییر عقلی و تکوینی و عدم اجرای هیچ اصلی. راه حل اول، صحیح و راه حل دوم، صحیح تر است.

✅ حقوق تجارت نکته 617

در شرکت با مسئولیت محدود، نصاب تصمیم¬گیری در خصوص انحلال شرکت ⇦ دارندگان بیش از نصف سرمایه

✅ حقوق تجارت نکته 618

در شرکت با مسئولیت محدود، نصاب تصمیم¬گیری در خصوص تغییرات اساسنامه، تبدیل شرکت به شرکت سهامی و انتقال سهم الشرکه ⇦ اکثریت عددی + دارندگان سه چهارم سرمایه شرکت

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 617

 اقرار کننده باید شرایطی داشته باشد تا اقرار معتبر شناخته شود:

  • بلوغ.

  • عقل.

  • رشد.

  • قصد.

  • اختیار.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 618

شرایط مقر له عبارت است از:

  • مقر له باید موجود باشد.

  • در مقر له اهلیت شرط نیست اما باید بتواند دارای آنچه که به نفع او اقرار شده بشود.

  • مقرٌّله حداقل باید بِالاجمال معلوم باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 619

مال مرهون باید به قبض مرتهن یا به تصرف کسی که مرتهن مشخص کرده داده شود.

✅ حقوق مدنی نکته 620

همانطور که گفتیم قبض، شرط صحت در عقد رهن می باشد اما استمرار قبض، شرط نمی باشد و عدم استمرار قبض، خللی به عقد وارد نمی کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 619

شهادت مجنون ادواری در حال افاقه پذیرفته می شود مشروط برآنکه تحمل شهادت نیز در حال افاقه بوده باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 620

هرگاه شاهد در زمان تحمل شهادت،غیربالغ ممیز باشد، اما در زمان ادای شهادت به سن بلوع برسد، شهادت او معتبر است.

✅ حقوق جزا نکته 619

جنایت بر عضو عبارت از هر آسیب کمتر از قتل مانند قطع عضو، جرح و صدمه های وارد بر منافع است.

✅ حقوق جزا نکته 620

زن و مرد مسلمان، در قصاص عضو برابرند و مرد به سبب آسیبی که به زن وارد می کند، به قصاص محکوم می شود لکن اگر دیه جنایت وارد بر زن، مساوی یا بیش از ثلث دیه کامل باشد، قصاص پس از پرداخت نصف دیه عضو مورد قصاص به مرد، اجرا می شود.حکم مذکور در صورتی که مجنی علیه، زن غیرمسلمان و مرتکب، مرد غیرمسلمان باشد نیز جاری است.

✅ اصول فقه نکته 397

هرگاه دو حکم چنان جعل شده باشند که از نظر قانونگذار هر دو مطلوب باشند ولی در عمل نتوان هر دو را جمع کرد و تنها انجام یکی از آنها مقدور باشد، چنین وضعی را «تزاحم دو حکم» گویند و مکلف در انجام هر یک مخیر است. تخییر در مسئله تزاحم، ارتباطی با اصل عملی تخییر ندارد. زیرا تخییر در باب تزاحم، یک حکم واقعی عقلی است. اما تخییر ناشی از اصل عملی تخییر، حکم ظاهری عقلی یا شرعی است.

✅ اصول فقه نکته 398

تفاوت اساسی واجب تخییری(واجب مخیَّر) با اصل تخییر در این است که وجوب تخییری به استناد دلیل اخص (مانند قرآن یا روایت یا قانون یا قرارداد) بوده و حکمی واقعی است که از سوی شارع در مورد برخی از واجبات بیان شده است ؛ اما تخییری که توسط اصول عملیه اثبات می شود فقط حکمی ظاهری است. در حقیقت ، در تکلیف واقعی تخییری وجود ندارد و حکم واقعی تنها وجوب یا حرمت عمل است.

✅ حقوق تجارت نکته 619

نصاب تصمیم گیری در خصوص تصمیماتی که ایجاد تعهد می کند از قبیل افزایش سرمایه شرکت، ادغام شرکت، تجزیه شرکت، تبدیل شرکت به شرکت سهامی با الزام به افزایش سرمایه برای رعایت حداقل سرمایه شرکت سهامی⇦ با رأی کلیه شرکا

✅ حقوق تجارت نکته 620

در شرکت با مسئولیت محدود، سایر تصمیمات جاری شرکت⇦ اکثریت حداقل نصف سرمایه مگر آن که در اساسنامه اکثریت بیشتری درنظر گرفته شود ⇦عدم حصول این حد نصاب ⇦ جلسه دوم تصمیم گیری با اکثریت مطلق عددی.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 619

 مقرٌّ به باید شرایط زیر را داشته باشد:

  • باید اقرار به امری شود که عقلاً یا عادتاً ممکن باشد.

  • اقرار باید اخبار به حقی باشد که اثر حقوقی به نفع طرف و به ضرر اخبارکننده داشته باشد.

  • مقرٌّ به نباید به کلی مجهول باشد.

  • اگر اقرار مشتمل بر ضرری به غیر باشد اقرار واقع نمی شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 620

اقرار ممکن است قاطع یا غیرقاطع، صریح یا ضمنی، در دادگاه (قضایی) یا خارج از دادگاه (غیر قضایی)، کتبی یا شفاهی، ساده، مقید یا موصوف باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 621

قبض عرفی مال مرهون برای صحت رهن، کافی است و استیلای معنوی مرتهن بر توقیف و فروش مال مرهون در دید عرف برای صحت عقد کافی است حتی اگر قبض مادی انجام نشده باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 622

قبض، زمانی اثر دارد که با اذن راهن باشد و اگر پیش از رهن نیز وثیقه در اختیار مرتهن بوده باشد، صرف ایجاب و قبول، دلالت بر اذن در ادامه ی تصرف خواهد داشت.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 621

شهادت اشخاص غیرعادی،مانند فراموشکار و ساهی به عنوان شهادت شرعی معتبر نیست مگر آنکه قاضی به عدم فراموشی، سهو و امثال آن در مورد شهادت علم داشته باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 622

عادل کسی است که در نظر قاضی یا شخصی که بر عدالت وی گواهی می دهد،اهل معصیت نباشد.شهادت شخصی که اشتهار به فسق داشته باشد،مرتکب گناه کبیره شود یا بر گناه صغیره اصرار داشته باشد تا احراز تغییر در اعمال او و اطمینان از صلاحیت و عدالت وی، پذیرفته نمی شود.

✅ حقوق جزا نکته 621

اگر مجنی علیه،زن مسلمان و مرتکب، مرد غیرمسلمان باشد، مرتکب بدون پرداخت نصف دیه، قصاص می شود.

✅ حقوق جزا نکته 622

اگر به علت یک یا چند ضربه، جنایت های متعددی در یک یا چند عضو وارد آید، حق قصاص برای هر جنایت، بطور جداگانه ثابت است و مجنی علیه  می تواند درباره بعضی با مرتکب مصالحه نماید، نسبت به بعضی دیگر گذشت و بعضی را قصاص کند.

✅ اصول فقه نکته 399

تخییر بین افراد واجب تخییری، حکم واقعی شرعی است و در بین افراد واجب مخیَّر، هیچ اصلی جاری نیست اما تخییر در مورد اصل عملی تخییر، یک حکم ظاهری عقلی یا شرعی است.

✅ اصول فقه نکته 400

اصل احتیاط: منظور از این اصل این است که در جایی که تکلیف و وظیفه معلوم است ولی در انجام و اتمام آن تردید باشد، بگوییم باید چنان عمل کرد که یقین قطعی به انجام تکلیف پیدا شود. به عبارت دیگر هرگاه علم به اصل تکلیف و «شک در مکلفٌ‌به» داریم و احتیاط نیز ممکن باشد، در چنین وضعیتی یقین به انجام تکلیف مزبور اقتضا دارد که احتیاط نمائیم.

✅ حقوق تجارت نکته 621

شرکت با مسئولیت محدود از صدور هر نوع اوراق بهادار از قبیل اوراق سهام، اوراق قرضه و اوراق مشارکت ممنوع است.

✅ حقوق تجارت نکته 622

در شرکت با مسئولیت محدود، تشکیل سرمایه احتیاطی در هر سال به میزان یک بیستم از عایدات شرکت الزامی است تا زمانی که میزان آن به یک دهم سرمایه شرکت برسد.

⧆در صورت افزایش سرمایه شرکت، منظور نمودن اندوخته قانونی تا زمانی که میزان آن به یک دهم سرمایه برسد ادامه می یابد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 621

اگر اقرار نسبت به اصل موضوع ادعای رقیب باشد اقرار قاطع و هرگاه برخی عناصر ادعا را در برگیرد، اقرار غیرقاطع یا اقرار به مقدمات دعوا است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 622

گاهی مُقِر صریحاً امری را می پذیرد اما گاه اقرار ضمنی است یعنی کردار، رفتار یا گفتار شخص به کیفیتی است که با پذیرش ادعای مدعی ملازمه دارد.

✅ حقوق مدنی نکته 623

رهن دین و منفعت باطل است زیرا قابلیت قبض ندارد.

✅ حقوق مدنی نکته 624

اموال غیرمادی را نمی توان به رهن گذاشت مانند حق اختراع، تالیف، سرقفلی و مطالبات  و … اما اسنادی که دارای ارزش اعتباری و قابل داد و ستد هستند را می توان به رهن گذاشت زیرا در حکم عین معین هستند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 623

در شهادت شرعی، در صورت تعدد شهود،وحدت موضوع شهادت ضروری است و باید مفاد شهادت ها در خصوصیات موثر در اثبات جرم یکسان باشد.هرگاه اختلاف مفاد شهادت ها موجب تعارض شود و یا وحدت موضوع را مخدوش کند، شهادت شرعی محسوب نمی شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 624

شهادت باید از روی قطع و یقین به نحوی که مستند به امور حسی و از طریق متعارف باشد، اداء شود و در هر صورت باید روشن و بدون ابهام باشد.

✅ حقوق جزا نکته 623

اگر جنایت بر عضو، دارای مراتب باشد، مجنی علیه می تواند با رضایت مرتکب قسمتی از جنایت را قصاص کند مانند آنکه در جراحت موضحه به متلاحمه و در قطع دست از آرنج به قطع دست از مچ بسنده و از قصاص قسمت دیگر گذشت یا مصالحه نماید.

✅ حقوق جزا نکته 624

هرگاه کسی جنایت عمدی بر اعضای متعدد یک نفر وارد کند و امکان قصاص همه آنها نباشد مانند اینکه هر دو دست یک نفر را قطع کند و خود یک دست بیشتر نداشته باشد، مرتکب در مقابل جنایت هایی که قصاص آن امکان دارد، قصاص می شود و برای دیگر جنایات، به پرداخت دیه و تعزیر مقرر در کتاب پنجم«تعزیرات»محکوم می شود.

✅ اصول فقه نکته 401

در حالت شک در اصل تکلیف، به اصل برائت مراجعه می کنیم و در شبهات وجوبی، حکم به عدم وجوب و در شبهات تحریمی، حکم به عدم حرمت می کنیم. اما در حالت شک در متعلق تکلیف(مکلفٌ به) یعنی آنجا که اصل وجود تکلیف، ثابت و قطعی باشد و مکلف، نوع تکلیف(وجوب یا حرمت) را هم بداند ولی درباره مورد تکلیف(آنچه تکلیف به آن تعلق گرفته)شک داشته باشد نمی توان به اصل برائت مراجعه کرد و مجرای اصل احتیاط است(همان، ص108). در اینجاست که گفته اند: «الإشتغال الیقینی یستدعی البرائة الیقینیة» یعنی «اشتغال ذمه یقینی برائت ذمه یقینی لازم دارد» به عبارت بهتر تا یقین به برائت ذمه و اسقاط تکلیف حاصل نشود نمی توان خود را بری الذمه دانست.

✅ حقوق تجارت نکته 623

در شرکت با مسئولیت محدود، تقسیم نفع و ضرر بین شرکا به نسبت سرمایه صورت می گیرد مگر آن¬که اساسنامه ترتیب دیگری مقرر کرده باشد.

✅ حقوق تجارت نکته 624

 انتخاب مدیر در شرکت با مسئولیت محدود ⇜در دعوت اول با اکثریت لااقل نصف سرمایه و در صورت عدم حصول حد نصاب مذکور، در دعوت دوم با حضور اکثریت عددی

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 623

 اگر اقرار در دادخواست یا حین مذاکره در دادگاه یا در یکی از لوایحی که به دادگاه تقدیم شده است، به عمل آید اقرار در دادگاه محسوب می شود، در غیر این صورت اقرار در خارج از دادگاه تلقی می شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 624

اقرار کتبی و شفاهی ممکن است داخل دادگاه یا خارج دادگاه به عمل آید. اقرار شفاهی خارج دادگاه را می توان با گواهی گواهان اثبات نمود.

✅ حقوق مدنی نکته 625

توکیل برای فروش مال مرهون، می تواند در ضمن عقد رهن یا به موجب عقد علی حده برقرار شود.

✅ حقوق مدنی نکته 626

اگر شرط شده باشد که مرتهن حق فروش عین مرهونه را ندارد، شرط باطل و عقد صحیح است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 625

درصورت وجود تعارض بین دو شهادت شرعی، هیچ یک معتبر نیست.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 626

چنانچه حضور شاهد متعذر باشد، گواهی به صورت مکتوب ، صوتی- تصویری زنده و یا ضبط شده، با احراز شرایط و صحت انتساب، معتبر است.

✅ حقوق جزا نکته 625

هرگاه کسی جنایت عمدی بر اعضای چند نفر وارد کند،اگر امکان قصاص همه آنها باشد،قصاص می شود و اگر امکان قصاص برای همه جنایات نباشد مجنی علیه اول که جنایت بر او پیش از دیگری واقع شده است، در استیفای قصاص مقدم است و در صورت انجام قصاص،مرتکب برای جنایاتی که محلی برای قصاص آن نیست به پرداخت دیه و تعزیر مقرر در کتاب پنجم«تعزیرات» محکوم می شود.اگر وقوع دو جنایت،در یک زمان باشد، هر یک از دو مجنی علیه می توانند مبادرت به قصاص کنند و پس از استیفای قصاص،برای دیگر جنایت هایی که قصاص ممکن نیست ، مرتکب به پرداخت دیه و تعزیر مقرر در کتاب پنجم «تعزیرات» محکوم می شود.در صورتی که پس از قصاص اول، محل قصاص برای مجنی علیه دوم باقی باشد لکن کمتر از عضو مورد جنایت از از باشد،می تواند مقدار موجود را قصاص کند و ما به التفاوت را دیه بگیرد مانند اینکه مرتکب، نخست انگشت دست راست کسی و آنگاه دست راست شخص دیگری را قطع کرده باشد که در این صورت، مجنی علیه اول در اجرای قصاص مقدم است و با اجرای قصاص او، مجنی علیه دوم می تواند دست راست مرتکب را قصاص کند و دیه انگشت خود را نیز از او بگیرد.

✅ حقوق جزا نکته 626

در قصاص عضو، علاوه بر شرایط عمومی قصاص، شرایط زیر، باید رعایت شود:

الف-محل عضو موردقصاص، با مورد جنایت یکی باشد

ب-قصاص با مقدار جنایت، مساوی باشد

پ- خوف تلف مرتکب یا صدمه بر عضو دیگر نباشد

ت-قصاص عضو سالم، در مقابل عضو ناسالم نباشد.

ث-قصاص عضو اصلی، در مقابل عضو غیر اصلی نباشد

ج-قصاص عضو کامل در مقابل عضو ناقص نباشد.

✅ اصول فقه نکته 402

مجرای اصل اشتغال (موضوع  آن) عبارت است از شبهات مقرون به علم اجمالی؛ یعنی ما می‌گوییم به علم اجمالی می دانیم که شارع در این مورد تکلیفی بر عهده ما گذارده است. اساساً علم به یک اعتبار به علم تفصیلی و علم اجمالی تقسیم می شود:

علم تفصیلی:علم به یک چیز معین با تمام خصوصیات و ویژگی های آن؛بگونه ای که در آن هیچ ابهام و تردیدی نباشد.

علم اجمالی:علم به چیزی که دقیقا مشخص و معین نیست و از جهتی درباره آن شک و تردید وجود دارد،یعنی متعلق علم(شی معلوم)مورد تردید و نامعین است.

✅ حقوق تجارت نکته 625

حداقل یک نفر مدیر در شرکت با مسئولیت محدود کفایت می کند و مدت مدیریت در این شرکت محدودیتی ندارد و می تواند مدت هم نداشته باشد.

✅ حقوق تجارت نکته 626

مطابق با ماده 15 قانون دفاتر اسناد رسمی، سردفتران اسناد رسمی نمی توانند به سمت مدیر شرکت با مسئولیت محدود انتخاب گردند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 625

اقرار ساده، اخبار به همان امری است که مدعی ادعا می نماید، بی آنکه قید یا وصفی به آن داده باشد. اقرار مقید و موصوف زمانی است که مقر امر مورد ادعای مدعی را بپذیرد اما آن را مقید یا موصوف به وصفی نماید(ماده 1282ق.م).

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 626

اقرار مرکب اقراری است که مقر، ضمن پذیرش امر مورد ادعای رقیب، بر امر جنبی و مجزایی تأکید می کند که اثر اقرار را به علت ارتباط تامّی که با آن دارد، به سود مقر، از بین می برد(ماده 1283ق.م).

✅ حقوق مدنی نکته 627

اگر شرطی فروش عین مرهونه را مقید به بهای معین یا اذن شخص ثالث نماید این شرط، نافذ است.

✅ حقوق مدنی نکته 628

پرداخت بخشی از دین، باعث ایجاد حق برای آزاد کردن بخشی از رهن نمی باشد مگر ترتیب دیگری شرط شده باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 627

در شهادت شرعی نباید علم به خلاف مفاد شهادت وجود داشته باشد.هرگاه قرائن و امارات بر خلاف مفاد شهادت شرعی باشد، دادگاه، تحقیق و بررسی لازم را انجام می دهد و در صورتی که به خلاف واقع بودن شهادت، علم حاصل کند، شهادت معتبر نیست.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 628

شهادت بر شهادت شرعی در صورتی معتبر است که شاهد اصلی فوت نموده و یا به علت غیبت، بیماری و امثال آن، حضور وی متعذر باشد.

✅ حقوق جزا نکته 627

در قصاص عضو، در صورتی که مجرم دست راست نداشته باشد دست چپ او و چنانچه دست چپ هم نداشته باشد پای او قصاص می شود.

✅ حقوق جزا نکه 628

رعایت تساوی مقدار طول و عرض، در قصاص جراحات لازم است.

✅ اصول فقه نکته 403

علم تفصیلی باعث منجِّز و حتمی شدن تکلیف است؛ یعنی اگر علم پیدا کردیم که تکلیف مشخصی بر عهده ما مقرر شده است، موظف به اطاعت و امتثال آن هستیم تا زمانی که یقین کنیم آن تکلیف از عهده ما ساقط شده است. علم اجمالی نیز در این ویژگی(منجِّزیت) شبیه علم تفصیلی است؛ یعنی اگر یقین پیدا کردیم که اجمالاً تکلیفی وجوبی یا تحریمی بر عهده ما آمده است ولی درباره مکلفٌ‌به تردید داشتیم، این علم اجمالی موجب منجز و حتمی شدن تکلیف است و باید به آن ترتیب اثر داد(همان، صص 109 و 110). در حقیقت علم اجمالی آمیزه ای از علم و شک است.

✅ حقوق تجارت نکته 627

برخلاف شرکت سهامی، انتخاب شخصی که حکم ورشکستگی وی صادر شده، به سمت مدیریت شرکت بلامانع است.

✅ حقوق تجارت نکته 628

مدیران در شرکت های با مسئولیت محدود، تمام اختیارات برای اداره شرکت را دارند مگر این که در اساسنامه، اختیارات ایشان محدود شده باشد اما در شرکت های سهامی دارای کلیه اختیارات هستند به شرط این که اعمال آنان در حدود موضوع شرکت باشد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 627

اگر اقرار مقید به قید یا وصفی باشد، مقرله نمی تواند آن را تجزیه کرده و از قسمتی که به نفع او و به ضرر مقر است استفاده کند و از جزء دیگر آن صرف نظر نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 628

انکار بعد از اقرار مسموع نیست.

✅ حقوق مدنی نکته 629

اگر مرتهن، راهن را از بخشی از دین ابراء کند، این اقدام وثیقه را آزاد نمی کند و تمام آن در رهن باقی می ماند.

✅ حقوق مدنی نکته 630

هرگاه چند مال، وثیقه یک طلب باشند، مرتهن می تواند در صورتی که قیمت مال کافی باشد تمام طلب خود را از هر کدام بخواهد وصول کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 629

شاهد بر شهادت شاهد اصلی باید واجد شرایط مقرر برای شاهد اصلی باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 630

شهادت بر شهادت شاهد فرع، معتبر نیست.

✅ حقوق جزا نکته 629

اگر طول عضو مورد قصاص، کمتر از طول عضو آسیب دیده در مجنی علیه باشد، قصاص نباید به عضو دیگر سرایت کند و نسبت به مازاد جنایت، دیه گرفته می شود.

✅ حقوق جزا نکته 630

در قصاص عضو، میزان در عمق جنایت، صدق عنوان جنایت وارده است.

✅ اصول فقه نکته 404

در حالت وجود علم اجمالی(مانند اینکه بدانیم محتوی یکی از لیوانهای درون سینی، نجس است اما ندانیم کدام لیوان است)، به سه مطلب توجه کنیم(همان، ص 110):

1-  مخالفت با تکلیف، به صورت قطعی(نوشیدن محتوی تمام لیوانها)، ممنوع است.

2-  مخالفت با تکلیف به صورت احتمالی(نوشیدن محتوی برخی لیوانها)، ممنوع است.

3-  موافقت قطعی با تکلیف (اجتناب از نوشیدن محتوی همه لیوانها) لازم است.

نتیجه اینکه: در حالت علم اجمالی، برای رعایت احتیاط در مورد شبهات تحریمی، باید از همه اطراف شبهه اجتناب شود و در شبهات وجوبی باید تمام اطراف شبهه انجام گیرد تا موافقت قطعی احراز شود(همان).

✅ حقوق تجارت نکته 629

 نکته بسیار مهم: در شرکت های با مسئولیت محدود، محدود کردن اختیارات مدیران اگر در اساسنامه شرکت تصریح شده باشد در مقابل اشخاص ثالث معتبر است ⇩

بر خلاف شرکت های سهامی که محدود کردن اختیارات مدیران فقط در روابط داخلی موثر است و در مقابل اشخاص ثالث قابل استناد نمی باشد.

✅ حقوق تجارت نکته 630

چنان¬چه مدیران شرکت بدون تنظیم صورت دارایی یا به موجب صورت دارایی مزور اقدام به تقسیم سود بین شرکا کنند⤂ محکومیت به مجازات کلاهبرداری.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 629

در مواردی که دادرس نمی تواند جنبه های موضوعی اختلاف را به دلیل فنی و تخصصی بودن آن، به طور کامل و صحیح تشخیص دهد باید موضوع را به کارشناس ارجاع دهد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 630

قرار ارجاع امر به کارشناس می تواند بنا به تقاضای یکی از طرفین دعوا یا رأساً به تشخیص دادگاه صادر شود.

✅ حقوق مدنی نکته 631

تبدیل مال مورد رهن، فقط به تراضی طرفین امکان دارد.

✅ حقوق مدنی نکته 632

ثمره یا زیادتی حاصل در رهن اگر متصل باشد، جزء رهن  و اگر منفصل باشد متعلق به راهن است مگر این که در ضمن عقد بین طرفین ترتیب دیگری مقرر شده باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 631

جرائم موجب حد و تعزیر با شهادت بر شهادت اثبات نمی شود لکن قصاص،دیه و ضمان مالی با آن قابل اثبات است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 632

در صورتی که شاهد اصلی، پس از اقامه شهادت به وسیله شهود فرع و پیش از صدور رأی، منکر شهادت شود، گواهی شهود فرع از اعتبار ساقط می شود اما بر انکار پس از صدور حکم ، اثری مترتب نیست.

✅ حقوق جزا نکته 631

اگر عضو مورد جنایت، سالم یا کامل باشد و عضو مرتکب، ناسالم یا ناقص باشد، مجنی علیه می تواند قصاص کند یا با رضایت مرتکب، دیه بگیرد.

✅ حقوق جزا نکته 632

عضو ناسالم عضوی است که منفعت اصلی آن از بین رفته باشد مانند عضو فلج و در غیر این صورت، عضو سالم محسوب می شود، هرچند دارای ضعف یا بیماری باشد.

✅ اصول فقه نکته 405

شبهه محصوره: منظور شبهه ای است که اطراف آن شبهه محدود و به سادگی قابل شمارش باشد؛ به عبارت ساده تر حالتی است که اطراف شک و تردید اندک و محدود است بگونه ای که عادتاً دچار شدن به مورد ممنوعه ممکن است. در شبهه محصوره، محتملات شبهه، خیلی زیاد و گسترده نیست. مثل یک لیوان نوشیدنی حرام در میان لیوانهای یک سینی. در این مورد اصل احتیاط جاری است و برای احراز موافقت قطعی با تکلیف، باید از همه اطراف شبهه اجتناب کرد

✅ حقوق تجارت نکته 631

در شرکت های با مسئولیت محدود اصولاً انتخاب بازرس الزامی نیست مگر این¬که⤺تعداد شركاء آن بيش از دوازده نفر باشد که در این صورت بايد داراي هيأت نظار بوده و هيأت مزبور لااقل سالي يك مرتبه‌ مجمع عمومي شركاء را تشكيل می دهد.

❋ تعداد اعضای این هیئت، حداقل سه عضو خواهد بود.

❋ انتخاب ناظران با لااقل دارندگان نصف سرمایه و در صورت عدم حصول این نصاب در بار دوم با اکثریت عددی است.

❋ هیئت نظار را مجمع عمومی شرکا بلافاصله بعد از تشکیل قطعی شرکت، معین خواهند کرد.

❋ عزل نظار توسط مجمع عمومی است مگر آن که⇩

انتخاب به موجب اساسنامه باشد که در این صورت اکثریت لازم برای تغییر اساسنامه یعنی اکثریت عددی + سه ربع سرمایه باید جهت عزل بازرس حاصل شود.

❋ مدت مأموریت اعضای هیئت نظار محدودیت ندارد جز اولین اعضای هیئت نظار که مدت مأموریت آن ها حداقل یک سال است.

❋ هیئت نظار حق انحلال شرکت را ندارد.

❋ اعضاء هیئت نظار دفاتر و صندوق و کلیه اسناد شرکت را تحت تدقیق در آورده همه ساله راپورتی به مجمع عمومی می دهند و هر گاه در تنظیم صورت دارایی بی ترتیبی و خطایی مشاهده نمایند در راپورت مزبور ذکر نموده و اگر مخالفتی با پیشنهاد مدیر شرکت در تقسیم منافع داشته باشند دلائل خود را بیان می کنند.

❋ در شرکت های با مسئولیت محدود برای اعضای هیئت نظار، جز شریک بودن آن ها در شرکت هیچ شرط دیگری پیش بینی نشده است بنابراین اعضای هیئت نظار ممکن است از اقربای نسبی یا سببی مدیران باشند.

✅ حقوق تجارت نکته 632

مدیران شرکت ضرورتی ندارد که شریک شرکت باشند اما بازرسان شرکت در مواردی که انتخاب بازرس الزامی است، باید شریک شرکت باشند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 631

قرار کارشناسی مانند سایر قرارهای اعدادی به طرفین ابلاغ نمی شود و مستقلاً قابل شکایت نمی باشد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 632

دادگاه باید در قرار کارشناسی صادره، موضوعی که دادگاه بررسی آن را از کارشناس خواسته، تعداد و مشخصات کارشناس، مهلتی که ظرف آن کارشناس باید نظر خود را اعلام نماید، دستمزد کارشناس و طرفی که باید آن را پرداخت نماید، را مشخص نماید.

✅ حقوق مدنی نکته 633

مسئولیت و امانت مرتهن، مسئولیت قراردادی است و ید مرتهن، امانی است و فقط در صورت تعدی و تفریط(تقصیر)مسئول تلف یا نقص مال مورد رهن است.

✅ حقوق مدنی نکته 634

در صورت تلف عین مرهونه توسط راهن یا شخص دیگر، اگر تلف کننده بدل بدهد، بدل مزبور قهراً در رهن قرار می گیرد و نیازی به ایجاب و قبول  دوباره نمی باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 633

شاهد شرعی قابل جرح و تعدیل است.جرح شاهد عبارت از شهادت بر فقدان یکی از شرایطی که قانون برای شاهد شرعی مقرر کرده است و تعدیل شاهد عبارت از شهادت بر وجود شرایط مذکور برای شاهد شرعی است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 634

قاضی مکلف است حق جرح و تعدیل شهود را به طرفین اعلام کند.

✅ حقوق جزا نکته 633

عضو قوی و صحیح، در برابر عضو ضعیف و معیوب غیر فلج، قصاص می شود.

✅ حقوق جزا نکته 634

عضو کامل،در برابر عضو ناقص قصاص نمی شود.

✅ اصول فقه نکته 406

شبهه غیرمحصوره: در صورتی که اطراف شبهه، منحصر و محدود نباشد بلکه بسیار فراوان بوده و عادتاً در زمانی کوتاه و به سادگی قابل شمارش نباشد، آنرا شبهه غیرمحصوره می نامند. مثلا بدانیم یک بار کامیون ماهی وارد تهران شده است و یکی از ماهی های آن بار فاسد است. به نظر مشهور اصولیان در شبهات غیرمحصوره اصل احتیاط جاری نمی شود و به جای آن باید اصل برائت را جاری کرد. در واقع در شبهات غیر محصوره، علم اجمالی اثر خود را از دست می دهد و دیگر منجِّز تکلیف نیست. برای عدم وجوب احتیاط در این مورد به قاعده نفی عسر و حرج(قاعده لاحرج) استناد شده است(اصول فقه کاربردی، ج3، صص 113 و 114).

✅ حقوق تجارت نکته 633

در شرکت با مسئولیت محدود، طلبکاران و اشخاص ذینفع برخلاف شرکت سهامی، حق تقاضای انحلال شرکت را ندارند.

✅ حقوق تجارت نکته 634

در شرکت های با مسئولیت محدود نیز همانند شرکت¬های سهامی، امکان تشکیل مجمع عمومی وجود دارد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 633

 نظر کارشناس باید مستدل و صریح باشد و نکات و توضیحاتی که برای تبیین نظریه لازم است به طور کامل در آن نوشته شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 634

در نظریه کارشناسی باید خلاصه ی کاوش ها و تحقیقات انجام شده درج شود. کارشناس تنها می تواند جنبه ی موضوعی اقدامات خود را اعلام نماید و حق اظهارنظر نسبت به جنبه ی حکمی قضیه که وظیفه دادرس است، ندارد.

✅ حقوق مدنی نکته 635

وکالتی که مرتهن جهت فروش عین مرهونه می دهد، بعد از تلف عین شامل بدل عین مرهونه نمی شود.

✅ حقوق مدنی نکته 636

راهن نمی تواند در رهن تصرفات حقوقی کند که بالفعل یا بالقوه منافی حق مرتهن باشد. در این صورت این تصرفات غیر نافذ هستند و منوط به تنفیذ مرتهن می باشند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 635

جرح شاهد باید پیش از ادای شهادت به عمل آید مگر آنکه موجبات جرح پس از شهادت معلوم شود در این صورت، جرح تا پیش از صدور حکم به عمل می آید و در هر حال دادگاه مکلف است به موضوع جرح،رسیدگی و اتخاذ تصمیم کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 636

در صورت رد شاهد شرعی از سوی قاضی یا جرح وی،مدعی صلاحیت شاهد می تواند برای اثبات آن دلیل اقامه کند.

✅ حقوق جزا نکته 635

عضو ناقص، در برابر عضو کامل قصاص می شود که در این صورت، مرتکب باید ما به التفاوت دیه را بپردازد.

✅ حقوق جزا نکته 636

عضو ناقص، عضوی است که فاقد بخشی از اجزاء باشد مانند دستی که فاقد یک یا چند انگشت یا فاقد بخشی از یک یا چند انگشت است.

✅ اصول فقه نکته 407

ملاک تشخیص شبهه غیرمحصوره از شبهه محصوره این است که اطراف شبهه چنان فراوان و متعدد باشد که خردمندان به علم اجمالی موجود ترتیب اثر ندهند و هنگام ارتکاب هر یک از این اطراف، احتمال مصادف شدن این عمل با عنوان حرام را بسیار ضعیف و موهوم بدانند(همان، ص 113؛ به نقل از: شیخ انصاری(ره)، فرائد الأصول، ج2، ص 438).

✅ حقوق تجارت نکته 635

در شرکت با مسئولیت محدود، اصولاً تشکیل مجمع عمومی شرکا لااقل سالی یک مرتبه، با دعوت هیئت نظار صورت می گیرد.

✅ حقوق تجارت نکته 636

در شرکت با مسئولیت محدود، دعوت از شرکا برای انعقاد مجمع عمومی فوق العاده در صورتی که مدیران به این وظیفه عمل نکنند، از وظایف هیئت نظار است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 635

بعد از تسلیم نظر کارشناس به دفتر دادگاه باید نظریه کارشناس به طرفین دعوا ابلاغ گردد و طرفین ظرف یک هفته از تاریخ ابلاغ حق دارند به نظریه کارشناس اعتراض نمایند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 636

هرگاه دادگاه تحقیقات کارشناس را ناقص یا نظریه را مبهم تشخیص دهد و گرفتن توضیح کارشناس یا تکمیل کاوش ها وتحقیقات او را لازم بداند، موارد تکمیل و توضیح را در صورت جلسه نوشته و به کارشناس اعلام و او را برای ادای توضیح دعوت می نماید.

✅ حقوق مدنی نکته 637

رهن مازاد یعنی رهن دادن مکرر از سوی راهن، منافی با حق مرتهن نیست زیرا او همواره مقدم است اما نباید به مرتهن دوم به ویژه در مورد اموال منقول، مال را تسلیم نمود زیرا تصرف، منافی حق مرتهن می باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 638

ماده ی 795 در تعریف هبه آورده است: به موجب عقد هبه یک نقر مالی را مجاناً به شخص دیگری تملیک می کند.تملیک کننده واهب، طرف دیگر را متّهب و مالی را که مورد هبه است عین موهوبه  گویند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 637

در اثبات جرح یا تعدیل شاهد، ذکر اسباب آن لازم نیست و گواهی مطلق به تعدیل یا جرح، کفایت می کند مشروط بر اینکه شاهد دارای شرایط شرعی باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 638

در اثبات یا نفی عدالت، علم شاهد به عدالت یا فقدان آن لازم است و حسن ظاهر به تنهایی برای احراز عدالت کافی نیست.

✅ حقوق جزا نکته 637

اگر عضو مورد جنایت و عضو مورد قصاص، هر دو ناقص یا ناسالم باشند، فقط در صورتی که نقصان و عدم سلامت در عضو مورد قصاص، مساوی یا بیشتر از عضو مورد جنایت باشد،حق قصاص ثابت است.

✅ حقوق جزا نکته 638

اگر عضو مورد جنایت، زائد باشد و مرتکب،عضو زائد مشابه نداشته باشد، به پرداخت ارش محکوم می شود.

✅ اصول فقه نکته 408

در مواردی که شک وجود داشته باشد که شبهه محصوره یا غیرمحصوره است، باید اصل احتیاط را جاری دانست و از ارتکاب همه محتملات اجتناب نمود. زیرا با وجود علم اجمالی، تکلیف ثابت می شود و اگر شک کنیم تکلیف ثابت شده، برداشته شده یا نه، باید احتیاط را مراعات کرد. استثنائاً در جایی که مسلم است شبهه، غیرمحصوره است، چون خردمندان به چنین احتمالی اعتنا نمی کنند و به علم اجمالی ترتیب اثر نمی دهند تکلیف برداشته می شود(همان، ص 115).

✅ حقوق تجارت نکته 637

انتقال سهم الشرکه به غیر در شرکت با مسئولیت محدود⤹⤹

اکثریت عددی + دارندگان سه چهارم سرمایه شرکت

در غیر این صورت فاقد اثر حقوقی است مگر در انتقال قهری که رضایت شرکا در انتقال شرط نیست.

✌️توجه داشته باشید: در خصوص انتقال سهم الشرکه به یکی از اعضای شرکت رعایت حد نصاب لازم نیست.

✌️توجه داشته باشید: انتقال سهم الشرکه باید به موجب سند رسمی باشد.

✅ حقوق تجارت نکته 638

تعهد به انتقال سهم الشرکه، قولنامه است و بر اساس عمومات قانونی می تواند با سند عادی باشد در این صورت اگر فروشنده از انجام تعهد خودداری کرد می توان وی را از طریق دادگاه الزام نمود. عنوان دعوا «الزام فروشنده به حضور در اداره ثبت شرکت ها و امضای دفاتر ثبت شرکت و دفتر ثبت سهام و تنظیم سند رسمی» می باشد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 637

در صورتی که نظر کارشناس با اوضاع و احوال محقق و معلوم مورد کارشناسی مطابقت نداشته باشد، دادگاه به آن ترتیب اثر نخواهد داد اما اگر نظر کارشناس با اوضاع و احوال محقق و معلوم مورد کارشناسی مخالفت نداشته باشد دادگاه باید از آن پیروی نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 638

 پس از تسلیم نظر کارشناس به دفتر دادگاه، کارشناس علی القاعده محق به دریافت دستمزد می شود و نه تنها صدور رای بر اساس نظریه، بلکه صادر شدن رای و حتی عدم اعتراض به نظریه کارشناس، شرط استحقاق مزبور نمی باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 639

هبه دین و منفعت هم امکان پذیر است و هبه اختصاص به عین ندارد.

✅ حقوق مدنی نکته 640

هبه عقدی است جایز،غیر اذنی، مجانی، مسامحه ای، تملیکی و عینی(قبض، شرط صحت عقد هبه می باشد).

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 639

هرگاه گواهی شهود معرفی شده در اثبات جرح یا تعدیل شاهد با یکدیگر معارض باشد از اعتبار ساقط است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 640

هرگاه دادگاه،شهود معرفی شده را واجد شرایط قانونی تشخیص دهد، شهادت را می پذیرد و در غیر این صورت، شهادت را شهادت شرعی محسوب نمی کند و اگر از وضعیت آنها اطلاع نداشته باشد تا زمان احراز شرایط و کشف وضعیت که نباید بیش از ده روز طول بکشد، رسیدگی را متوقف و پس از آن،حسب مورد،اتخاذ تصمیم می کند مگر اینکه به نظر قاضی احراز شرایط در مدت ده روز ممکن نباشد.

✅ حقوق جزا نکته 639

اگر رعایت تساوی در طول و عرض و عمق جنایت، ممکن نباشد و قصاص به مقدار کمتر ممکن باشد مجنی علیه می تواند به قصاص کمتر، اکتفا کند و ما به التفاوت را ارش مطالبه نماید و یا با رضایت جانی، دیه جنایت را بگیرد.

✅ حقوق جزا نکته 640

در جنایت مأمومه، دامغه، جائفه، هاشمه، منقّله، شکستگی استخوان و صدماتی که موجب تغییر رنگ پوست یا ورم بدن می شود، قصاص ساقط است و مرتکب علاوه بر پرداخت دیه به تعزیر مقرر در کتاب پنجم «تعزیرات» نیز محکوم می شود.

✅ اصول فقه نکته 409

شبهه کثیر در کثیر: در برخی موارد، اطراف شبهه بسیار متعدد است؛ ولی احتمال ارتکاب حرام نیز خیلی ضعیف نیست. مثلاً اگر شخصی یقین داشته باشد که یکصد گونی از هزار گونی برنج داخل انبار مسروقه است احتمال ارتکاب حرام، نیز ضعیف و موهوم نیست. شبهه کثیر در کثیر، از مصادیق شبهه محصوره است و در مورد آن، اصل احتیاط جاری می شود.

✅ حقوق تجارت نکته 639

موارد انحلال شرکت با مسئولیت محدود:

1-  موضوعی که شرکت برای آن تشکیل شده است انجام شده یا انجام آن موضوعاً منتفی شود.

2-   مدت شرکت منقضی شده و شرکا آن را تمدید نکرده باشند.

3-   ورشکستگی شرکت

4-  تصمیم عده ای از شرکا که بیش از نصف سرمایه شرکت را داشته باشند.

✤اگر یک شریک دارای بیش از نصف سرمایه شرکت باشد در خصوص تصمیم به انحلال شرکت توسط وی اختلاف نظر وجود دارد⇩

به نظر می رسد با توجه به این که شرکت با مسئولیت محدود قانوناً با دو شریک نیز می تواند تشکیل شود تصمیم به انحلال توسط یک شریک با بیش از نصف سرمایه نیز امکان پذیر است.

5-  به واسطه ضررهای وارده نیمی از سرمایه شرکت از بین رفته باشد.

✤درخواست انحلال صرفاً از سوی شرکا صورت می پذیرد⇦ دادگاه دلایل شریک را بررسی می¬کند و اگر سایر شرکا سهمی را که در صورت انحلال به شریک تعلق می گیرد را پرداخت نکنند، دادگاه حکم به انحلال می دهد.

6-   فوت، حجر و ممنوعیت قانونی یا قضایی احدی از شرکا در صورت پیش بینی در اساسنامه

7-   انحلال شرکت با تقاضای دادستان

✤در صورتی که شرکتی مطابق با مقررات قانون تجارت نسبت به ثبت و تطبیق تشکیلات خود با قانون مزبور عمل نکند، دادستان محلی که ثبت باید در آن جا به عمل آید می تواند از دادگاه حکم انحلال شرکت را بخواهد.

8-  کاهش تعداد شرکا از حداقل قانونی

✅ حقوق تجارت نکته 640

در شرکت های با مسئولیت محدود و تعاونی مانند شرکت های سهامی، امر تصفیه با مدیر یا مدیران شرکت است مگر این که اساسنامه یا مجمع عمومی شرکت ترتیب دیگری اتخاذ نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 639

 در برخی دعاوی، دادرس امور موضوعی را با مشاهده و بررسی شخصی و مستقیم خود بهتر و دقیق تر درک می نماید تا از طریق آگاهی ها و توضیحاتی که دیگران در اختیار او قرار می دهند یا در بعضی دعاوی لازم است که دادگاه از وضعیت عینی و ملموس موضوع آگاهی داشته و آن را لحاظ نماید. معاینه محل وسیله ای است که در این راه در اختیار قاضی قرار دارد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 640

معاینه محل اگرچه وسیله ی مناسبی است که در برخی دعاوی به دادرس اجازه می دهد تا با مشاهده و ملاحظه مستقیم، درک بهتر و دقیق تری از موضوعی پیدا کند، اما تنها در مواردی می تواند انجام شود که موضوع بسیار ساده بوده و تشخیص آن مستلزم دانش ویژه و تخصصی نباشد و در غیر این صورت باید از کارشناس استفاده شود.

✅ حقوق مدنی نکته 641

در هبه به محجور(صغیر، مجنون و سفیه)قبض با ولی او است.

✅ حقوق مدنی نکته 642

اگر قبض پیش از هبه باشد،نیاز به قبض جدید نیست و واهب اذن را به طور ضمنی به متِّهب داده است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 641

رجوع از شهادت شرعی،قبل از اجرای مجازات موجب سلب اعتبار شهادت می شود و اعاده شهادت پس از رجوع آن،مسموع نیست.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 642

نصاب شهادت در کلیه جرائم،دو شاهد مرد است مگر در زنا، لواط،تفخیذ و مساحقه که با چهار شاهد مرد اثبات می گردد.برای اثبات زنای موحد جلد،تراشیدن و یا تبعید، شهادت دو مرد و چهار زن عادل نیز کافی است.زمانی که مجازات غیر از موارد مدکور است، حداقل شهادت سه مرد و دو زن عادل لازم است.در این مورد هر گاه دو مرد و چهار زن عادل به آن شهادت دهند تنها حد شلاق، ثابت می شود.جنایات موجب دیه با شهادت یک شاهد مرد و دو شاهد زن نیز قابل اثبات است.

✅ حقوق جزا نکته 641

در هر مورد که خطر تجاوز در قصاص عضو یا منافع وجود داشته باشد،قصاص ساقط است و مرتکب علاوه بر پرداخت دیه به تعزیر مقرر در کتاب پنجم«تعزیرات» نیز محکوم می شود.

✅ حقوق جزا نکته 642

اگر شخصی یک چشم کسی را در آورد یا کور کند، قصاص می شود، گرچه مرتکب بیش از یک چشم نداشته باشد و دیه ای به وی پرداخت نمی شود.این حکم در مورد همه اعضای زوج بدن جاری است.

✅ اصول فقه نکته 410

شبهه میان متباینین: در حالتی که متعلق تکلیف، مردَّد بین دو یا چند عمل مشکوک جدا از هم باشد که هیچ ارتباطی با هم ندارند.

✅ حقوق تجارت نکته 641

تقسیم دارایی شرکت های تعاونی و با مسئولیت محدود خواه در ضمن تصفیه و خواه پس از ختم آن زمانی ممکن است که⇩⇩

قبلاً سه مرتبه در مجله رسمی و یکی از جراید اعلان و یک سال از تاریخ اولین اعلان در مجله گذشته باشد.

✅ حقوق تجارت نکته 642

چنانچه شرکت با مسئولیت محدود به جهت عدم تأدیه دیون منحل شده باشد، تصفیه امور این شرکت به عهده مدیران شرکت است مگر این که اساسنامه یا شرکای شرکت ترتیب دیگری اتخاذ نموده باشند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 641

دادگاه می تواند رأساً یا به درخواست یکی از طرفین، قرار معاینه محل را صادر نماید. موضوع قرار و وقت اجرای آن باید به طرفین ابلاغ شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 642

اطلاعات حاصل از معاینه محل از امارات قضایی شمرده می شود که می تواند موجب علم یا اطمینان دادگاه یا موثر در آن باشد در نتیجه مانند سایر امارات قضایی با اماره ی مخالف بی اثر می شود و تاب مقاومت در برابر دلیل را ندارد.

✅ حقوق مدنی نکته 643

هرگاه مال غیر منقول(در منقول راه ندارد)قابل تقسیم(حتما باید قابلیت تقسیم داشته باشند)بین دو نفر مشترک باشد(دو نفر نه بیشتر)و یکی از دو شریک حصه ی خود را به قصد بیع(فقط قصد بیع)به شخص ثالثی منتقل کند،شریک دیگر حق دارد قیمتی را که مشتری داده است به او بدهد و حصه ی مبیعه را تملک کند.صاحب این حق را شفیع و حق مزبور را حق شفعه گویند.

✅ حقوق مدنی نکته 644

اخذ به شفعه عمل حقوقی است زیرا ارادی می باشد و با تملک سهم فروخته شده در برابر تسلیم ثمن انجام می شود و ماهیت حقوقی آن، ایقاع است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 643

در خصوص شهادت بر زنا یا لواط، شاهد باید حضوری عملی را که زنا یا لواط با آن محقق می شود دیده باشد و هرگاه شهادت مستند به مشاهده نباشد و همچنین در صورتی که شهود به عدد حد نصاب لازم نرسند شهادت در خصوص زنا یا لواط، قذف محسوب می شود و موجب حد است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 644

سوگند عبارت از گواه قرار دادن خداوند بر درستی گفتار ادا کننده سوگند است.

✅ حقوق جزا نکته 643

اگر شخصی که دارای دو چشم است،چشم کسی را که فقط یک چشم دارد، در آورد یا آن را کور کند، مجنی علیه می تواند یک چشم مرتکب را قصاص کند و نصف دیه کامل را هم دریافت دارد یا از قصاص یک چشم مرتکب منصرف شود و دیه کامل بگیرد مگر اینکه مجنی علیه یک چشم خود را قبلاً در اثر قصاص یا جنایتی  که استحقاق دیه آن را داشته است، از دست داده باشد، که در این صورت می تواند یک چشم مرتکب را قصاص کند و یا با رضایت مرتکب، نصف دیه کامل را دریافت نماید.

✅ حقوق جزا نکته 644

اگر شخصی بدون آسیب رساندن به حدقه چشم دیگری ، بینایی آن را از بین ببرد، فقط بینایی چشم مرتکب، قصاص می شود. چنانچه بدون آسیب به حدقه چشم مرتکب، قصاص ممکن نباشد، قصاص تبدیل به دیه می شود و مرتکب به پرداخت دیه و تعزیر مقرر در قانون محکوم می شود.

✅ اصول فقه نکته 411

در مباحث حقوق کیفری، اگر قاضی علم اجمالی داشته باشد که یکی از دو متهم پرونده قطعاً مرتکب جرم شده است ولی به طور تفصیلی نداند کدام یک از آنها مجرم هستند در اینجا مسلماً نمی توان پذیرفت که به واسطه وجود علم اجمالی، قاضی مکلف است که هر دو متهم را محکوم به مجازات کند تا مجرم واقعی کیفر داده شود و قاضی به وظیفه قانونی خویش قطعاً عمل کرده باشد. بلکه باید با عنایت به اصل 37ق.ا، درباره آنها حکم به برائت صادر کرد خصوصاً اگر جرم مورد نظر از جرائم مستوجب حد باشد وقوع شبهه، موجب اجرای «قاعده درء» بوده و از این جهت نیز مجازات ساقط خواهد بود. در مواد 477 به بعد قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، مقنن به مسئله علم اجمالی پرداخته است(همان، صص 116 و 117).

✅ حقوق تجارت نکته 643

ورشکستگی شرکت موجب ورشکستگی شریک نخواهد بود مگر آن که⇩

  ✤شریک شخصاً تاجر باشد.

  ✤به حکم قانون در حکم شریک ضامن در شرکت باشد.

  ✤پس از مراجعه طلبکاران به وی از پرداخت دیون عاجز باشد.

  ✤دادگاه حکم به ورشکستگی وی دهد.

✅ حقوق تجارت نکته 644

شرکت تضامنی حداقل با دو شریک تشکیل می شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 643

اطلاعات حاصل از معاینه محل در حال حاضر علی القاعده در تمام دعاوی توان اثباتی دارد و دادگاه تنها در صورتی می تواند به اطلاعات حاصل از معاینه محل ترتیب اثر ندهد که بلا اثر بودن آن را با استدلال احراز نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 644

مندرجات صورت جلسه معاینه محل با هر قرینه ی مخالفی از اثر می افتد و به طریق اولی، اثبات خلاف آن با هر دلیلی امکان پذیر است.

✅ حقوق مدنی نکته 645

در خصوص شرایط حق شفعه، شرط محدود بودن شریکان(دو نفر باشند) مربوط به مرحله ی ایجاد حق است نه اجرای آن. بنابراین پس از آنکه شریک فوت شود و وراث متعدد باشند، باز هم حق شفعه باقی است و به ورثه منتقل می شود.

✅ حقوق مدنی نکته 646

اقاله ی بیع پس از اخذ به شفعه، در حق شفیع اثر ندارد زیرا پس از اجرای حق و تملک مبیع، شریک و خریدار نمی توانند به تراضی حقی را که به دارایی شفیع پیوسته است از او بگیرند. همچنین ماده 816ق.م برای قابل ابطال بودن معاملات نسبت به مورد شفعه و از جمله اقاله، قابل استناد است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 645

ادا کننده سوگند باید عاقل، بالغ، قاصد و مختار باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 646

سوگند باید مطابق فرار دادگاه و با لفظ جلاله و الله،بالله،تالله، یا نام خداوند متعال به سایر زبانها ادا شود و در وصورت نیاز به تغلیظ و قبول ادا کننده سوگند،دادگاه کیفیت ادای آن را از حیث زمان،مکان،الفاظ و مانند آنها تعیین می کند.در هر صورت، بین مسلمان و غیر مسلمان در ادای سوگند به نام خداوند متعال تفاوتی وجود ندارد.

✅ حقوق جزا نکته 645

چشم سالم، در برابر چشمهایی که از لحاظ دید و یا شکل، متعارف نیستند قصاص می شود.

✅ حقوق جزا نکته 646

پلک دارای مژه، در برابر پلک بدون مژه قطع نمی شود لکن پلک چشم بینا در برابر پلک چشم نابینا قصاص می شود.

✅ اصول فقه نکته 412

تردید بین اقل و اکثر: میان اطراف علم اجمالی، رابطه عموم و خصوص وجود دارد و یکی از آنها نسبت به دیگری محدودتر است(همان، ص 117). حالتی است که بر تمام اطراف شک، یک عنوان واحد صدق کند که در این عنوان واحد یک قسمت اقل متیقن داریم و یک قسمت اکثر مشکوک داریم. به عبارت دیگر، برخلاف دوران امر بین متباینین که تردید میان دو چیز جدا از هم است در دوران امر بین اقل و اکثر، تردید بین مقدار کمتر یا بیشتر از یک چیز است.

✅ حقوق تجارت نکته 645

اسم شرکت= عنوان شرکت تضامنی + لااقل اسم یک نفر از شرکا + قید عباراتی از قبیل شرکاء و یا برادران در صورتی که اسم شرکت مشتمل بر اسامی تمام شرکاء نباشد.

✅ حقوق تجارت نکته 646

شرکت تضامنی به این دلیل که جزء شرکت های اشخاص به شمار می رود شرط حداقل سرمایه برای آن وجود ندارد. زیرا اعتبار شرکت با اعضای آن است نه سرمایه آن.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 645

پس از اجرای قرار، هرگاه پرونده آماده صدور رای باشد، دادگاه به آن اقدام می نماید، این امر در عمل می تواند حق طرفین را در ادای توضیح و حتی اعتراض به صورت جلسه تضییع نماید، به ویژه نسبت به طرفی که در جلسه ی اجرای قرار حضور نداشته است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 646

تحقیق محلی یعنی به دست آوردن اطلاعاتی که اهل محل راجع به امور موضوعی دعوا دارند.

✅ حقوق مدنی نکته 647

حق شفعه، فوری است. مقصود از فوریت، مفهوم عرفی آن است و از زمانی آغاز می شود که شفیع از وقوع معامله آگاه شده باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 648

تبعُّض در اجرای حق شفعه ممنوع است.در واقع تملک مبیع در مقابل دادن ثمن به خریدار است. پس به حکم قاعده، شفیع باید بی درنگ ثمن را پس از آگاهی بپردازد و در این اقدام، تبعض روا نیست.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 647

سوگند باید مطابق با ادعا،صریح در مقصود و بدون هرگونه ابهام باشد و از روی قطع و یقین اداء شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 648

سوگند باید با لفظ باشد و در صورت تعذر،با نوشتن یا اشره ای که روشن در مقصود باشد اداء شود.

✅ حقوق جزا نکته 647

قطع لاله گوش که موجب زوال شنوایی یا قطع بینی که موجب زوال بویایی شود، دو جنایت محسوب می شود.

حقوق جزا نکته 648

قطع بینی یا گوش، موجب قصاص است گرچه مجنی علیه حسب مورد حس بویایی و شنوایی نداشته باشد.

✅ اصول فقه نکته 413

سوال: عمده ترین دلیل برای عدم اجرای اصل احتیاط در حالت تردید بین اقل و اکثر چیست؟ انحلال علم اجمالی. علم اجمالی مکلف در حالت تردید بین اقل و اکثر، به علم تفصیلی و یقین نسبت به مقدار اقل و شک بدوی یا ابتدایی نسبت به مقدار اکثر، منحل می گردد. در قسمت اقل، با استناد به ادله اجتهادی و علم و یقین، باید تکلیف را انجام داد (در قسمت اقل به هیچ اصل عملی استناد نمی شود نه برائت و نه اشتغال)؛ اما در قسمت اکثر مشکوک(مازاد بر اقل)، به دلیل شک بدوی (ابتدایی) نسبت به اصل تکلیف، به اصل برائت استناد می کنیم و در هیچ یک از اقل و اکثر به اصل احتیاط استناد نمی شود.

✅ حقوق تجارت نکته 647

شرکت تضامنی هم از نظر شکلی و هم از نظر موضوعی تجاری است زیرا شرکت تضامنی را نمی توان جز برای امور تجارتی تشکیل داد.

✅ حقوق تجارت نکته 648

مسئولیت شرکت نسبت به پرداخت دیون ⇜به میزان دارایی شرکت.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 647

در صورتی که طرفین دعوا یا یکی از آنها به اطلاعات اهل محل استناد نمایند، اگرچه به طور کلی باشد و اسامی مطلعین را هم ذکر ننموده نکنند، دادگاه قرار تحقیق محلی صادر می نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 648

 در خواست هریک از اصحاب دعوا دادگاه را مکلف به صدور قرار نمی نماید و دادگاه می تواند هرگاه تحقیقی محلی اثری در احراز موضوع نداشته باشد، به آن ترتیب اثر ندهد، اما در غیر این صورت مکلف است به درخواست، ترتیب اثر دهد چه دادگاه بدوی و چه دادگاه تجدیدنظر.

✅ حقوق مدنی نکته 649

اگر حصه ی یکی از دو شریک وقف باشد،متولی یا موقوف علیهم حق شفعه ندارند.

✅ حقوق مدنی نکته 650

بیع باید تمام ارکان صحت معامله را داشته باشد تا حق شفعه  ایجاد گردد.در بیع فاسد، حق شفعه راه ندارد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 649

در مواردی که اشاره، مفهوم نباشد یا قاضی به زبان شخصی که سوگند یاد می کند، آشنا نباشد و یا ادا کننده سوگند قادر به تکلم نباشد، دادگاه به وسیله مترجم یا متخصص امر، مراد وی را کشف می کند

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 650

سوگند فقط نسبت به طرفین دعوی و قائم مقام آنها موثر است.

✅ حقوق جزا نکته 649

قطع زبان یا لب،موجب قصاص است و باید مقدار و محل آنها رعایت شود.

✅ حقوق جزا نکته 650

اگر شخص گویا،زبان کسی را که لال است قطع کند،قصاص ساقط است و دیه گرفته می شود لکن زبان کسی که لال است، در برابر زبان لال دیگری و زبان گویا قصاص می شودو زبان دارای حس چشایی در برابر زبان بدون حس چشایی قصاص می شود.

✅ اصول فقه نکته 414

اقل و اکثر ارتباطی: مواردی است که میان مصادیق اقل و اکثر ارتباط محکمی باشد بگونه ای که با یکدیگر ماهیتی مرکب تشکیل می دهند(همان، ص118). به عبارت دیگر، جزء جزء تکلیف، مطلوبیت مجموعی دارد شبیه عام مجموعی. در اجرای اصل احتیاط در اقل و اکثر ارتباطی اختلاف نظر وجود دارد، جمعی مانند آخوند خراسانی، اصل احتیاط و برخی مانند شیخ انصاری(ره)، اصل برائت را قابل اجرا می دانند یعنی شخص وظیفه دارد تکلیف کمتر (اقل) را که یقینی است انجام دهد ولی نسبت به میزان مازاد (اکثر) تکلیفی ندارد. نظر دوم برای آزمون وکالت، قابل توجه است.

✅ حقوق تجارت نکته 649

مسئولیت شرکا در شرکت ⇜تضامنی و نامحدود.

✅ حقوق تجارت نکته 650

مسئولیت شرکای شرکت تضامنی نسبت به اشخاص ثالث تضامنی ولی میان خودشان به نسبت سهم الشرکه است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 649

دادگاه می تواند به تشخیص خود ورأساً مبادرت به صدور قرار تحقیق محلی نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 650

اجرای قرار معاینه محل و تحقیق محلی مستلزم فراهم آوردن وسیله ی اجرای آن می باشد، و باید مأمور مجری قرار به محل اجرای قرار راهنمایی و برده شود.

✅ حقوق مدنی  نکته 651

چون در بیع خیاری مالکیت از حین عقد بیع به وجود می آید نه از تاریخ انقضای خیار، پس خیاری بودن بیع مانع ایجاد حق شفعه نمی باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 652

هر معامله ای که بعد از بیع و قبل از اخذ به شفعه انجام شود به سبب اخذ به شفعه باطل می شود. لذا می توان گفت این معاملات قبل از اخذ به شفعه در برابر شفیع قابل استناد نیست.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 651

حدود و تعزیرات با سوگند نفی یا اثبات نمی شود لکن قصاص،دیه ، ارش و ضرر و زیان ناشی از جرائم،مطابق مقررات قانون با سوگند اثبات می گردد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 652

هرگاه در دعاوی مالی مانند دیه جنایات و همچنین دعاویی که مقصود از آن مال است مانند جنایت خطایی و شبه عمدی موجب دیه،برای مدعی خصوصی امکان اقامه  بینه شرعی نباشد، وی می تواند با معرفی یک شاهد مرد یا دو شاهد زن به ضمیمه یک سوگند، ادعای خود را فقط  از جنبه مالی اثبات کند.

✅ حقوق جزا نکته 651

زبان گویا در برابر زبان زبان کودکی که هنوز به حد سخن گفتن نرسیده استـ، قصاص می شود مگر آنکه لال بودن کودک ثابت شود.

✅ حقوق جزا نکته 652

اگر کسی دندان دیگری را بشکند یا بکند به قصاص محکوم می شود و در قصاص آن، رعایت تساوی در محل دندان،لازم است.

✅ اصول فقه نکته 415

اقل و اکثر استقلالی: منظور مواردی است که مصادیق آنها با هم ارتباطی ندارند و ماهیت مرکبی را تشکیل نمی دهند و هریک از این دو تکلیف را می توان به صورت مستقل امتثال یا مخالفت نمود(همان، ص 118). به عبارت دیگر، جزء جزء تکلیف، مطلوبیت مستقل و جداگانه دارد شبیه عام افرادی. بلکه بایستی عمل به قدر متیقن کرده و نسبت به اکثر اصل برائت را جاری می کنیم.

✅ حقوق تجارت نکته 651

مسئولیت تضامنی شرکا در مقابل بدهی شرکت از قوانین آمره است و توافق برخلاف آن صرفاً بین شرکا معتبر است.

✅ حقوق تجارت نکته 652

شرکت های تضامنی زمانی تشکیل می شوند که⇩

تمام سرمایه نقدی تأدیه شده باشد و سهم الشرکه غیر نقدی نیز تقویم وتسلیم شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 651

فراهم کردن وسایل اجرای قرار به عهده ی طرفی است که درخواست معاینه محل یا تحقیق محلی نموده است. و هرگاه از آن خودداری نماید معاینه محل و تحقیق محلی از عداد دلایل او خارج می شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 652

اگر قرار معاینه محل یا تحقیق محلی رأساً صادر شده باشد، فراهم آوردن وسیله ی اجرای قرار در مرحله نخستین با خواهان و در مرحله ی تجدیدنظر با تجدیدنظرخواه است

✅ حقوق مدنی نکته 653

رد پیشنهاد فروش سهم از سوی شریک دیگر، به منزله ی اسقاط ضمنی حق شفعه نیست مگر اینکه از قراین و اوضاع و احوال بتوان اینگونه استدلال کرد.

✅ حقوق مدنی نکته 654

وارثان حق شفعه را به نسبت سهم خود به ارث می برند اما اجرای آن باید به طور جمعی باشد و نمی توان نسبت به قسمتی از بیع اعمال کرد اما در صورت اسقاط حق شفعه از سوی برخی ورثه، بقیه ورثه می توانند حق شفعه را نسبت به کل اعمال کنند یعنی سهم بقیه را از ثمن پرداخت نمایند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 653

هرگاه ثابت شود سوگند، دروغ و یا ادا کننده سوگند فاقد شرایط قانونی بوده است،به سوگند مزبور ترتیب اثر داده نمی شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 654

علم قاضی عبارت از یقین حاصل از مستندات بیّن در امری است که نزد وی مطرح می شود.در مواردی که مستند حکم،علم قاضی است،وی موظف است قرائن و امارات بیّن مستند علم خود را به طور صریح در حکم قید کند.

✅ حقوق جزا نکته 653

اگر دندان کسی توسط دیگری کنده شود، چنانچه تا زمان قصاص،دندان سالمی به جای آن بروید،مرتکب قصاص نمی شود و به تعزیر مقرر در کتاب پنجم«تعزیرات» و ارش جراحت و مدتی که مجنی علیه  بدون دندان بوده است محکوم می شود.اگر دندان جدید معیوب باشد،مرتکب افزون بر محکومیت های مذکور،به پرداخت ارش عیب نیز محکوم می شود.اگر مجنی علیه کودک باشد، صدور حکم به مدت متعارف برای روییدن دندان به تأخیر می افتد و در صورت رویش دندان یک صدم دیه پرداخت می شود.اگر مجنی علیه در این مدت فوت کند، مرتکب افزون بر تعزیر مذکور،به پرداخت دیه محکوم می شود.

✅ حقوق جزا نکته 654

اگر دندان مرتکب، شیری و دندان مجنی علیه  غیر شیری باشد، مجنی علیه بین قصاص دندان شیری و تأخیر قصاص  تا رویش دندان غیر شیری در مرتکب،مختار است.

✅ اصول فقه نکته 416

تفاوت های حالت اقل و اکثر با دوران امر بین متباینین:

  1. در حالت اقل و اکثر یک مقدار یقینی نسبت به اقل و یک مقدار مشکوک نسبت به اکثر وجود دارد. ولی در حالت دوران امر بین متباینین علم اجمالی وجود دارد که آمیزه ای از علم و شک است و مرزی در آن نیست.

  2. در حالت دوران امر بین متباینین علم اجمالی منحل نمی شود ولی در حالت اقل و اکثر علم اجمالی ما به یقین نسبت به اقل و شک ابتدایی نسبت به اکثر منحل می شود.

  3. در حالت دوران امر بین متباینین احتیاط به ترک کردن عمل است در حالی که در حالت اقل و اکثر اگر احتیاط واجب باشد (که واجب نیست) احتیاط به اضافه کردن مقدار اکثر است.

✅ حقوق تجارت نکته 653

تشکیل شرکت در شرکت های تضامنی، نسبی و با مسئولیت محدود برخلاف شرکت سهامی منوط به نصب مدیر نیست؛ پس از تشکیل نیز می توان مدیر را انتخاب نمود.

✅ حقوق تجارت نکته 654

تقویم سهم الشرکه غیر نقدی در شرکت تضامنی و نسبی توسط ⇜ تمامی شرکا

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 653

هرگاه به علت فراهم نیامدن وسیله، اجرای قرار مقدور نباشد و دادگاه بدون تحقیق محلی نتواند انشای رای نماید، اگر در مرحله نخستین قرار صادر شده، دادخواست نخستین ابطال و اگر در مرحله ی تجدیدنظر باشد، تجدیدنظرخواهی متوقف می شود ولی مانع اجرای حکم مرحله ی نخستین نخواهد بود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 654

 عدم حضور یکی از اصحاب دعوا مانع از اجرای قرار معاینه ی محل و تحقیق محلی نخواهد بود. زیرا مأمور مجری قرار در محل حاضر شده و از اهالی تحقیق می نماید.

✅ حقوق مدنی نکته 655

زن حق شفعه را به ارث می برد با اینکه موضوع حق شفعه تملّک زمین باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 656

وصیت، نوعی عمل حقوقی است که انشاء آن برای بعد از فوت می باشد و به 2 قسم عهدی و تملیکی تقسیم می شود.

✅  آیین دادرسی کیفری نکته 655

مواردی از قبیل نظریه کارشناس، معاینه محل، تحقیقات محلی، اظهارات مطلع، گزارش ضابطان و یا قرائن و امارات که نوعاً علم آور باشند می تواند مستند علم قاضی قرار گیرد.

✅ آیین دادرسی  کیفری نکته 656

مجرّد علم استنباطی که نوعاً موجب یقین قاضی نمی باشد، نمی تواند ملاک صدور حکم باشد.

✅ حقوق جزا نکته 655

اگر دندان مجنی علیه پس از اجرای قصاص یا گرفتن دیه بروید، چیزی بر عهده مجنی علیه نیست و اگر گرفتن دیه به جهت عدم امکان قصاص بوده باشد دیه نیز بازگردانده نمی شود.

✅ حقوق جزا نکته 656

اگر دندان مرتکب، پس از اجرای قصاص بروید، مجنی علیه حق قصاص دوباره آن را ندارد.

✅ اصول فقه نکته 417

در فرض تعارض دو اصل احتیاط، حکم به تساقط هر دو می دهیم. مثلا هرگاه زنی پس از عده شوهر کند و پس از 10 ماه از وطی اول و 6 ماه از وطی دوم فرزندی بیاورد، رعایت احتیاط در کدام است؟ در اینجا دو اصل احتیاط تعارض و تساقط میکنند و اماره فراش جاری و فرزند ملحق به شوهر دوم است.

✅ حقوق تجارت نکته 655

در شرکت تضامنی حق رأی هر شریک به نسبت سرمایه اوست مگر این که اساسنامه یا شرکت نامه خلاف آن را شرط کرده باشد⟿

✅ حقوق تجارت نکته 656

شرکتنامه در شرکت تضامنی به موجب سند رسمی تنظیم می شود وإلا شرکت ایجاد نمی¬شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 655

 در روز اجرای قرار نه تنها طرفی که درخواست تحقیق محلی نموده بلکه طرف مقابل او نیز می تواند مطلعین خود را در محل حاضر نماید تا اطلاعات آنها نیز شنیده شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 656

تشخیص اعتبار اطلاعات مطلعین محلی منوط به نظر دادگاه است مگر در مواردی که طرفین تراضی در انتخاب اشخاص نموده و رفع اختلاف را فقط به تصدیق آنها واگذار کرده اند.

✅ حقوق مدنی نکته 657

در وصیت تملیکی، شخصی عین یا منفعتی از مال خود را برای بعد از فوتش به دیگری مجاناً تملیک می کند.

✅ حقوق مدنی نکته 658

وصیت کننده «موصی»، کسی که به نفع او وصیت شده «موصی له»، و آنچه مورد وصیت قرار گرفته را «موصی به» گویند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 657

در صورتی که علم قاضی با ادله قانونی دیگر در تعارض باشد اگر علم، بَیِّن باقی بماند، آن ادله برای قاضی معتبر نیست و قاضی با ذکر مستندات علم خود و جهات رد ادله دیگر، رأی صادر می کند. چنانچه برای قاضی علم حاصل نشود، ادله قانونی معتبر است و بر اساس آنها رأی صادر می شود. در تعارض سایر ادله با یکدیگر اقرار بر شهادت شرعی، قسامه و سوگند مقدم است.همچنین شهادت شرعی بر قسامه و سوگند تقدم دارد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 658

عین اظهارات مفید اقرار در صورتمجلس درج می شود و متن آن قرائت می شود، به امضا یا اثر انگشت اقرار کننده می رسد و هرگاه اقرار کننده از امضا یا اثر انگشت امتناع ورزد، تأثیری در اعتبار اقرار ندارد، مراتب امتناع یا عجز از امضا یا اثر انگشت، باید در صورتمجلس قید شود و به امضا و مهر قاضی و منشی برسد.

✅ حقوق جزا نکته 657

در اجرای قصاص، اذن مقام رهبری یا نماینده او لازم است.

✅ حقوق جزا نکته 658

استیذان از مقام رهبری در اجرای قصاص، برای نظارت بر صحت اجرا و رعایت حقوق صاحب حق قصاص و اطراف دیگر دعوی است و نباید مراسم استیذان، مانع از امکان استیفای قصاص توسط صاحب حق قصاص و محروم شدن او از حق خود شود.

✅ اصول فقه نکته 418

اگر برخی اطراف علم اجمالی از دسترس مکلف (از محل ابتلاء مکلف) خارج باشد علم اجمالی اثر خود را از دست می دهد و و نسبت به سایر اطراف علم اجمالی که در دسترس هم هست احتیاط لازم نخواهد بود(همان، ص 120). مثل آنجا که بدانیم محتوی یکی از دو ظرف نجس است اما دقیقاً ندانیم محتوی کدامیک از آن دو نجس است و یکی از دو ظرف از دسترس ما خارج باشد.

✅ حقوق تجارت نکته 657

هر شخصی که پس از تشکیل شرکت تضامنی، به عنوان شريك ضامن در این شركت داخل شود متضامناً با ساير شركاء مسئول قروضي هم خواهد بود كه‌ شركت قبل از ورود او داشته اعم از اين¬كه در اسم شركت تغييري داده شده يا نشده باشد.

✅ حقوق تجارت نکته 658

شریکی که به هر یک از دو شرکت تضامنی و نسبی وارد می شود، نسبت به قروض قبلی شرکت، مسئولیت دارد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 657

اجرای قرار باید توسط یکی از دادرسان دادگاه اجرا شود مگر اینکه محل تحقیقات خارج از حوزه ی دادگاه باشد و مبنای رای دادگاه، تحقیقات محلی نباشد که در این سورت اجرای تحقیقات باید از دادگاه محل خواسته شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 658

 اگر محل تحقیقات خارج از حوزه ی دادگاه باشد و مبنای رای دادگاه، تحقیقات محلی باشد، یعنی تنها دلیل استنادی هریک از اصحاب دعوا باشد، قرار باید توسط شخص دادرس صادرکننده ی رای صورت گیرد یا گزارش دادرس محل و مجری تحقیقات، مورد وثوق دادگاه باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 659

اعطای اختیار به وصی رایگان است هرچند موضوع آن وصایت ، عقد معوض باشد(مانند فروش خانه،مغازه و …).

✅ حقوق مدنی نکته 660

وصیت عهدی آن است که شخصی یک یا چند نفر را برای انجام امری یا اموری یا تصرفات دیگری مأمور نماید.کسی که به موجب آن مسئول این امور می شو د را وصی گویند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 659

شاهد یا مطلع برای حضور در دادگاه احضار  امی شود.چنانچه شاهد یا مطلع بدون عذر موجه در جلسه دادگاه حاضر نشود و کشف حقیقت و احقاق حق،متوقف بر شهادت شاهد یا کسب اطلاع از مطلع باشد و یا جرم با امنیت و نظم عمومی مرتبط باشد، به دستور دادگاه در صورت وجود ضرورت حضور، جلب می شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 660

در احضاریه شاهد یا مطلع باید موضوع شهادت یا کسب اطلاع و نتیجه عدم حضور ذکر شود.

✅ حقوق جزا نکته 659

اجرای قصاص و مباشرت در آن،حسب مورد،حق ولی دم و مجنی علیه است که در صورت مرگ آنان، این حق به ورثه ایشان منتقل می شود و باید پس از استیذان از مثام رهبری از طریق واحد اجرای احکام کیفری مربوط انجام گیرد.

✅ حقوق جزا نکته 660

اگر صاحب حق قصاص، بر خلاف مقررات اقدام به قصاص کندبه تعزیر مقرر در کتاب پنجم«تعزیرات» محکوم می شود.

✅ اصول فقه نکته 419

در صورتی که نسبت به ارتکاب برخی از اطرافِ علم اجمالی به طور معین اضطرار یا اکراه وجود داشته باشد به مقتضای حدیث رفع، انجام آن جایز و مباح خواهد بود. لذا علم اجمالی، تکلیف فعلی و منجزی نسبت به آن ایجاد نمی کند و در نتیجه اثر خود را نسبت به سایر اطراف را هم از دست می دهد و از این رو احتیاط لازم نیست و می توان آنها را انجام داد(همان، ص 121).

✅ حقوق تجارت نکته 659

انتقال سهم الشرکه در شرکت تضامنی با رضایت تمامی شرکا صورت می گیرد حتی اگر برای انتقال سهم شریک به شریک دیگر شرکت باشد.

✺نکته: انتقال سهم الشرکه با اتفاق آراء، از قوانین آمره است که نمی توان در شرکتنامه یا هر توافق دیگری خلاف آن را پیش بینی نمود.

✅ حقوق تجارت نکته 660

در شرکت های با مسئولیت محدود، تضامنی و نسبی لزومی به انتخاب مدیر یا مدیران شرکت از بین شرکای شرکت نمی باشد، ممکن است مدیران از اشخاص خارج از شرکت انتخاب گردند.

✅ آیین دادرسی مدنی کته 659

اطلاعات حاصل از معاینه محل و تحقیق محلی از امارات قضایی شمرده می شود که ممکن است موجب علم یا اطمینان دادرس دادگاه و یا موثر در آن باشد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 660

اماره عبارت از اوضاع و احوالی است که به حکم قانون یا در نظر قاضی دلیل بر امری شناخته می شود.

✅ حقوق مدنی نکته 661

هرکس مال خود را به موجب وصیت، وقف عام(وقف بر غیر محصور)کند،وصیت برای تحقق نیاز به قبول حاکم دارد.

✅ حقوق مدنی نکته 662

هرگاه دو قانون عام باشند، عام موخر ناسخ کلی عام مقدم است و هرگاه هر دو قانون خاص باشند،خاص موخر ناسخ کلی خاص مقدم است.همچنین  اگر یکی از دو قانون عام و دیگری خاص باشد، خواه قانون عام مقدم بر قانون خاص باشد خواه موخر،قانون خاص مخصِّص قانون عام خواهد بود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 661

هرگاه به علت بیماری که برای مدت طلانی یا نامعلوم، غیر قابل رفع است، حضور شاهد و یا مطلع در جلسه دادگاه مقدور نباشد، رئیس دادگاه یا یکی دیگر از قضات عضو شعبه،با حضور نزد شاهد و یا مطلع اظهارات وی را استماع می کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 662

دادگاه پیش از شروع به تحقیق از شاهد، حرمت و مجازات شهادت دروغ را به او تفهیم می نماید و سپس نام،نام خانوادگی، نام پدر،سن،شغل،شماره شناسنامه و شماره ملی،میزان تحصیلات، مذهب،محل اقامت،شماره تلفن ثابت و همراه و سابقه محکومیت کیفری شاهد و درجه قرابت سببی یا نسبی و وجود یا عدم رابطه خادم و مخدومی او با طرفین را سوال و در صورتمجلس قید می کند.

✅ حقوق جزا نکته 661

هیچ کس غیر از مجنی علیه یا ولی او حق قصاص مرتکب را ندارد و اگر کسی بدون اذن آنان او را قصاص کند،مستحق قصاص است.

✅ حقوق جزا نکته 662

در هر حق قصاصی هر یک از صاحبان آن به طور مستقل حق قصاص دارند لکن هیچ یک از آنان در مقام استیفای حق نباید حق دیگران را ازبین ببرد و در صورتی که بدون اذن و موافقت دیگر افراد خواهان قصاص، مبادرت به استیفای قصاص کند، ضامن سهم دیه دیگران است.

✅ اصول فقه نکته 420

بنا بر نظر مشهور اصولیان، عدم ابتلاء نسبت به برخی از اطراف علم اجمالی یا وجود اضطرار نسبت به آن تنها در صورتی موجب عدم کارایی علم اجمالی و عدم وجوب احتیاط می شود که قبل از علم اجمالی وجود داشته باشد؛ اما اگر اضطرار یا عدم ابتلاء، بعد از علم اجمالی پدید آید با پیدایش این امور، اثر علم اجمالی (یعنی وجوب احتیاط) که ثابت شده است ساقط نمی شود بلکه دامنه رعایت احتیاط محدود می گردد و طبعاً مراعات احتیاط فقط در مورد سایر اطراف علم اجمالی، لازم خواهد بود (همان).

✅ حقوق تجارت نکته 661

در شرکت تضامنی و نسبی همانند شرکت با مسئولیت محدود، مدت مدیریت مدیران می تواند محدود یا نامحدود باشد.

✅ حقوق تجارت نکته 662

همانند شرکت با مسئولیت محدود حداقل یک نفر مدیر در شرکت تضامنی و نسبی کافی است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 661

دلالت وجود امر یا مجموعه ای از امور (اوضاع و احوال) بر وجود امر دیگر (امر مورد ادعا) اگر به حکم قانون باشد، اماره ی قانونی خوانده می شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 662

 در امارات قانونی، اگرچه دلالت به حکم قانون است اما در اینجا نیز دلالت مزبور حاصل استقرایی است که در موارد متشابه انجام شده و حتی مردم نیز به آن پی برده اند و قانونگذار آن را تنفیذ و به صورت حکمی کلی اعلام کرده است.

✅ حقوق مدنی نکته 663

مقررات و معاهداتی که بین دولت ایران و سایر دولتها طبق قانون اساسی منعقد شده باشد، در حکم قانون است و کلیه ی آثار قانون را دارد.

✅ حقوق مدنی نکته 664

سهم شرکا در شرکتهایی که شخصیت حقوقی دارند و حقوق معنوی مانند حق اختراع و حق تألیف و …منقول می باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 663

رابطه خادم و مخدومی و قرابت نسبی یا سببی مانع از پذیرش شهادت شرعی نیست.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 664

در مواردی که احقاق حق متوقف بر شهادت باشد و شاهد از اتیان سوگند خودداری کند، بدون سوگند، شهادت وی استماع می شود و در مورد مطلع،اظهارات وی برای اطلاع بیشتر استماع می شود.

✅ حقوق جزا نکته 663

در هر حق قصاصی اگر بعضی از صاحبان آن، خواهان دیه باشند یا از قصاص مرتکب گذشت کرده باشند، کسی که خواهان قصاص است باید نخست سهم دیه دیگران را در صورت گذشت آنان به مرتکب و در صورت درخواست دیه به خود آنان بپردازد.

✅ حقوق جزا نکته 664

در هر حق قصاصی اگر بعضی از صاحبان آن، غائب باشند و مدت غیبت آنان کوتاه باشد صدور حکم تا آمدن غائب به تعویق می افتد.

✅ اصول فقه نکته 421

علم اجمالی تنها در صورتی باعث وجوب احتیاط می شود که بتواند در فرض تحقق نسبت به هر یک از اطراف آن، یک تکلیف فعلی ایجاد کند. لذا شرط منجِّز بودن علم اجمالی این است که به هر تقدیر، موجب پیدایش تکلیف باشد. بنابراین اگر به هر علت علم اجمالی باعث پیدایش تکلیف جدیدی نسبت به برخی اطراف خود نباشد به طور کلی اثر خود را از دست می دهد و نسبت به سایر اطراف آن هم احتیاط لازم نیست.

✅ حقوق تجارت نکته 663

مدیران شرکت تضامنی تاجر محسوب نمی شوند.

✅ حقوق تجارت نکته 664

وظایف و اختیارات مدیران شرکت های تضامنی و نسبی⤺ براساس شرکتنامه و اساسنامه در صورت عدم تصریح در اساسنامه و شرکتنامه در چارچوب قواعد کلی و بر اساس رابطه وکیل و موکل خواهد بود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 663

 امارات قانونی تنها نقشی اثباتی دارند و مسئله ی دلیل آوری را حل می نمایند، بدین معنا که قانونگذار با جابجایی موضوع دلیل به نفع یکی از طرفین، اجازه می دهد که با استنتاج از امری که اثبات آن معمولاً بسیار آسان است، وجود امری اثبات شود که اثبات آن معمولاً غیرممکن و یا بسیار دشوار است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 664

امارات قانونی با جا به جا کردن موضوع دلیل، تنها بار دلیل را سبک می نمایند، بدین معنا که مدعی، حتی با وجود اماره ی قانونی که به سود او وجود دارد، باید اوضاع و احوالی که از وجود آنها وجود امر مورد ادعا استنتاج می شود را اثبات نماید تا بتواند از اماره ی قانونی بهره مند شود.

✅ حقوق مدنی نکته 665

حق سرقفلی چهره ای دوگانه دارد که چهره ی غیر منقول آن غلبه دارد. حق کسب یا پیشه یا تجارت هم غیرمنقول است.

✅ حقوق مدنی نکته 666

مالکیت منفعت و حق انتفاع دو مفهوم مختلف می باشند. در مالکیت منفعت ، شخصی مالک عین و دیگری مالک منفعت است در حالی که در حق انتفاع از ملک غیر، هم مالک عین و هم مالک منفعت یک شخص می باشد  و شخص دیگری بدون آنکه مالک چیزی باشد فقط حق استفاده از موضوع حق را خواهد داشت.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 665

دادگاه آن دسته از ویژگی های ظاهری جسمی و روانی شاهد را که ممکن است در ارزیابی شهادت موثر باشد، در صورتمجلس قید می کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 666

دادگاه پرسش هایی را که برای روشن شدن موضوع و رفع اختلاف یا ابهام لاطم است، از شهود و مطلعان مطرح می کند.

✅ حقوق جزا نکته 665

در هر حق قصاصی اگر بعضی از صاحبان آن، غائب باشند و غیبت طولانی باشد و یا امیدی به بازگشتن آنان نباشد مقام رهبری به عنوان ولی غائب به جای آنان تصمیم می گیرد و چنانچه زمان بازگشت معلوم نباشد مقام رهبری برای آنها پس از گذشت زمان کوتاه و قبل از طولانی شدن زمان غیبت اتخاذ تصمیم می نماید، کسانی که حاضرند، می توانند پس از تأمین سهم غائبان در دادگاه، قصاص کنند و اگر حاضران، گذشت کنند یا با او مصالحه نمایند،حق قصاص غائبان محفوظ است و اگر آنان پس از حاضر شدن، خواهان قصاص باشند، باید نخست سهم دیه کسانی را که گذشت نموده اند یا با مرتکب مصالحه کرده اند به مرتکب بپردازند و سپس قصاص کنند.

✅ حقوق جزا نکته 666

اگر مرتکب عمداً جنایتی بر دیگری وارد کند و دیه جنایت وارد شده بر مجنی علیه بیش از دیه آن در مرتکب باشد مانند آنکه زن مسلمانی مرد مسلمانی را به قتل برساند صاحب حق قصاص نمی تواند افزون بر قصاص، تفاوت دیه را نیز مطالبه کند.

✅ اصول فقه نکته 422

استصحاب در اصطلاح به معنای «إبقاء ما کان» است که یعنی حکم به بقای آنچه پیشتر وجود داشته است؛ به بیان دیگر استصحاب عبارت است از «حکم به بقای چیزی که در زمان سابق، یقینی و محقق بوده و در زمان حاضر مورد تردید قرار گرفته است».

✅ حقوق تجارت نکته 665

در شرکت های تضامنی و نسبی محدود کردن اختیارات مدیران⇩

اگر در اساسنامه باشد⟻ در مقابل هم ثالث و هم شرکا قابل استناد است.

اگر در توافق جداگانه ای باشد⟻ در برابر ثالث اعتبار ندارد و فقط در رابطه مدیر و شرکا اعتبار دارد.

در شرکت های سهامی تحدید حدود اختیارات مدیران چه در اساسنامه و چه در توافق جداگانه در مقابل اشخاص ثالث اعتبار ندارد.

✅ حقوق تجارت نکته 666

تقسیم منافع بین شرکا به نسبت سهم الشرکه است مگر آن¬که شرکت نامه ترتیب دیگری مقرر نموده باشد.

در شرکت تضامنی و نسبی جهت تقسیم سود، تنظیم و تصویب صورت دارایی لازم نیست.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 665

 امارات قانونی به دادرس تحمیل می شوند، بدین معنا که حتی اگر اماره ی قانونی وجدان او را قانع ننماید ملزم است برابر آن رای صادر نماید، البته با تأکید بر این نکته که دلیل و حتی اماره ی مخالف آن وجود نداشته باشد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 666

 برای بی اثر شدن اماره ی قانونی، اماره ی قضایی کافی است و لازم نیست دلایلی مانند اقرار، سند یا گواهی وجود داشته باشد. زیرا اماره ی قانونی مبتنی بر ظنّ نوعی است اما اماره ی قضایی، وجدان دادرس را اقناع می نماید.

✅ حقوق مدنی نکته 667

منتفع در عقد حق انتفاع هرگز نمی تواند موجر واقع شود چون مالک منافع نیست ولی می تواند معیر واقع شود چون حق انتفاع یک درجه بالاتر از اذن در انتفاع در قالب عقد(عاریه) می باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 668

تنها ایقاع معوض در حقوق ایران اخذ به شفعه می باشد زیرا تا ثمن توسط شفیع پرداخت نشود، اخذ به شفعه محقق نمی شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 667

هنگامی که دادگاه،شهادت شاهد یک طرف دعوی را استماع نمود، به طرف دیگر اعلام می کند چنانچه پرسش هایی از شاهد دارد، می تواند مطرح کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 668

دادگاه می تواند از شهود بهطور انفرادی تحقیق نماید و برای عدم ارتباط شهود با یکدیگر و یا با متهم اقدام لازم را انجام دهد و بعد از تحقیقات انفرادی بر حسب درخواست متهم یا مدعی خصوصی یا با نظر خود مجدداً به صورت خود را با اذن دادگاه مطرح کنند.

✅ حقوق جزا نکته 667

در موارد ثبوت حق قصاص، اگر دیه جنایت وارد شده بر مجنی علیه کمتر از دیه آن در مرتکب باشد، صاحب حق قصاص در صورتی می تواند قصاص را اجرا کند که نخست فاضل دیه را به مرتکب بپردازد و بدون پرداخت آن اجرای قصاص جایز نیست.

✅ حقوق جزا نکته 668

در مورد نکته قبل در صورت مخالفت ولی دم و اقدام به قصاص مرتکب بدون پرداخت فاضل دیه به او، افزون بر الزام به پرداخت فاضل دیه، به مجازات مقرر در کتاب پنجم«تعزیرات»محکوم می شود.

✅ اصول فقه نکته 423

بنا بر نظر مرحوم دکتر محمدی، ایشان، ارکان و شرایط را با عنوان عناصر استصحاب بیان نموده و آنها را هفت مورد می داند و شرط چهارم از شرایط فوق الذکر را در مبحث عناصر استصحاب بیان ننموده و عنصر دیگری بیان نموده اند: وحدت زمان شک و یقین(به این معنا که در حال حاضر که می خواهیم استصحاب را جاری نمائیم هم شک داشته باشیم و هم یقین. البته یقین در وجود چیزی در زمان گذشته و شک در باقی بودن آن تاکنون).

✅ حقوق تجارت نکته 667

عضویت شرکای شرکت تضامنی و نسبی در شرکت های دیگری با موضوع فعالیت مشابه به عنوان شریک ضامن یا با مسئولیت محدود ممنوع است + شریک نمی تواند شخصاً تجارتی از نوع شرکت تضامنی داشته باشد⇩

البته این ممنوعیت مطلق نیست و با موافقت سایر شرکا قابل برطرف شدن است.

✺نکته: در سایر شرکت ها ممنوعیتی برای عضویت شریک در شرکت تجاری دیگر با موضوع فعالیت مشابه وجود ندارد مگر

شرکت های تعاونی که در آن ها یکی از شرایط عضویت این است که شریک، عضو شرکت تعاونی دیگری با موضوع فعالیت مشابه نباشد.

✅ حقوق تجارت نکته 668

در شرکت تضامنی و نسبی شرکا حق رقابت با شرکت را تحت هیچ عنوانی ندارند اما در سایر شرکت های تجاری منعی برای رقابت شریک با شرکت وجود ندارد⇩⇩

فقط در شرکت های سهامی عام و خاص صرفاً رقابت اعضای هیئت مدیره و مدیرعامل با شرکت ممنوع است و اگر رقابت آن ها موجب ورود زیان به شرکت شود باید آن را جبران کنند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 667

 دلیل تقدیم سایر ادله حتی اماره ی قضایی بر اماره ی قانونی مبتنی بودن این اماره برظنّ نوعی است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 668

امارات قانونی، چون حکم قانونگذار است کلیت دارد و در تمام افرادی که مصداق آن حکم قرار می گیرند جاری می شود و دادرس نمی تواند در دعوایی آن را اعمال کند و در دعوای مشابه دیگری از آن پیروی نکند.

✅ حقوق مدنی نکته 669

خیار شرط در سه عقد نکاح،وقف و ضمان باطل است ولی مبطل عقد نمی شود.

✅ حقوق مدنی نکته 670

عقد نکاح و وقف و ضمان را نمی توان اقاله کرد(البته اقاله ی ضمان نقل ذمه با تنفیذ مضمون عنه امکان پذیر می باشد).

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 669

قطع کلام شهود در هنگام ادای شهادت ممنوع است.هر یک از اصحاب دعوی و دادستان می توانند سوالات خود را با اذن دادگاه مطرح کنند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 670

شهود نباید پس از ادای شهادت بدون اذن دادگاه متفرق شوند.

✅ حقوق جزا نکته 669

در مواردی که صاحب حق قصاص برای اجرای قصاص باید بخشی از دیه را به دیگر صاحبان حق قصاص بپردازد،پرداخت آن باید پیش از قصاص صورت گیرد و در صورت تخلف صاحب حق قصاص از این امر،افزون بر پرداخت دیه مذکور به مجازات مقرر در کتاب پنجم«تعزیرات» محکوم می شود

✅ حقوق جزا نکته 670

درمواردی که جنایت،نظم و امنیت عمومی را بر هم بزند یا احساسات عمومی را جریحه دار کند و مصلحت در اجرای قصاص باشد لکن خواهان قصاص تمکن از پرداخت فاضل دیه یا سهم دیگر صاحبان حق قصاص را نداشته باشد، با درخواست دادستان و تأیید رئیس قوه قضائیه، مقدار مذکور از بیت المال پرداخت می شود.

✅اصول فقه  نکته 424

اگر وجود حکم یا موضوعی در زمان گذشته به وسیله ظن معتبر احراز شده باشد سپس بقای آن مورد تردید قرار گیرد باز هم اصل استصحاب جاری می شود(همان، ص 14). در نتیجه، مقصود از یقین سابق، تنها یقین حقیقی و وجدانی نبوده و ظن معتبر و اماره که به تعبیر برخی، یقین تعبدی است را نیز شامل می شود اما اصل عملی نمی تواند رکن یقین سابق در استصحاب را بسازد.

✅ حقوق تجارت نکته 669

تشکیل اندوخته قانونی(سرمایه احتیاطی) در شرکت تضامنی و نسبی، الزامی نیست و هر اندوخته¬ای، اختیاری محسوب می شود

✅حقوق تجارت نکته 670

 شرکت تضامنی در صورت موافقت کلیه شرکا⤆ تبدیل به شرکت سهامی

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 669

امارات قانونی خصوصیت استثنایی دارند و در نتیجه تنها با حکم صریح و مشخص قانون ایجاد شده و باید در موضع نص تفسیر شوند و دادرس نمی تواند با تفسیر موسّع، با قیاس، حتی با قیاس اولویت، حکم آن را به سایر موارد سرایت دهد.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 670

امارات قضایی به نظر قاضی واگذار شده اند و عبارتند از اوضاع و احوالی در خصوص مورد و در صورتی قابل استناد است که دعوا به شهادت شهود قابل اثبات باشد یا ادله ی دیگر را تکمیل کند.

✅حقوق مدنی نکته 671

تفاوتهای خیار شرط با شرط فاسخ عبارت است از:

الف.خیار شرط حتماً باید مقیّد به مدت باشد ولی شرط فاسخ نیاز به مدت ندارد.

ب.اعمال خیار یک ایقاع است به نحوی که برای اعمال آن نیازمند قصد می باشیم در حالی که شرط فاسخ عبارت است از شرطی که اگر محقق شود، نتیجه ی آن انحلال قهری عقد می باشد و به قصد طرفین ارتباطی ندارد.

ج.خیار شرط فقط در عقود لازم به کار می رود در حالیکه شرط فاسخ هم در عقود جایز و هم در عقود لازم راه دارد.

✅ حقوق مدنی نکته 672

عقد نکاح و ضمان نقل ذمه را نمی توان به صورت معلق منعقد کرد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 671

وقت جلسه ای که برای استماع شهادت تعیین می شود، باید از قبل به اطلاع دادستان و طرفین یا وکلای آنان برسد.حضور این شاخص در هنگام استماع شهادت ضروری نیست، ولی می توانند صورتمجلس ادای شهادت را ملاحظه کنند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 672

تقاضای سوگند قابل توکیل است و وکیل در دعوی می تواند در صورتی که در وکالتنامه تصریح شده باشد،طرف را سوگند دهد،اما سوگند یاد کردن قابل توکیل نیست و وکیل نمی تواند به جای موکل سوگند یاد کند.

✅ حقوق جزا نکته 671

در مواردی که محکوم به قصاص، در زندان است و صاحب حق قصاص، بدون عذر موجه یا به علت ناتوانی در پرداخت فاضل دیه یا به جهت انتظار برای بلوغ یا افاقه ولی دم یا مجنی علیه، مرتکب را در وضعیت نامعین رها نماید،با شکایت محکوم علیه از این امر،دادگاه صادرکننده حکم،مدت مناسبی را مشخص و به صاحب حق قصاص اعلام می کند تا ظرف مهلت مقرر نسبت به گذشت، مصالحه یا اجرای قصاص اقدام کند.در صورت عدم اقدام او دراین مدت، دادگاه می تواند پس از تعیین تعزیر بر اساس کتاب پنجم«تعزیرات» و گذشتن مدت زمان آن با اخذ وثیقه مناسب و تایید رئیس حوزه قضایی و رئیس کل دادگستری استان تا تعیین تکلیف از سوی صاحب حق قصاص، مرتکب را آزاد کند.

✅ حقوق جزا نکته 672

در موارد لزوم پرداخت دیه اگر مقتول یا صاحب حق قصاص، طلبی از مرتکب داشته باشد، طلب مذکور با رضایت صاحب آن، هر چند بدون رضایت مرتکب، به عنوان فاضل دیه، قابل محاسبه است.

✅اصول فقه  نکته 425

شرط استصحاب: وحدت متعلق یقین و شک یا وحدت متیقن و مشکوک یا وحدت موضوع یقین و موضوع شک: آنچه را که یقین به آن داشته ایم، متیقن گویند و مشکوک، چیزی است که مورد شک و تردید واقع شده، برای امکان استصحاب لازم است که متیقن و مشکوک یکی باشند.

✅ حقوق تجارت نکته 671

در صورت فوت یا محجوریت شریک شرکت منحل می شود مگر این¬که ⤂کلیه شركاء و قائم‌مقام متوفي رضایت به بقای شرکت بدهند.

در صورت تصمیم به بقاء شرکت، قائم‌مقام متوفي بايد در مدت يك ماه از تاريخ فوت، رضايت يا عدم رضايت خود را راجع به بقاء شركت كتباً اعلام نمايد⇩

در صورت اعلام رضايت نسبت به اعمال شركت در مدت مزبور از نفع و ضرر شريك خواهد بود.

در صورت اعلام عدم‌ رضايت در منافع حاصله در مدت مذكور شريك بوده و نسبت به ضرر آن مدت سهيم نخواهد بود.

 سکوت‌ تا انقضاي يك ماه در حكم اعلام رضايت است.

✺نکته اول: اگر با وجود رضایت سایر شرکا، ورثه متوفی یا نماینده محجور راضی به بقاء شرکت نباشند شرکا می توانند با پرداخت سهم¬الشرکه شریک متوفی یا محجور مانع انحلال شرکت شوند به این ترتیب عدم رضایت ورثه یا نماینده لزوماً منجر به انحلال شرکت نمی شود در حالی که عدم رضایت کلیه شرکا حتماً سبب انحلال شرکت خواهد بود.

✺نکته دوم: شرکا می توانند در اساسنامه قید کنند که در صورت فوت یا حجر هر یک از شرکا، شرکت می تواند با پرداخت قیمت سهم الشرکه شریک متوفی یا محجور او را از شرکت اخراج کند، این تصمیم در خصوص شرکت های اشخاص اهمیت بسیاری دارد.

✅حقوق تجارت نکته 672

✌️توجه داشته باشید: در شرکت های تضامنی و نسبی برخلاف شرکت های با مسئولیت محدود، افراد ذینفع و طلبکاران حق تقاضای انحلال شرکت را دارند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 671

 چون امارات قضایی به نظر دادرس واگذار شده، شمارش مصداق های آن امکان پذیر نمی باشد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 672

 وظیفه اولیه قاضی صدور حکم بر طبق قانون است. در صورت نقض یا ابهام یا سکوت قانون و یا در صورت تعارض قوانین قاضی باید با استناد به منابع معتبر اسلامی(نظر مشهور فقهای امامیه) یا فتاوی معتبر رای صادر نماید و در صورت فقدان این منابع بایستی مطابق با اصول حقوقی که مغایر با موازین شرعی نباشند، حکم صادر کند. استنکاف از احقاق حق برای قضات نه تنها تخلف انتظامی است بلکه جرم نیز محسوب شده و مستلزم مجازات انفصال خواهد بود.

✅حقوق مدنی نکته 673

تنها ایقاع معلق باطل در حقوق ایران، طلاق می باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 674

قبض حاکم در عقد وقف عام در صورتی موثر است که مال موقوفه متولی نداشته باشد یا متولی نتواند مال موقوفه را قبض کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 673

در مواردی که مطابق قانون فصل خصومت یا اثبات دعوی با سوگند محقق می شود، هر یک از اصحاب دعوی می تواند از حق سوگند خود  استفاده کند.در حق الناس، سوگند متهم منوط به مطالبه صاحب حق است و دادگاه بدون مطالبه صاحب حق نمی تواند متهم را سوگند دهد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 674

سوگند به درخواست اصحاب دعوی،مطابق قرار دادگاه و نزد قاضی به عمل می آید.در قرار دادگاه، موضوع سوگند و شخصی که باید سوگند یاد کند، تعیین می شود.صورتمجلس ادای سوگند به امضای قاضی و طرفین دعوی می رسد.

✅ حقوق جزا نکته 673

فاضل دیه یا سهم پرداختی شرکا از دیه جنایت، متعلق به قصاص شونده هاست و او می تواند آن را به صاحب حق قصاص یا شرکای خود ببخشد و یا هر نوع تصرف مالکانه دیگری در آن انجام دهد؛ لکن اگر آن را دریافت کرده باشد و قصاص صورت نگیرد، باید آن را برگرداند.

✅ حقوق جزا نکته 674

هرگاه مجنی علیه پیش از استیفای حق قصاص، فوت کند و ترکه او برای ادای دیون او کافی نباشد، صاحب حق قصاص،بدون ادا یا تضمین آن دیون، حق استیفای قصاص را دارد لکن حق گذشت مجانی، بدون ادا یا تضمین دیون را ندارد و اگر به هر علت،قصاص به دیه تبدیل شود،باید در ادای دیون مذکور صرف شود.این حکم در مورد ترکه مقتول نیز جاری است.

✅اصول فقه نکته 426

به عقیده صاحب نظران، معیار تشخیص وحدت قضیه متیقن و مشکوک، عرف و قضاوت های عرفی است نه عقل و دقت های عقلی. البته منظور از عرف، نظری است که عرف با دقت و بدون مسامحه ابراز می کند. بنابراین اگر موضوعی از دید عقل و با دقت عقلی تغییر یافته باشد؛ ولی عرف آن دو را موضوع واحدی تلقی کند استصحاب جاری خواهد شد.

✅ حقوق تجارت نکته 673

∗∗در شرکت های تضامنی شرکا می توانند به هر دلیل موجهی انحلال شرکت را از محکمه بخواهند حتی اگر سرمایه شرکت افزایش هم داشته باشد∗∗

⧈ هرگاه دلائل انحلال، منحصراً مربوط به شريك يا شركاء معيني باشد محكمه مي‌تواند به تقاضاي ساير شركاء به جاي ‌انحلال، حكم اخراج آن شريك يا شركاي معين را بدهد.

✅حقوق تجارت نکته 674

در شرکت های تضامنی و نسبی، شرکت های تجاریِ شریک نیز حق فسخ شرکت را دارند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 673

اگر قاضی مجتهد بوده و در مقام اعمال قانون بر موضوع دعوا، تشخیص دهد که به نظر اجتهادی وی قانون خلاف شرع است، بایستی از رسیدگی به دعوا خودداری نموده و با صدور قرار امتناع از رسیدگی، پرونده را جهت ارجاع به شعبه ی دیگر نزد رئیس حوزه ی قضایی ارسال نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 674

منظور از ختم دادرسی مقطعی است که دادگاه طی یک یا چند جلسه اظهارات اصحاب دعوا را استماع نموده، هرگونه تحقیق یا اقدامی لازم بوده به عمل آورده و نتیجه ی آن در پرونده موجود است به نحوی که پرونده آماده ی صدور رای است

✅حقوق مدنی نکته نکته 675

در بحث شروط ضمن عقد باید به موارد زیر توجه داشت:

الف.اگر انتظارات اساسی و ذاتی عقد را بدون مدت از آن سلب نماییم، چون شرط خلاف مقتضای ذات عقد است لذا هم شرط باطل است و هم عقد را باطل می کند(جلوگیری بدون مدت از تملیک در عقد بیع).

ب.اگر انتظارات و اثرات فرعی عقد را بدون مدت مشخص سلب نماییم، شرط بدلیل نامشروع بودن باطل است اما عقد به قوت خود باقی است.

ج.اگر انتظارات و اثرات عقد خواه اساسی و ذاتی و خواه فرعی و حاشیه ای باشد را با مدت مشخص و متعارف بوسیله ی شرطی محدود نماییم ،هیچ خللی به عقد وارد نیست و شرط و عقد هر دو صحیح می باشند.

✅ حقوق مدنی نکته 676

تنها عقدی که حتی با مدت مشخص هم نمی توان اثر اصلی آن را محدود نمود، عقد نکاح می باشد که اثر اصلی و اقتضای ذات آن ایجاد علقه ی زوجیت بین زوجین می باشد(نزدیکی مقتضای ذات عقد نکاح نمی باشد).

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 675

هرگاه شخصی که باید سوگند یاد کند، به دلیل عذر موجه،نتواند در دادگاه حاضر شود، قاضی می تواند وقت دیگری برای سوگند معین کند یا خود نزد وی حاضر شود و در آن محل،سوگند را استماع کند و یا استماع آن را به قاضی دیگری نیابت دهد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 676

دادگاه های کیفری در موارد زیر شروع به رسیدگی می کنند:

الف.کیفرخواست دادستان

ب.قرار جلب به دادرسی توسط دادگاه

ج.ادعای شفاهی دادستان در دادگاه

✅ حقوق جزا نکته نکته 675

اگر مجنی علیه یا همه اولیای دم، پیش از قصاص یا در حین اجرای آن از قصاص مرتکب گذشت کنند،قصاص متوقف می شود و آنان ضامن خساراتی که در حین اجرای قصاص به مرتکب رسیده است، نمی باشند و اگر برخی از آنان گذشت نمایند یا مصالحه کنند،خواهان قصاص باید پیش از اجرای قصاص، سهم آنها را حسب مورد به آنان یا مرتکب بپردازد.

✅ حقوق جزا نکته 676

هرگاه کسی فردی را که مرتکب جنایت عمدی شده است فراری دهد به تحویل وی الزام می شود. اگر در موارد قتل و جنایت بر عضو که منجر به قطع یا نقص عضو یا از بین رفتن یکی از منافع آن شده است، بازداشت فراری دهنده موثر در حضور مرتکب یا الزام فراری دهنده به احضار مرتکب باشد،دادگاه باید با درخواست صاحب حق قصاص تا زمان دستگیری مرتکب، فراری دهنده را بازداشت کند.اگر مرتکب پیش از دستگیری بمیرد یا دستگیری وی متعذر شود یا صاحب حق قصاص رضایت دهد، فراری دهنده آزاد می شود و صاحب حق قصاص در همه موارد قصاص نفس و عضو، می تواند در صورت فوت مرتکب یا تعذر دستگیری او، دیه را از اموال وی یا فراری دهنده بگیرد فراری دهنده می تواند پس از پرداخت دیه برای دریافت آن به مرتکب رجوع کند.

✅اصول فقه  نکته 428

مقایسه استصحاب با قاعده یقین: شک ساری را نباید با قاعده یقین مترادف دانست بلکه شک ساری، جایگاه و مورد جریان قاعده یقین است. دو تفاوت اساسی بین قاعده یقین و استصحاب وجود دارد: نخستین تفاوت این است که در استصحاب، زمان یقین و شک، یکی است ولی در قاعده یقین، زمان یقین و شک متعدد است. تفاوت دیگر این است که در استصحاب، زمان متیقن و مشکوک متعدد است ولی در قاعده یقین زمان متیقن و مشکوک یکی است(همان، صص23 و24).

✅ حقوق تجارت نکته 675

در شرکت های تضامنی و نسبی، امر تصفیه با مدیران شرکت است مگر آن¬که شرکا اشخاص دیگری را از خارج یا از بین خود برای تصفیه انتخاب نمایند.

✅ حقوق تجارت نکته 676

در شرکت های تضامنی و نسبی آن قسمت از دارایی شرکت که در مدت تصفیه محل احتیاج نیست به طور موقت بین شرکا تقسیم می شود ولی متصدیان تصفیه باید معادل قروضی که هنوز موعد تأدیه آن فرا نرسیده است و همچنین معادل مبلغی که در حساب بین شرکا مورد اختلاف است موضوع نمایند و نیازی به نشر آگهی ندارد. این مقرره در خصوص شرکت های مختلط سهامی و غیر سهامی نیز لازم الاجراست.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 675

چون امارات قضایی به نظر دادرس واگذار شده، شمارش مصداق های آن امکان پذیر نمی باشد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 676

 وظیفه اولیه قاضی صدور حکم بر طبق قانون است. در صورت نقض یا ابهام یا سکوت قانون و یا در صورت تعارض قوانین قاضی باید با استناد به منابع معتبر اسلامی(نظر مشهور فقهای امامیه) یا فتاوی معتبر رای صادر نماید و در صورت فقدان این منابع بایستی مطابق با اصول حقوقی که مغایر با موازین شرعی نباشند، حکم صادر کند. استنکاف از احقاق حق برای قضات نه تنها تخلف انتظامی است بلکه جرم نیز محسوب شده و مستلزم مجازات انفصال خواهد بود.

✅حقوق مدنی نکته 677

ماهیت حقوقی تعهد به نفع ثالث مستنبط از نظریه ی “تعهد مستقیم ناشی از قرارداد”: این تعهد در مقام ایجاد، ناشی از عقد است ولی در مقام اجراء، ایقاع است.

✅ حقوق مدنی نکته 678

عقدی را که در آن تعهد به نفع ثالث وجود دارد می توان اقاله نمود اما اقاله ی آن عقد خللی به تعهد به نفع ثالث وارد نمی آورد و حق ایجاد شده وی را نمی توان از او سلب نمود.

✅ آیین دادرسی کیفری 677

در دادگاه بخش،رئیس یا دادرس علی البدل در جرایم موضوع صلاحیت این دادگاه راسا رسیدگی و رای صادر می کند.در این دادگاه وظیفه دادستان از حیث تجدیدنظر خواهی از آرا بر عهده رئیس دادگاه است و در مورد آرائی که توسط وی صادر می شود بر عهده دادرس علی البدل است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 678

در جرایم موضوع ماده(302) ق.ا.د.ک ،رئیس دادگاه بخش به جانشینی از بازپرس و تحت نظارت و تعلیمات دادستان شهرستان مربوط، انجام وظیفه می نماید.در صورت تعدد شعب با ارجاع رئیس حوزه قضایی،روسای شعب عهده دار این وظیفه هستند.هرگاه دادگاه بخش فاقد رئیس باشد، دادرس علی  البدل به عنوان جانشین بازپرس اقدام می کند و در هر حال،صدور کیفرخواست بر عهده دادستان است.

✅ حقوق جزا نکته 677

هرگاه در جنایت عمدی،به علت مرگ یا فرار،دسترسی به مرتکب ممکن نباشد با درخواست صاحب حق،دیه جنایت از اموال مرتکب پرداخت می شود و در صورتی که مرتکب مالی نداشته باشد در خصوص قتل عمد،ولی دم می تواند دیه را از عاقله بگیرد و در صورت نبود عاقله یا عدم دسترسی به آنها یا عدم تمکن آنها، دیه از بیت المال پرداخت می ش ود و در غیر قتل،دیه بر بیت المال خواهد بود.چنانچه پس از اخذ دیه،دسترسی به مرتکب جنایت اعم از قتل و غیر قتل، ممکن شود در صورتی که اخذ دیه به جهت گذشت از قصاص نباشد،حق قصاص حسب مورد برای ولی دم یا مجنی علیه محفوظ است،لکن باید قبل از قصاص،دیه گرفته شده را برگرداند

✅ حقوق جزا نکته 678

قصاص نفس فقط به شیوه های متعارف، که کمترین آزار را به قاتل می رساند،جایز  است و مٌثِلهکردن او پس از قصاص،ممنوع و موجب دیه و تعزیر مقرر در کتاب پنجم«تعزیرات» است.

✅اصول فقه  نکته نکته 428

مقایسه استصحاب با قاعده یقین: شک ساری را نباید با قاعده یقین مترادف دانست بلکه شک ساری، جایگاه و مورد جریان قاعده یقین است. دو تفاوت اساسی بین قاعده یقین و استصحاب وجود دارد: نخستین تفاوت این است که در استصحاب، زمان یقین و شک، یکی است ولی در قاعده یقین، زمان یقین و شک متعدد است. تفاوت دیگر این است که در استصحاب، زمان متیقن و مشکوک متعدد است ولی در قاعده یقین زمان متیقن و مشکوک یکی است(همان، صص23 و24).

✅ حقوق تجارت نکته 677

در شرکت تضامنی طلبکار شرکت برای وصول طلبش می تواند تا شرکت منحل نشده به شرکت مراجعه و بعد از انحلال شرکت، در صورت عدم کفایت دارایی شرکت به شرکاء مراجعه کند

✅حقوق تجارت نکته678

شخصی که طلبکار شرکت و مدیون به یکی از شرکا بوده و طلب او پس از انحلال لاوصول مانده می¬تواند در مقابل آن شریک به تهاتر استناد نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 677

اگر قاضی مجتهد بوده و در مقام اعمال قانون بر موضوع دعوا، تشخیص دهد که به نظر اجتهادی وی قانون خلاف شرع است، بایستی از رسیدگی به دعوا خودداری نموده و با صدور قرار امتناع از رسیدگی، پرونده را جهت ارجاع به شعبه ی دیگر نزد رئیس حوزه ی قضایی ارسال نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 678

منظور از ختم دادرسی مقطعی است که دادگاه طی یک یا چند جلسه اظهارات اصحاب دعوا را استماع نموده، هرگونه تحقیق یا اقدامی لازم بوده به عمل آورده و نتیجه ی آن در پرونده موجود است به نحوی که پرونده آماده ی صدور رای است.

✅حقوق مدنی نکته 679

تصرفات حقوقی شریک در سهم اختصاصی خود از مال مشاع، صحیح بوده و نیاز به اذن سایر شرکا، ندارد اما تصرفات مادی در ذره ای از مال مشاع نیاز به اذن سایر شرکا دارد و بدون اذن آنها ضمان آور می باشد و همچنین تصرف حقوقی شخص در کل مال مشاع نسبت به سهم خود صحیح و نسبت به سهم سایر شرکاء، فضولی و غیر نافذ می باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 680

مطلق جعاله اعم از عام و خاص، عقد است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 679

در حوزه هایی که شعب متعدد دادگاه تشکیل می شود،ارجاع پرونده با رئیس حوزه قضایی  است.رئیس حوزه قضایی می تواند این وظیفه را به یکی از معاونان خود تفویض کند و در صورت عدم حضور آنان ارجاع با رئیس شعبه ای است که دارای سابقه قضایی بیشتر است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 680

پس از ارجاع پرونده نمی توان آن را از شعبه مرجوع الیه ، اخذ و به شعبه دیگر مگر به تجویز قانون ارجاع داد

✅ حقوق جزا نکته 679

زن حامله،که محکوم به قصاص نفس است،نباید پیش از وضع حمل قصاص شود

✅ حقوق جزا نکته 680

در مورد قصاص نفس زن حامله اگر پس از وضع حمل بیم تلف طفل باشد، تا زمانی که حیات طفل محفوظ بماند،قصاص به تاخیر می افتد.

✅اصول فقه نکته 429

قاعده مقتضی و مانع: در یک کاربرد، منظور از «مقتضی»، عامل و سببی است که در پیدایش یک چیز دخالت دارد. برای مثال، آتش علت و سبب سوختن یکچیز است. بدین سبب به آتش، مقتضی و به سوختن مقتضا می گویند. از سوی دیگر، تأثیر مقتضی در ایجاد اثرش وابسته به این است که هیچ مانعی در میان نباشد. مثلاً سوختن یک شیء به وسیله آتش متوقف بر مرطوب نبودن آن شیء یا ایجاد اثر باید مقتضی، موجود و مانع، مفقود باشد. بر اساس قاعده مقتضی و مانع، اگر وجود مقتضی، یقینی باشد ولی فقدان مانع، مورد تردید قرار گیرد به شک اعتنا نمی شود و مقتضی، اثر خود را ایجاد می کند. در اینجا وجود مقتضی، یقینی است و دلیلی هم بر وجود مانع در دست نیست؛ پس شیء مورد نظر محقق شده است.

✅ حقوق تجارت نکته679

ورشکستگی شرکت تضامنی ملازمه قانونی با ورشکستگی شرکاء ندارد.

✅حقوق تجارت نکت

  شرکای شرکت تضامنی نمی توانند بدون رضایت سایر شرکاء به حساب خود یا شخص ثالث تجارتی از نوع تجارت شرکت نمایند

✅ آیین دادرسی مدنی نکته679

ختم دادرسی باید توسط دادگاه اعلام شود پس از اعلام آن نه ادعای جدید و نه دلیل جدید هیچ کدام قابل پذیرش و رسیدگی نیستند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 680

با اعلام ختم دادرسی اصولاً دادگاه باید در همان جلسه رای خویش را صادر نماید مگرآنکه امکان صدور رای وجود نداشته باشد که در این صورت باید ظرف مدت یک هفته  رای صادر شود.

✅حقوق مدنی نکته 681

در جعاله، داشتن علم اجمالی کفایت می کند و حتی مورد عقد می تواند مردد باشد و لازم نیست اجرت از تمام جهات (تفصیلاً)معلوم باشد. البته این بدان معنا نیست که مورد جعاله می تواند مجهول باشد و داشتن علم اجمالی با جهل متفاوت می باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 682

در عقد جعاله، زمانی عامل می تواند در عوض مورد جعاله تصرفات حقوقی و یا مادی نماید که مستحق آن شده باشد یعنی یا عمل را انجام داده باشد و یا مورد معامله را تسلیم کرده باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته نکته 681

جرایم تعزیری درجه هفت و هشت،بطور مستقیم در دادگاه مطرح می شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 682

در مواردی که پرونده بطور مستقیم در دادگاه مطرح می شود،دادگاه پس از انجام تحقیقات به ترتیب زیر اقدام می کند:

الف-چنانچه دادگاه خود را صالح به رسیدگی نداند،قرار عدم صلاحیت صادر می کند و اگر مورد را از موارد منع یا موقوفی تعقیب بداند،حسب مورد،اتخاذ تصمیم می کند.

ب-در موارد مذکور در بند الف،چنانچه اصحاب دعوی حاضر باشند و درخواست مهلت نکنند،دادگاه با تشکیل جلسه رسمی،مبادرت به رسیدگی می کند.در صورتیکه اصحاب دعوی حاضر نباشند یا برای تدارک دفاع یا تقدیم دادخواست ضررو زیان،درخواست مهلت کنند،دادگاه با اخذ تامین متناسب از متهم،وقت رسیدگی را تعیین و مراتب را به اصحاب دعوی و سایر اشخاصی که باید در دادگاه حاضر شوند،ابلاغ می کند.

✅ حقوق جزا نکته 681

اگر پس از اجرای قصاص نفس،قاتل زنده بماند،حق قصاص برای ولی دم محفوظ است.لکن اگر وی را به گونه ای که جایز نیست،قصاص کرده باشد،در صورتی که قاتل آسیب ببیند مشروط به شرایط قصاص عضو از جمله عدم خوف تلف ولی دم،قاتل حق قصاص او را دارد و حق قصاص نفس نیز برای ولی دم باقی است ولی قبل از اجرای قصاص نفس،قاتل باید حق خود را استیفا،مصالحه یا گذشت کند لکن اگر ولی دم نخواهد دوباره قصاص کند،قاتل حق قصاص او را ندارد.اگر قاتل برای فرار از قصاص نفس حاضر به گذشت،مصالحه و استیفای حق خود نشود با شکایت ولی دم از این امر،دادگاه مدت مناسبی را مشخص و به قاتل اعلام می کند تا ظرف مهلت مقرر به گذشت،مصالحه یا مطالبه قصاص عضو اقدام کند.در صورت عدم اقدام ائو در این مدت،ولی دم به تعزیر مقرر در قانون محکوم می شود و با مطالبه او قصاص نفس اجرا می گردد و حق قصاصا عضو برای ورثه جانی،محفوظ است.

✅ حقوق جزا نکته 682

ابزار قطع و جرح در قصاص عضو باید تیز،غیر آلوده و مناسب با اجرای قصاصا باشد و ایذا مرتکب بیش از مقدار جنایت او ممنوع و موجب تعزیر مقرر در قانون است.

✅اصول فقه  نکته

نکته 430

برای اجرای قاعده مقتضی و مانع، یقین به وجود مقتضی و شک در وجود مانع، کافی است و نیازی به احراز عدم مانع، نیست. به تعبیر دقیق تر، شرط قاعده مقتضی و مانع، عدم احراز مانع است نه احراز عدم مانع(همان، به نقل از : مظفر، اصول الفقه، ج2، ص 245).

✅ حقوق تجارت نکته 681

در شرکت تضامنی طلبکار شرکت برای وصول طلبش⇩

☑️ تا شرکت منحل نشده به شرکت مراجعه می کند.

☑️ بعد از انحلال شرکت در صورت عدم کفایت دارایی شرکت می تواند به شرکاء مراجعه کند.

✅حقوق تجارت نکته 682

به ورشكستگي شركت تضامني بعد از انحلال نيز مي‌توان حكم داد مشروط به اين كه دارايي شركت تقسيم نشده باشد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 681 .

 رای دادگاه بایستی پس از صدور حداکثر ظرف 5 روز پاکنویس شده و بعد از امضای دادرس به اصحاب دعوا ابلاغ شود، متن پاکنویس شده ی رای را در اصطلاح دادنامه می گویند.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 682

اگر دعوا قابل تجزیه باشد و قسمتی از آن آماده ی صدور رای باشد، دادگاه به درخواست خواهان مکلف است دعوا را تجزیه و در خصوص قسمت آماده شده انشای رای می نماید و در خصوص مابقی دعوا رسیدگی را ادامه خواهد داد.

✅حقوق مدنی نکته 683

ماهیت حقوقی تقسیم، «تمیز و مبادله ی حق» می باشد به این صورت که شرکاء مال مشاع با تقسیم مال مشاع، حق منتشر در مجموع مال را به حق مفروز مبادله می کنند و حقوقشان از نظر مادی در مال، متمایز از یکدیگر می شود.

✅ حقوق مدنی نکته 684

مقتضای ذات ودیعه، سپردن مال جهت نگهداری و رد آن موقع مطالبه می باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 683

هرگاه پرونده با کیفرخواست به دادگاه ارجاع شود دادگاه مکلف است بدون تعیین وقت رسیدگی حداکثر ظرف یک ماه، پرونده را بررسی و چنانچه خود را صالح به رسیدگی نداند یا مورد را از موارد منع یا موقوفی تعقیب تشخیص دهد حسب مورد، اتخاذ تصمیم کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 684

در صورتی که دادگاه تحقیقات را ناقص بداند یا موارد جدیدی پس از پایان تحقیقات کشف شود که مستلزم انجام تحقیق باشد، دادگاه با ذکر دقیق موارد، تکمیل تحقیقات را از دادسرای مربوط درخواست یا خود اقدام به تکمیل تحقیقات می کند. دادگاه با تعیین وقت رسیدگی و ابلاغ آن به شاکی یا مدعی خصوصی، متهم، وکیل یا وکلای آنان، دادستان و سایر اشخاصی که باید دردادگاه حاضر شوند آنان را برای شرکت در جلسه رسیدگی احضار می کند.

✅ حقوق جزا نکته 683

در موارد اجرای قصاص عضو اگر مرتکب، بیمار یا شرایط زمان و مکان به گونه ای باشد که در قصاص، بیم سرایت به نفس یا صدمه دیگر باشد در صورت امکان، موانع رفع و قصاص اجرا می شود. در غیر این صورت تا برطرف شدن بیم سرایت، قصاص به تاخیر می افتد.

✅ حقوق جزا نکته 684

قصاص عضو را می توان فوراً اجرا کرد لکن اگر علم به سرایت وجود نداشته باشد و قصاص اجرا شود و پس از آن، جنایت سرایت کند و سرایت پدید آمده، عمدی محسوب شود و مرتکب حسب مورد، به قصاص نفس یا عضو محکوم می شودلکن پیش از اجرای قصاص نفس ولی دم باید، دیه جنایتی را که به عنوان قصاص عضو بر مرتکب وارد شده است به او بپردازد و اگر سرایت پدید آمده، غیر عمدی محسوب شود، مرتکب به دیه جنایتی که به وسیله سرایت، پدید آمده است محکوم می شود و دیه مقداری که قصاص شده است کسر نمی شود.

✅اصول فقه  نکته نکته 431

شباهت و تفاوت استصحاب با قاعده مقتضی و مانع: در قاعده مقتضی و مانع نیز، همچون استصحاب، با یک یقین و یک شک رو به رو هستیم با این تفاوت که یقین و شک در استصحاب به یک چیز تعلق گرفته است ولی در قاعده مقتضی و مانع به دو چیز (یقین به مقتضی تعلق گرفته و شک به مانع). قاعده مقتضی و مانع، نه مشمول ادله حجیت استصحاب است و نه دلیل دیگری بر اعتبار آن وجود دارد(همان، ص 22).

✅ حقوق تجارت نکته683

 در صورت ورشکستگی شرکت های تضامنی و نسبی، در صورتی اموال شخصی شرکای ضامن مهر و موم خواهد شد که حکم ورشکستگی آن ها نیز صادر شده باشد.

684هر شركت ايراني كه فعلاً وجود داشته يا در آتيه تشكيل شود و با اشتغال به امور تجارتي خود را به صورت يكي از شركت¬هاي مذكور در ‌اين قانون در نياورده و مطابق مقررات مربوطه به آن شركت عمل ننمايد شركت تضامني محسوب می شود.

هدف از وضع این مقرره⤆ حمایت از اشخاص ثالث در مقابل شرکاست.

✅حقوق تجارت نکته 684

هر شركت ايراني كه فعلاً وجود داشته يا در آتيه تشكيل شود و با اشتغال به امور تجارتي خود را به صورت يكي از شركت-هاي مذكور در ‌اين قانون در نياورده و مطابق مقررات مربوطه به آن شركت عمل ننمايد شركت تضامني محسوب می شود.

هدف از وضع این مقرره⤆ حمایت از اشخاص ثالث در مقابل شرکاست.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 683

رای دادگاه ممکن است به یکی از صورت های زیر صادر شود:

  • راجع به ماهیت دعوا و قاطع دعوا باشد ← حکم

  • راجع به ماهیت دعوا باشد اما قاطع دعوا نباشد ← قرار (مثل قرار کارشناسی)

  • راجع به ماهیت دعوا نباشد اما قاطع دعوا باشد ← قرارهای قاطع دعوا (مثل سقوط دعوا)

  • نه راجع به ماهیت دعواست نه قاطع دعوا ← قرار (مانند قرار تأمین خواسته)

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 684

رای با داشتن همه ی این ویژگی ها حکم نامیده می شود:

  • قاطع دعوا باشد.

  • راجع به ماهیت دعوا باشد.

  • در امور ترافعی صادر شده باشد.

  • از طرف دادگاه اتخاذ شده باشد.

✅حقوق مدنی نکته 685

درخواست صلح دعوا توسط خوانده ی منکر حق خواهان، اقرار محسوب نمی شود. اما درخواست تملیک مال از طرف مقابل، اقرار به مالکیت اوست مگر اینکه قرینه ای برخلاف آن باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 686

ضررو زیان ناشی از جرم، پس از وقوع جرم قابل مصالحه می باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 685

تصویر کیفرخواست برای متهم فرستاده می شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 686

فاصله بین ابلاغ احضاریه تا جلسه رسیدگی نباید کمتر از یک هفته باشد.هرگاه متهم عذر موجهی داشته باشد جلسه رسیدگی به وقت مناسبی موکول می شود.

✅ حقوق جزا نکته 685

برای رعایت تساوی قصاص عضو با جنایت، باید حدود جراحت کاملاً اندازه گیری شود و هر چیزی که مانع از استیفای قصاص یا موجب ازدیاد آن باشد برطرف گردد.

✅ حقوق جزا نکته 686

اگر مرتکب به سبب حرکت یا غیر از آن، موجب شود که قصاص عضو بیش از جنایت انجام شود قصاص کننده ضامن نیست.

✅اصول فقه  نکته نکته 432

تقدم زمان متیقن بر زمان مشکوک: علاوه بر شرط دوم (تعدد زمان متیقن و مشکوک) زمان متیقن باید مقدم باشد بر زمان مشکوک. بنابراین اگر در مورد چیزی شک و تردید داشته باشیم و پس از مدتی به آن یقین پیدا کنیم، استصحاب جاری نمی شود؛ زیرا با یقین بعدی نمی توان شک قبلی را از بین برد. سرایت یقین بعدی به ماقبل را در اصطلاح «استصحاب قهقری» یعنی مقلوب و وارونه می‌گویند که فاقد اعتبار و نادرست است(همان، ص 16 و 17).

✅ حقوق تجارت نکته 685

در شرکت مختلط سهامی حداقل اعضا 3 نفر است⇦ حداقل دو شریک سهامی+حداقل یک شریک ضامن

✅حقوق تجارت نکته 686

شرکت های مختلط سهامی زمانی تشکیل می شود که⇩⇩⇩

تمام سرمایه شرکت تعهد شده باشد و لااقل یک سوم آن پرداخت شده باشد

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 685

رای قاطع دعوا به رایی گفته می شود که با صدور آن تکلیف پرونده در مرجع رسیدگی کننده مشخص شده و بایستی پرونده از این مرجع خارج شود اعم از این که قابل طرح در مرجع بالاتر باشد یا نباشد. رای قاطع ممکن است قطعی باشد یا نباشد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 686

 رای قطعی به رایی گفته می شود که در معرض طرق عادی شکایت از آراء قرار نداشته باشد یعنی قابل واخواهی و تجدیدنظر نباشد.

✅حقوق مدنی نکته 689

از آنجا که اسناد تجاری در وجه حامل و سهام شرکت ها و اسکناس، با یک ورقه تعیین شده اند، در حکم تعیین بوده و به رهن گذاردن آنها به شرط قبض صحیح است.

✅ حقوق مدنی نکته 690

وعده ی نکاح(نامزدی) و وصیت، دو عقدی می باشند که در صورت اسقاط حق فسخ، باز هم قابل رجوع می باشند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 689

هرگاه ابلاغ احضاریه به علت معلوم نبودن محل اقامت متهم ممکن نباشد و به طریق دیگر نیز ابلاغ احضاریه مقدور نشود وقت رسیدگی تعیین و مفاد احضاریه یک نوبت در یکی از روزنامه های کثیرالنتشار ملی یا محلی آگهی می شود. تاریخ انتشار آگهی تا روز رسیدگی نباید کمتر از یک ماه باشد.چنانچه نوع اتهام با حیثیت اجتماعی متهم یا عفت عمومی منافی باشد در آگهی قید نمی شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 690

هرگاه متهم بدون عذر موجه حاضر نشود و دادگاه حضور وی را لازم بداند علت ضرورت حضور در احضاریه ذکر می گردد و با قید این که نتیجه عدم حضور جلب است احضار می شود.هرگاه متهم بدون عذر موجه حاضر نشود و دادگاه همچنان حضور وی را ضروری بداند،برای روز و ساعت معین جلب می شود.چنانچه حضور متهم در دادگاه لازم نباشد و موضوع،جنبه حق اللهی نداشته باشد،بدون حضور وی رسیدگی و رای مقتضی صادر می شود.

✅ حقوق جزا نکته 689

در اجرای قصاص عضو اگر قصاص کننده یا فرد دیگری موجب زیاده باشد حسب مورد به قصاص یا دیه محکوم می شود.

✅ حقوق جزا نکته 690

اگر زن حامله، محکوم به قصاص عضو باشد و در اجرای قصاص، پیش یا پس از وضع حمل، بیم تلف یا آسیب بر طفل باشد قصاص تا زمانی که بیم مذکور برطرف شود به تاخیر می افتد.

✅اصول فقه  نکته نکته 433

به عقیده برخی فقها، استصحاب قهقرایی تنها در یک مورد حجت است و آن در مورد استنباط معانی الفاظ است؛ به عقیده آیت الله خویی در چنین مواردی اصل اقتضا می کند  که بگوییم لفظ در زمان گذشته یا در عرف زمان ائمه نیز به همین معنا بوده است و در حقیقت استصحاب قهقرایی در چنین مواردی به حکم بنای عقلا معتبر دانسته شده است؛ همچنین اگر لفظی در قانون جدید معنا شده در حالی که در قانون سابق تعریفی از آن ارائه نگردیده باشد می توان آن را استصحاب وارونه کرد.  پس در خصوص ظهور الفاظ استصحاب قهقرایی حجت است.

✅ حقوق تجارت نکته 689

شرکای سهامی شرکت های مختلط سهامی:

✅ در حکم سهامدار شرکت های سهامی هستند.

✅ حدود مسئولیت آن ها تا میزان آورده شان می باشد.

✅ سهم¬الشرکه آن ها به سهام یا قطعات سهام متساوی القیمت تقسیم می شود.

✅ در صورتی که سرمایه شرکت از دویست هزار ریال تجاوز نکند سهام یا قطعات سهام نباید کمتر از پنجاه ریال باشد و هرگاه سرمایه زائد بر دویست هزار ریال باشد سهام و قطعات سهام کمتر از یکصد ریال نخواهد بود.

✅ مادام که شرکت تشکیل نشده سهام موقت صادر نمی شود.

✅ شرکای سهامی حق دخالت در امور شرکت را ندارند و فقط حق نظارت بر آن را دارند.

✅ شرکای سهامی مکلفند آورده خود را کاملاً پذیره نویسی کرده و لااقل ثلث آن را به صورت نقد در موقع تأسیس شرکت بپردازند.

✅حقوق تجارت نکته 690

شرکای ضامن میزان مسئولیتشان در قبال قروض شرکت، تضامنی است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 689

به عقیده ی دکتر شمس، رای اگر در امور ترافعی صادر شده باشد می توان آن را با اجتماع شرایط حکم دانست اما تصمیم دادگاه در امور حسبی اصولاً حکم نامیده نمی شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 690

به عقیده ی دکتر شمس رای اگر از سوی دادگاه (اعم از بدوی یا تجدیدنظر) صادر شده باشد قابل توصیف به عنوان حکم است لذا برای مثال رای دیوان عالی کشور یا رای داور، حکم نامیده نمی شود.

✅حقوق مدنی نکته 691

در حقوق ایران، عقد به صورت معاطات به رسمیت شناخته شده است مگر در نکاح.

✅ حقوق مدنی نکته 692

نکاح سفیه، بنا بر نظر دکتر سیدحسین صفایی و دکتر اسدالله امامی، غیر نافذ می باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 691

در تمام امور کیفری، طرفین می توانند وکیل یا وکلای مدافع خود را معرفی کنند. در صورت تعدد وکیل، حضور یکی از آنان برای تشکیل دادگاه و رسیدگی کافی است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 692

در غیر جرایم موضوع صلاحیت دادگاه کیفری یک، هر یک از طرفین می توانند حداکثر دو وکیل به دادگاه معرفی می کنند.

✅ حقوق جزا نکته 691

مداوا و بیهوش کردن مرتکب و بی حس کردن عضو او پس از اجرای قصاص جایز است.

✅ حقوق جزا نکته 692

اگر شخصی همه یا مقداری از عضو دیگری را قطع کند و مجنی علیه قسمت جداشده را پیوند بزند،قصاص ساقط نمی شود.

✅اصول فقه  نکته 434

به عقیده استادان قافی و شریعتی، با توجه به اجرای اصل «عدم نقل»، که از اصول لفظی مسلم و مورد قبول خردمندان است نیازی به استصحاب قهقری، که از اصول عملی است نمی باشد. مفاد اصل عدم نقل این است که هر گاه شک کنیم لفظی از معنای قبلی خود به معنای جدیدی منتقل شده یا خیر، اصل بر عدم تغییر و نقل معناست. بنابراین تغییری در معنای لفظ در طول زمان صورت نگرفته است(همان، ص18).

✅ حقوق تجارت نکته691

 اداره شرکت های مختلط سهامی و غیرسهامی به عهده شرکای ضامن است.

✅حقوق تجارت نکته 692

شرکت مختلط سهامی اجبار قانونی دارد در ⇩

                                 تنظیم شرکتنامه  +  اساسنامه

✺نکته: شرکت مختلط غیرسهامی الزام قانونی به تنظیم شرکتنامه دارد و در تنظیم اساسنامه اختیار دارد برعکس شرکت های سهامی که شرکتنامه ندارند ولی ملزم به تنظیم قانونی اساسنامه هستند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 691

 قرارها گاهی یکی از دو ویژگی اول حکم را دارد و گاهی هیچ یک از آن دو را ندارد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 692

 قرارهای اعدادی(مقدماتی یا تحضیری) قرارهایی هستند که با صدور و اجرای آنها زمینه برای صدور رای قاطع دعوا فراهم می گردد از قبیل قرار کارشناسی، تحقیق محلی، معاینه محل، استماع گواهی گواهان، تطبیق و …

✅حقوق مدنی نکته  693

وصیت به مال غیر، اگر معلق به فوت خود مالک مال باشد،غیر نافذ است اما اگر معلق به فوت خود موصی گردد، باطل می باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 694

مسئولیت غاصب در حقوق ایران از نظریه ی تضمین حق تبعیت می کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 693

متهم می تواند تا پایان اولی جلسه رسیدگی از دادگاه تقاضا کند وکیلی برای او تعیین شود. دادگاه در صورت احراز عدم تمکن متقاضی، از بین وکلای حوزه قضایی و در صورت عدم امکان از نزدیکترین حوزه قضایی، برای متهم، وکیل تعیین می نماید. در صورتی که وکیل درخواست حق الوکاله کند،دادگاه حق الوکاله او را متناسب با اقدامات انجام شده، تعیین می کند که در هر حال میزان حق الوکاله نباید از تعرفه قانونی تجاوز کند. حق الوکاله از محل اعتبارات قوه قضائیه پرداخت می شود. هرگاه دادگاه حضور و دفاع وکیل ار برای شخص بزه دیده فاقد تمکن مالی ضروری بداند، طبق مفاد این نکته اقدام می کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 694

در جرایم موضوع بندهای(الف)،(ب)،(پ) و (ت) ماده (302) ق.آ.د.ک جلسه رسیدگی بدون حضور وکیل متهم تشکیل نمی شود. چنانچه متهم، خود وکیل معرفی نکند یا وکیل او بدون اعلام عذر موجه در دادگاه حاضر نشود، تعیین وکیل تسخیری الزامی است و چنانچه وکیل تسخیری بدون اعلام عذر موجه در جلسه رسیدگی حاضر نشود، دادگاه ضمن عزل او، وکیل تسخیری دیگری تعیین می کند.

✅ حقوق جزا نکته 693

دیه مقدر، مال معینی است که در شر ع مقدس به سبب جنایت غیرعمدی بر نفس،عضو یا منفعت، یا جنایت عمدی در مواردی که به هر جهتی قصاص ندارد،مقرر شده است.

✅ حقوق جزا نکته 694

ارش،دیه غیرمقدر است که میزان آن در شرع تعیین نشده است و دادگاه با لحاظ نوع و کیفیت جنایت و تاثیر آن بر سلامت مجنی علیه و میزان خسارت وارده با در نظر گرفتن دیه مقدر و با جلب نظر کارشناس میزان آن را تعیین می کند.

✅اصول فقه  نکته نکته 435

شرط استصحاب: وجود اثر عملی در استصحاب: شرط اجرای استصحاب، اثری شرعی یا حقوقی بر آن مترتب شود؛ زیرا اگر استصحاب، فاقد هر گونه اثر شرعی یا حقوقی باشد اعتبار آن از ناحیه شارع یا قانونگذار، لغو و بیهوده خواهد بود. مثلاً اگر شک کردیم آیا خانه ای که ده روز پیش سالم بوده است در اثر زلزله ویران شده یا خیر، در صورتی می توانیم بقای خانه را استصحاب کنیم که باقی ماندن خانه دارای اثری حقوقی یا شرعی باشد. در غیر این صورت استصحاب اجرا نمی شود(همان).

✅ حقوق تجارت نکته693

 ⧈ چنانچه حق انحلال برای مجمع عمومی شرکای سهامی در شرکت مختلط سهامی پیش بینی

شده باشد⇩

شرکت حسب تصمیم مجمع مذکور قابل انحلال است.

⧈ چنانچه حق انحلال پیش بینی نشده باشد⇩

شرکت صرفاً پس از رضایت شرکاء ضامن حسب تصمیم مجمع مذکور قابل انحلال است.

✅حقوق تجارت نکته 694

در شرکت های مختلط سهامی و غیر سهامی امر تصفیه با مدیران شرکت است مگر آن¬که ⇦شرکای ضامن اشخاص دیگری را از خارج یا از بین خود برای تصفیه انتخاب نمایند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 693

 گاهی قرارهای اعدادی در شرایطی صادر می شوند که دادگاه پس از رسیدگی ماهوی اصل استحقاق خواهان نسبت به خواسته را احراز نموده و سپس در جهت تشخیص نوع یا میزان استحقاق وی، مبادرت به صدور قرار می نماید. چنین قراری به طور ضمنی دلالت بر پیروزی یکی از طرفین دعوا دارد، لذا قرار قرینه نامیده می شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 694

منظور از قرارهای قاطع دعوا قرارهایی هستند که با صدور آنها تکلیف پرونده در مرجع رسیدگی کننده مشخص شده و پرونده بایستی از این مرجع خارج شود. این قرارها عبارتند از: قرار رد دادخواست، قرار ابطال دادخواست، قرار رد دعوا، قرار عدم استماع دعوا، قرار سقوط دعوا.

✅حقوق مدنی نکته 695

اگر کسی، عین یا منفعتی از مال خود را مجاناً به دیگری تملیک کند به این ماهیت، وصیت تملیکی می گویند که عقدی است جایز(البته قبض شرط لزوم آن می باشد)، مجانی و رضایی.

✅ حقوق مدنی نکته 696

وصیت عهدی، ایقاع است و به قبول وصی نیاز ندارد لیکن وصی می تواند وصیت را رد نماید آن هم تا زمانی که موصی زنده است یعنی پس از فوت موصی ولو وصی جاهل به انتخاب خود به عنوان وصی باشد حق رد ندارد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 695

حق الوکاله وکیل تسخیری از محل اعتبارات قوه قضائیه پرداخت می شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 696

هرگاه وکیل بدون عذر موجه از حضور در دادرسی امتناع کند، دادگاه مراتب را به مرجع صالح به منظور تعقیب وکیل متخلف اعلام می دارد.

✅ حقوق جزا نکته 695

مقررات دیه مقدر در مورد ارش نیز جریان دارد مگر اینکه ق.م.ا ترتیب دیگری مقرر شود.

✅ حقوق جزا نکته 696

در جنایت شبه عمدی،خطای محض و جنایت عمدی که قصاص در آن جایز یا ممکن نیست،در درخواست مجنی علیه یا ولی دم دیه پرداخت می شود مگر به نحو دیگری مصالحه شود.

✅اصول فقه نکته 436

فعلیت یقین و شک: این شرط همراه با مثالها از کتاب اصول فقه کاربردی(ج3، صص 18 و 19) بیان می گردد: یکی از شرایط اجرای استصحاب فعلیت داشتن شک و یقین است . پس شک و یقین فرضی و تقدیری کافی نیست . برای توضیح این شرط ، یادآوری این نکته لازم است که صفات یقین ، ظن و شک که بیان کننده حالات مختلف ذهن انسان در برخورد با وقایع است ، تنها زمانی فعلیت می یابدکه ذهن انسان به واقعه مورد نظر التفات و توجه داشته باشد . بنابراین ، کسی که به کلی غافل است و توجهی به موضوع ندارد ، فاقد یقین فعلی و واقعی  و نیز فاقد ظن و شک واقعی محسوب می شود . آنچه رکن استصحاب به شمار می رود شک فعلی است که همراه با التفات و توجه شخص تحقق می یابد.

✅ حقوق تجارت نکته695

 در شرکت های مختلط سهامی و غیر سهامی، شرکا غیر ضامن حق دارند یک یا چند نفر را برای نظارت در امر تصفیه معین نمایند.

✅حقوق تجارت نکته 696

شرکت مختلط غیر سهامی بین یک یا چند نفر شریک ضامن و یک یا چند نفر شریک با مسئولیت محدود و بدون انتشار سهام تشکیل می شود و در اسم شرکت باید عبارت (شرکت مختلط) وحداقل اسم یکی از شرکاء ضامن قید شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 695

هر وقت دادگاه بدوی یکی از انواع قرارهای قاطع دعوا را صادر کرده باشد بدین معناست که مانعی برای رسیدگی به ماهیت دعوا وجود داشته و رسیدگی ماهوی صورت نگرفته است. اگر این قرار در مرحله تجدیدنظر یا فرجام نقض گردد، پرونده باید جهت رسیدگی ماهوی به دادگاه صادر کننده ی قرار اعاده شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 696

 قرارهای قاطع دعوا هیچ کدام راجع به ماهیت نیستند چراکه دادگاه به لحاظ وجود مانعی بدون ورود در ماهیت دعوا قرار را صادر کرده است.

✅حقوق مدنی نکته 697

ماهیت حقوقی هدایای مصرف نشدنی دوره ی نامزدی، تملیک با شرط فاسخ می باشد یعنی به محض بر هم خوردن وصلت، هبه نیز منحل می شود.

✅ حقوق مدنی نکته 698

در صورت فوت یکی از زن یا مرد در دوره ی نامزدی، رجوع به هدایا امکان پذیر می باشد اما اگر هدایا تلف شده باشد امکان رجوع به قیمت آنها وجود ندارد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 697

هرگاه پس از تعیین وکیل تسخیری، متهم، وکیل تعیینی به دادگاه معرفی کند، وکالت تسخیری منتفی می شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 698

تقاضای تغییر وکیل تسخیری از سوی متهم فقط برای یک بار قابل پذیرش است.

✅ حقوق جزا نکته 697

 در صورتی که قاتل از ورثه مقتول باشد چنانچه قتل عمدی باشد از اموال و دیه مقتول ارث نمی برد.

✅ حقوق جزا نکته 698

 در صورتی که قاتل از ورثه مقتول باشد اگر قتل، خطای محض یا شبه عمدی باشد از دیه وی ارث نمی برد اما از اموال او ارث می برد.

✅اصول فقه  نکته نکته 437

در بین اصول عملیه، تنها در زمینه اماره یا اصل عملی بودن استصحاب، بین علماء اختلاف نظر وجود دارد. اما قول بهتر، اصل عملی بودن استصحاب است. از این رو استصحاب هم مانند سایر اصول عملیه، مفید حکم ظاهری است نه واقعی و نیز استصحاب تنها می تواند آثار و لوازم شرعی و قانونی خود را اثبات کند و لوازم عقلی و عادی استصحاب معتبر نیست. در حالی که اگر اماره بود می توانست آثار و لوازم عقلی خود را ثابت کند.

✅ حقوق تجارت نکته 697

شرکت های مختلط غیرسهامی زمانی تشکیل می شود که سهم الشرکه نقدی تأدیه و سهم الشرکه غیر نقدی نیز تقویم و تسلیم شده باشد.

✅حقوق تجارت نکته 698

در این شرکت سرمایه از طرف شرکای با مسئولیت محدود گذاشته می شود و شریک ضامن اصولاً بدون گذاشتن سرمایه وارد شده و با کار و صنعت خود در منافع سهیم می شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 697

 قرارهای شبه قاطع قرارهایی هستند که هرچند موجب خروج پرونده از دادگاه می شوند اما با صدور این قرار رسیدگی به دعوا نزد دادرس، دادگاه یا مرجع دیگری ادامه خواهد یافت مانند قرار عدم صلاحیت یا قرار امتناع از رسیدگی.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 698

آرای محاکم اعم از حکم و قرار موضوع دعوای بطلان قرار نمی گیرند و فقط می توان در قالب طرق شکایت از آراء نقض آنها را درخواست نمود.

✅حقوق مدنی نکته 699

مدت معین و مهریه ی معین، دو رکن اساسی نکاح موقت می باشد که در صورت عدم تعیین، نکاح باطل است.

✅ حقوق مدنی نکته 700

در صورتی که اختیار تعیین مهریه به شوهر یا ثالث داده شود، ایشان می توانند هر قدر بخواهند مهر را تعیین کنند اما اگر این اختیار به زوجه داده شود، وی حق تعیین مهریه بیش از مهر المثل را نخواهند داشت.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 699

وجود یکی از جهات رد دادرس بین وکیل تسخیری با طرف مقابل، شرکا و معاونان جرم یا وکلای آنان موجب ممنوعیت از انجام وکالت در آن پرونده است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 700

در صورتی که متهم دارای وکیل باشد، جز در جرایم موضوع بندهای (الف)،(ب)،(پ) و (ت) ماده (302) ق.آ.د.ک و نیز در مواردی که دادگاه حضور متهم را لازم تشخیص دهد، عدم حضور متهم در جلسه دادگاه مانع از رسیدگی نیست.

✅ حقوق جزا نکته699

 در موارد فقدان وارث برای دریافت دیه، مقام رهبری وارث مقتول است.

✅ حقوق جزا نکته 700

 دیه، حسب مورد حق شخصی مجنیٌ علیه یا ولی دم است و احکام و آثار مسئولیت مدنی یا ضمان را دارد.

✅اصول فقه  نکته 438

استصحاب وجودی عبارت است از اینکه وجود چیزی(حکم یا موضوعی) که قبلا مسلم بوده، مورد تردید قرار گیرد و آن را موجود فرض کنند. مثل استصحاب وجود غائب مفقودالاثر، استصحاب دین در صورتی که حق یا دینی بر عهده کسی ثابت شود. ماده 198ق.آ.د.م می گوید: «در صورتی که حق یا دینی بر عهده کسی ثابت شد اصل بقای آن است مگر اینکه خلاف آن ثابت شود».

✅ حقوق تجارت نکته699

 الزامات و قواعد حاکم بر شرکای با مسئولیت محدود، تابع مقررات شرکت با مسئولیت محدود است.

✅حقوق تجارت نکته 700

الزامات و قواعد حاکم بر شرکای ضامن تابع مقررات حاکم بر شرکت تضامنی هستند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 699

تصمیمی که دادگاه در خصوص هر پرونده اتخاذ می نماید اعم از حکم یا قرار باید به طرفین پرونده ابلاغ گردد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 700

 اگر دو طرف دعوا نماینده نداشته اند و شخصاً در دادرسی مداخله کرده اند رای باید به خود آنها ابلاغ گردد.

✅حقوق مدنی نکته  701

در صورتی که شوهر قبل از نزدیکی، زن خود را طلاق دهد، زن مستحق نیمی از مهر المسمی خواهد بود اما اگر شوهر قبل از نزدیکی فوت نماید، زن مستحق کل مهر المسمی می شود.

✅ حقوق مدنی نکته 702

هرگاه مهر در عقد نکاح تعیین نشده باشد و شوهر قبل از نزدیکی و تعیین مهر، زن خود را طلاق دهد زن مستحق مهر المتعه می باشد و اگر شوهر، زوجه را بعد از نزدیکی طلاق دهد  زن مستحق مهر المثل خواهد بود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته701

شاکی یا مدعی خصوصی و متهم یا  وکلای آنان می توانند با مراجعه به دادگاه و مطالعه پرونده، اطلاعات لازم را تحصیل نمایند و با اطلاع رئیس دادگاه به هزینه خود از اوراق مورد نیاز،تصویر تهیه کنند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 702

دادن تصویر از اسناد طبقه بندی شده و اسناد حاوی مطالب مربوط به تحقیقات جرایم منافی عفت و جرایم علیه امنیت داخلی یا خارجی ممنوع است.

✅ حقوق جزا نکته 701

 ذمه مرتکب جنایت در صورت لزوم پرداخت دیه، جز با پرداخت دیه، مصالحه، ابراء و تهاتر، بری نمی گردد.

✅ حقوق جزا نکته 702

 ورثه مقتول به جز بستگان مادری نسبت به سهم الارث از دیه مقتول نیز ارث می برند.

✅اصول فقه  نکته 439

استصحاب عدمی عبارت است از اینکه عدم چیزی که در سابق مسلم بوده، وجود آن در زمان بعد مورد تردید قرار گیرد و آن را معدوم فرض کنند. مثل استصحاب اعسار و عدم قدرت مدیون بر تادیه محکوم به.

✅اصول فقه  نکته 440

در مقایسه استصحاب عدمی با اصل عدم می توان گفت نتیجه اصل عدم با استصحاب عدمی یکسان است زیرا نتیجه هر دو حکم به عدم شی معین است با این تفاوت که در اجرای اصل عدم، به حالت سابقه توجهی نمی شود اما در استصحاب عدمی، رعایت حالت سابقه ملحوظ است (حکم به عدم شی مبتنی بر یقین به عدم سابق است).

✅ حقوق تجارت نکته 701

مسئولیت شریک با مسئولیت محدود تا میزان سرمایه ای است که در شرکت آورده است⇩

🔒استثناء اول⇦ اگر نام شریک با مسئولیت محدود جزء نام شرکت باشد در مقابل طلبکاران در حکم شریک ضامن است

🔒استثناء دوم⇦ اگر شریک با مسئولیت محدود برای شرکت معامله ای نماید و تصریح نکند که معامله را به سمت وکالت از طرف شرکت انجام داده است خودش مسئول است.

✅حقوق تجارت نکته 702

مسئولیت شریک ضامن در شرکت مختلط غیرسهامی در هر صورت تضامنی است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 701

 اگر طرف دعوا محجور بوده و نماینده ی قانونی او در دادرسی مداخله کرده، دادنامه باید به ولی یا قیم محجور ابلاغ شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 702

 اگر طرف دعوا وکیل داشته و وکیل حق مداخله در مرحله ی بالاتر دادسی را داشته باشد و مجاز به وکالت در مرحله ی بالاتر باشد، در این صورت رای به وکیل ابلاغ می شود.

✅حقوق مدنی نکته 703

مهرالمتعه با توجه به وضعیت مرد از جهت فقر و غنا تعیین می شود.

✅ حقوق مدنی نکته 704

در صورتی که نکاح قبل از نزدیکی فسخ شود، زن حق اخذ مهر ندارد مگر اینکه فسخ به موجب عنن باشد که در این صورت زن مستحق نصف مهر است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 703

محاکمات دادگاه علنی است، مگر در جرایم قابل گذشت که طرفین  یا شاکی، غیر علنی بودن محاکمه را درخواست کنند. همچنین دادگاه پس از اظهار عقیده دادستان، قرار غیر علنی بودن محاکم را در موارد زیر صادر می کند:

الف.امور خانوادگی و جرایمی که منافی عفت  یا خلاف اخلاق حسنه است.

ب.علنی بودن، مخل امنیت عمومی یا احساسات مذهبی یا قومی باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 704

منظور از علنی بودن محاکمه،عدم ایجاد مانع برای حضور افراد در جلسات رسیدگی است.

✅ حقوق جزا نکته 703

 هرگاه دو یا چند نفر به نحو اشتراک مرتکب جنایت موجب دیه گردند، حسب مورد هر یک از شرکا یا عاقله آنها به طور مساوی، مکلف به پرداخت دیه است.

✅ حقوق جزا نکته 704

 ادله اثبات دیه، علاوه بر قسامه، همان ادله اثبات دیون و ضمان مالی است.

✅اصول فقه  نکته 441

اصل تأخر حادث با اصل عدم و استصحاب عدمی توجیه می شود، یعنی در زمان حادث گردیدن حادثه معلوم التاریخ، اصل عدم وقوع حادثه مجهول التاریخ است.

 ✅اصول فقه  نکته 442

این اصل، زمانی مطرح می شود که اصل حدوث و پیدایش یک حادثه، قطعی باشد ولی زمان حدوث آن یا تقدم و تأخر آن نسبت به حادثه دیگر، مشکوک باشد.

✅ حقوق تجارت نکته 703

در صورت تعدد شرکای ضامن، رابطه شرکای ضامن با طلبکاران بر مبنای مسئولیت تضامنی و رابطه آن ها با یکدیگر تابع مسئولیت نسبی است.

✅حقوق تجارت نکته 704

شرکای با مسئولیت محدود شرکت بدون رضایت سایر شرکا⇩

1-  نمی توانند سهم الشرکه خود را به غیر انتقال نمایند⤂در صورت عدم رعایت شرایط، انتقال باطل محسوب خواهد شد.

2-  نمی توانند کلاً یا بعضاً حقوق خود را به شخص ثالثی واگذار نمایند. در صورت عدم رعایت شرایط⤂شخص ثالث نه حق دخالت در اداره شرکت و نه حق تفتیش در امور شرکت را نخواهد داشت.

✺نکته ⧈  انتقال سهم الشرکه یعنی ⤺شریک نمودن کلی یا جزئی دیگری در شرکت.

           ⧈ انتقال حقوق یعنی ⤺ انتقال منافع و سود شرکت∗∗ پس اگر شریک فقط حق مالی حاصل از سهم¬الشرکه خود را انتقال دهد انتقال باطل نیست زیرا موجب شریک شدن منتفع نمی¬شود ولی انتقال گیرنده دارای حق بهره برداری از منافع است و حق نظارت در امور شرکت را ندارد.∗∗

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 703

اگر یکی از طرفین دعوا یک اداره یا نهاد دولتی بوده و در دعوا از نماینده حقوقی استفاده نموده ، رای بایستی به خود اداره ابلاغ شود نه به نماینده حقوقی آنها.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 704

ابلاغ رای آثاری دارد که عبارتند از:

  • ابلاغ برای اجرای رای لازم است یعنی اصولاً هیچ حکم یا قراری را نمی توان اجرا نمود مگر بعد از ابلاغ آن.

  • ابلاغ، علی القاعده مبدأ محاسبه ی مهلت اعتراض به رای است.

✅حقوق مدنی نکته 705

در صورتی که نکاح به هر دلیلی پس از نزدیکی فسخ شود زن حق دریافت کل مهر المسمی دارد و در صورت عدم تعیین مهر در عقد نکاح، زن مستحق مهر المثل است.

✅ حقوق مدنی نکته 706

اگر فسخ نکاح به دلیل تدلیس زن باشد، زن حق اخذ مهر را نخواهد داشت.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 705

انتشار جریان رسیدگی و گزارش پرونده که متضمن بیان مشخصات شاکی و متهم و هویت فردی یا موقعیت اداری و اجتماعی آنان نباشد،در رسانه ها مجاز است.بیان مفاد حکم قطعی و مشخصات محکوم علیه فقط در موارد مقرر در قانون امکان پذیر است و تخلف از این مفاد در حکم افتارا است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 706

هرگونه عکسبرداری یا تصویربرداری یا ضبط صدا از جلسه دادگاه ممنوع  است. اما رئیس دادگاه می تواند دستور دهد تمام یا بخشی از محاکمات تحت نظارت او به صورت صوتی یا تصویری ضبط شود.

✅ حقوق جزا نکته نکته 705

 پرداخت دیه جنایت عمدی و شبه عمدی بر عهده خود مرتکب است.

✅ حقوق جزا نکته 706

 در جنایت خطای محض در صورتی که جنایت با بینه یا قسامه یا علم قاضی ثابت شود، پرداخت دیه بر عهده عاقله است.

✅اصول فقه  نکته نکته 443

مجاری اصل تأخر حادث عبارت از موارد زیر است:

اول) اجرای اصل تأخر حادث در مورد یک حادثه: در این حالت می دانیم حادثه ای رخ داده ولی نمی دانیم لحظه حدوثش کی بود. با استناد به اصل تأخر حادث(استصحاب عدم حدوث حادث) می گوئیم حادثه تا قبل از آخرین لحظه ممکنه رخ نداده است.

دوم) اصل تأخر حادث در مورد دو حادثه

این مطالب، از کتاب اصول فقه کاربردی (ج3، صص 62 تا 67) بیان می شود. این حالت، خود بر دو صورت است:

1-  مجهول بودن زمان وقوع یکی از دو حادثه:

اگر وقوع دو حادثه، مسلم باشد ولی زمان وقوع یکی از دو حادثه، مجهول و دیگری معلوم باشد در جانب حادثه مجهول التاریخ، اصل تأخر حادث(استصحاب عدم حدوث حادث) را می توان اجاره کرد و نتیجه آن این است که حادثه مجهول تا زمان حدوثِ واقعه معلوم اتفاق نیفتاده است.اما در جانب حادثه معلوم التاریخ، اصل عملی فوق الذکر جاری نمی شود زیرا زمان آن حادثه، مورد شک و عدم علم نیست.

2-  مجهول بودن زمان هر دو حادثه:

در صورتی که زمان وقوع هر دو حادثه، مجهول باشد اصل، عدم حدوث حادث در مورد هر دو حادثه، قابل تصور است. منتهی از آنجا که این دو اصل با هم تعارض دارند اجرای هم زمان این اصل در مورد هر دو حادثه، ممکن نیست. پس هر دو اصل از درجه اعتبار ساقط می شوند(تعارضا و تساقطا). با اجرانشدن اصل استصحاب برای یافتن حکم مورد نظر، باید به تحلیل و تصمیم گیری پرداخت و در صورت نیاز به سایر اصول عملیه ای که متناسب مورد است رجوع کرد.

✅ حقوق تجارت نکته 705

انتقال سهم الشرکه شرکای ضامن، جز با موافقت کلیه شرکای ضامن امکان پذیر نیست.

✅حقوق تجارت نکته 706

مدیر شرکت های مختلط غیر سهامی باید از اشخاص شریک و فقط از شرکای ضامن انتخاب شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 705

قاعده فراغ دادرس یعنی اینکه قاضی پس از امضای رای، حق تغییر آن یا اظهارنظر دوباره نسبت به دعوا را نخواهد داشت مگر برای تصحیح رای در حدود قانون، تفسیر رای در موارد ابهام، رسیدگی دوباره به دعوا توسط همان دادگاه صادر کننده ی حکم در قالب واخواهی، اعاده دادرسی یا اعتراض شخص ثالث.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 706

احکام دادگاه ها را از جهات مختلفی می توان تقسیم نمود: قطعی و غیر قطعی، نهایی و غیرنهایی، حضوری و غیابی، اعلامی و تأسیسی.

✅حقوق مدنی نکته 707

کفالت عقدی است که به موجب آن کفیل متعهد می شود که مکفول را در زمان و مکانی که تعهد کرده است حاضر نماید وگرنه از عهده ی حقی که بر عهده ی مکفول می باشد در مقابل مکفول له برآید.

✅ حقوق مدنی نکته 708

کفالت عقدی است از جانب کفیل لازم و از جانب مکفول له جایز؛ و نیز عقدی است مجانی، تبعی، مسامحه ای، عهدی و رضایی.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 707

انتشار جریان رسیدگی و گزارش پرونده در محاکمات علنی که متضمن بیان مشخصات شاکی و متهم است، در صورتی که به عللی از قبیل خدشه دار شدن وجدان جمعی و یا حفظ نظم عمومی جامعه، ضرورت یابد، به درخواست دادستان کل کشور و موافقت رئیس قوه قضائیه امکان پذیر است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 708

اخلال در نظم دادگاه از طرف متهم یا سایر اشخاص، موجب غیر علنی شدن محاکمه نمی شود، بلکه باید به گونه مقتضی نظم برقرار شود. رئیس دادگاه می تواند دستور اخراج کسانی را که باعث اخلال در نظم دادگاه می شوند، صادر کند،مگر این که اخلال کننده از اصحاب دعوی باشد که در این صورت رئیس دادگاه دستور حبس او را از یک تا پنج روز صادر می کند. این دستور پس از جلسه رسیدگی، فوری اجرا می شود.

✅ حقوق جزا نکته707

 در جنایت خطای محض در صورتی که جنایت با اقرار مرتکب یا نکول او از سوگند یا قسامه ثابت شد پرداخت دیه بر عهده خود اوست.

✅ حقوق جزا نکته 708

 هرگاه پس از اقرار مرتکب به جنایت خطایی، عاقله اظهارات او را تصدیق نماید، عاقله مسئول پرداخت دیه است.

✅اصول فقه  نکته 444

تفاوت اصل عدم حدوث حادث با اصل تأخر حادث(استصحاب عدم حدوث حادث): در جایی که اصل وقوع یک حادثه، مورد تردید باشد با استناد به اصل عدم حدوث حادث، می گوئیم که حادثه مشکوک، رخ نداده است اما اگر اصل وقوع حادثه، یقینی و مسلم باشد ولی تاریخ وقوعش مشکوک باشد به اصل تأخر حادث(استصحاب عدم حدوث حادث) استناد کرده و می گوئیم حادثه تا قبل از آخرین لحظه ممکنه واقع نشده است.

✅اصول فقه  نکته 445

اگر وقوع دو حادثه، مسلم باشد ولی زمان وقوع یکی از دو حادثه، مجهول و دیگری معلوم باشد در جانب حادثه مجهول التاریخ، اصل تأخر حادث(استصحاب عدم حدوث حادث) را می توان اجاره کرد و نتیجه آن این است که حادثه مجهول تا زمان حدوثِ واقعه معلوم اتفاق نیفتاده است. اما در جانب حادثه معلوم التاریخ، اصل عملی فوق الذکر جاری نمی شود زیرا زمان آن حادثه، مورد شک و عدم علم نیست.

✅ حقوق تجارت نکته707

 شریک با مسئولیت محدود نه حق انتخاب کردن مدیر و نه حق انتخاب شدن به مدیریت را ندارد.

✅حقوق تجارت نکته 708

چنانچه شرکاء ضامن متعدد باشند مدیریت بر¬اساس قرارداد بین آن ها خواهد بود. الزامات و قواعد حاکم بر مدیران، تابع شرکت های تضامنی است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 707

 حکم قطعی حکمی است که قابل واخواهی و تجدیدنظر نباشد اعم از اینکه اساساً قابل واخواهی و تجدیدنظر نبوده یا مهلت آن منقضی شده و یا پس از رسیدگی به واخواهی یا تجدیدنظر، صادر شده باشد. بنابراین ، حکمی که قابل واخواهی یا قابل تجدیدنظر باشد قطعی نیست.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 708

رای نهایی به رایی گفته می شود که قابل فرجام نباشد اعم از اینکه اساساً قابل فرجام نبوده یا مهلت آن منقضی شده و یا پس از درخواست فرجام، از سوی دیوان عالی کشور مورد تأیید واقع شده باشد.

✅حقوق مدنی نکته 709

تعهد کفیل به احضار مکفول نزد مکفول له، تعهد به نتیجه است و در صورت تخلف، باید خسارت مکفول له را بپردازد که به آن وجه الکفاله گویند.

✅ حقوق مدنی نکته 710

عقود را از جهت لزوم و جواز به طریق ذیل تقسیم بندی می نمائیم و عقود جایز را به خاطر می سپاریم و مطابق اصاله الزوم بقیه ی عقود را لازم محسوب می کنیم:

الف.عقود جایز اذنی که عبارتند از : 1-عاریه 2-مضاربه 3-وکالت 4- ودیعه 5-شرکت

ب.عقود جایز غیر اذنی که عبارتند از:1-هبه 2- نامزدی 3-جعاله

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 709

اگر اخلال کننده از وکلای اصحاب دعوی باشد، دادگاه به وی در خصوص رعایت نظم دادگاه تذکر می دهد و در صورت عدم تاثیر، وی را اخراج و به دادسرای انتظامی وکلا معرفی می کند. چنانچه اعمال ارتکابی واجد وصف کیفری باشد، اجرای مفاد مذکور، مانع از اعمال مجازات قانونی نیست. دادگاه پیش از شروع به رسیدگی، به اشخاصی که در جلسه دادگاه حضور دارند،تذکر می دهد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 710

حضور افراد کمتر از هجده سال تمام شمسی به عنوان تماشاگر در محاکمات کیفری جز به تشخیص دادگاه ممنوع است.

✅ حقوق جزا نکته 709

 در موارد ثبوت اصل جنایت با شهادت، علم قاضی یا قسامه، اگر مرتکب، مدعی خطائی بودن آن گردد و عاقله خطائی بودن جنایت را انکار نماید، قول عاقله با سوگند پذیرفته می شود و دیه بر عهده مرتکب است و چنانچه عاقله از اتیان قسم نکول کند با قسم مدعی، عاقله مکلف به پرداخت دیه است.

✅ حقوق جزا نکته  710

در خصوص نکته قبل، در صورتی که برخی از افراد عاقله سوگند یاد نمایند از پرداخت دیه معاف می شوند و سهم آنها به وسیله مرتکب پرداخت می گردد.

✅اصول فقه  نکته 446

سوال: در حالت مجهول بودن یکی از دو حادثه، آیا به وسیله استصحاب می توان مؤخر بودنِ حادثه مجهول التاریخ از حادثه معلوم را اثبات کرد؟ مطابق نظر مشهور فقها پاسخ سوال، مثبت است و مؤیِّد این پاسخ، ماده 874ق.م است.

✅اصول فقه  نکته 447

مجهول بودن زمان هر دو حادثه: در صورتی که زمان وقوع هر دو حادثه، مجهول باشد اصل، عدم حدوث حادث در مورد هر دو حادثه، قابل تصور است. منتهی از آنجا که این دو اصل با هم تعارض دارند اجرای هم زمان این اصل در مورد هر دو حادثه، ممکن نیست. پس هر دو اصل از درجه اعتبار ساقط می شوند(تعارضا و تساقطا). با اجرانشدن اصل استصحاب برای یافتن حکم مورد نظر، باید به تحلیل و تصمیم گیری پرداخت و در صورت نیاز به سایر اصول عملیه ای که متناسب مورد است رجوع کرد.

✅ حقوق تجارت نکته 709

 ⧆تقسیم سود، تابع قرارداد شرکا است که در شرکتنامه یا اساسنامه ذکر شده و در غیر این صورت ⇩

           ⧆تقسیم سود به نسبت سهم الشرکه است و بین شرکا ءضامن و مسئولیت محدود تفاوتی ندارد.

✅حقوق تجارت نکته 710

مستند به مواد 132 و 160 قانون تجارت⤂⤂ اگر سرمایه شرکت کاهش یافته باشد تا زمانی که این کمبود جبران نشده نه به شرکای ضامن و نه به شرکای با مسئولیت محدود سود تعلق نمی گیرد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 709

حکم اعلامی، حکمی است که به موجب آن یک وضعیت حقوقی که از قبل ایجاد شده، احراز و اعلام می شود. حکم تأسیسی، حکمی است که با صدور آن یک وضعیت حقوقی جدید در رابطه بین اصحاب دعوا ایجاد می شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 710

برای اینکه حکم، غیابی باشد باید شرایطی را داشته باشد که عبارتند از:

  • حکم جزئاً یا کلاً علیه خوانده صادر شده باشد.

  • اخطاریه ضمیمه ی دادخواست به خوانده ابلاغ واقعی نشده باشد.

  • خوانده یا وکیل یا نماینده قانونی وی در هیچ یک از جلسات دادرسی حاضر نشده باشند.

  • خوانده یا وکیل یا نماینده ی قانونی او دفاع کتبی ننموده باشد

✅حقوق مدنی نکته 711

جایگاه هرگونه تعلیق، شرط، اجل و قیدی در ایجاب عقد می باشد و اگر در قبولی شرطی قرار دهیم، قبولی مشروط به منزله ی ردّ ایجاب است و خود، یک ایجاب جدید تلقی می شود.

✅ حقوق مدنی نکته 712

عقد معلق پیش از تحقق معلق علیه، در حدود مقتضای خود آثاری دارد که پیش تر به آن پرداختیم.

✅ آیین دادرسی کیفری 711

در صورتی که متهم آزاد باشد آزادانه و تحت مراقبت لازم در جلسه دادگاه حضور می یابد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 712

در همه دادگاه هایی که با تعدد قضات تشکیل می شوند، در صورت غیبت یا معذور بودن رئیس دادگاه عضو ارشد دادگاه از حیث سابقه خدمت قضایی و در صورت یکسان بودن سابقه خدمت قضایی و در صورت یکسان بودن سابقه خدمت قضایی،عضوی که سن او بیشتر است، وظیفه ریاست دادگاه را بر عهده می گیرد.

✅ حقوق جزا نکته 711

 عاقله، مکلف به پرداخت دیه جنایت هایی که شخص بر خود وارد می سازد نیست.

✅ حقوق جزا نکته 712

 عاقله، تنها مکلف به پرداخت دیه خطای محض است، لیکن ضامن اتلاف مالی که به طور خطایی تلف شده است نمی باشد، هرچند مرتکب، نابالغ یا مجنون باشد.

✅اصول فقه  نکته نکته 448

در برخی موارد با دو حادثه مجهول التاریخ مواجه هستیم ولی اصل عملی در مورد یکی از این دو حادثه به دلیل فقدان اثر عملی، غیرقابل اجراست. در این مورد، اصل عملی در مورد حادثه ای اجرا می شود که اثر حقوقی و شرعی داشته باشد ولی اصل عملی در مورد حادثه ای که اثر عملی (اثر حقوقی و شرعی) نداشته باشد جریان نمی یابد.

✅ حقوق تجارت نکته711

 موارد انحلال شرکت مختلط غیر سهامی:

1- پایان مدت شرکت و عدم تمدید آن

2- انجام موضوع شرکت یا منتفی شدن موضوعی که شرکت برای آن تشکیل شده بود

3- ورشکستگی شرکت

4- خارج شدن تعداد شرکا از حداقل مقرر قانونی

5- تراضی تمام شرکا

رضایت کلیه شرکای ضامن و با مسئولیت محدود برای انحلال لازم است.

6- درخواست انحلال شرکا از دادگاه و موجه دانستن آن دلایل از طرف دادگاه با رعایت شرایط مذکور در شرکت¬های تضامنی

7- درخواست فسخ شرکت از سوی یکی از شرکا با رعایت شرایط مذکور در شرکت های تضامنی

⤺ البته برخی تقاضای فسخ از سوی شریک با مسئولیت محدود را، با توجه به موقعیت وی در اداره شرکت قابل انتقاد می دانند.

8- فوت و محجوریت شریک ضامن با رعایت شرایط مذکور در شرکت های تضامنی

9- ورشکستگی یکی از شرکای ضامن با رعایت شرایط مذکور در شرکت های تضامنی

✅حقوق تجارت نکته 712

در شرکت های مختلط غیر سهامی، مرگ یا محجوریت و یا ورشکستگی شریک با مسئولیت محدود موجب انحلال شرکت نمی شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 711

اصل بر حضوری بودن احکام دادگاه هاست. اما می توان از شرایط فوق الذکر نتیجه گرفت که :قرارها همیشه حضوری محسوب می شوند و قابل واخواهی نیستند.

  • حکم صادره علیه خواهان همواره حضوری است.

  • اگر اخطاریه ضمیمه دادخواست به خوانده ابلاغ واقعی شده باشد یا خوانده یا وکیل یا نماینده ی او در یکی از جلسات دادرسی حضور داشته باشند و یا لایحه دفاعی تقدیم نموده باشند، حکم، حضوری محسوب می شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 712

اگر خواندگان دعوا متعدد باشند و بعضی از آنها حاضر شده و بعضی دیگر غایب باشند دادگاه به دعوا رسیدگی نموده و رای صادر می کند، رای صادره نسبت به خواندگان حاضر، حضوری و نسبت به خواندگان غایب، غیابی بوده و قابل واخواهی است.

✅حقوق مدنی نکته 713

تعهد کفیل به احضار مکفول، یک تعهد شخصی می باشد و به وراث کفیل منتقل نمی شود اما اگر کفیل تخلف کند و بعد فوت کند، وراث او باید از ترکه جبران خسارت نمایند.

✅ حقوق مدنی نکته 714

محمل انعقاد عقد در عقود مکاتبه ای و تلفنی، محل اعلام قبولی می باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 714

رسیدگی در دادگاه به صورت ترافعی و به ترتیب زیر انجام می شود:

الف:قرائت کیفرهواست توسط منشی دادگاه یا استماع عقیده دادستان یا نماینده وی در مواردی که طبق قانون،پرونده با بیان ادعای شفاهی در دادگاه مطرح شده است.

ب- استماع اظهارات و دلایل دادستان یا نماینده وی که برای اثبات اتهام انتسابی ارائه می شود.

پ-استماع اظهارات شاکی یا مدعی خصوصی که شخصا یا از سوی وکلای آنان بیان می شود

ت-پرسش از متهم راجع به قبول یا رد اتهام انتسابی و استماع دفاعیات متهم و وکیل او، که عینا توسط  منشی در صورتمجلس قید می شود.

ث-در صورت انکار یا سکوت متهم یا وجود تردید در صحت اقرار، دادگاه شروع به تحقیقات از متهم می کند و اظهارات شهود، کارشناس و اهل خبره ای که دادستان یا شاکی، مدعی خصوصی،متهم و وکیل آنان معرفی می کنند، استماع می نماید

ج- بررسی وسایل ارتکاب جرم و رسیدگی به سایر ادله ابرازی از سوی طرفین و انجام هر نوع تحقیق و اقدامی که دادگاه برای کشف واقع، ضروری تشخیص می دهد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 714

هرگاه متهم بطور صریح اقرار به ارتکاب جرم کند، بطوری که هیچ گونه شک و شبهه ای در اقرار او و نیز تریدی در صحت و اختیاری بودن آن نباشد،دادگاه به استناد اقرار،رای صادر می کند.

✅ حقوق جزا نکته نکته 713

 عاقله، مکلف به پرداخت دیه جنایت های کمتر از موضحه نیست، هرچند مرتکب، نابالغ یا مجنون باشد.

✅ حقوق جزا نکته 714

 هرگاه در اثر یک یا چند ضربه خطایی، صدمات متعددی بر یک یا چند عضو وارد آید، ملاک رسیدن به دیه موضحه، دیه هر آسیب به طور جداگانه است و برای ضمان عاقله، رسیدن دیه مجموع آنها به دیه موضحه کافی نیست.

✅اصول فقه  نکته 449

آیا می توان در مورد دو حادثه مجهول التاریخ، با اجرای اصل عدم حدوث حادث در هر دو طرف، تقارن وقوع دو حادثه را اثبات کرد؟ پاسخ مثبت است و ماده 1024ق.م هم همین نظر را تأیید می کند.. زیرا هر چند تقارن دو حادثه مجهول التاریخ، لازمه عقلی برای اجرای دو استصحاب عدمی (استصحاب عدم حدوث حادث) است اما چون تقارن، از لوازم عقلی بسیار خفی و پنهان است لذا از اجرای دو استصحاب، می توان تقارن وقوع دو حادثه را اثبات نمود.

✅ حقوق تجارت نکته713

 ورشکستگی شرکای با مسئولیت محدود منجر به انحلال شرکت نمی شود.

📌 اگر چنین شریکی سهم خود را از سرمایه شرکت به طور کامل پرداخت نکرده باشد، طلبکاران شرکت می¬توانند در صورت ورشکسته شدن او، برای پرداخت بقیه سهمش رجوع کنند.

📌 در صورت ورشکستگی شریک با مسئولیت محدود، خود شرکت یا طلبکاران آن با طلبکاران شخصی شریک متساوی الحقوق هستند.

✅حقوق تجارت نکته 714

 اگر شرکت مختلط غیر سهامی ورشکسته شود دارایی شرکت بین طلبکاران خود شرکت تقسیم شده و طلبکاران شخصی شرکاء در آن حقی ندارند. طلبكاران آن حق دارند بقيه طلب خود را از دارايي شخصي تمام يا هر يك از‌شركاء ضامن وصول كنند⤂ در اين صورت بين طلبكاران شركت و طلبكاران شخصي شركاء ضامن تفاوتي نخواهد بود.

❋ سهم الشرکه شرکاء با مسئولیت محدود نیز جزء دارایی شرکت محسوب می شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 713

تصمیمات حسبی در حالی از دادگاه صادر می شود که علی القاعده، اختلاف و نزاعی وجود ندارد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 714

 در مواردی که طبع تقاضا نیازی به طرف قرار دادن کسی ندارد، یعنی متقاضی درخواستی به زیان دیگری از دادگاه نمی کند، موضوع تابع  قواعد امور حسبی است.

✅حقوق مدنی نکته 715

موجب ارث، قرابت می باشد و شامل قرابت نسبی و سببی است که به اختصار، موجبات ارث را نسب و سبب گویند.

✅ حقوق مدنی نکته 716

قرابت نسبی، ناشی از خون و قرابت سببی، ناشی از ازدواج می باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 715

دادگاه باید خلاصه اظهارات دادستان یا نماینده وی و عین اظهارات طرفین، شهود، کارشناس و اهل خبره ارا در صورتمجلس درج کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 716

دادگاه علاوه بر رسیدگی به ادله مندرج در کیفرخواست یا ادله مورد استناد طرفین، هرگونه تحقیق یا اقدامی که برای کشف حقیقت لازم است را با قید جهت ضرورت آن انجام می دهد.

✅ حقوق جزا نکته 715

 عاقله عبارت از پدر، پسر و بستگان ذکور نسبی پدری و مادری یا پدری به ترتیب طبقات ارث است. همه کسانی که در زمان فوت می توانند ارث ببرند به صورت مساوی مکلف به پرداخت دیه می باشند.

✅ حقوق جزا نکته 716

 عاقله در صورتی مسئول است که علاوه بر داشتن نسب مشروع، عاقل، بالغ و در مواعد پرداخت اقساط دیه، تمکن مالی داشته باشد.

✅اصول فقه نکته 450

استصحاب حکمی عبارت است از اینکه حکم قضیه ای مورد تردید قرار گیرد در حالی که سابقاً آن حکم، مسلم و مقطوع بوده است؛ به عبارت دیگر زمانی که ثبوت حکمی در سابق یقینی و محقق بوده ولی بقای حکم برای همان موضوع در زمان لاحق مورد تردید باشد، با توجه به اصل استصحاب باید حکم سابق را باقی دانست.

استصحاب حکمی بر دو نوع است:

  1. استصحاب حکم تکلیفی: مانند استصحاب وجوب نفقه زوجه (می دانیم که در عقد دائم پرداخت نفقه زوجه بر زوج واجب است، مگر در صورت نشوز و نافرمانی زوجه (مواد 1106 و 1108 ق.م).

  2. استصحاب حکم وضعی: استصحاب اشتغال ذمه مدیون(یا همان استصحاب مدیونیت)، استصحاب عدالت شاهد و استصحاب حق فسخ به استناد خیار غبن

✅ حقوق تجارت نکته 715

حداقل تعداد شرکا در شرکت های نسبی، دو نفر است.

✅حقوق تجارت نکته 716

همانند شرکت های تضامنی در شرکت نسبی نیز حداقل سرمایه وجود ندارد زیرا⇩

شرکت نسبی، جزء شرکت های اشخاص است و در این نوع شرکت ها اعتبار شرکت با اعضای آن است نه با سرمایه.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 715

 قانونگذار در امور حسبی در مواردی تصمیم دادگاهی که در نتیجه ی رسیدگی به امور حسبی صادر می شود را حکم نامیده است که عملاً از حیث نحوه صدور و ابلاغ،  تفاوت چندانی با احکام صادره در امور ترافعی ندارند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 716

 انواع احکام صادره در امور حسبی:

  • حکم عزل وصی یا قیم یا ضمّ امین.

  • حکم حجر و بقای حجر.

  • حکم موت فرضی.

  • حکم تقسیم ترکه.

  • حکم رد وقبول اعتراض به درخواست انحصار وراثت.

✅حقوق مدنی نکته  717

مالکیت وارثان بر ماترک متوفی زمانی مستقر می شود که کلیه ی حقوق و دیون وی(مصرح در ماده ی 869 ق.م) ادا شود.

✅ حقوق مدنی نکته 718

مجهول بودن تاریخ فوت و تقدّم و تاخر فوت اشخاص، مانع توارث است مگر آنکه موت به سبب غرق یا هدم واقع شده باشد که در این صورت از یکدیگر ارث می برند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته717

هرگاه در حین رسیدگی،جرم دیگری کشف شودکه بدون شکایت شاکی قابل تعقیب باشد،دادگاه بدون ایجاد وقفه در جریان رسیدگی،حسب مورد،موضوع را به دادستان یا رئیس حوزه قضایی مربوط اعلام می کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 718

در پرونده ای که داریا متهم اصلی،شریک و معاون است و همه در دادگاه حاضرند،تحقیقات از متهم اصلی شروع می شود.

✅ حقوق جزا نکته 717

 در صورتی که مرتکب، دارای عاقله نباشد، یا عاقله او به دلیل عدم تمکن مالی، نتواند دیه را در مهلت مقرر بپردازد، دیه توسط مرتکب و در صورت عدم تمکن، دیه از بیت المال پرداخت می شود. در این مورد فرقی میان دیه نفس و غیرآن نیست.

✅ حقوق جزا نکته 718

هرگاه فرد ایرانی از اقلیت های دینی شناخته شده در قانون اساسی که در ایران زندگی می کند،مرتکب جنایت خطای محض گردد،شخصاً عهده دار پرداخت دیه است لکن در صورتی که توان پرداخت دیه را نداشته باشد،به او مهلت مناسب داده می شود و اگر با مهلت مناسب نیز قادر به پرداخت نباشد، معادل دیه توسط دولت پرداخت می شود.

✅اصول فقه  نکته 451

استصحاب موضوعی عبارت است از اینکه موضوع قضیه ای مورد تردید و استصحاب قرار گیرد؛ به عبارت دیگر ثبوت موضوع حکم در زمان سابق یقینی بوده ولی بقای آن مورد تردید قرار می گیرد. مانند استصحاب وجود غائب مفقود الاثر، استصحاب دین سابق، استصحاب زنده بودن شخص و استصحاب عاقل بودن متعاملین.

✅اصول فقه  نکته 452

استصحاب در حالت شک در مقتضی: مراد از مقتضی، استعداد و توانایی (قابلیت) دوام و بقای مورداستصحاب(مستصحب) است؛ پس منظور از شک در مقتضی آن است که نمی دانیم آیا وضعیت سابق قابلیت استمرار و استعداد بقا دارد یا خیر؟

قانون مدنی(با لحاظ ماده 1020 و نیز بخش اخیر ماده872)، استصحاب را در مورد شک در مقتضی صحیح نمی داند و اجرا نمی کند. لذا استصحاب در مورد شک در مقتضی حجت نیست و جاری نمی گردد

 حقوق تجارت نکته717

 اسم شرکت = عنوان شرکت نسبی + لااقل اسم یک نفر از شرکا + قید عباراتی از قبیل شرکا یا برادران در صورتی که اسم شرکت مشتمل بر اسامی تمام شرکا نباشد.

✺نکته: در صورت عدم قید عنوان نسبی، به وحدت ملاک از شرکت با مسئولیت محدود باید این شرکت را نیز تضامنی به حساب آورده و شرکا نیز مسئولیت تضامنی خواهند داشت.

✅حقوق تجارت نکته 718

نقاط مشترک شرکت تضامنی و نسبی:

  از حیث زمان و شرایط تشکیل

  انتقال سهم الشرکه

  تقویم سهم الشرکه غیر نقدی

  مسئولیت شریک جدید نسبت به قروض پیش از ورودش

  ممنوعیت رقابت شریک با شرکت

  انتخاب مدیر و نحوه اداره شرکت

  تقسیم منافع

  موارد و شرایط انحلال شرکت

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 717

 موارد صدور حکم در خصوص امور حسبی در قانون احصا شده است لذا در سایر موارد دادگاه باید عمل خود را در قالب تصمیم به مفهوم اخص صادر نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 718

آن دسته از اعمال حسبی که در قالب تصمیم به مفهوم اخص صادر می شوند اعتبار امر قضاوت شده ندارند.

✅حقوق مدنی نکته  719

اگر تاریخ فوت یکی معلوم و دیگری مجهول باشد، آنکه تاریخ فوتش مجهول است از دیگری ارث می برد.

✅ حقوق مدنی نکته 720

وارث در صورتی از مورثش ارث می برد که هنگام فوت او زنده بوده و یا حداقل حمل بوده باشد مشروط بر اینکه زنده به دنیا بیاید حتی اگر بلافاصله فوت کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته719

هرگاه در پرونده ای،متهمان متعدد باشند و یا متهم اصلی،شریک و معاون داشته باشد،حتی اگر به یک یا چند نفر ازآنان دسترسی نباشد،دادگاه مکلف به رسیدگی و صدور رای است،مگر اینکه رسیدگی غیابی جایز نباشد و یا نسبت به برخی از متهمان به هر دلیل نتوان رای صادر کرد.در این صورت،دادگاه پرونده را نسبت به این متهمان مفتوح نگه می دارد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 720

هرگاه رسیدگی به اتهامات متعدد متهم موجب طولانی شدن جریان دادرسی شود، دادگاه در مورد اتهاماتی که تحقیقات آنها کامل است مبادرت به صدور رأی می نماید.

✅ حقوق جزا نکته 719

در مواردی که اصل جنایت ثابت شود لکن نوع آن اثبات نشود دیه ثابت و پرداخت آن بر عهده مرتکب است.

✅ حقوق جزا نکته 720

 هرگاه مأموری در اجرای وظایف قانونی، عملی را مطابق مقررات انجام دهد و همان عمل موجب فوت یا صدمه بدنی کسی شود، دیه بر عهده بیت المال است.

✅اصول فقه  نکته 719

استصحاب در حالت شک در رافع: رافع به عامل و سببی گفته می شود که از استمرار و ادامه وجود موجود دیگر جلوگیری می کند؛ مثلا طلاق از ادامه زوجیت جلوگیری می کند. شک در رافع بر دو قسم است: شک در وجود رافع و شک در رافعیت موجود.

✅اصول فقه  نکته 720

شک در وجود رافع: هرگاه علم داریم که موضوع ما، استعداد بقا و دوام را دارد (یعنی شک در مقتضی نداریم) اما نمی دانیم آیا عامل رافع (حادثه‌ای) موجود شده و این استعداد را از بین برده یا خیر؟ به عبارت دیگر شک در پیدایش رافع در جایی است که مستصحب قابلیت بقا و استمرار را دارد ولی این تردید وجود دارد که آیا امری حادث شده تا مستصحب را از میان ببرد یا خیر؟

در فرض شک در وجود رافع با استناد به اصل عدم می گوییم رافعی وجود ندارد و در نتیجه استصحاب جاری می شود.

 ✅حقوق تجارت نکته719

 مسئولیت شرکا در شرکت نسبی به نسبت سهم الشرکه شریک به کل سرمایه است

در صورتی که دارایی شرکت پس از انحلال و تصفیه برای ادای دیون و قروض شرکت کافی نباشد، هر شریک به نسبت سهم¬الشرکه خود از کل قروض، در مقابل طلبکاران مسئولیت دارد.

✅حقوق تجارت نکته720

در شرکت های نسبی با تأدیه سرمایه نقدی + تقویم و تسلیم سهم¬الشرکه غیرنقدی شرکت تشکیل می شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 719

در امور حسبی رسیدگی دوباره به امری که نسبت به آن تصمیم گیری شده، چنانچه تصمیم قابل پژوهش نباشد، مجاز اعلام شده است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 720

این دسته از تصمیمات حسبی مشمول قاعده فراغ دادرس نمی شوند.

✅حقوق مدنی نکته  721

در نکاح موقت نه تنها ارث راه ندارد بلکه اگر شرط توارث هم بشود، شرط باطل خواهد بود.

✅ حقوق مدنی نکته 722

قتل عمد، مانع ارث می باشد اما قتل شبه عمد و خطایی، تاثیری در ارث بردن قاتل از مقتول نخواهد داشت.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته721

دادگاه برای شاکی،مدعی خصوصی، متهم و شاهدی که قادر به سخن گفتن به زبا فارسی نیست،مترجم مورد وثوق از بین مترجمان رسمی و در صورت عدم دسترسی به او،مترجم مورد وثوق دیگری تعیین می کند.مترجم باید سوگند یاد کند که راستگویی و امانتداری را رعایت کند. عدم اتیان سوگند سبب عدم پذیرش ترجمه مترجم مورد وثوق نیست.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 722

دادگاه برای شاکی، مدعی خصوصی، متهم و شاهدی که ناشنواست یا قدرت تکلم ندارد،فرد مورد وثوقی که توانایی بیان مقصود او را از طریق اشاره یا وسایل فنی دیگر دارد،به عنوان مترجم انتخاب می کند.مترجم  باید سوگند یاد کند که راستگویی و امانتداری را رعایت کند. چنانچه افراد مذکور قادر به نوشتن باشند،منشی دادگاه سوال را برای آنان می نویسد تا بطور کتبی پاسخ دهند.

✅ حقوق جزا نکته 721

نکته 732

هرگاه شخصی با علم به خطر یا از روی تقصیر، وارد منطقه ممنوعه نظامی و یا هر مکان دیگری که ورود به آن ممنوع است، گردد و مطابق مقررات، هدف قرار گیرد

✅ حقوق جزا نکته 722

هرگاه شخصی وارد منطقه ممنوعه نظامی و یا هر مکان دیگری که ورود به آن ممنوع است، گردد و مطابق مقررات، هدف قرار گیرد، در صورتی که از ممنوعه بودن مکان مزبور آگاهی نداشته باشد،دیه از بیت المال پرداخت می شود.

✅اصول فقه  نکته 455

شک در رافعیت موجود: هرگاه علم به وجود مقتضی و نیز به وجود رافع داریم، اما شک در تاثیر و رافعیت رافع داریم، آیا استصحاب جاری است؟ در اینجا باید بین دو فرض قائل به تفکیک شد: در صورتی که رافع عمل حقوقی مثل عقد و ایقاع باشد در صورتی که زمینه اعمال اماره صحت باشد (یعنی وقوع ظاهری عمل، مورد تردید نباشد) به آن استناد می کنیم و می گوییم عمل حقوقی، صحیح واقع شده و رافعیت داشته و استصحاب جاری نیست. اما اگر رافع، عمل حقوقی باشد ولی زمینه اعمال اماره صحت نباشد(مانند آنجا که مال وقفی فروخته شود و شک کنیم که بیع وقف، با مجوز قانونی و شرعی فروش همراه بوده و صحیح بوده یا نه) یا اگر رافع، عمل مادی مثل تیراندازی به فردی باشد نمی توان به اصل صحت استناد کرد بلکه به استصحاب( مثلاً استصحاب وقفیت یا استصحاب زنده ماندن فردی که مورد اصابت تیر قرار گرفته) استناد می کنیم.

✅اصول فقه   نکته 456

استصحاب جزیی یا شخصی عبارت است از استصحاب فرد معین و مشخص؛ مثل استصحاب حیات حسن، استصحاب مالکیت علی نسبت به خانه، استصحاب وجود غائب مفقودالاثر و استصحاب زوجیت میان دو شخص معین. استصحاب جزئی در صورت وجود شرایط استصحاب، حجت است.

 ✅حقوق تجارت نکته721

در شرکت نسبی همانند شرکت تضامنی، حق رأی هر شریک به نسبت سرمایه اوست  مگر این که اساسنامه یا شرکت نامه خلاف آن را شرط کرده باشد.

✅حقوق تجارت نکته 722

شرکت نسبی از بسیاری جهات به شرکت مدنی نزدیک است و تنها تفاوت عمده آن ها را می توان در تشکیل شخصیت حقوقی برای شرکت نسبی دانست.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 721

اعمال غیر قابل پژوهش امور حسبی نمی توانند موضوع دعوای بطلان قرار گیرند و اگر کسی این تصمیمات را برای خود مضرّ می داند باید به تصمیم اعتراض نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 722

تصمیمات حسبی به مفهوم اخص برخلاف احکام حسبی، علی الاصول، جز در مواردی که قابل شکایت به مفهوم دقیق واژه می باشند به شکل دادنامه تنظیم نمی شوند و به اصحاب دعوا نیز ابلاغ نمی شوند.

✅حقوق مدنی نکته  723

اگر در شخصی دو موجب ارث وجود داشته باشد در صورتی که نسبتهای موجوی وی با متوفی، محروم کننده ی یکدیگر از ارث نباشند، شخص به موجب هر دو عنوان ارث می برد(زن هم به عنوان دخترعمو و هم به عنوان زوجه در صورت نبود ورثه در طبقه اول و دوم و درجه ی اول طبقه ی سوم ارث خواهد برد).

✅ حقوق مدنی نکته 724

حالتی که وارثی به واسطه ی وجود وارث دیگر، کلا یا جزئاً از ارث محروم می شود را “حجب” گویند که به حجب حرمانی و حجب نقصانی تقسیم می شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته723

پس از شروع محاکمه توسط دادگاه، محاکمه تا صدور حکم استمرار دارد و چنانچه محاکمه به طول انجامد،به قدر لزوم تنفس داده می شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 724

چنانچه دادگاه در جریان رسیدگی، احتمال دهد متهم حین ارتکاب حرم مجنون بوده است، تحقیقات لازم را از نزدیکان او و سایر مطلعان به عمل می آورد،نظره پزشکی قانونی را تحصیل می کند و با احراز جنون، نسبت به اصل اتهام به صدور قرار موقوفی تعقیب مبادرت می کند و با رعایت اقدامات تامینی برای متهم تصمیم می گیرد.

✅ حقوق جزا نکته 723

در جنایت شبه عمدی در صورتی که به دلیل مرگ یا فرار، به مرتکب دسترسی نباشد، دیه از مال او گرفته می شود و در صورتی که مال او کفایت نکند از بیت المال پرداخت می شود.

✅ حقوق جزا نکته 724

در جنایت خطای محض در مواردی که پرداخت دیه بر عهده مرتکب است اگر به علت مرگ یا فرار، دسترسی به او ممکن نباشد دیه جنایت از اموال او پرداخت می شود و در صورتی که مرتکب مالی نداشته باشد دیه از بیت المال پرداخت می شود.

✅اصول فقه  نکته 457

استصحاب کلی عبارت است از استصحاب مفهومی که قابل صدق بر افراد و مصادیق متعدد است. برای مثال، مفهوم انسان بر مصادیق متعدد همچون حسن، حسین، علی و … صادق است و یا «قرارداد» افراد متعدد مانند بیع، اجاره، هبه و … دارد. از این رو استصحاب مفهوم انسان و استصحاب مفهوم قرارداد، استصحاب کلی است.

اصطلاح «استصحاب کلی» زمانی به کار می رود که مستصحب، امری کلی، یعنی قدر مشترک میان دو یا بیش از دو مورد از موضوعات یا احکام باشد. استصحاب کلی با توجه به منشأ بروز شک و تردید بر سه نوع است.

 حقوق تجارت نکته723

 همانند شرکت تضامنی، هر شخصی پس از تشکیل شرکت نسبی به آن وارد شود به همان صورت تضامنی مسئول دیونی است که شرکت قبل از ورود او داشته است حتی اگر نام شرکت و یا اساسنامه آن تغییر یافته باشد و هر شرطی خلاف این حکم در مقابل اشخاص ثالث باطل است.

✅حقوق تجارت نکته 724

در شرکت های نسبی هیچ یک از شرکاء نمی تواند سهم الشرکه خود را به دیگران منتقل کند، مگر با رضایت تمام شرکاء.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 723

گاهی دادگاه تصمیم خود را در امور اداری و غیر ترافعی تحت عنوان دستور صادر می نماید که شکل ویژه ای ندارد و به صورت دادنامه تشکیل نمی شود و به اصحاب عوا ابلاغ نمی گردد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 724

دستورات دادگاه قابل شکایت نمی باشند و از اعتبار امر قضاوت شده برخوردار نیستند و مشمول قاعده ی فراغ دادرس قرا نمی گیرند و عدول از آنها بدون هیچ استدلالی جایز است.

✅حقوق مدنی نکته  725

حجب حرمانی، شخص را از اصل ارث محروم می نماید مانند برادر که حاجب برادرزاده می باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 726

در حجب نقصانی، فرض وارث از حد اعلی به حد ادنی نازل می گردد مثل تنزّل سهم زوجه از ربع به ثُمن در صورت وجود اولاد برای زوج.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته725

قبل از ختم دادرسی،چنانچه شاکی یا مدعی خصوصی راجع به موضوع شکایت،مطلب جدیدی داشته باشد،استماع می شود . و دادستان یا نماینده وی نیز می تواند عقیده خود را اظهار کند.دادگاه مکلف است پیش از اعلام ختم دادرسی،به متهم یا وکیل او اجازه دهد که آخرین دفاع خود را بیان کند.هرگاه متهم یا وکیل وی در آخرین دفاع مطلبی اظهار کند که در کشف حقیقت موثر باشد،داگاه مکلف به رسیدگی است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 726

قاضی دادگاه نباید پیش از اتمام رسیدگی و الام رای، در خصوص برائت یا مجرمیت متهم اظهار عقیده کند.

✅ حقوق جزا نکته 725

در صورت فوت مرتکب در مواردی که خود وی مسئول پرداخت دیه می باشد، دیه تابع احکام سایر دیون متوفی است.

✅ حقوق جزا نکته 726

در موارد علم اجمالی به ارتکاب جنایت توسط یک نفر از دو یا چند نفر معین، در صورت عدم وجود لوث، صاحب حق می تواند از متهمان مطالبه سوگند کند که اگر همگی سوگند یاد کنند در خصوص قتل دیه از بیت المال پرداخت می شود و در غیر قتل، دیه به نسبت مساوی از متهمان دریافت می شود.

✅اصول فقه  نکته 458

استصحاب کلی نوع اول:

 گاه شک و تردید در بقای کلی از آنجا ناشی شده است که نمی دانیم فردی که کلی در ضمن آن وجود گرفته همچنان باقی است یا از بین رفته است. مثلاً در ساعت ده صبح حسن در خانه بوده است. حال اگر در ساعت دوازده شک کنیم که انسانی در خانه هست یا خیر؟ اگر وجود حسن را استصحاب کنیم استصحاب شخصی است و اگر وجود کلی انسان را استصحاب کنیم استصحاب، کلی است. استصحاب کلی نوع اول، حجت است.

✅اصول فقه  نکته 459

استصحاب کلی نوع دوم:

گاهی شک و تردید در بقای کلی ناشی از این امر است که نمی دانیم کلی در ضمن کدامیک از افراد خود تحقق یافته است. آیا کلی در ضمن فردی تحقق یافته که یقیناً از بین رفته است یا در ضمن فردی وجود گرفته که یقیناً هنوز باقی است؟

استصحاب کلی نوع دوم، حجت است و آثار مشترک تمام افراد، استصحاب می شود نه آثار اختصاصی یک فرد. لذا نمی توان به صورت مشخص، وجود هیچ یک از افراد را استصحاب کرد و طبعاً آثاری که مربوط به شخص معین است ثابت نمی شود. عقد نکاحی واقع شده، پس از مدتی، شوهر بذل مدت کرده است ولی نمی دانیم آیا نکاح، موقت یا دائم بوده؛ در این صورت، اگر نکاح به طور کلی استصحاب شود آثار کلی نکاح، نظیر حلیت تمتع و حرمت ازدواج زن، باقی است؛ ولی آثار خاص نکاح دائم(مانند توارث و وجوب نفقه) یا موقت (مانند بذل مدت) ثابت نمی شود.

✅ حقوق تجارت نکته725

تقسیم منافع بین شرکا در شرکت نسبی همانند شرکت تضامنی است.

✅حقوق تجارت نکته 726

موارد انحلال شرکت نسبی همان موارد انحلال شرکت تضامنی است که برای یادآوری به صورت تیتروار بیان می شود: 1- پایان مدت شرکت و عدم تمدید آن 2- انجام موضوع شرکت یا منتفی شدن موضوعی که شرکت برای آن تشکیل شده بود 3- ورشکستگی شرکت 4- تراضی تمام شرکا 5- درخواست انحلال شرکا از دادگاه و موجه دانستن آن دلایل از طرف دادگاه

6-درخواست فسخ شرکت از سوی یکی از شرکا 7- ورشکستگی شرکا 8- در صورت فوت یا محجوریت شریک 9- از بین رفتن نصاب قانون حداقل شرکا  10- تقاضای انحلال شرکت توسط طلبکار شخصی شرکا 11- تقاضای انحلال از سوی دادستان.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 725

بعضی دیگر از تصمیمات دادگاه ها تصمیمات قضایی ساده ای است که دادگاه در امور ترافعی صادر می نماید مثلاً تصمیم می گیرد که جلسه دادرسی را تجدید نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 726

تصمیمات قضایی ساده از اعتبار امر قضاوت شده برخوردار نیستند و مشمول قاعده ی فراغ دادرس نمی باشند.

✅حقوق مدنی نکته  726

طبقات ارث که در ماده ی 862 ق.م تصریح شده اند عبارت است از:

طبقه ی اول:پدر،مادر، اولاد و اولاد اولاد تا هر جا که پایین رود.

طبقه ی دوم: پدربزرگ و مادربزرگ تا هرجا بالا روند و برادر و خواهر و اولاد آنها تا هر جا که پایین روند.

طبقه ی سوم:عمو، عمه، خاله و دایی و اولاد آنها تا هر جا که پایین روند.

✅ حقوق مدنی نکته 727

درجه به معنای نسل بوده و نسل اول درجه اول،نسل دوم درجه دوم و … می باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته726

دادگاه پس از اعلام ختم رسیدگی، نمی توان لوایح، اسناد و مدارک جدید را دریافت کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 727

دادگاه پس از اعلام ختم دادرسی با استعانت از خداوند متعال، با تکیه بر شرف و وجدان و با توجه به محتویات پرونده و ادله موجود، در همان جلسه و در صورت عدم امکان در اولین فرصت و حداکثر ظرف یک هفته به انشای رای مبادرت می کند.

✅ حقوق جزا نکته 726

هرگاه منشاء علم اجمالی، اقرار متهمان باشد، حسب مورد اولیای دم یا مجنی علیه مُخیَّرند برای دریافت دیه به هر یک از متهمان مراجعه کنند و در این امر تفاوتی بین جنایت عمدی و غیرعمدی و قتل و غیر قتل نیست.

✅ حقوق جزا نکته 727

هرگاه همه یا برخی از اطراف علم اجمالی، از اتیان سوگند یا اقامه قسامه امتناع کنند دیه به طور مساوی بر عهده امتناع کنندگان ثابت می شود و در صورتی که امتناع کننده یکی باشد به تنهایی عهده دار پرداخت دیه خواهد بود. در حکم فوق، تفاوتی میان قتل و غیر آن نیست.

✅اصول فقه  نکته 460

استصحاب کلی نوع سوم:

در این حالت می دانیم که کلی در ضمن فردی محقق شده و آن فرد از بین رفته است؛ اما همچنان در بقای کلی شک داریم چون احتمال می دهیم که فرد دیگری جایگزین فرد قبلی شده باشد. مانند اینکه صغیری به سن بلوغ رسیده است. در نتیجه سمت ولایت پدرش از این جهت از بین رفته است؛ ولی احتمال دارد به واسطه جنون مقارن با بلوغ، ولایت او باقی مانده باشد(ماده 1180ق.م). آیا می توان کلی ولایت پدر را صرفنظر از اینکه ناشی از صغر است یا جنون استصحاب کرد؟

استصحاب کلی نوع سوم، مطلقاً قابل اجرا نیست. زیرا اصل استصحاب، وحدت متعلق یقین و شک(وحدت متیقن و مشکوک) به عنوان یکی از شرایط استصحاب در این حالت وجود ندارد. همچنین می توان گفت وجود کلی منوط به وجود مصداق است و چون در اینجا یقین به وجود مصداق خاصی وجود ندارد لذا یقین به وجود کلی هم وجود ندارد تا بتوان به اصل استصحاب استناد کرد.

✅اصول فقه  نکته 461

استصحاب عدم ازلی یکی از اقسام استصحاب عدمی است. منظور از آن این است که مستصحب ( حکم یا وصف مورد نظر ) یقینا در زمانی دور و یا اساسا پیش از پیدایش همه موجودات معدوم بوده است . حال که شک در پیدایش آن داریم ، همان وضعیت عدم ازلی را استصحاب می کنیم و بنا را بر معدوم بودن آن می گذاریم . به دیگر سخن ، موضوع مورد نظر پیش از به وجود آمدنش یقینا متصف به این صفت یا دارای این حکم نبوده است . حال که در وجود حکم یا اتصاف به صفت شک داریم ، همان حالت عدم ازلی را استصحاب می کنیم .

حقوق تجارت نکته726

در شرکت های نسبی شرکا می توانند به هر دلیل موجهی انحلال شرکت را از محکمه بخواهند حتی اگر سرمایه شرکت افزایش هم داشته باشد برعکس در شرکت های با مسئولیت محدود، شرکا صرفاً زمانی می توانند درخواست انحلال کنند که به واسطه ضررهای وارده بیش از نصف سرمایه شرکت از بین رفته باشد.

✅حقوق تجارت نکته 727

با صدور حکم ورشکستگی شرکت نسبی، شرکا آن شرکت⇜ در صورتی ورشکسته شناخته می شوند که در حکم دادگاه به ورشکستگی آن ها تصریح شده باشد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 726

تصمیمات قضایی ساده به اصحاب دعوا ابلاغ نمی شوند چرا که مستقلاً قابل شکایت نمی باشند و نمی توانند موضوع دعوای بطلان و فسخ قرار گیرند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 727

تصمیمات قضایی ساده، غیر قابل عدول هستند و مثل هر تصمیم قضایی دیگری باید مستدل باشند لذا عدول از آنها هم نیز باید مستدل باشد.

🔴 کلیات کتاب قضاء

1- أی الحکم بین الناس (وهو) واجب کفایۀ فی حق الصالحین له، إلا أنه مع حضور الإمام (وظیفۀ الإمام علیه السلام، أو نائبه) فیلزمه نصب قاض فی الناحیۀ لیقوم به، و یجب علی من عیَّنه الإجابۀ، و لو لم یُعیَّن وجبت کفایۀ، فان لم یکن أهلاً إلا واحد تعینت علیه.

1- قضاوت یعنی حکم کردن بین مردم (و این کار) برکسانی که شایستگی آن را داشته باشند واجب کفایی است، اما این کار در حضور امام معصوم (ع) (وظیفه امام (ع) یا نماینده او است). پس بر امام واجب است که در هر ناحیه ای قاضی نصب کند تا قضاوت را برپا دارد. برکسی که امام، او را بعنوان قاضی تعیین می‏کند واجب است که پیشنهاد امام را اجابت کند و اگر امام کسی را برای قضاوت تعیین نکند، این عمل برای او [کسی که صلاحیت قضاوت را دارد] واجب کفایی است. پس اگر جز یک نفر، کسی نباشد که صلاحیت قضاوت داشته باشد این کار بر او واجب عینی می شود.

2- (و فی الغیبۀ ینفذ قضاء الفقیه الجامع لشرائط الإفتاء) و هی البلوغ و العقل و الذکورۀ و الإیمان و العدالۀ و طهارۀ المولد إجماعا، و الکتابۀ و البصر علی الاشهر، و النطق و غلبۀ الذکر، و الاجتهاد فی الأحکام الشرعیۀ و أصولها.

2- (در عصر غیبت امام معصوم (ع) قضاوت فقیه جامع الشرایط برای صدور فتوا نافذ است) و این شرایط عبارتند از: بلوغ، عقل، شیعه دوازده امامی بودن، عدالت و حلال زاده بودن. [لزوم وجود این شرایط] به اجماع فقها است. توانایی بر نوشتن، آزاد بودن و بینا بودن بنا بر قول مشهور از جمله شرایط است. توانایی بر سخن گفتن و بهره مند بودن از حافظه خوب و اجتهاد در احکام شرعی و اصول آن نیز لازم است.

3- (فمن عدل عنه إلی قضاۀ الجور کان عاصیاً) فاسقاً لأن ذلک کبیرۀ عندنا ففی مقبولۀ عمر بن حنظلۀ السابق: «من تحاکم إلی طاغوت فحکم له فانما یأخذ سُحتاً و إن کان حقه ثابتاً، لأنه أخذه بحکم الطاغوت، و قد أمر الله أن یکفر بها».

3- (پس کسی که از او [یعنی از قاضی که صلاحیت حکم کردن را دارد] عدول کند و به قضاوتِ [سلاطینِ] جائر و ظالم مراجعه کند گناهکارِ) فاسق است. زیرا این کار از گناهان کبیره است. در روایت مقبوله عمربن حنظله که پیشتر ذکر شد آمده است: «کسی که دادخواهی خود را به نزد طاغوت ببرد و طاغوت به نفع او حکم دهد آنچه از این راه دریافت کند حرام است هرچند حق ثابت او باشد، زیرا او آن را با حکم طاغوت دریافت کرده است و به تحقیق که خداوند امر کرده است که باید به طاغوت کفر ورزیده شود».

4- (و تثبت ولایۀ القاضی) المنصوب من الإمام (بالشیاع) و هو إخبار جماعۀ به یغلب علی الظن صدقهم، (أو بشهادۀ عدلین) و إن لم تکن بین یدی حاکم.

4- (ولایت قاضی) منصوب از جانب امام (با شیاع) و آن عبارت است از خبر دادن جمعی به ولایت قاضی، [جمعی] که راستگویی آنان مورد ظن قوی است (یا با شهادت دو مرد عادل) اگرچه ]این شهادت[ در نزد حاکم شرع نباشد (ثابت می شود).

5- (ولابد) فی القاضی المنصوب من الإمام (من الکمال) بالبلوغ، والعقل، و طهارۀ المولد، (و العدالۀ)،  یدخل فیها الإیمان، (و أهلیۀ الإفتاء والذکورۀ، و الکتابۀ) لعسر الضبط بدونها لغیر النبی صلی الله علیه و آله، (والبصر)، لإفتقاره إلی التمییز بین الخصوم.

5- (لازم است) در قاضی منصوب از جانب امام [این شرایط وجود داشته باشد]: (کمال) به بلوغ و عقل و حلال زاده بودن، (و عدالت)، شیعه دوازده امامی بودن هم داخل در شرط عدالت است، (و شایستگی فتوا دادن و مرد بودن و توانایی نوشتن) زیرا بدون کتابت، ثبت و ضبط امور برای [سایر افراد] غیر از نبی اکرم (ص) مشکل است. (و بینا بودن) زیرا امر قضاوت، نیازمند به تشخیص طرفین خصومت و دعوی است.

 ✅حقوق مدنی نکته  728

هر طبقه، مانع ارث بردن طبقه ی بعدی و هر درجه ی نزدیک، مانع ارث بردن درجه ی دورتر می شود.

✅ حقوق مدنی نکته 729

قاعده ی اقربیت در درجات، یک استثناء دارد که در ماده ی 936 ق.م به آن اشاره شده است و آن جایی می باشد که وراث، منحصر به یک عموی ابی و یک پسرعموی ابوینی باشد که برخلاف قاعده در این حالت پسرعمو،عمو را ارث محروم می نماید.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته728

رای دادگاه باید مستدل، موجه و مستند به مواد قانون و اصولی باشد که بر اساس آن صادر شده است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 729

تخلف از صدور رای در مهلت مقرر موجب محکومیت انتظامی تا درجه چهار است.

✅ حقوق جزا نکته 728

هرگاه منشاء علم اجمالی، اقرار متهمان باشد، حسب مورد اولیای دم یا مجنی علیه مُخیَّرند برای دریافت دیه به هر یک از متهمان مراجعه کنند و در این امر تفاوتی بین جنایت عمدی و غیرعمدی و قتل و غیر قتل نیست.

✅ حقوق جزا نکته 729

هرگاه همه یا برخی از اطراف علم اجمالی، از اتیان سوگند یا اقامه قسامه امتناع کنند دیه به طور مساوی بر عهده امتناع کنندگان ثابت می شود و در صورتی که امتناع کننده یکی باشد به تنهایی عهده دار پرداخت دیه خواهد بود. در حکم فوق، تفاوتی میان قتل و غیر آن نیست.

✅اصول فقه  نکته 462

اگر با شخصی مواجه شدیم که مال دیگری را در اختیار دارد ولی نمی دانیم که آیا تصرف وی به صورت امانی ( یعنی با اجازه مالک یا اجازه قانون ) است یا غیر امانی ، در این صورت ، در مورد ضمان این شخص باید به عموم قاعده ضمان ید استناد کرد یا به قاعده خاص عدم ضمان امین؟ در این صورت ، با استناد به اصل عدم ازلی ، می توان عدم اذن مالک را استصحاب کرد و در نتیجه حکم به ضمان متصرف داد.

✅اصول فقه نکته 463

هرگاه نسخ صریحی وجود نداشته باشد و در وجود نسخ ضمنی هم تردید داشته باشیم، می توان اعتبار قانون را استصحاب کرد تا یقین به نسخ آن پیدا شود. این استصحاب را بعضی «استصحاب شرع» نامیده اند و منظور از شرع در اینجا قانون و اعتبار قانون است و بعضی آن را «استصحاب عدم نسخ» خوانده اند. همچنین در حالت گذشت زمان طولانی بر عدم اجرای قانون و شک در اعتبار قانون نیز می توان همین استصحاب را جاری نمود.

حقوق تجارت نکته728

مادام که شرکت نسبی منحل نشده مطالبه قروض آن باید از خود شرکت به عمل آید.

✅حقوق تجارت نکته 729

اگر یکی از شرکا از شرکت نسبی خارج شود در مورد بدهی های شرکت پس از خروج مسئولیت ندارد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 728

بر اساس قاعده ی فراغ دادرس، دادگاه پس از امضای رای حق تغییر آن را ندارد و به طور کلی صلاحیت اظهار نظر راجع به آن دعوا را از دست می دهد اما یکی از استثنائات این قاعده امکان تصحیح رای است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 729

اگر رای دادگاه متضمن اشتباهی باشد که به اساس رای لطمه وارد نمی کند دادگاه می تواند آن را اصلاح نماید.

✅حقوق مدنی نکته  730

برخی از وراث، همیشه “فرض” بر هستند که عبارتند از:مادر، زوج و زوجه. منظور از فرض آن است که سهم الارثی است که در قانون مشخص شده است.

✅ حقوق مدنی نکته 731

برخی از وراث گاهی به “فرض” و گاهی به “قرابت” ارث می برند مانند پدر متوفی که هرگاه متوفی اولاد داشت،پدر فرض بر و هرگاه اولاد نداشت،پدر قرابت برمی باشد و منظور از قرابت این است که سهم مشخصی در قانون ندارند و پس از اینکه فرض برها سهم خود را برداشتند هر چه ماند،آنها به قرابت می برند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته730

دادگاه باید در رای، حضوری یا غیابی بودن و قابلیت واخواهی، تجدید نظر و یا فرجام و مهلت و مرجع آن را قید کند.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 731

اگر رای قابل واخواهی، تجدید نظر یا فرجام باشد و دادگاه آن را غیر قابل واخواهی، تجدید نظر یا فرجام اعلام کند این امر، مانع واخواهی، تجدید نظر یا فرجام خواهی نیست.

✅ حقوق جزا نکته 730

هرگاه کسی در اثر رفتار عده ای کشته یا مصدوم شود و جنایت، مستند به برخی از رفتارها باشد و مرتکب هر رفتار مشخص نباشد، همه آنها باید دیه نفس یا دیه صدمات را به طور مساوی بپردازند.

✅ حقوق جزا نکته 731

هرگاه مجنیً علیه یا اولیای دم ادعا کنند که مرتکب شخصی نامعین از دو یا چند نفر معین است، در صورت تحقق لوث، مدعی می تواند اقامه قسامه نماید. با اجرای قسامه بر مجرم بودن یکی از آنها، مرتکب به علم اجمالی مشخص می شود.

✅اصول فقه  نکته 464

تعارض امارات با سایر اصول عملیه (اصل استصحاب، اصل برائت، اصل تخییر و اصل احتیاط یا اشتغال)، از نوع تعارض غیرمستقر(ظاهری) بوده و اماره بر اصول عملیه از باب ورود تقدم دارد. زیرا با وجود اماره، موضوع اصول عملیه که شک در حکم واقعی است حقیقتاً منتفی می شود البته این از بین رفتن موضوع به صورت حقیقی، به واسطه تعبد یا همان دستور شرعی یا قانونی است.

✅اصول فقه  نکته 465

تعارض اصل استصحاب بر سایر اصول عملیه(اصل برائت، اصل تخییر و اصل احتیاط یا اشتغال)، از نوع تعارض غیرمستقر(ظاهری) بوده و اصل استصحاب بر سایر اصول عملیه، از باب ورود تقدم دارد.

✅ حقوق تجارت نکته730

اگر شرکت نسبی به شرکت با مسئولیت محدود تغییر یابد، نمی¬توان شرکت اخیر را قائم مقام شرکت اولی دانست.

✅حقوق تجارت نکته 731

شرکت های تعاونی شرکت هایی هستند که تمام یا حداقل 51 درصد سرمایه به وسیله اعضاء تعیین می شود.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 730

تصحیح رای رأساً توسط خود دادگاه یا به درخواست یکی از طرفین صورت می گیرد. امکان تصحیح رای توسط دادگاه بدوی تا زمانی وجود دارد که تقاضای تجدیدنظر نشده باشد و پس از آن در صلاحیت دادگاه تجدیدنظر است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 731

تغییر حکم دادگاه تحت عنوان تصحیح  رای ممکن نیست و تخلف انتظامی محسوب  می شود. بنابراین تصحیح در مواردی ممکن است که بتوان اشتباه دادگاه را از نوع سهو قلم دانست.

✅حقوق مدنی نکته  732

پسر متوفی،همیشه قرابت بر می باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 733

ردّ آن زمانی اتفاق می افتد که همه ی وراث فرض بر می باشد و وقتی سهم همه را می دهیم ماترک اضافه می آید که در اینصورت آن مقدار اضافه دوباره باید به نسبت فرض،بین وارث تقسیم و رد شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته732

هرگاه رای بر برائت، منع یا موقوفی تعقیب و یا تعلیق اجرای مجازات صادر شود و متهم در بازداشت باشد، بلافاصله به دستور دادگاه آزاد می شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 733

هرگاه متهم با قرار صدور تامین در بازداشت باشد و به موجب حکم غیر قطعی به حبس، شلاق تعزیری و یا جزای نقدی محکوم شود، مقام قضایی که پرونده تحت نظر اوست باید با احتساب ایام بازداشت قبلی، مراتب را به زندان اعلام کند تا وی بیش از میزان محکومیت در زندان نماند.

✅ حقوق جزا نکته 732

در موارد علم اجمالی به انتساب جنایت به یکی از دو یا چند نفر و عدم امکان تعیین مرتکب، چنانچه جنایت، عمدی باشد قصاص ساقط و حکم به پرداخت دیه می شود.

✅ حقوق جزا نکته 733

هرگاه کسی اقرار به جنایت موجب دیه کند سپس شخص دیگری اقرار کند که مرتکب همان جنایت شده است و علم تفصیلی به کذب یکی از دو اقرار نباشد مدعی مخیر است فقط از یکی از آن دو مطالبه دیه کند.

✅اصول فقه  نکته 466

تعارض اصل استصحاب با قاعده قرعه، تعارض غیرمستقر(ظاهری) بوده و استصحاب از باب ورود بر قاعده قرعه تقدم دارد.

✅اصول فقه  نکته 467

تعارض اصل استصحاب با اصل برائت: در این مورد استصحاب مقدم است و تقدم آن بر برائت از باب ورود است. زیرا محل برائت «شک در تکلیف» است و استصحاب حکم سابق این شک را برطرف می کند؛ طبیعی است در صورتی که قبلا تکلیف یقینی وجود داشته و بقای آن مورد تردید باشد، با استصحاب تکلیف سابق، شکی در تکلیف باقی نخواهد ماند زیرا اصل استصحاب، حکم شرعی ظاهری را بیان می کند و موضوع اصل برائت که عدم بیان است، منتفی می گردد.

✅حقوق تجارت نکته732

فروش سهام شرکت های تعاونی به اشخاص غیر ایرانی باید با رعایت مقررات حاکم بر سرمایه گذاری خارجی صورت گیرد.

✅حقوق تجارت نکته 733

حداقل و حداکثر تعداد عضو در تعاونی ها به نسبت سرمایه، فرصت اشتغال، نوع فعالیت، رعایت اصل عدم تمرکز و تداول ثروت به وسیله آیین نامه ای تعیین می شود که به تصویب وزارت تعاون می رسد ولی در هر صورت تعداد اعضا در شرکت های تعاونی نباید کمتر از 7 شریک باشد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 732

اگر در پرونده ای رای تصحیحی صادر شود از آن پس ابلاغ رای ممکن نیست مگر به  ضمیمه ی رای تصحیح شده

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 733

دادرسی معمولاً مدت زیادی به طول می انجامد، در طول زمان ممکن است که اتفاقاتی رخ بدهد که حتی اگر در انتهای دادرسی حکم به نفع خواهان صادر بشود، عملا امکان اجرای آن وجود نداشته باشد. به عبارت دیگر گاهی رسیدگی به یک امر فوریت دارد و اگر فوراً تصمیم لازم اتخاذ نشود احتمال ورود ضرری جبران ناپذیر بر خواهان وجود دارد، در این حالت خواهان می تواند تقاضای دادرسی فوری نماید.

🔴 کلیات کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

6- و هذه الشراط کلها معتبرۀ فی القاضی مطلقاً (الّا فی قاضی التحکیم) و هو الذی تراضی به الخصمان لیحکم بینهما مع وجود قاض منصوب من قِبَلِ الإمام علیه السلام و ذلک فی حال حضوره، فإنّ حکمه ماض علیهما، و إن لم یستجمع جمیع هذه الشرائط.

6- تمامی این شرایط در قاضی مطلقاً ]خواه منصوب از جانب امام (ع) یا فقیه در عصر غیبت باشد[ معتبر است (مگر در قاضی تحکیم). او کسی است که طرفین دعوی نسبت به وی تراضی می کنند تا بین طرفین حکم دهد با اینکه قاضی منصوب از سوی امام (ع) نیز وجود دارد. وجود قاضی تحکیم در زمان حضور امام معنی دارد. حکم او بر طرفین دعوی نافذ و امضا شده است اگرچه تمام این شرایط ]که در قاضی منصوب از جانب امام (ع) یا فقیه در عصر غیبت لازم است[ را نداشته باشد.

7- و قد تحرر من ذلک: أن الاجتهاد شرط فی القاضی فی جمیع الأزمان و الأحوال، و هو موضع وفاق. و هل یشترط فی نفوذ حکم قاضی التحکیم تراضی الخصمین به بعده قولان: أجودهما العدم عملاً بإطلاق النصوص.

7- از آن ]مطالب فوق[ فهمیده می شود: در تمام زمانها و حالات، اجتهاد در قاضی شرط است و این حکم اجماعی است. آیا در نفوذ حکم قاضی تحکیم، تراضی طرفین دعوی نسبت به حکم صادره بعد از صدور آن شرط است؟ دو قول وجود دارد، قول بهتر از دو قول، این است که تراضی طرفین دعوی نسبت به حکم، برای نفوذ حکم قاضی تحکیم شرط نیست به دلیل عمل به اطلاق نصوص ]که در این زمینه وجود دارد[.

8- (و یجوز ارتزاق القاضی من بیت المال مع الحاجۀ) إلی الارتزاق لعدم المال، أو الوصلۀ إلیه، سواء تعین القضاء علیه أم لا. و قیل: لا یجوز مع تعینه علیه لوجوبه، و یضعف بأن المنع حینئذ من الأجرۀ لامن الرزق، (ولا یجوز الجعل)، ولا الأجرۀ (من الخصوم)، و لامن غیرهم، لأنه فی معنی الرِشا.

8- (جایز است قاضی در صورت نیاز و حاجت از بیت المال ارتزاق کند). این نیاز به ارتزاق به دلیل آنست که مالی ندارد یا به مال خود دسترسی ندارد. خواه قضاوت بر او واجب عینی باشد یا نه. برخی گفته اند: در صورتی که قضاوت بر او واجب عینی باشد جایز نیست که قاضی از بیت المال ارتزاق کند. زیرا این کار بر او واجب شده است. این قول ضعیف است به این بیان که منعِ وارد شده در این صورت ]یعنی در جایی که عمل واجبی بر عهده فرد باشد[ در مورد اجرت است نه از ]گرفتنِ[ رزق. (جایز نیست از طرفین دعوی، جُعل ]یعنی دستمزد تعیین شده[) و اجرت بگیرد. از غیر طرفین دعوی هم گرفتن جعل یا اجرت جایز نیست زیرا این کار در حکم رشوه است.

9- (وتحرم الرشوۀ) بضم الراء و کسرها، و هو أخذه مالاً من أحدهما أو منهما، أو من غیرهما علی الحکم، أو الهدایۀ إلی شیء من وجوهه سواء حکم لباذلها بحق أم باطل. و علی تحریمها إجماع المسلمین، و عــن الباقر علیه السلام، أنه الکفر بالله و رسوله و کما تحرم علی المرتشی تحرم علی المعطی، لإعانته علی الأثم و العدوان، إلا اَن یتوقف علیها تحصیل حقه فتحرم علی المرتشی خاصۀ (فتجب إعادتها) مع وجودها، و مع تلفها المثل، أو القیمۀ.

9- (رشوه) به ضم راء و کسر آن (حرام می باشد) و آن عبارت است از اینکه قاضی مالی را از یک طرف یا هر دو طرف دعوی یا از غیر آن دو، برای حکم کردن یا راهنمایی به چیزی که در جهت حکم کردن باشد، بگیرد خواه برای دهنده مال به حق حکم کند یا به ناحق. برحرمت رشوه، اجماع همه مسلمین وجود دارد و از امام باقر (ع) روایت شده که فرموده اند: رشوه مایه کفر نسبت به خدا و رسول خدا(ص) است. همانطور که رشوه بر گیرنده آن حرام است بر دهنده آن هم حرام است. زیرا رشوه دهنده ]با این عملش[ به گناه و ستم کمک می کند مگر اینکه تحصیل حقِ رشوه دهنده متوقف بر پرداخت رشوه باشد پس در این صورت رشوه فقط برگیرنده آن حرام می باشد. لذا (اعاده رشوه) در صورت وجود آن (واجب است) و در صورت تلف آن، پرداخت مثل یا قیمت واجب می شود.

10- (و تلقین أحد الخصمین حجته) أو ما فیه ضرر علی خصمه.

10- (تلقین دلیل ]از سوی قاضی[ به یکی از طرفین دعوی) یا یاد دادن چیزی که با آن برطرف مقابل او ضرر وارد می شود حرام است.

✅حقوق مدنی نکته  734

اگر ترکه پس از تقسیم فرض برها اضافه آمد،هیچ گاه به زوج و زوجه رد نمی شود مگر زوج تنها وارث باشد که استثنائا در این حالت برخلاف قاعده، مازاد  ترکه به وی رد می شود.

✅ حقوق مدنی نکته 735

اگر همه ی وراث فرض بر باشند و پس از تقسیم،ماترک کم بیاید(برعکس حالت رد)، به ناچار باید مقدار کاستی از سهم برخی فرض برها کم شود که به این حالت”نقص” گویند و  نقص در طبقه ی اول، همیشه بر بنت و بنتین وارد می شود؛ یعنی اول سهم بقیه ی فرض برها داده می شود و هر چه ماند مشابه قرابت بران به دختران می رسد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته734

رأی دادگاه باید حداکثر ظرف سه روز از تاریخ انشاء،پاک نویس یا تایپ شود.این رأی که «دادنامه» خوانده می شود با نام خداوند متعال شروع و موارد زیر در آن درج می شود و به امضای دادرس یا دادرسان می رسد و به مهر شعبه ممهور می شود:

الف-شماره پرونده،شماره و تاریخ دادنامه و تاریخ صدور رأی؛

ب- مشخصات دادگاه و قاضی یا قضات صادرکننده رأی و سمت ایشان؛

پ-مشخصات طرفین دعوی و وکلای آنان؛

ت-گردش کار و متن کامل رأی.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 735

پیش از امضای دادنامه ،اعلام مفاد و تسلیم رونوشت یا تصویر آن ممنوع است.متخلف از این امر،حسب مورد،به موجب حکم دادگاه انتظامی قضات یا هیات رسیدگی به تخلفات اداری به سه ماه تا یک سال انفصال از خدمات دولتی محکوم می شود.

✅ حقوق جزا نکته 734

هرگاه منشاء علم اجمالی، اقرار متهمان باشد، حسب مورد اولیای دم یا مجنی علیه مُخیَّرند برای دریافت دیه به هر یک از متهمان مراجعه کنند و در این امر تفاوتی بین جنایت عمدی و غیرعمدی و قتل و غیر قتل نیست.

✅ حقوق جزا نکته 735

هرگاه همه یا برخی از اطراف علم اجمالی، از اتیان سوگند یا اقامه قسامه امتناع کنند دیه به طور مساوی بر عهده امتناع کنندگان ثابت می شود و در صورتی که امتناع کننده یکی باشد به تنهایی عهده دار پرداخت دیه خواهد بود. در حکم فوق، تفاوتی میان قتل و غیر آن نیست.

✅اصول فقه  نکته 468

تعارض اصل استصحاب با اصل احتیاط: در این مورد نیز استصحاب از باب ورود، مقدم است زیرا محل اصل احتیاط «شک در مکلفٌ‌به» است و با اجرای اصل استصحاب، شکی باقی نمی ماند تا اصل احتیاط جاری گردد. استادان قافی و شریعتی می فرمایند: «موضوع اصل احتیاط، احتمال عقاب اخروی و عدم امنیت از عذاب است؛ اما در صورتی که به کمک اصل استصحاب بتوان به یک حکم شرعی ظاهری دست یافت خصوصاً در موردی که نتیجه استصحاب عدم تکلیف و برائت از تکلیف باشد احتمال عقاب اخروی، منتفی و امنیت از عذاب حاصل می شود. بنابراین موضوع اصل احتیاط، منتفی خواهد شد»(همان، ص217).

✅اصول فقه  نکته 469

تعارض اصل استصحاب با اصل تخییر: در این مورد نیز استصحاب از باب ورود، مقدم است. زیرا محل اجرای اصل تخییر جایی است که در تکلیف، تردید باشد و قابل جمع و احتیاط پذیر هم نباشد و با اجرای اصل استصحاب در جایی که حالت سابقه وجود داشته، تردید از بین می رود. تحلیل دیگر اینکه موضوع اصل تخییر، دوران امر بین محذورین و عدم ترجیح میان آن دو است. حال اگر در همین مورد بتوان استصحاب را جاری کرد موضوع اصل تخییر با جریان استصحاب، منتفی می شود و لذا اصل استصحاب بر اصل تخییر، ورود دارد(همان، ص218).

✅حقوق تجارت نکته734

حداکثر سهام عضو در شرکت تعاونی نباید بیش از یک هفتم کل سرمایه شرکت باشد.

✅حقوق تجارت نکته 735

حداکثر سهام هر شخص حقیقی در زمان تأسیس و طول فعالیت شرکت تعاونی سهام عام، نباید از نیم درصد سرمایه شرکت تجاوز نماید و اشخاص حقوقی اگر خود شرکت تعاونی فراگیر ملی یا تعاونی سهامی عام باشند حداکثر حق مالکیت ده درصد سهام را دارند و سایر اشخاص حقوقی یعنی سایر شرکت ها و مؤسسات متناسب با تعداد سهامداران مستقیم و غیرمستقیم خود حداکثر حق مالکیت پنج درصد از سهام را دارا می باشند. در خصوص شرکت های بیمه هر شخص اعم از حقیقی یا حقوقی نمی تواند بیش از 20 درصد سهام یک مؤسسه بیمه ایرانی را دارا باشد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 734

دستور موقت در مواردی احراز می شود که فوریت امر احراز شود. فوریت امری، موضوعی است که تشخیص آن به عهده ی دادگاه است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 735

دادگاه صالح برای رسیدگی به این درخواست اصولاً همان دادگاهی است که صلاحیت رسیدگی به اصل دعوا را دارد مگر آن که موضوع دستور موقت، در حوزه ی دادگاه دیگری واقع شده باشد که در این صورت دادگاه اخیر، صالح برای رسیدگی خواهد بود.

🔴 کلیات کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

11- (و یُستحب) له قبل الحکم (ترغیبهما فی الصلح) فإن تعذر حکم بمقتضی الشرع، فإن اشتبه أرجأ حتی یتبین، و علیه الاجتهاد فی تحصیله و یُکره (أن یشفع) إلی المستحق (فی إسقاط حق)، أو إلی المدعی (فی إبطال) دعوی، (أو یتخذ حاجباً وقت القضاء) لنهی النبی صلی الله علیه و آله عنه (أو یقضی مع اشتغال القلب بنعاسٍ، أو همٍ، أو غمٍ، أو غضبٍ، أو جوع) و لو قضی مع وجود أحدهما نفذ.

11- برای قاضی (مستحب است) که قبل از صدور حکم (طرفین را به صلح ترغیب کند) پس اگر صلح مقدور نباشد قاضی مطابق شرع حکم می کند و اگر حکم شرع معلوم نباشد قاضی صدور حکم را به تاخیر می اندازد تا اینکه قضیه روشن شود. و بر او واجب است که در تحصیل حکم شرع کوشش کند و کراهت دارد (که قاضی در جهت اسقاط حق) نزد طرفی که حق با او است (یا در جهت ابطال) دعوی نزد مدعی، (شفاعت ]یعنی وساطت[ کند یا در وقت قضاوت برای خود دربان قرار دهد یا با اشتغال قلبی به چرت زدن یا نگرانی یا غم یا خشم یا گرسنگی قضاوت کند) و اگر در صورت وجود یکی از این موارد قضاوت کند حکمش نافذ است.

القول فی کیفیۀ الحکم

12- (المدعی هو الذی یُترَکُ لو تَرَکَ) الخصومَۀ. و قیل هو من یخالف قوله الأصل، أو الظاهر، (و المنکر مقابله) فی الجمیع، و لایختلف موجبها غالباً، کما إذا طالب زید عمراً بدین فی ذمته، أو عینٍ فی یده فأنکر فزید لو سکت تُرِک، و یخالف قوله الأصل، لأصالۀ براءۀ ذمۀ عمرو من الدین، و عدم تعلق حق زید بالعین، و یخالف قوله الظاهر من براءۀ عمرو، و عمرو لایترک، و یوافق قوله الأصل و الظاهر. فهو مدعی علیه و زید مدع علی الجمیع.

سخن در کیفیت حکم

12- (مدعی کسی است که اگر) دعوا را (ترک کند رها و آزاد می شود). برخی گفته اند: مدعی کسی است که قول او برخلاف اصل یا بر خلاف ظاهر باشد، (و) در تمام تعاریف ]بیان شده از مدعی[ (منکر مقابل او است). نتیجه این سه تعریف غالباً مختلف نمی شود ]و یکی است[ مثلاً اگر زید از عمرو دینی را که بر ذمه او است یا عینی را که در دست او است مطالبه کند و عمرو وجود دین یا عین را منکر شود، در این صورت اگر زید دعوی را رها کند و سکوت کند، خود او رها و آزاد می شود؛ گفتار او مخالف اصل است زیرا اصل، برائت ذمه عمرو از دین است و اصل، عدم تعلق حق زید به عین ]مالی است که در دست عمرو است[. همچنین قول او برخلاف ظاهر است زیرا ظاهر حال این است که عمرو بری الذمه است. عمرو رها نمی شود و سخنش موافق اصل و ظاهر است. پس او ]عمرو[ مطابق تعاریف یاد شده، مدعی علیه است و زید مدعی می باشد.

13- و قد یختلف کما إذا أسلم زوجان قبل الدخول فقال الزوج: أسلمنا معاً فالنکاح باق، و قالت: مرتباً فلا نکاح، فهی علی الأولین مدعیۀ، لأنها لو ترکت الخصومۀ لتُرکت و استمر النکاح المعلوم وقوعه و الزوج لایترک لو سکت عنها لزعمها انفساخ النکاح، و الأصل عدم التعاقب. لإستدعائه تقدم أحـــد الحادثین علی الآخر و الأصل عدمه، و علی الظاهر الزوج مدع، لبعد التساوق فعلی الأولین یحلف الزوج و یستمر النکاح و علی الثالث تحلف المرأۀ و یبطل، و کذا لو ادعی الزوج الانفاق مع اجتماعهما و یساره و أنکرته فمعه الظاهر، و معها الأصل.

13- ولی گاهی نتیجه این تعریفها مختلف می شود، مانند موردی که زن و شوهری پیش از دخول، اسلام آورند و شوهر بگوید: با هم اسلام آورده ایم و نکاح باقی است، و زن بگوید: به ترتیب و یکی پس از دیگری مسلمان شده ایم و نکاح باقی نیست. در این صورت زن بنابر دو تعریف اول، مدعی است. زیرا اگر او دعوی را رها کند رها می شود و نکاحی که به وجود آمدنش معلوم است استمرار دارد حال اینکه شوهر اگر سکوت اختیار کند ]و دعوی را ترک کند[ رها و آزاد نمی شود چون به زعم زن، ازدواج منفسخ شده و اصل عدم ترتیب است. زیرا لازمه ادعای زن، جلو بودنِ ]زمان تحققِ[ یک واقعه بر واقعه دیگر است و اصل، عدم این حالت است و بنابر مبنایِ ]موافق یا مخالفِ[ ظاهر ]بودن[، زوج مدعی است چون بعید است که مسلمان شدن هر دوی آنها همزمان بوده باشد. در نتیجه براساس تعریف اول و دوم، شوهر ]منکر و مدعی علیه است و[ سوگند می خورد و نکاح استمرار می یابد و بنابر تعریف سوم زن ]مدعی علیه است و[ سوگند می خورد و نکاح باطل می شود. همچنین ]نتیجه تعاریف یاد شده مختلف می شود[ اگر شوهر مدعی انفاق به زنش باشد در صورتی که زن و شوهر زندگی مشترک داشته و شوهر توانایی پرداخت نفقه را داشته اما زن منکر پرداخت نفقه باشد؛ پس در اینجا قول شوهر، موافق ظاهر و قول زن، موافق اصل است.

✅حقوق مدنی نکته  736

تعهد زن و مرد به ازدواج با یکدیگر با اسقاط حق رجوع و تعیین و ردّ و بدل شدن مهر، الزام آور نبوده و قابل رجوع می باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 737

اگر برای برهم زدن رابطه ی نامزدی(توافق پیش از نکاح)وجه التزامی معین شده باشد،در ثورت تخلف هر یک از طرفین یعنی برهم زدن رابطه ی نامزدی قابل وصول نبوده و چنین شرطی نافذ نمی باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته736

دادنامه به طرفین یا وکیل آنان و دادستان ابلاغ می شود و در صورتی که رای دادگاه  حضوری به طرفین ابلاغ شود،دادن نسخه ای از رأی یا تصویر مصدق آن به طرفین الزامی است.در این صورت،ابلاغ مجدد ضرورت ندارد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 737

مدیر دفتر دادگاه مکلف است حداکثر ظرف سه روز پس از امضای دادنامه، آن را برای ابلاغ ارسال نماید.

✅ حقوق جزا نکته 736

هرگاه کسی در اثر رفتار عده ای کشته یا مصدوم شود و جنایت، مستند به برخی از رفتارها باشد و مرتکب هر رفتار مشخص نباشد، همه آنها باید دیه نفس یا دیه صدمات را به طور مساوی بپردازند.

✅ حقوق جزا نکته 737

هرگاه مجنیً علیه یا اولیای دم ادعا کنند که مرتکب شخصی نامعین از دو یا چند نفر معین است، در صورت تحقق لوث، مدعی می تواند اقامه قسامه نماید. با اجرای قسامه بر مجرم بودن یکی از آنها، مرتکب به علم اجمالی مشخص می شود.

✅اصول فقه  نکته 470

هرگاه اجرای یک استصحاب در مورد چیزی باعث منتفی شدن موضوع استصحاب دیگر شود، بدون تردید استصحاب اول، مانع جریان استصحاب دوم خواهد شد. شک در استصحاب اول را «شک سببی» و شک در استصحاب دوم را «شک مسببی» گویند؛ زیرا شک دوم ناشی از شک اول است. بر همین اساس به استصحاب جاری در مورد اول «استصحاب سببی» و به استصحاب جاری در مورد دوم «استصحاب مسببی» می گویند زیرا استصحاب دوم ناشی از استصحاب اول است. بنابراین با اجرای اصل اول (سببی) موضوع استصحاب دوم (مسببی) حقیقتاً و به سبب تعبد شرعی برطرف می گردد (از باب ورود اصل اول بر اصل دوم). پس استصحاب سببی (وارد) بر استصحاب مسببی (مورود) مقدم است.

✅حقوق تجارت نکته736

هر شرکت تعاونی زمانی ثبت و تشکیل می شود که ⤆حداقل یک سوم سرمایه آن تأدیه و در صورتی¬که به صورت غیر نقدی باشد تقویم و تسلیم شده باشد.

✅حقوق تجارت نکته 737

شرکت تعاونی تولید یا مصرفی که بر¬اساس اصول شرکت سهامی تشکیل می شود حداقل سهام یا قطعات سهام آن ده ریال خواهد بود و هیچ یک از شرکاء نمی توانند در مجمع عمومی بیش از یک رأی داشته باشند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 736

خواهان می تواند تقاضای دستور موقت را قبل از اقامه ی دعوا، ضمن آن یا پس از اقامه ی دعوا و در جریان دادرسی مطرح نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 737

عملاً در دو حالت تقاضای دستور موقت باید با تقدیم دادخواست به عمل آید، اول وقتی که درخواست دستور موقت قبل از اقامه ی اصل دعوا به عمل آید و دوم زمانی که رسیدگی به درخواست دستور موقت در صلاحیت دادگاهی بجز دادگاه رسیدگی کننده به اصل دعواست.

🔴 کلیات کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

14- و حیث عُرِف المدعی فادعی دعوی ملزمۀً معلومۀً جازمۀً قبلت أتفاقاً و إن تخلف الأول کدعوی هبۀ غیر مقبوضۀ، أو وقف کذلک، أو رهن عند مشترطه لم تسمع.

14- در جایی که مدعی شناخته شد و دعوی الزام آور، معلوم و قطعی را ادعا کرد به اتفاق فقها دعوایش پذیرفته می شود. اگر از صفت اول ]یعنی الزام آور بودن دعوی[ تخلف شد مثل دعوی هبه غیر مقبوض یا وقف این چنینی ]یعنی وقف غیر مقبوض[ یا رهن غیر مقبوض به نظر فقهایی که لزوم رهن را مشروط به قبضِ عینِ مرهونه می دانند چنین دعوایی مسموع نیست.

15- و إذا ادعی المدعی (فإن وضح الحکم لزمه القضاء، إذا التمسه المقتضی له) فیقول: حکمت، أو قضیت.

15- هنگامی که مدعی طرح دعوی کند (اگر حکم قضیه روشن باشد بر قاضی لازم است که مبادرت به

صدور حکم کند ]البته[ در صورتی که ذینفع نیز تقاضای صدور حکم نماید) پس قاضی می گوید: «حکم کردم» یا «قضاوت نمودم».

16- (و یُستحب) له قبل الحکم (ترغیبهما فی الصلح) فإن تعذر حکم بمقتضی الشرع، فإن اشتبه أرجأ حتی یتبین، و علیه الاجتهاد فی تحصیله و یُکره (أن یشفع) إلی المستحق (فی إسقاط حق)، أو إلی المدعی (فی إبطال) دعوی، (أو یتخذ حاجباً وقت القضاء) لنهی النبی صلی الله علیه و آله عنه (أو یقضی مع اشتغال القلب بنعاسٍ، أو همٍ، أو غمٍ، أو غضبٍ، أو جوع) و لو قضی مع وجود أحدهما نفذ.

16- برای قاضی (مستحب است) که قبل از صدور حکم (طرفین را به صلح ترغیب کند) پس اگر صلح مقدور نباشد قاضی مطابق شرع حکم می کند و اگر حکم شرع معلوم نباشد قاضی صدور حکم را به تاخیر می اندازد تا اینکه قضیه روشن شود. و بر او واجب است که در تحصیل حکم شرع کوشش کند و کراهت دارد (که قاضی در جهت اسقاط حق) نزد طرفی که حق با او است (یا در جهت ابطال) دعوی نزد مدعی، (شفاعت ]یعنی وساطت[ کند یا در وقت قضاوت برای خود دربان قرار دهد یا با اشتغال قلبی به چرت زدن یا نگرانی یا غم یا خشم یا گرسنگی قضاوت کند) و اگر در صورت وجود یکی از این موارد قضاوت کند حکمش نافذ است.

القول فی کیفیۀ الحکم

17- (المدعی هو الذی یُترَکُ لو تَرَکَ) الخصومَۀ. و قیل هو من یخالف قوله الأصل، أو الظاهر، (و المنکر مقابله) فی الجمیع، و لایختلف موجبها غالباً، کما إذا طالب زید عمراً بدین فی ذمته، أو عینٍ فی یده فأنکر فزید لو سکت تُرِک، و یخالف قوله الأصل، لأصالۀ براءۀ ذمۀ عمرو من الدین، و عدم تعلق حق زید بالعین، و یخالف قوله الظاهر من براءۀ عمرو، و عمرو لایترک، و یوافق قوله الأصل و الظاهر. فهو مدعی علیه و زید مدع علی الجمیع.

سخن در کیفیت حکم

17- (مدعی کسی است که اگر) دعوا را (ترک کند رها و آزاد می شود). برخی گفته اند: مدعی کسی است که قول او برخلاف اصل یا بر خلاف ظاهر باشد، (و) در تمام تعاریف ]بیان شده از مدعی[ (منکر مقابل او است). نتیجه این سه تعریف غالباً مختلف نمی شود ]و یکی است[ مثلاً اگر زید از عمرو دینی را که بر ذمه او است یا عینی را که در دست او است مطالبه کند و عمرو وجود دین یا عین را منکر شود، در این صورت اگر زید دعوی را رها کند و سکوت کند، خود او رها و آزاد می شود؛ گفتار او مخالف اصل است زیرا اصل، برائت ذمه عمرو از دین است و اصل، عدم تعلق حق زید به عین ]مالی است که در دست عمرو است[. همچنین قول او برخلاف ظاهر است زیرا ظاهر حال این است که عمرو بری الذمه است. عمرو رها نمی شود و سخنش موافق اصل و ظاهر است. پس او ]عمرو[ مطابق تعاریف یاد شده، مدعی علیه است و زید مدعی می باشد.

✅حقوق مدنی نکته  738

نکاح زن ایرانی با تبعه ی خارجی، غیرنافذ بوده و منوط به تنفیذ دولت می باشد.

✅ حقوق مدنی نکته 739

نکاح مرد مسلمان با زن مشرک و غیرکتابی باطل است اما با زن غیرمسلمان کتابی،می تواند ازدواج نماید.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته738

در جرایم منافی عفت،چنانچه دادنامه حاوی مطالبی باشد که اطلاع شاکی از آن حرام است

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 739

هرگاه تنظیم و نوشتن رای دادگاه،سهو قلمی مانند کم یا زیاد شدن کلمه ای رخ دهد و یا اشتباهی در محاسبه صورت گیرد،چنانچه رای قطعی باشد یا به علت عدم تجدیدنظرخواهی و انقضای مواعد قانونی،قطعی شود یا هنوز از آن تجدیدنظرخواهی نشده باشد،دادگاه خود یا به درخواست ذی نفع یا دادستان،رای تصحیحی صادر می کند.رای تصحیحی نیز ابلاغ می شود.تسلیم رونوشت یا تصویر هر یک از آرا، جداگانه ممنوع است.رای دادگاه در قسمتی که مورد اشتباه نیست،در صورت قطعیت اجرا می شود.

✅ حقوق جزا نکته 738

در موارد علم اجمالی به انتساب جنایت به یکی از دو یا چند نفر و عدم امکان تعیین مرتکب، چنانچه جنایت، عمدی باشد قصاص ساقط و حکم به پرداخت دیه می شود.

✅ حقوق جزا نکته 739

هرگاه کسی اقرار به جنایت موجب دیه کند سپس شخص دیگری اقرار کند که مرتکب همان جنایت شده است و علم تفصیلی به کذب یکی از دو اقرار نباشد مدعی مخیر است فقط از یکی از آن دو مطالبه دیه کند.

✅اصول فقه  نکته 471

هرگاه وکیل، ملک موکل را بفروشد و سپس خریدار، مدعی عدم نفوذ بیع شود به علت ادعای عزل وکیل، در اینجا با استصحاب وکالت وکیل (استصحاب اول) عقد بیع نافذ خواهد بود و محلی برای استصحاب مالکیت موکل (استصحاب دوم) و در نتیجه بطلان معامله باقی نمی ماند (با اجرای اصل استصحاب وکالت در مورد شک سببی، وکالت شخص ثابت می شود و شک در صحت بیع و ملکیت مشتری خود به خود منتفی می گردد و نوبت به اجرای استصحاب عدم ملکیت مشتری نمی رسد).

✅اصول فقه  نکته 472

مطابق ماده 307ق.م.ا: «ارتکاب جنایت در حال مستی و عدم تعادل روانی در اثر مصرف مواد مخدر، روان گردان و مانند آنها موجب قصاص است مگر اینکه ثابت شود بر اثر مستی و عدم تعادل روانی، مرتکب به کلی مسلوب الإختیار بوده است که در این صورت، علاوه بر دیه به مجازات تعزیری مقرر در کتاب پنجم «تعزیرات» محکوم می شود …». در صورتی که ارتکاب قتل در حال مستی، مسلم و قطعی باشد؛ اما قاتل مدعی شود که به کلی مسلوب الإختیار بوده و سخن او مورد تردید واقع شود قاضی با دو شک مواجه است: یکی شک در مسلوب الإختیار بودن قاتل و دیگری شک در جواز قصاص. در این فرض، قاضی باید با اجرای اصل استصحابِ حالت اختیار قبلی، حکم به قصاص صادر کند و نوبت به اجرای اصل برائت در مورد حکم قصاص نمی رسد(همان، ص 215 به نقل از: قیاسی، روش تفسیر قوانین کیفری، ص146).

✅حقوق تجارت نکته738

مسئولیت مالی اعضاء در شرکت تعاونی محدود به میزان سهم آنان می باشد مگر آن¬که در قرارداد ترتیب دیگری شرط شده باشد.

✅حقوق تجارت نکته 739

شرکت های تعاونی که خود را بر طبق قانون جدید تعاونی مصوب 1370 تطبیق ندهند ∗∗اصولاً شرکت تعاونی محسوب نخواهند شد.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 738

هزینه ی دادرسی تقاضای دستور موقت معادل هزینه ی دادرسی دعاوی غیرمالی است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 739

برای رسیدگی به دستور موقت اصولاً طرف مقابل دعوت می شود ولی در صورت اقتضای فوریت امر دادگاه می تواند بدون دعوت خوانده حتی در ایام تعطیل و در غیر محل دادگاه نیز به چنین درخواستی رسیدگی نماید.

🔴 کلیات کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

18- و قد یختلف کما إذا أسلم زوجان قبل الدخول فقال الزوج: أسلمنا معاً فالنکاح باق، و قالت: مرتباً فلا نکاح، فهی علی الأولین مدعیۀ، لأنها لو ترکت الخصومۀ لتُرکت و استمر النکاح المعلوم وقوعه و الزوج لایترک لو سکت عنها لزعمها انفساخ النکاح، و الأصل عدم التعاقب. لإستدعائه تقدم أحـــد الحادثین علی الآخر و الأصل عدمه، و علی الظاهر الزوج مدع، لبعد التساوق فعلی الأولین یحلف الزوج و یستمر النکاح و علی الثالث تحلف المرأۀ و یبطل، و کذا لو ادعی الزوج الانفاق مع اجتماعهما و یساره و أنکرته فمعه الظاهر، و معها الأصل.

18- ولی گاهی نتیجه این تعریفها مختلف می شود، مانند موردی که زن و شوهری پیش از دخول، اسلام آورند و شوهر بگوید: با هم اسلام آورده ایم و نکاح باقی است، و زن بگوید: به ترتیب و یکی پس از دیگری مسلمان شده ایم و نکاح باقی نیست. در این صورت زن بنابر دو تعریف اول، مدعی است. زیرا اگر او دعوی را رها کند رها می شود و نکاحی که به وجود آمدنش معلوم است استمرار دارد حال اینکه شوهر اگر سکوت اختیار کند ]و دعوی را ترک کند[ رها و آزاد نمی شود چون به زعم زن، ازدواج منفسخ شده و اصل عدم ترتیب است. زیرا لازمه ادعای زن، جلو بودنِ ]زمان تحققِ[ یک واقعه بر واقعه دیگر است و اصل، عدم این حالت است و بنابر مبنایِ ]موافق یا مخالفِ[ ظاهر ]بودن[، زوج مدعی است چون بعید است که مسلمان شدن هر دوی آنها همزمان بوده باشد. در نتیجه براساس تعریف اول و دوم، شوهر ]منکر و مدعی علیه است و[ سوگند می خورد و نکاح استمرار می یابد و بنابر تعریف سوم زن ]مدعی علیه است و[ سوگند می خورد و نکاح باطل می شود. همچنین ]نتیجه تعاریف یاد شده مختلف می شود[ اگر شوهر مدعی انفاق به زنش باشد در صورتی که زن و شوهر زندگی مشترک داشته و شوهر توانایی پرداخت نفقه را داشته اما زن منکر پرداخت نفقه باشد؛ پس در اینجا قول شوهر، موافق ظاهر و قول زن، موافق اصل است.

19- و حیث عُرِف المدعی فادعی دعوی ملزمۀً معلومۀً جازمۀً قبلت أتفاقاً و إن تخلف الأول کدعوی هبۀ غیر مقبوضۀ، أو وقف کذلک، أو رهن عند مشترطه لم تسمع.

19- در جایی که مدعی شناخته شد و دعوی الزام آور، معلوم و قطعی را ادعا کرد به اتفاق فقها دعوایش پذیرفته می شود. اگر از صفت اول ]یعنی الزام آور بودن دعوی[ تخلف شد مثل دعوی هبه غیر مقبوض یا وقف این چنینی ]یعنی وقف غیر مقبوض[ یا رهن غیر مقبوض به نظر فقهایی که لزوم رهن را مشروط به قبضِ عینِ مرهونه می دانند چنین دعوایی مسموع نیست.

20- و إن تخلف الثانی کدعوی شیء و ثوب و فرس ففی سماعها قولان: أحدهما و هو الذی جزم به المصنف فی الدروس العدم، لعدم فائدتها و هو حکم الحاکم بها لو أجاب المــدعی علیــه بنعم، بل لابد من ضبط المثلی بصفاته، و القیمی بقیمته، و الأثمان بجنسها و نوعها و قدرها و إن کان البیع و شبهه ینصرف إطلاقه إلی نقد البلد، لأنه إیجاب فی الحال و هو غیر مختلف، و الدعوی إخبار عن الماضی و هو مختلف.

20- اگر از صفت دوم ]یعنی معلوم بودن دعوی[ تخلف شد مانند دعویِ ]مطالبهِ[ چیزی و یا پارچه ای و یا اسبی؛ در مسموع بودن این دعوی دو قول وجود دارد:

یک قول که مصنف به آن قول در کتاب دروس جزم و قطع پیدا کرده، مسموع نبودن دعوی است. زیرا این دعوی فایده ای ندارد. فایدهِ ]مطلوب[، حکم حاکم نسبت به چنین دعوایی است در جایی که مدعی علیه، ادعای مدعی را با پاسخ «قبول دارم» جواب دهد. ]در حـالی که قاضی به دلیل مجهول بودن مورد دعوی، نمی تواند حکم کند[ بلکه باید مال مثلی را با صفاتش و مال قیمی را با قیمتش و نقدینه ها را با جنس و نوع و قدر آن معلوم نمود ]لذا دعوی مجهول صحیح نیست[ اگرچه عقد بیع و مانند آن ]در جایی که مطلق باشد صحیح است و[ اطلاق بیع به نقد رایج در محل وقوع عقد منصرف می شود. زیرا عقد، ایجابی است در زمان حال و مورد اختلاف نیست در حالی که دعوی، اخبار از گذشته و مورد اختلاف است.

✅حقوق مدنی نکته  741

اگر زوج در زمان نکاح کافر شود،نکاح نیز خود به خود منفسخ می شود و همچنین اگر زن کافر اسلام آورد و شوهر او غیر مسلمان باشد،نکاح آنها منفسخ می گردد.

✅ حقوق مدنی نکته 742

تعلیق در نکاح راه ندارد اما تعلیق در مهر که جنبه ی مالی عقد نکاح می باشد،مانعی ندارد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته741

در مواردی که اصل رأی دادگاه قابل واخواهی،تجدیدنظر یا فرجام است،تصحیح آن نیز در مدت قانونی،قابل واخواهی،تجدیدنظر یا فرجام می باشد.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 742

هرگاه رأی اصلی به واسطه واخواهی،تجدیدنظر یا فرجام نقض شود،رأی تصحیحی نیز بی اعتبار می شود.

✅ حقوق جزا نکته 741

در موارد وقوع قتل و عدم شناسایی قاتل که با تحقق لوث نوبت به قسامه مدعی علیه برسد و او اقامه قسامه کند، دیه از بیت المال پرداخت می شود و در غیر موارد لوث چنانچه نوبت به سوگند متهم برسد و طبق مقررات بر عدم انجام قتل سوگند بخورد دیه از بیت المال پرداخت می شود.

✅ حقوق جزا نکته 742

هرگاه محکوم به قصاص عضو یا تعزیر یا حد غیر مستوجب سلب حیات در اثر اجرای مجازات کشته شود یا صدمه ای بیش از مجازات مورد حکم به او وارد شود، چنانچه قتل یا صدمه، عمدی یا مستند به تقصیر باشد، مجری حکم، حسب مورد به قصاص یا دیه محکوم می شود.

✅اصول فقه  نکته 473

در مورد تقدیم اصل سببی بر اصل مسبَّبی، تفاوتی میان انواع اصول عملیه نیست چنان که در مثال اول، تعارض میان دو اصل استصحاب بود که یکی، اصل سببی و دیگری، مسبَّبی به شمار می آمد و در مثال دوم، تعارض میان اصل استصحاب و اصل برائت وجود داشت ولی به هر تقدیر، اصل سببی، مقدم بر اصل مسبَّبی خواهد بود(اصول فقه کاربردی، ج3، ص215).

✅اصول فقه  نکته 474

نکته 474

هرگاه رابطه دو استصحاب از نوع سببی و مسبَّبی نباشد، این دو با هم تعارض کرده و چون هیچیک بر دیگری برتری ندارد هر دو ساقط می گردند؛ مانند حالتی که دو نفر (مثلا آقایان الف و ب) که رابطه توارث بینشان است در یک حادثه رانندگی یا آتش سوزی فوت کنند و تقدم و تأخر فوت ایشان نسبت به یکدیگر مجهول باشد. در اینجا استصحاب حیات الف تا زمان فوت ب، موجب ارث بردن الف از ب می شود و استصحاب حیات ب تا زمان فوت الف، موجب ارث بردن ب از الف می شود. در نتیجه دو استصحاب با هم تعارض می کنند و چون رابطه سببی و مسبَّبی بین استصحابها نیست هیچ یک از دیگری ارث نمی برند. مواد 873 و 1024 ق.م.

✅حقوق تجارت نکته741

در حال حاضر شرکت های تعاونی تابع قانون مصوب 1370 و در مواردی که پیش بینی نشده تابع قانون تعاونی مصوب 1350 و اصلاحیه های آن است.

✅حقوق تجارت نکته 742

ارکان شرکت های تعاونی⤹

1-مجامع عمومی

2-هیئت مدیره

3-بازرسان

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 741

دادگاه ممکن است پس از رسیدگی به درخواست دستور موقت به دلیل فقدان یکی از شرایط عمومی مانند نفع و اهلیت و سمت یا به دلیل عدم احراز فوریت قرار رد درخواست دستور موقت صادر نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 742

قرار رد درخواست دستور موقت همراه با حکمی که در اصل دعوا صادر می شود قابل تجدیدنظر خواهی خواهد بود. اما به هیچ وجه قابل اعتراض و قابل فرجام نخواهد بود.

🔴 کلیات کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

21- و الثانی: و هو الأقوی السماع، لإطلاق الأدلۀ الدالۀ علی وجوب الحکم، و ما ذُکر لا یصلح للتقیید، لإمکان الحکم بالمجهول، فَیُحبَس حتی یبینه کالإقرار، و لأن المدعی ربما یعلم حقه بوجه مّا خاصۀ بأن یعلم أن له عنده ثوباً، أو فرساً و لایعلم شخصهما، و لا صفتهما، فلو لم تسمع دعواه بطل حقه، فالمقتضی له موجود، و المانع مفقود.

21- قول دوم: که همین قول قویتر می باشد، مسموع بودن چنین ادعایی است. زیرا ادله ای که دلالت بر وجوب حکم می کند مطلق است و آنچه که ]برای توجیه قول اول در فوق[ بیان شد صلاحیت مقید کردن ]ادله مطلق[ را ندارد. چون حکم به ]خواستِه[ مجهول ]از سوی قاضی[ ممکن است، پس ]مطابق این نظر[ محکوم علیه حبس می شود تا اینکه خواسته دعوی را تبیین کند مثلاً با اقرار ]خواسته را معلوم کند[.]دلیل دوم بر پذیرش قول دوم این است که[ مدعی چه بسا حق خود را فقط به نحو اجمالی می داند به این نحو که می داند نزد مدعی علیه لباس یا اسبی که متعلق به او است وجود دارد ولی مصداق و صفت آن دو را نمی داند. ]در این صورت[ اگر دعوای مدعی مسموع نباشد حقش باطل شده و از بین می رود. بنابراین مقتضی برای صدور حکم ]در جایی که خواسته دعوی مجهول است[ موجود بوده و مانع مفقود می باشد.

22- و إن تخلف الثالث و هو الجزم بأن صرح بالظن، أو الوهم ففی سماعها أوجه، أوجَهُها السماع فیما یعسر الاطلاع علیه کالقتل و السرقۀ، دون المعاملات، و إن لم یتوجه علی المدعی هنا الحلف برد، ولانکول، ولا مع شاهد، بل إن حلف المنکر، أو أقر، أو نکل و قضینا به و إلا وقفت الدعوی.

22- اگر از صفت سوم که همان جزم و قطعی بودن دعوی باشد تخلف شود به این نحو که مدعی تصریح کند که به دعوی خود ظن دارد یا احتمال ضعیف می دهد، در استماع چنین دعوایی چند وجه و احتمال وجود دارد که بهترین آن، این است که در جایی که اطلاع یافتن بر آن سخت و دشوار است مانند قتل و سرقت، دعوای غیر قطعی مسموع باشد ولی در معاملات مسموع نباشد. ]در مواردی که اطلاع یافتن بر آن دشوار است دعوای غیر قطعی مسموع است  [اگرچه در اینجا با رد سوگند از سوی منکر یا با نکول از قسم خوردن، سوگند متوجه مدعی نمی شود و مدعی همراه با شاهد نیز قسم نمی خورد. بلکه اگر منکرسوگند یاد کند یا اقرار کند یا نکول کند و ]معتقد باشیم که با نکول می توان علیه او قضاوت کرد و[ با نکول علیه او قضاوت کنیم ]که در این صورت به همین شکل عمل شده و علیه منکر قضاوت می شود[ و گرنه دعوی متوقف می شود.

23- إذا تقرر ذلک فإذا ادعی دعوی مسموعۀ طولب المدعی علیه بالجواب (و جواب المدعی علیه إما إقرار) بالحق المدعی به أجمع، (أو إنکار) له أجمع، أو مرکب منهما فیلزمه حکمهما، (أو سکوت) و جعلُ السکوت جواباً مجازٌ شائع فی الاستعمال فکثیراً ما یقال: ترک الجواب جواب المقال.

23- حال که این مطالب را ذکر کردیم، هرگاه مدعی دعوای مسموعی را طرح کند از مدعی علیه پاسخ به ادعای مدعی مطالبه می شود (و جواب مدعی علیه یا اقرار) به حقِ ادعا شده بطور کامل است (یا انکار) نسبت به آن حق بطور کامل، یا مرکب از هر دو ]اقرار و انکار[ است که حکم آن دو ]اقرار و انکار[ بر او ]مدعی علیه[ لازم می شود. (یا سکوت است). و قراردادن سکوت بعنوان جواب، مجازی است که استعمال آن شایع است. پس بسیار گفته می شود که: ترک جواب، جواب گفتار است.

✅حقوق مدنی نکته  743

به مجرد عقد نکاح زوجه مالک مهرالمسمی می شود و می تواند هر تصرفی در آن بنماید و همچنین می دانیم که تاخیر شوهر در پرداخت مهریه، موجب ایجاد حق فسخ برای زوجه نخواهد بود.

✅ حقوق مدنی نکته 744

امتناع زن از ایفای وظایف زناشویی”نشوز” نامیده می شود که امتناع از تمکین اگر بدون عذر موجه مانند خوف بدنی یا مالی یا شرافتی باشد،مسقط نفقه ی زوجه خواهد بود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته743

دادگاه کیفری یک فقط در صورت صدور کیفرخواست و در حدود ان مبادرت به رسیدگی و صدور رای می کند،مگر در جرایمی که مطابق قانون لزوما به طور مستقیم در دادگاه کیفری یک مورد رسیدگی واقع می شود.در این صورت،انجام تحقیقات مقدماتی مطابق مقررات بر عهده دادگاه کیفری یک است.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 744

در مواردی که پرونده به طور مستقیم در دادگاه کیری یک رسیدگی می شود،پس از پایان تحقیقات مقدماتی، چنانچه عمل انتسابی جرم محسوب نشود یا ادله کافی برای انتساب جرم به متهم وجود نداشته باشد و یا به جهات قانونی دیگر متهم قابل تعقیب نباشد،دادگاه حسب مورد،قرار منع یا موقوفی تعقیب و در غیر این صورت قرار رسیدگی صادر می کند.

✅ حقوق جزا نکته 743

هرگاه محکوم به قصاص عضو یا تعزیر یا حد غیرمستوجب سلب حیات در اثر اجرای مجازات کشته شود یا صدمه ای پیش از مجازات مورد حکم به او وارد شود،چنانچه قتل یا صدمه،عمدی یا مستند به تقصیر نباشد در مورد قصاص و حد، ضمان منتفی است و در تعزیرات،دیه از بیت المال پرداخت می شود.چنانچه ورود آسیب اضافی مستند به محکوم علیه باشد ضمان منتفی است.

✅ حقوق جزا نکته 744

هرگاه پس از اجرای حکم قصاص،حد یا تعزیر که موجب قتل، یا صدمه بدنی شده است پرونده در دادگاه صالح طبق مقررات آیین دادرسی،رسیدگی مجدد شده و عدم صحت آن حکم ثابت شود،دادگاه رسیدگی کننده مجدد،حکم پرداخت دیه از بیت المال را صادر و پرونده را با ذکر مستندات،جهت رسیدگی به مرجع قضایی مربوط ارسال می نماید تا طبق مقررات رسیدگی شود.

✅اصول فقه  نکته 475

تعارض قاعده ید با استصحاب:

در اماره یا اصل بودن قاعده ید و نیز استصحاب اختلاف است اما اماره بودن قاعده ید و اصل بودن استصحاب عقیده قوی اکثر اصولین است. همانطور که سابق بر این گفته شد در صورت تعارض ظاهری اماره با اصل، اماره مقدم است زیرا اماره مبتنی است بر کشف واقع و اصل مبتنی است بر جهل به واقع. لذا قاعده ید بر استصحاب مقدم است و تعارض این دو ظاهری است نه حقیقی، به عبارت دیگر استصحاب با ید تعارض غیرمستقر دارد و ید بر آن وارد و مقدم است.

✅اصول فقه  نکته 476

در حالتی که متصرف فعلی، مال معینی را غصب یا تصرف عدوانی نموده یا به امانت گرفته سپس شک کنیم که بر اثر سبب شرعی مانند بیع یا هبه مالک شده یا نه، قاعده ید جاری نمی شود و فقط به استصحاب عمل می شود. علت عدم اجرای قاعده ید، این است که این قاعده در مورد تصرفی اجرا می شود سابقه و پیشینه آن، مجهول باشد(همان، ص206). توجه کنیم که در این حالت، استصحاب بر قاعده ید مقدم نمی شود بلکه قاعده ید جریان نیافته و فقط مجرای اصل استصحاب است.

✅حقوق تجارت نکته743

همانند شرکت های سهامی مجامع عمومی در شرکت های تعاونی به مجمع عمومی مؤسس، مجمع عمومی عادی و مجمع عمومی فوق¬العاده تقسیم می شود.

✅حقوق تجارت نکته 744

بر¬اساس قوانین شرکت های تعاونی مجمع عمومی بالاترین مرجع اتخاذ تصمیم و نظارت در امور شرکت های تعاونی است.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 743

چنانچه دادگاه شرایط عمومی و هم چنین فوریت امر را احراز نماید، با اخذ تأمین از خواهان مبادرت به صدور قرار دستور موقت می نماید.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 744

هدف از اخذ تأمین از خواهان آن است که چنانچه دستور موقت اجرا شده  و متعاقباً در اصل دعوا رای قطعی به ضرر خواهان صادر شود امکان جبران خسارات وارده بر خوانده در اثر اجرای قرار وجود داشته باشد.

🔴 کلیات کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

24- (فالإقرار یمضی) علی المقر (مع الکمال) أی کمال المقر علی وجه یسمع إقراره بالبلوغ، و العقل مطلقاً، و رفع الحجر فیما یمتنع نفوذه به. (ولو التمس) المدعی من الحاکم (کتابۀ إقراره کُتِبَ و أشِهدَ مع معرفته، أو شهادۀ عدلین بمعرفته، أو افتناعه بحلیته) لابمجرد إقراره و إن صادقه المدعی، حذراً من تواطؤهما علی نسب لغیرهما، لیَلزما ذا النسب بما لایستحق علیه.

24- (پس اقرار) براقرار کننده (نافذ است در صورت کمال) یعنی کمال مقر- به نحوی که اقرارش مسموع باشد – به بلوغ و عقل مطلقاً ]یعنی در همه حالات[ و در جایی که نفوذ اقرار با حجر اقرار کننده ممتنع باشد محجور نباشد. (واگر) مدعی از قاضی (نوشتن اقرارش را درخواست نماید قاضی آن را می نویسد و بر آن اقرار گواهی می دهد در صورتی که قاضی مقر را بشناسد یا دو شاهد عادل به شناخت مدعی علیه نزد قاضی گواهی دهند یا قاضی به اوصاف ظاهری مقر اکتفا نماید) ولی صرف اقرار مدعی علیه کافی نیست اگرچه مدعی هم او را تصدیق کند به دلیل حذر و جلوگیری از تبانی آن دو]یعنی مدعی و مقر[ بر نسبی که مربوط به غیر از آن دو است تا صاحب نسب را به چیزی که مستحق آن نیست ملزم نمایند.

25- (فإن ادعی الإعسار) و هو عجزه عن أداء الحق لعدم ملکه لما زاد عن داره و ثیابه اللائقۀ بحاله و دابته و خادمه کذلک، و قوت یوم و لیلۀ له و لعیاله الواجبی النفقۀ. (وثبت صدقه) فیه (ببینۀ مطلعۀ علی باطن أمره) مع شهادتها علی نحو ذلک بما یتضمن الإثبات، لا علی النفی الصرف، (أو بتصدیق خصمه) له علی الإعسار، (أو کان أصل الدعوی بغیر مال)، بل جنایۀ أوجبت مالاً، أو إتلافاً فإنه حینئذ یقبل قوله فیه، لأصالۀ عدم المال بخلاف ما إذا کان أصل الدعوی مالاً، فإنّ أصالۀ بقائه تمنع من قبول قوله. و إنما یثبت إعساره بأحد الأمرین: البینۀ، أو تصدیق الغریم (و حلف) علی الإعسار (تُرک) إلی أن یقدر، و لایُکَلف التکسب فی المشهور، و إن وجب علیه السعی علی وفاء الدین (وإلا) یتفق ذلک بـــأن لــم یُقِم بینۀ، و لا صادقه الغریم مطلقاً، ولا حلف حیث لا یکون أصل الدعوی مالاً (حُبس) و بُحث عن باطن أمره (حتی یُعلم حاله) فإن علم له مال أمر بالوفاء، فإن امتنع باشره القاضی ولو ببیع ماله إن کان مخالفاً للحق، و إن علم عدم المال، او لم‏یف الموجود بوفاء الجمیع أطلق بعد صرف الموجود.

25- (پس اگر ]مدعی اعسار[ ادعای اعسار نماید) اعسار عبارت است از ناتوانی مدعی اعسار از ادای حق ]که بر عهده او است[ به دلیل نداشتن مالی بیش از ]مستثنیات دین. مستثنیات دین عبارتند از:[ منزل او، لباس شایسته او، اسب و نوکر مناسب حال او و قوت ]یعنی هزینه[ یک شبانه روز خود و همسر واجب النفقه اش. (صداقت او) در ادعای اعسار (ثابت می شود با شاهد مطلع بر وضعیت ]زندگی[ او) در صورتی که شهادت شهود، متضمن گواهی بر اثباتِ ]وجود اموال او، هرچند اندک[ باشد نه بر نفی صرف ]یعنی فقط بر نداشتن اموال شهادت دهند[ (یا با تصدیق مدعی علیهِ ]دعوی اعسار که همان مدعی دعوای اصلی می باشد[ به نفع مدعی اعسار بر اعسار او (یا ]اگر[ دعوای اصلی، دعوای غیر مالی بوده) مثلاً جنایتی که موجب مال باشد یا اتلاف مالی بوده که در این صورت ادعای مدعی اعسار در مورد اعسارش قبول می شود زیرا اصل، عدم مال است. برخلاف آنجا که اصل دعوی مالی باشد که در این حالت اصلِ بقای مال، مانع از قبولِ قولِ مدعی اعسار می شود و ادعای اعسار او تنها با یکی از دو مورد ثابت می شود: شهادت شهود یا تصدیقِ مدعی علیهِ دعوی اعسار ]که همان طلبکار است[. (و ]اگر دعوای اصلی، دعوای غیر مالی بوده[ مدعی اعسار) بر اعسارش (سوگند بخورد) تا زمانی که قادر به پرداخت دین شود (رها می شود در غیر این صورت اگر) وضعیت فوق اتفاق نیفتاد به این صورت که بینه ای ] بر اثبات اعسار[ اقامه نشود و مدعی علیه دعوی اعسار ]که همان طلبکار است[ ادعـای اعسار او را تصدیق مطلقاً، ولا حلف حیث لا یکون أصل الدعوی مالاً (حُبس) و بُحث عن باطن أمره (حتی یُعلم حاله) فإن علم له مال أمر بالوفاء، فإن امتنع باشره القاضی ولو ببیع ماله إن کان مخالفاً للحق، و إن علم عدم المال، او لم‏یف الموجود بوفاء الجمیع أطلق بعد صرف الموجود.

✅حقوق مدنی نکته  745

زوجه نسبت به اخذ کل مهریه های حال،حق حبس داشته و می تواند از ادای وظایف زناشویی امتناع تناید و در مدت امتناع مستحق نفقه نیز می باشد اما اگر زن به میل خود تمکین خاص نمود،حق حبس وی ساقط می شود.

✅ حقوق مدنی نکته 746

اگر جنون زن پس از عقد نکاح بوجود بیاید برای شوهر حق فسخ ایجاد نخواهد شد اما جنون مرد حتی اگر بعد از عقد حادث شود،موجب ایجاد حق فسخ برای زن خواهد بود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته745

پس از ارجاع پرونده به دادگاه کیفری یک،در جرایم موضوع بندهای(الف)،(ب)،(پ) و (ت) ماده (302) ق.ا.د.ک و یا پس از صدور قرار رسیدگی در مواردی که پرونده به طور مستقیم در دادگاه کیفری یک رسیدگی می شود،هرگاه متهم وکیل معرفی نکرده باشد،مدیر دفتر دادگاه ظرف پنج روز به او اخطار می کند که وکیل خود را حداکثر تا 10 روز پس از ابلاغ به دادگاه معرفی کند.چنانچه متهم وکیل خود را معرفی نکند،مدیر دفتر،پرونده را نزد رئیس دادگاه ارسال می کند تا طبق مقررات برای متهم وکیل تسخیری تعیین شود.

✅ آیین دادرسی کیفری نکته 746

هر یک از طرفین می تواند حداکثر سه وکیل به دادگاه معرفی کند.استعفای وکیل تعیینی یا عزل وکیل پس از تشکیل جلسه رسیدگی پذیرفته نمی شود.

✅ حقوق جزا نکته 745

اگر شخصی به قتل برسد و قاتل شناخته نشود یا بر اثر ازدحام کشته شود دیه از بیت المال پرداخت می گردد.

✅ حقوق جزا نکته 746

مهلت پرداخت دیه در جنایت عمد موجب دیه،ظرف یک سال قمری از زمان وقع جنایت است مگر اینکه به نحو دیگری تراضی شده باشد.

✅اصول فقه  نکته 477

مالی که سابقه وقفیت دارد و هم اکنون در ید فردی است و تصرف مالکانه دارد آیا ید او حاکی از مالکیت است یا استصحاب وقفیت جاری می شود؟ استصحاب وقفیت جاری می شود. در اینجا مورد، مشمول ید نمی شود نه اینکه استصحاب بر قاعده ید، مقدم باشد. زیرا طبع اولیه مال موقوفه، آن است که برای همیشه، غیرقابل فروش و نقل و انتقال باشد و فروش آن به پدید آمدن مجوز شرعی و قانونی نیاز دارد که آن هم فقط در موارد بسیار نادر اتفاق می افتد و اماره ید نمی تواند هم حدوث و پیدایش مجوزات فروش وقف و هم انتقال مال موقوفه به متصرف فعلی را به اثبات برساند(اصول فقه کاربردی، ج3، ص206).

✅حقوق تجارت نکته745

نکات مربوط به مجمع عمومی مؤسس:

1-  پس از تشکیل اولین مجمع عمومی و تعیین هیئت مدیره، وظایف هیئت مؤسس خاتمه می یابد.

2-  تعداد اعضای مجمع عمومی مؤسس 7 نفر است که سه نفر به عنوان هیئت مؤسس و یک نفر به عنوان نماینده در اداره کل تعاون می باشد.

3-  وظایف هیئت مؤسس:

3-1تهیه و پیشنهاد اساسنامه

3-2دعوت به عضویت افراد واجد شرایط

3-3تشکیل اولین مجمع عمومی جهت تصویب و ثبت اساسنامه و تعیین هیئت مدیره و سایر وظایف مجمع عمومی

✅حقوق تجارت نکته 746

1-  نکات مربوط به مجمع عمومی عادی:

1-  تصویب اساسنامه تعاونی توسط اولین مجمع عمومی عادی و با حداقل دو سوم اعضا صورت می¬گیرد، اعضایی که با مصوبه مجمع موافقت نداشته باشند می توانند در همان جلسه تقاضای عضویت خود را پس بگیرند.

✌️دقت داشته باشید: تصویب اساسنامه در شرکت تعاونی برخلاف شرکت سهامی، از وظایف مجمع عمومی عادی است.

2-  مجمع عمومی عادی سالی یک بار، پس از پایان سال مالی جهت انجام وظایف قانونی تشکیل می¬شود.

3-  در موارد ضروری می تواند در هر موقع سال مجمع عمومی عادی را به صورت فوق¬العاده تشکیل داد.

4-  جلسات مجمع عمومی در نوبت اول با اکثریت اعضاء رسمیت می یابد و در صورت عدم حصول حد نصاب اکثریت، در نوبت دوم با حضور هر تعداد عضو تشکیل می شود.

5-  در صورتی که هیئت مدیره ظرف حداکثر یک ماه به تشکیل مجمع عمومی عادی یا فوق¬العاده مبادرت نکند ⇜ وزارت تعاون رأساً نسبت به برگزاری مجمع عمومی اقدام خواهد نمود.

6-  تشکیل جلسات و تصمیمات مجامع عمومی تعاونی هایی که دارای بیش از یکصد نفر عضو می¬باشد الزاماً از طریق روزنامه های کثیرالانتشاری که در مجمع عمومی تعیین گردیده است به اطلاع اعضاء خواهد رسید.

7-  وظایف مجمع عمومی عادی در شرکت های تعاونی⇩

7-1 تعیین روزنامه کثیرالانتشار برای درج آگهی های شرکت

7-2 اتخاذ تصمیم در خصوص عضویت شرکت تعاونی در شرکت ها و اتحادیه ها و اتاق های تعاون و میزان سهام و یا حق عضویت سالانه پرداختی براساس موازین قانونی

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 745

دادگاه در تصمیم خود نوع تأمین (وجه نقد یا ملک ثبت شده) میزان تأمین (بین 10 تا 20 درصد ارزش خواسته) و مهلت سپردن آن را مشخص می کند.

✅ آیین دادرسی مدنی نکته 746

دستور موقت ممکن است دایر بر توقیف مال، الزام به انجام امری یا منع از انجام آن باشد.

🔴 کلیات کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

26- (و اما الإنکار فإن کان الحاکم عالماً) بالحق (قضی بعلمه) مطلقاً علی أصح القولین، ولا فرق بین علمه به فی حال ولایته و مکانها و غیرهما، و لیس له حینئذ طلب البینۀ من المدعی مع فقدها قطعاً، ولا مع وجودها علی الأقوی و إن قصد دفع التهمۀ، إلا مع رضاء المدعی. و المراد بعلمه هنا العلم الخاص و هو الاطلاع الجازم، لابمثل وجود خطه به إذا لم یذکر الواقعۀ و إن أمن التزویر.

26- (هرگاه پاسخ مدعی علیه انکار باشد اگر قاضی) از حقیقت امر (آگاه باشد با توجه به علم خود حکم می کند) مطلقاً بنابر قول صحیحتر از دو قول. تفاوتی نیست که قاضی در زمان تصدی قضاوت و در همان مکان، علم به حقیقت دعوی پیدا کرده باشد یا در غیر آن مکان و زمان. در این صورت اگر مدعی بینه نداشته باشد قطعاً قاضی مجاز نیست از مدعی بینه بخواهد. اگر مدعی بینه هم داشته باشد بنابر نظر قویتر قاضی مجاز نیست از مدعی بینه بخواهد، اگرچه قاضی بخواهد با این نکار دفع تهمت نماید مگر اینکه مدعی به اقامه بینه راضی باشد. منظور از علم قاضی در اینجا علم خاص است که آگاهی قطعی و مسلم است نه مانند وجود خط او نسبت به واقعه ]خاصی[، هرگاه آن واقعه را به خاطر نیاورد اگرچه آن خط و نوشته از تزویر در امان باشد.

27- (و إلا) یعلم الحاکم بالحق (طلب البینۀ) من المدعی إن لم یکن عالماً بأنه موضع المطالبۀ بها، و إلا جاز للحاکم السکوت، (فإن قال: لا بینۀ لی عَرَّفَهُ أنّ له إحلافه، فإن طلبه) أی طلب إحلافه (حَلَّفَهُ ]الحاکم[، ولا یتبرع) الحاکم (بإحلافه)، لأنه حق للمدعی فلا یستوفی بدون مطالبته و إن کان إیقاعه إلی الحاکم، فلو تبرع المنکر به أو استحلفه الحاکم من دون التماس المدعی لغی، (و) کذا (لایستقل به الغریم من دون إذن الحاکم) لما قلناه: من أن إیقاعه موقوف علی إذنه و إن کان حقاً لغیره، لأنه وظیفته.

27- (والّا) اگر قاضی از حقیقت امر آگاه نباشد از مدعی (اقامه بینه را مطالبه می کند) البته در صورتی که مدعی نداند که اینجا جای آوردن بینه است و گرنه جایز است قاضی سکوت کند (پس اگر مدعی گفت: بینه ندارم، قاضی به او یاد می دهد که وی می تواند مدعی علیه را سوگند دهد. در صورتی که مدعی، از مدعی علیه این کار را طلب نماید) یعنی طلب سوگند نماید (قاضی مدعی علیه را سوگند می دهد و) حاکم (نمی تواند او را تبرعاً و بدون درخواست مدعی، سوگند دهد) زیرا طلب سوگند حق مدعی است و بدون درخواست او این حق، استیفا نمی شود، اگرچه واقع ساختن این حق باید به دستور قاضی باشد. بنابراین اگر منکر تبرعاً و داوطلبانه سوگند یاد کند یا قاضی او را بدون تقاضای مدعی سوگند دهد، سوگند لغو و بی اثر است. و همچنین (مدعی نمی تواند مستقلاً و بدون اذن قاضی، مدعی علیه را سوگند دهد) زیرا ما گفتیم: واقع ساختن و اجرای سوگند منوط به اذن قاضی است اگرچه حقی برای غیر حاکم ]یعنی مدعی[ است چرا که اجرای سوگند وظیفه قاضی است.

28- (فإن حلف) المنکر علی الوجه المعتبر (سقطت الدعوی عنه) و إن بقی الحق فی ذمته (و حرم مقاصته به) لو ظفر له المدعی بمال و إن کان مماثلاً لحقه، إلا أن یُکَّذب المنکر نفسه بعد ذلک (و) کذا (لا تسمع البینۀ) من المدعی (بعده) أی بعد حلف المنکر علی أصح الأقوال، لصحیحۀ ابن أبی یعــفور عــن الصادق علیه السلام إذا رضی صاحب الحق بیمین المنکر بحقه فاستحلفه فحلف أن لا حق له قِبَلِهِ و إن أقام بعد ما استحلفه خمسین قسامۀ، فإن الیمین قد أبطلت کل ما ادعاه.

28- (اگر) منکر به شکل صحیح و معتبر (سوگند خورد دعوای مدعی از او ساقط می شود) اگرچه حق بر ذمه او واقعاً باقی باشد. (و تقاص کردن منکر نسبت به حق حرام است) ]تقاص[ در صورتی است که مدعی بر مال مدعی علیه دست پیدا کند. ]تقاص در این حالت حرام است[ هرچند که مالی که مدعی به آن دسترسی پیدا کرده شبیه به حقش باشد مگر اینکه منکر بعد از قسم خوردن، خودش را تکذیب کند. (و) همچنین (بینه) از سوی مدعی (بعد از آن) یعنی بعد از سوگند خوردن منکر (شنیده نمی شود) بنابر صحیحترین اقوال؛ به دلیل صحیحه ابن ابی یعفور از امام صادق (ع) که فرمــودند: هــرگاه صاحب حق به

الصادق علیه السلام إذا رضی صاحب الحق بیمین المنکر بحقه فاستحلفه فحلف أن لا حق له قِبَلِهِ و إن أقام بعد ما استحلفه خمسین قسامۀ، فإن الیمین قد أبطلت کل ما ادعاه.

✅حقوق مدنی نکته  747

طلاق بائن، آن نوع از طلاق می باشد که با وقوع آن زوج دیگر حق رجوع نخواهد داشت و عبارتست از:

1-طلا ق قبل از نزدیکی

2-طلاق یائسه

3-طلاق خلع و مبارات مادامی که زن به عوض رجوع نکرده باشد

4-سومین طلاق که پس از سه وصلت متوالی به وجود آمده باشد خواه وصلتها در نتیجه ی رجوع باشد خواه در نتیجه ی نکاح جدید.

✅حقوق مدنی نکته  748

طلاق خلع،طلاقی است که زن به واسطه ی کراهتی که از شوهر دارد،مالی(فدیه)به شوهر پرداخت می کند و در مقابل آن طلاق می گیرد.فدیه می تواند عین مهر،معادل آن بیشتر یا کمتر باشد.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 747

در صورتی که هر یک از اصحاب دعوی وکلای متعدد داشته باشد،حضور یکی از آنان برای تشکیل جلسه دادگاه کافی است.

✅آیین دادرسی کیفری 748

پس از تعیین وکیل،مدیر دفتر بلافاصله به متهم و وکیل او و حسب مورد، به شاکی یا مدعی خصوصی یا وکیل آنان اخطار می کند تا تمام ایرادها و اعتراض های خود را ظرف ده روز از تاریخ ابلاغ تسلیم کنند.تجدید مهلت به تقاضای متهم یا وکیل او برای یک نوبت و به مدت ده روز از تاریخ اتمام مهلت قبلی،به تشخیص دادگاه بلامانع است.

✅ حقوق جزا نکته 747

در مواردی که بین مرتکب جنایت عمدی و اولیای دم یا مجنی علیه برگرفتن دیه توافق شود لکن مهلت پرداخت آن مشخص نگردد،دیه باید طرف یکسال از حین تراضی پرداخت گردد.

✅ حقوق جزا نکته 748

مهلت پرداخت دیه در جنایت شبه عمد، ظرف دو سال قمری از زمان وقوع جنایت است مگر اینکه به نحو دیگری تراضی شده باشد.

✅اصول فقه نکته 478

اصل صحت گاه به معنای جواز تکلیفی و گاه به معنای صحت وضعی به کار می رود: مفاد اصل صحت در معنای جواز تکلیفی، این است که حتی الإمکان باید اعمالی که از از دیگران سر می زند حمل بر صحت نمود؛ یعنی باید معتقد بود که رفتار دیگران از جهت تکلیفی مشروع و مباح است و آنان مرتکب عمل حرام نشده اند مگر اینکه خلاف آن به اثبات برسد. اجرای اصل برائت (مفاد اصل 37ق.ا) در مورد متهمی که جرم او ثابت نشده، یکی از مثالهای اصل صحت به معنای جواز تکلیفی است. اصل صحت به معنای صحت وضعی به این معنا است که اعمال حقوقی دیگران را صحیح و نافذ بدانیم و تمام آثار صحت عمل را بر آن بار کنیم. ماده 223ق.م بیانگر اصل صحت وضعی در حقوق ایران است.

✅حقوق تجارت نکته 747

بازرس یا بازرسان را ∗مجمع عمومی∗ از میان ∗اشخاص حقیقی یا حقوقی∗ برای ∗مدت یک سال∗ انتخاب می نماید که انتخاب مجدد آن ها بلامانع است.

✅حقوق تجارت نکته 748

معاملات هر یک از اعضای هیئت مدیره و مدیرعامل با تعاونی، اعم از این¬که به طور مستقیم طرف معامله باشند و یا در شرکت یا مؤسسه طرف قرارداد ذینفع و دارای سهم باشند تابع مقررات مندرج در مواد 129 الی 133 لایحه خواهد بود. همچنین بازرس یا بازرسان تعاونی بر حسب وظیفه نظارتی که بر عهده دارند، نمی توانند در هیچ¬یک از معاملات و قراردادها به طور مستقیم یا غیر مستقیم شرکت داشته باشند.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 747

 تفاوت دستور موقت با تأمین خواسته در این است که در تأمین خواسته، خواسته ی دعوای اصلی را توقیف می کنیم اما در دستور موقت باید مالی غیر از خواسته ی اصلی دعوا را توقیف کنیم یا در کل خواسته ی دستور موقت متفاوت از خواسته ی دعوای اصلی باشد.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 748

قرار دستور موقت تصمیمی است به زیان خوانده، بنابراین پیش بینی شده که خوانده میتواند متعاقباً ضمن تقاضای تجدیدنظر نسبت به رای صادره در اصل دعوا نسبت به دستور موقت نیز اعتراض کند.

🔴 کلیات  کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

29- (و إن لم یحلف) المدعی علیه (و ردَّ الیمین) علی المدعی (حلف المدعی) إن کانت دعواه قطعیۀ و إلا لم یتوجه الرد علیه کما مر و کذا لو کان المدعی ولیاً، أو وصیاً فإنه لایمین علیه و إن علم بالحال بل یُلزم المنکر بالحلف فإن أبی حُبِسَ إلی أن یحلف، أو یقضی بنکوله (فإن امتنع) المدعی من الحلف حیث یتوجه علیه (سقطت دعواه) فی هذا المجلس قطعاً، و فی غیره علی قول مشهور، إلا أن یأتی ببینۀ. ولو استهمل أمهل، بخلاف المنکر، و متی حلف المدعی ثبت حقه، لکن هل یکون حلفه کإقرار الغریم، أو کالبینۀ قولان: أجودهما الأول.

29- (و اگر) مدعی علیه (سوگند یاد نکند و سوگند را) بر مدعی (رد کند مدعی سوگند یاد می کند) اگر دعوایش قطعی باشد و گرنه سوگند به او رد نمی شود، همچنانکه در موارد قبل گذشت و نیز اگر مدعی ولی یا وصی باشد سوگند یاد نمی کند، هرچند عالم به حقیقت امر باشد بلکه در اینجا منکر ملزم به سوگند خوردن می شود. پس اگر از ادای سوگند ابا کرد حبس می شود تا زمانی که قسم بخورد، یا بواسطه نکولش از ادای سوگند، ] به ضرر او[ حکم صادر شود. هرجا سوگند متوجه مدعی باشد (و او از ادای سوگند امتناع ورزد دعوای او) قطعاً در آن مجلس (ساقط می شود) و در غیر آن مجلس بنابر قول مشهور ساقط می گردد مگر اینکه مدعی بینه بیاورد. اگر مدعی برای آوردن بینه مهلت بخواهد به او مهلت داده می‏شود برخلاف منکر ]که به درخواست او در چنین مواردی توجه نمی شود[ . زمانی که مدعی ] پس از رد قسم توسط منکر،[ سوگند یاد کند حقش ثابت می شود. اما آیا سوگند مدعی مانند اقرار بدهکار می‏باشد یا مانند بینه مدعی؟ دو قول وجود دارد بهتر این است که آن را مانند اقرار بدهکار بدانیم.

30-  (و إن نکل) المنکر عن الیمین و عن ردها علی المدعی (ردت الیمین أیضاً) علی المدعی بعد أن یقول الحاکم للمنکر: ان حلفت، والا جعلتک ناکلاً و رددت الیمین، مرۀ و یُستحب ثلاثاً فإن حلف المدعی ثبت حقه، و ان نکل فکما مر (و قیل یقضی) علی المنکر بالحق (بنکوله. و الأول أقرب)، لأن النکول أعم من ثبوت الحق، لجواز ترکه اِجلالاً، ولا دلالۀ للعام علی الخاص. و لأن الحکم مبنی علی الاحتیاط التام، ولا یحصل إلا بالیمین.

30- (واگر) منکر از سوگند خوردن و رد قسم بر مدعی (نکول کند ]در این صورت[ نیز سوگند) به مدعی (رد می شود) بعد آنکه قاضی به منکر- یک بار و مستحب است سه بار- می گوید: اگر سوگند خوردی ]که ادعای مدعی ساقط می شود[ و گرنه تو را ناکل قرار داده و سوگند را به مدعی رد می کنم. اگر ]سوگند به مدعی رد شد و[ مدعی سوگند خورد حقش ثابت می شود و اگر مدعی هم نکول کرد که حکمش سابقاً گفته شد. (برخی گفته اند: به سبب نکول منکر) بر ضرر منکر نسبت به حق ادعا شده (حکم صادر می شود اما قول اول نزدیکتر به صواب است). زیرا نکول از ادای سوگند، اعم از ثبوت حق است زیرا ممکن است عدم سوگند خوردن منکر به جهت جلال و عظمت خداوند متعال باشد، و ثبوت عام دلالتی برخاص ندارد. و همچنین به این دلیل که حکم قاضی ]می بایست[ مبنی بر احتیاط تام و کامل باشد و این احتیاط حاصل نمی شود مگر با سوگند خوردن مدعی.

31- (و اِن قال) المدعی مع انکار غریمه (لی بینۀ عَرَّفَهُ) الحاکم (أنّ له إحضارها، و لیقل: أحضرها إن شئت) إن لم یعلم ذلک، (فإن ذکر غیبتها خیَّرَهُ بین إحلاف الغریم و الصبر)، و کذا یتخیر بین احلافه و اقامۀ البینۀ و إن کانت حاضرۀ، و لیس له طلب إحلافه، ثم اقامۀ البینۀ (و لیس له الزامه بکفیل) للغریم، (ولا ملازمته) لأنه تعجیل عقوبۀ لم یثبت موجبها.

31- (واگر) مدعی با انکار ادعا توسط بدهکارش (گفت: بینه دارم) قاضی (او را آگاه می کند که می‏تواند گواهان خود را احضار کند، و قاضی باید بگوید: اگر می خواهی بینه ات را حاضر کن) در صورتی ] قاضی این کلام را می گوید[ که مدعی به حق خود ] در زمینه اقامه بینه[ عالم نباشد. (اگر مدعی بگوید گواهان من غایب هستند قاضی او را بین سوگند دادن مدعی علیه – که بدهکار است – و صبر کردن تا زمان حضور گواهان، مخیر می سازد) و همچنین مدعی مخیر می شود بین سوگند دادن مدعی علیه و اقامه بینه، هرچند که بینه او حاضر باشند. مدعی نمی تواند ]در ابتد[ از مدعی علیه تقاضا که قسم بخورد و سپس بینه اقامه نماید. (برای قاضی این اختیار نیست که مدعی علیه را الزام کند که کفیلی) برای مدعی بدهد (و یا خود مدعی ملازم و نگهبان مدعی علیه باشد). چون این کار تعجیل در اجرای کیفری است که هنوز سبب آن به اثبات نرسیده است.

✅حقوق مدنی نکته  749

در صورتی که فدیه پیش از تسلیم تلف شود،فدیه منحل شده و  طلاق از حالت بائن به طلاق رجعی تبدیل می شود.

✅حقوق مدنی نکته  750

طلاق مبارات،آن طلاقی می باشد که کراهت طرفین وجود دارد و تفاوت دیگر آن با طلاق خلق آن است که مالی که پرداخت خواهد شد نباید زاید بر مهر باشد.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 749

متهم و شاکی یا مدعی خصوصی یا وکلای آنان باید تمام ایرادها و اعتراض های خود از قبیل مرور زمان،عدم صلاحیت،رد دادرس یا قابل تعقیب نبودن عمل انتسابی،نقص تحقیقات و لزوم رسیدگی به ادله دیگر یا ادله جدید و کافی نبودن ادله را ظرف مهلت مقرر به دفتر دادگاه تسلیم کنند.پس از اتمام مدت مذکور،هیچ ایرادی از طرف اشخاص مزبور پذیرفته نمی شود،مگر آن که جهت ایراد پس از مهلت،کشف و یا حادث شود.در هر حال طرح پرونده در جلسه مقدماتی دادگاه،پیش از اتمام مهلت ممنوع است.

✅آیین دادرسی کیفری 750

نکته 756

دادگاه می تواند در صورت ضرورت،داستان یا نماینده او،شاکی یا مدعی خصوصی یا متهم و یا وکلای آنان را برای حضور در جلسه مقدماتی دعوت کند.

✅ حقوق جزا نکته 749

مهلت پرداخت دیه در جنایت خطای محض،ظرف سه سال قمری از زمان وقوع جنایت است مگر اینکه به نحو دیگری تراضی شده باشد.

✅ حقوق جزا نکته 750

هرگاه پرداخت کننده در بین مهلت های مقرر نسبت به پرداخت تمام یا قسمتی از دیه اقدام نماید،محکوم له مکلف به قبول آن است.

✅اصول فقه نکته 479

طبق نظر مشهور اصولیین قاعده صحت را اماره و استصحاب را اصل عملی می دانند و قاعده صحت را بر اصل استصحاب مقدم می دانند هر چند برخی قاعده صحت را اصل عملی و استصحاب را اماره می دانند. تقدم قاعده صحت بر اصل استصحاب، از باب ورود است.

✅اصول فقه نکته 480

در برخی موارد، به سبب ویژگی خاص مورد، اجرای اصل صحت ممکن نیست و لذا اصل استصحاب بدون معارض باقی مانده و اجرا می شود. مثلاً در حالت فروش عین موقوفه و شک در تحقق مجوز بیع وقف(مانند خوف اختلاف و خونریزی یا خرابی و عدم امکان استفاده از وقف موضوع مواد 88 و 349ق.م)، و نهایتاً شک در صحت بیع موقوفه، اصل صحت جاری نشده(زیرا بنای عقلاء به عنوان دلیل اعتبار اصل صحت، شامل این مورد نمی شود) و استصحاب وقفیت جاری می گردد(همان به نقل از: شهیدی، اصول قراردادها و تعهدات، ج2، صص 241 و 242).

✅حقوق تجارت نکته 749

موارد انحلال شرکت های تعاونی:

1-  تصمیم مجمع عمومی فوق¬العاده

2-  ورشکستگی طبق قوانین مربوطه

3-  توقف فعالیت بیش از یک سال بدون عذر موجه

4-  کاهش تعداد اعضاء از حد نصاب مقرر

در صورتی که ظرف مدت سه ماه تعداد اعضاء به حد نصاب نرسد.

5-  انقضای مدت تعیین شده⇩

در صورتی که 1-در اساسنامه مدت تعیین شده باشد. 2- مجمع عمومی مدت را تمدید نکرده باشد.

6-  عدم رعایت قوانین و مقررات مربوطه پس از 3 بار اخطار کتبی در سال به وسیله وزارت تعاون بر طبق آیین¬نامه مربوط.

✺نکته: کلیه امتیازات و اموالی که از منابع دولتی و بانک ها در اختیار تعاونی قرار گرفته باید با انحلال مسترد شود.

✌️دقت داشته باشید مسئولیت اعضا در این خصوص تضامنی است.

✅حقوق تجارت نکته 750

در شرکت تعاونی در صورت لغو عضویت به سبب فوت، استعفا، انحلال و اخراج کلیه سهم و حقوق و مطالبات عضو برابر اساسنامه و قرارداد منعقده محاسبه و به دیون تعاونی تبدیل می شود و پس از کسر بدهی وی به تعاونی حداکثر ظرف سه ماه به او یا ورثه اش داده می شود.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 749

دستور موقت قابل واخواهی و اعاده ی دادرسی هم نیست چراکه این طرق مخصوص احکام هستند.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 750

اجرای دستور موقت مستلزم تأیید رئیس حوزه ی قضایی است.

🔴 کلیات کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

32- (و إن أحضرها وَعَرف الحاکم العدالۀ) فیها (حکم) بشهادتها بعد التماس المدعی سؤالها و الحکم (و إن عرف الفسق ترک)، و لا یطلب التزکیۀ لأن الجارح مقدم. (و إن جهل) حالها (استزکی) أی طلب من المدعی تزکیتها فإن زکاها بشاهدین علی کل من الشاهدین یعرفان العدالۀ و مزیلها أثبتها (ثم سأل الخصم عن الجرح) فإن اعترف بعدمه حکم کما مر، و إن (استنظر أمهله ثلاثۀ أیام)، فإن حضر الجارح نظر فی أمره علی حسب مایراه من تفصیل، و إجمال و غیرهما، فإن قبله قدَّمه علی التزکیه لعدم المنافاۀ، (فإن لم یأت بالجارح) مطلقاً، أو بعد المدۀ (حکم علیه بعد الإلتماس) أی التماس المدعی الحکم.

32- (اگر مدعی شهود را حاضر کرد و قاضی، عدالت) درشهود (را شناخت و احراز کرد) بعد از درخواست مدعی نسبت به استماع گواهی آنان و صدور حکم، به استناد شهادت شهود (حکم صادر می‏کند. اگر قاضی بداند که شهود فاسق هستند دعوی را رها می کند) و تزکیه شهود را طلب نمی کند. زیرا جارح مقدم می باشد ] یعنی حتی در صورت اقامه شهادتِ شهودِ تعدیل برای تزکیه شهود اصلی، دلیل جرح بر شهادت شهود تعدیل مقدم می باشد از این رو تزکیه شهود از مدعی، طلب نمی شود[. (و اگر قاضی) از حال شهود ] از جهت فاسق یا عادل بودن[ (جاهل بود از مدعی تزکیه شهود را طلب می کند) یعنی قاضی از مدعی می خواهد شهود را تزکیه کند. پس اگر مدعی برای تزکیه هریک نفر از دو شاهد اصلی، دو شاهد تعدیل – که معنای عدالت و عوامل از بین برنده آن را بدانند – اقامه نماید شهود اصلی ثابت می‏شود. (سپس قاضی از مدعی علیه در خصوص ایراد جرح سوال می پرسد). اگر او به عدم وجودِ ]سببِ[ جرح دو شاهد اصلی اعتراف کرد قاضی مطابق شهادت آن دو همانطور که گذشت حکم می دهد و اگر (مدعی علیه مهلت بخواهد، قاضی به او سه روز مهلت می دهد) پس اگر گواهان جرح خود را حاضر سازد قاضی در وضع آنها از نظر تفصیل و اجمال و موارد دیگر بررسی می کند اگر جرح را قبول کند آن را بر تعدیل مقدم می دارد زیرا بین گواه جرح و گواه تعدیل منافاتی وجود ندارد. (اگر مدعی علیه جارح نیاورد) مطلقاً، یا بعد از گذشت مهلت ]سه روز[ جارح بیاورد (قاضی بعد از درخواست) یعنی درخواست صدور حکم از سوی مدعی، (بر ضرر مدعی علیه حکم صادر می کند).

33- (وإن ارتاب الحاکم بالشهود) مطلقاً (فرقهم) استحباباً، (و سألهم عن مشخصات القضیۀ) زماناً و مکاناً و غیرهما من الممیزات. (فإن اختلفت أقولهم سقطت) شهادتهم.

33- (هرگاه قاضی نسبت به شهادت شهود تردید داشته باشد) مطلقاً ] یعنی خواه گواهان اصل دعوی باشند یا گواهان عدالت و جرح گواه[، مستحب است (آنان را از یکدیگر جدا کرده و از مشخصات) زمانی و مکانی و سایر موارد از ویژگیهای (قضیه از ایشان سوال کند. پس اگر سخن آنها با هم اختلاف داشته باشد) شهادت آنان (از اعتبار ساقط است).

34- (و یُکره له أن یُعَنّت الشهود) أی یُدخِلَ علیهم العنت و هو المشقۀ (إذا کانوا من أهل البصیرۀ بالتفریق) و غیره من التحزیز.

34- (کراهت دارد که قاضی شهود را به زحمت بیاندازد) یعنی قاضی بر ایشان «عنت» – که همان دشواری و سختی است – را وارد آورد (اگر شهود از اهل علم و آگاهی ]نسبت به قضیه متنازع فیه[ باشند ]وارد کردن سختی به این شکل است که[ سخن ایشان را جداجدا استماع نماید) و غیر از این مورد از سایر سختگیریهای دیگر.

✅حقوق مدنی نکته  751

در طلاق خلع و مبارات،شوهر حق ندارد در زمان عده رجوع نماید مگر پس از رجوع زن به فدیه.

✅حقوق مدنی نکته  752

طلاق رجعی،طلاقی می باشد که برای شوهر در مدت عده حق رجوع وجود دارد.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 751

هرگاه دادگاه در جلسه مقدماتی ، پرونده را کامل و قابل طرح برای دادرسی تشخیص دهد،بلافاصله دستور تعیین وقت رسیدگی و احضار تمام اشخاصی را که حضورشان ضروری است،صادر می کند.

✅آیین دادرسی کیفری نکته  752

مدیر دفتر دادگاه مکلف است پس از وصول پرونده به دفتر،حداکثر ظرف دو روز،وقت رسیدگی تعیین و مطابق دستور دادگاه اقدام کند.

✅ حقوق جزا نکته 751

در جنایت خطای محض،پرداخت کننده باید ظرف هر سال،یک سوم دیه و در شبه عمدی،ظرف هر سال نصف دیه را بپردازد.

✅ حقوق جزا نکته 752

در صورتی که پرداخت کننده بخواهد هر یک از انواع دیه را پرداخت نماید و یا پرداخت دیه به صورت اقساطی باشد،معیار، قیمت زمان پرداخت است مگر آنکه بر یک مبلغ قطعی توافق شده باشد.

✅اصول فقه نکته 481

در مورد شک در صحت یا فساد معامله مجنون ادواری، با لحاظ ماده 1213ق.م، اصل صحت جاری نمی شود. برخی اساتید مانند دکتر سیدحسن امامی، قائل به اجرای اصل استصحاب جنون بوده و برخی دیگر مانند مرحوم دکتر کاتوزیان می فرمایند صدور حکم حجر، اماره ای بر بطلان معاملات مجنون ادواری است مگر اینکه افاقه او اثبات و احراز شود. همانطور که مشاهده می کنیم در این مثال هم به مانند آنچه در نکته 460 گفتیم اصل صحت جاری نمی شود البته نه به دلیل تقدم استصحاب بر صحت، بلکه به سبب ویژگی خاص مورد، این مورد، مجرای اصل صحت نیست.

✅حقوق تجارت نکته 751

موارد اخراج عضو از تعاونی:

1-  از دست دادن شرایط عضویت

2-  عدم رعایت مقررات اساسنامه و سایر تعهدات قانونی پس از دو اخطار کتبی توسط هیئت مدیره به فاصله 15 روز از تاریخ اخطار دوم با تصویب مجمع عمومی عادی.

3-  ارتکاب اعمالی که موجب زیان مادی تعاونی شود و وی نتواند ظرف مدت یک سال آن را جبران نماید یا اعمالی که به حیثیت و اعتبار تعاونی لطمه وارد کند یا با تعاونی رقابتی ناسالم نماید.

موارد فوق به پیشنهاد هیئت مدیره و تصویب مجمع عمومی خواهد بود.

✅حقوق تجارت نکته 752

شخصی از شرکت نسبی بستانکار است. شرکت تمام دارایی خود را از دست داده است و منحل شده است بستانکار می تواند برای طلب خود به هر یک از شرکا به نسبت سرمایه رجوع نماید خواه انفرادی و خواه به نحو اجتماع.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 751

دستور موقت به هیچ وجه تأثیری در اصل دعوا ندارد چراکه یک اقدام احتیاطی است و هرچند به نفع خواهان صادر شده اما این مستلطم صدور حکم به نفع خواهان در اصل دعوا نیست و پس  از رسیدگی به ماهیت ممکن است حکم بر بی حقی خواهان صادر شود.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 752

اگر خواهان قبل از طرح دعوای اصلی درخواست دستور موقت مطرح نماید وی باید ظرف ده روز از صدور قرار دستور موقت دادخواست راجع به اصل دعوا را تسلیم نماید، زیرا در غیر این صورت دادگاه به تقاضای خوانده دستور موقت را الغا خواهد کرد.

🔴 کلیات  کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

35- (ویحرم) علیه (أن یُتَعِتَع الشاهد) أصل التعتعۀ فی الکلام التردد فیه (وهو) هنا (أن یداخله فی الشهادۀ) فیُدخِل معه کلمات تُوقِعه فی التردد، أو الغلط (أو یتعقبه) بکلام لیجعله تمام ما یشهد به حیث لولاه لتردد، أو أتی بغیره بل یکف عنه حتی ینتهی ما عنده و إن لــم یُفِد، أو تردد، ثــم یرتب علیــه ما یلزمه، (أو یُرَغَّبَهُ فی الإقامۀ) إذا وجده متردداً (أو یُزَهَّدَهُ لو توقف، ولا یقف عزم الغریم عن الإقرار إلا فی حقه تعالی) فیستحب أن یعرَّض المقر بحدّ الله تعالی بالکف عنه و التأویل، (لقضیۀ ماعز بن مالک عند النبی صلی الله علیه وآله).

35- (و حرام است) بر قاضی (که شاهد را به تعتعه بیاندازد) تعتعه در کلام به معنای ایجاد تردید در آن است (و آن) در اینجا ]به این صورت است[ (که در گواهی آنان دخالت کند) بدین ترتیب که قاضی کلماتی را در شهادت شهود داخل نماید که شاهد را به شک و تردید بیاندازد یا گواهی غلط و نادرست بدهند (یا متعاقب شهادت شهود) کلامی ذکر کند تا گفتار شهود را به پایان ببرد بگونه ای که اگر آن کلام ذکر نمی شد شاهد شک می کرد یا عبارتی دیگر به زبان جاری می ساخت. بلکه واجب است قاضی از مداخله در شهادت شهود امتناع کند تا آنچه را شاهد قصد دارد بگوید به انتها برساند هرچند فایده ای نداشته باشد و یا تردید کند. سپس قاضی بر شهادت شاهد، هرچه را لازمه آن است ترتیب اثر دهد. (یا شاهد را بر اداء شهادت ترغیب نماید) اگر او را در تردید ببیند؛ (یا در صورت توقف شاهد ] از ادای شهادت[ او را ]نسبت به شهادت[ بی میل گرداند.

36- (و أما السکوت فإن کان لِآفۀ) من طَرَشٍ، أو خَرَسٍ (توَّصل) الحاکم (ألی) معرفۀ (الجواب) بالإشارۀ المفیدۀ للیقین، ولو بمترجمین عدلین، (و إن کان) السکوت (عناداً حُبِس حتی یجیب) علی قول الشیخ فی النهایۀ، لأن الجواب حق واجب علیه، فإذا امتنع منه حُبِس حتی یؤدیه، (أو یحکم علیه بالنکول بعد عرض الجواب علیه) بأن یقول له: إن أجبت، و إلا جعلتک ناکلاً، فإن أصر حکم بنکوله علی قول من یقضی بمجرد النکول ولو اشترطنا معه إحلاف المدعی اُحلِفَ بعده.

36- (و اما ]اگر پاسخ مدعی علیه[ سکوت ] باشد:[ اگر سکوت مدعی علیه بخاطر آفتی) از ]قبیل[ کری یا لالی باشد حاکم (برای) دستیابی و شناخت (جواب) به اشاره مفید یقین (متوسل می شود) ولو این کار با ]کمک[ دو مترجم عادل ]باشد[. (و اگر) سکوت او (از روی عناد باشد حبس می شود تا اینکه جواب دهد) بنابر قول شیخ طوسی در کتاب نهایه: زیرا جواب دادن حقی واجب بر عهده او است. پس اگر از انجام آن امتناع کند حبس می شود تا اینکه آن حق را ادا نماید. (یا بعد از اینکه به او گفته می شود که می تواند پاسخ دهد آنگاه به سبب نکول، به ضرر او حکم داده می شود) به این نحو که قاضی به او می‏گوید: اگر جواب دادی ] که مطابق جوابت نسبت به تو عمل می شود[ و گرنه تو را ناکل قرار می دهم. پس اگر بر سکوت خود اصرار داشته باشد به سبب نکولش ] به ضرر او[ حکم می شود ]البته این نظر[ بنابر قول فقهایی است که به مجرد نکول بر علیه ساکت حکم می کند. ولی اگر ما همراه با نکول، سوگند مدعی را نیز شرط بدانیم پس از نکول، مدعی سوگند داده می شود.

✅حقوق مدنی نکته  753

رجوع زوج،ایقاع می باشد و در طلاق رجعی،اسقاط حق رجوع شوهر امکانپذیر نبوده و باطل است.

✅حقوق مدنی نکته  754

منظور از عده،مدت زمانی می باشد که تا انقضای آن زنی که عقد نکاح وی منحل شده است نمی تواند ازدواج مجدد نماید.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 753

در هر مورد که دادگاه باید با حضور هیات منصفه تشکیل شود،اعضای هیات منصفه نیز طبق مقررات دعوت می شوند.

✅آیین دادرسی کیفری 754

هرگاه متهم متواری باشد یا دسترسی به وی امکان نداشته باشد و احضار و جلب او برای تعیین وکیل یا انجام تشریفات راجع به تشکیل جلسه مقدماتی یا دادرسی مقدور نباشد و دادگاه حضور متهم را برای دادرسی ضروری تشخیص ندهد،به تشکیل جلسه مقدماتی مبادرت می ورزد و در غیاب متهم،اقدام به رسیدگی می کند،مگر آنکه دادستان احضار متهم را ممکن بداند که در این صورت دادگاه پس از تقاضای دادستان،مهلت مناسبی برای احضار یا جلب متهم به وی می دهد.مهلت مذکور نباید بیشتر از پانزده روز باشد

✅ حقوق جزا نکته 753

جنایت در صورتی موجب قصاص یا دیه است که نتیجه حاصله مستند به رفتار مرتکب باشد اعم از آنکه به نحو مباشرت یا به تسبیب یا به اجتماع آنها انجام شود.

✅ حقوق جزا نکته 754

وجود فاصله زمانی،میان رفتار مرتکب و نتیجه ناشی از آن،مانع از تحقق جنایت نیست مانند فوت ناشی از انتقال عامل بیماری کشنده،که حسب مورد موجب قصاص یا دیه است.

✅اصول فقه نکته 478

نکته 482

تعارض استصحاب با قاعده فراغ و تجاوز:

قاعده تجاوز: هرگاه کسی در حال انجام کاری باشد که دارای اجزایی است و پس از ورود به جزء یا اجزاء بعدی شک کند که جزء قبلی را انجام داده یا خیر، این مصداق اجرای قاعده تجاوز است. مثل اینکه در نماز باشد و در رکوع شک کند که سوره را خوانده یا خیر. چنین شکی اعتبار ندارد.

قاعده فراغ: در مثال پیشین اگر کسی بعد از نماز (بعد از انجام عمل) شک کند که حمد و سوره را کامل به جا آورده یا خیر، مصداق قاعده فراغ است. چنین شکی نیز قابل اعتنا نیست.

قاعده فراغ و تجاوز چون اماره هستند بر استصحاب از باب ورود، مقدمند.

✅حقوق تجارت نکته 753

در اساسنامه شرکت سهامی ماده ای وجود دارد که به موجب آن احد از سهامداران حتماً باید به عنوان رئیس هیئت مدیره انتخاب شود. هیئت مدیره می تواند شخص دیگری را به این عنوان تعیین کند.

✅حقوق تجارت نکته 754

الف در حال حاضر مدیرعامل شرکت ب است شرکت دیگری او را به سمت مدیر عامل خود تعیین نموده است. این سمت ممنوعیت قانونی دارد زیرا هیچ کس نمی تواند در عین حال مدیریت عامل بیش از یک شرکت را داشته باشد.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 753

اصولاً هیچ حکم یا قراری را نمی توان اجرا نمود مگر اینکه ابلاغ شده باشد، در راستای این اصل دستور موقت نیز ابتدا ابلاغ و سپس اجرا می گردد، اما چنانچه فوریت امر اقتضا نماید دادگاه می تواند دستور دهد که قرار ابتدا اجرا و سپس ابلاغ شود.

✅آیین دادرسی مدنی نکته754

 موارد الغای دستور موقت عبارتند از:

  • در فرضی که این قرار قبل از اقامه ی دعوای اصلی صادر شده اما ظرف 20 روز از تاریخ صدور قرار دعوای اصلی اقامه نشده.

  • در صورتی که خوانده تأمینی مناسب با دستور موقت بدهد و دادگاه رفع اثر از دستور موقت را به مصلحت بداند.

  • اگر جهتی که موجب صدور دستور موقت شده مرتفع گردد.

  • در صورت انصراف خواهان.

  • در صورت صدور رای قطعی در دعوای اصلی به ضرر خواهان.

  • در صورت فسخ قرار توسط دادگاه تجدیدنظر.

🔴 کلیات  کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

القول فی الیمین

37- (لا تنعقد الیمین الموجبۀ للحق) من المدعی، (أو المسقطۀ للدعوی) من المنکر (إلا بالله تعالی) و أسمائه الخاصۀ (مسلماً کان الحالف أو کافراً)، و لا یجوز بغیر ذلک کالکتب المنزلۀ و الأنبیاء و الأئمۀ (ولو أضاف مع الجلالۀ خالق کل شیء فی المجوسی کان حسناً) إماطۀ لتأویله (ولو رأی الحاکم ردع الذمی بیمینهم فعل، إلا أن یشتمل علی محرم) کما لو اشتمل علی الحلف بالأب و لابن و نحو ذلک. و ربما أشکل تحلیف بعض الکفار بالله تعالی، لإنکارهم له فلا یرون له حرمۀ، کالمجوس فَإنهم لایعتقدون وجود إله خلق النور و الظلمۀ، فلیس فی حلفهم به علیهم کلفۀ، إلا أن النص ورد بذلک.

37- (سوگند مثبت حق) از جانب مدعی (یا مسقط دعوی) از جانب منکر (منعقد نمی شود جز به نام الله) و دیگر نامهای مخصوص به خدای بزرگ (خواه سوگند خورنده مسلمان باشد یا کافر). ادای سوگند به نامی به غیر از این نامها از قبیل کتب آسمانی و پیامبران و امامان (ع) جایز نیست. (و اگر در خصوص زرتشتی با نام خدا، وصف «خالق کل شیء» را هم اضافه کند) تا تأویل و تفسیر او را از بین ببرد (بهتر است و اگر حاکم تشخیص داد که کافر ذمی را با قسمِ ]مشخص شده در دینِ[ ایشان سوگند دهد این کار را انجام می دهد مگر اینکه ادای سوگند ایشان مشتمل بر انجام فعل حرامی ] در دین اسلام[ باشد) مثل اینکه سوگند کافر ذمی بر پدر و پسر و مانند آن مشتمل باشد. چه بسا در سوگند دادن بعضی از کفار به نام «الله» اشکال وارد شود. زیرا ایشان خدا را منکر هستند و از این رو برای خداوند حرمتی قائل نیستند مانند مجوسی. ایشان وجود خداوند خلق کننده نور و تاریکی را معتقد نیستند. لذا در سوگند خوردن ایشان به نام «الله» برایشان کلفت و سختی وارد نمی شود اما ]به هر حال ایشان هم باید به نام «الله» سوگند یاد کنند زیرا[ در این زمینه نص وارد شده است.

38- (وینبغی التغلیظ بالقول) مثل و الله الذی لا إله إلا هو الرحمن الرحیم الطالب الغالب، الضارّ النافع، المدرک المهلک، الذی یعلم من السر ما یعلمه من العلانیۀ، و (الزمان) کالجمعۀ و العید، و بعد الزوال، والعصر، (والمکان) کالکعبۀ و الحطیم و المقام، و المسجد الحرام، و الحرم و الأقصی تحت الصخرۀ، و المــساجد فی المحراب. و استحباب التغلیظ ثابت (فی الحقوق کلها، إلا أن ینقص المال عن نصاب القطع) و هو ربع دینار، ولا یجب علی الحالف الإجابۀ إلی التغلیظ، ویکفیه قوله: والله ما له عندی حق.

(و یُستحب للحاکم وعظ الحالف قبله) و ترغیُبُه فی ترک الیمین، إجلالاً لله تعالی، أو خوفاً من عقابه علی تقدیر الکذب.

38- (و سزاوار است در گفتار و زمان و مکان سوگند تغلیظ صورت گیرد) مثلاً تغلیظ در گفتار به این شکل است: سوگند به خدایی که جز او خدایی نیست، بخشنده، مهربان، جویای ستمکاران، چیره و مسلط، ضرر رساننده، سود بخش، گیرنده ظالمان، کشنده، کسی که از پنهان و نهان همچون آشکار آگاه است. تغلیظ در زمان مانند اینکه ]ادای سوگند[ در روز جمعه و عید و بعد از زوال خورشید و  یا عصر        باشد. تغلیظ از نظر مکان مانند ادای سوگند در کعبه، رکن حطیم در کعبه، مقام ابراهیم، مسجد الحرام، مکه، مسجد الاقصی، زیر تخته سنگ و محراب مساجد. مستحب بودن تغلیظ و سختگیری (در تمام حقوق) ثابت است (مگر اینکه مال از نصاب قطع دست کمتر باشد) و آن یک چهارم دینار است. بر حالف، اجابتِ ]دستور قاضی[ در مورد تغلیظ واجب نیست و کافی است که او بگوید: به خدا سوگند برای او حقی در نزد من نیست.

(مستحب است قاضی سوگند خورنده را قبل از سوگند موعظه و نصیحت کند) و او را در ترک سوگند ترغیب نماید، به دلیل تعظیم و احترام نام خداوند متعال یا به جهت ترس از عذاب الهی بر فرض دروغ بودن سوگند.

✅حقوق مدنی نکته  755

عده ی طلاق و فسخ نکاح زنی که عادت ماهانه زنانگی می بیند سه طهر می باشد و این مدت برای زنی که با وجود اقتضای سن،عادت زنانگی نمی بیندسه ماه است.

✅حقوق مدنی نکته  756

حق عبارت است از امتياز و توانايي كه قانون به افراد مي دهد تا بتوانند زندگي كنند.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 755

در هر مورد که دادگاه بخواهد رسیدگی غیابی کند،باید از قبل قرار رسیدگی غیابی صادر کند.در این قرار،موضوع اتهام و وقت دادرسی و نتیجه عدم حضور قید و مراتب دو نوبت به فاصله ده روز در یکی از روزنامه های کثیرالانتشار ملی یا محلی آگهی می شود.فاصله بین تاریخ آخرین آگهی و وقت دادرسی نباید کمتر از یک ماه باشد.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 756

نکته 762

هرگاه متهمان متعدد و بعضی از آنان متواری باشند،دادگاه نسبت به متهمان حاضر شروع به رسیدگی می نماید و در مورد غایبان به ترتیب فوق رسیدگی می کند.

✅ حقوق جزا نکته 755

مباشرت آن است که جنایت مستقیماً توسط خود مرتکب واقع شود.

✅ حقوق جزا نکته 756

هرگاه شیئی که توسط انسان یا وسیله نقلیه حمل می گردد به نحوی از انحاء موجب جنایت گردد حمل کننده ضامن دیه است.

✅اصول فقه نکته 483

مجرا و برخی مصادیق استناد به قاعده قرعه:

در مواردی که واقعیت میان دو یا چند امر مشتبه باشد و هیچ راهی برای تشخیص آن وجود نداشته باشد یا مواردی که حقوق افراد با هم مشتبه شده و قابل تشخیص نیست، راه حل عقلی و شرعی برای رفع تنازع رجوع به قاعده قرعه است.

فقها در ابواب مختلف فقهی به این قاعده استناد کرده اند؛ برای مثال هرگاه دو نفر نسبت به مالی ادعای مالکیت داشته باشند و آن مال در تحت تصرف هیچ کدام نباشد و هر دو طرف بینه اقامه کنند، به عقیده برخی فقها، قاضی باید به نفع طرفی حکم کند که بینه و شاهدان او عادل ترند و اگر از جهت عدالت مساوی هستند، باید به نفع طرفی که شهود بیشتری دارد حکم کند و در صورت تساوی شهود، قاضی باید به کمک قرعه حکم صادر کند. در حقوق موضوعه ایران نیز این قاعده به رسمیت شناخته شده و در مواد قانونی متعدد به آن تصریح شده است از جمله ماده 157 ق.م.

✅حقوق تجارت نکته 755

دو نفر قصد تأسیس و ثبت مؤسسه غیرتجارتی را دارند، در موضوع و هدف مؤسسه قید شده است برای انجام امور مربوط به واردات و صادرات کالاهای بازرگانی و تهیه و توزیع و فروش کالا و به طور کلی امور بازرگانی، این مؤسسه با توجه به موضوع مؤسسه که امور بازرگانی تعیین شده قابل ثبت نمی باشد.

✅حقوق تجارت نکته 756

الف کارمند رسمی یک سازمان دولتی است. از طرف هیئت مدیره شرکت سهامی خاص خصوصی به سمت مدیرعامل تعیین گردیده است ⇜ این تعیین ممنوعیت قانونی دارد به استناد اصل 141 قانون اساسی کارمند رسمی دولت را نمی توان به عضویت هیئت مدیره یا مدیرعامل شرکت خصوصی انتخاب کرد.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 755

در دو مورد خوانده می تواند خسارات ناشی از اجرای قرار را از محل تأمین اخذ شده از خواهان مطالبه کند:

  • وقتی که به اصل دعوا رسیدگی شده و رای قطعی به ضرر خواهان صادر شده باشد.

  • وقتی که قرار قبل از اقامه ی دعوا صادر شده باشد اما خواهان ظرف مهلت مقرر دادخواست راجع به اصل دعوا را تقدیم نکرده باشد.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 756

مطالبه ی خسارت از جانب خوانده فقط پس از اجرای قرار امکانپذیر است.

🔴 کلیات  کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

39- (و یکفی الحلف علی نفی الإستحقاق و إن أجاب) فی إنکاره (بالأخص) کما إذا أدعی علیه قرضاً فأجاب بأنی ما اقترضت، لأن نفی الاستحقاق یشمل المتنازع و زیادۀ، و لأن المدعی قد یکون صادقاً فعرض ما یسقط الدعوی، ولو اعترف به وإدعی المُسقِط طولب بالبینۀ، و قد یعجز عنها فدعت الحاجۀ إلی قبول الجواب المطلق.

39- (سوگند خوردن بر نفی استحقاق مدعی کفایت می کند اگر چه) در انکار ادعا (بطور اخص پاسخ داده باشد) همانطور که اگر مدعی بر مدعی علیه ادعای قرضی مطرح کند و مدعی علیه جواب دهد که من قرض نگرفته ام ]در این حالت ادای سوگند بر نفی استحقاق مدعی بطور مطلق بوده ولی جواب منکر به مدعی به اینکه قرض نگرفته است بصورت اخص می باشد[ زیرا نفی استحقاق شامل مورد متنازع فیه ]یعنی قرض[ و زیادتر از آن ]یعنی سایر موارد دیگر[ می شود. همچنین به این دلیل که گاهی مدعی راست می گوید ولی بعداً چیزی، ادعا را ساقط نموده و اگر مدعی علیه اقرار به دعوی کند و ادعا نماید که عامل اسقاط کننده حق مدعی عارض شده است ولی مدعی، منکر آن گردد از مدعی علیه بینه خواسته می شود در حالی که وی از اقامه بینه عاجز است پس گاهی احتیاج حاصل می‏شود که پاسخ مطلق قبول شود.

40- (و) الحالف (یحلف) أبداً (علی القطع فی فعل نفسه و ترکه و فعل غیره)، لأن ذلک یتضمن الإطلاع علی الحال الممکن معه القطع، (و علی نفی العلم فی نفی فعل غیره) کما لو ادعی علی مورّثه مالاً فکفاه الحلف علی أنه لا یعلم به، لأنه یعسر الوقوف علیه، بخلاف إثباته فإنّ الوقوف علیه لایعسر.

40- (و) حالف، همیشه (در مورد فعل خود و ترک فعل خود و فعل دیگری به قطع سوگند می خورد). زیرا اینگونه سوگند خوردن متضمن اطلاع حالف بر حالتی است که قطع پیدا کردن بر آن حالت ممکن است (و در مورد نفی فعل دیگری، سوگند بر نفی علم ] خودش[ می خورد) مثل آنکه مدعی بر مورّث مدعی علیه ادعای مالی نماید، پس در این حالت سوگندِ ]وارث[ بر اینکه او اطلاعی از دینِ مالیِ مورّثِ ندارد کافی است. زیرا اطلاع یافتن بر عدم و نفی فعل دیگران دشوار است به خلاف آگاهی یافتن از انجام فعل او که اطلاع بر آن دشوار نیست.

القول فی الشاهد و الیمین

41- (کل ما یثبت بشاهد و امرأتین یثبت بشاهد و یمین، و هو کل ماکان مالاً، أو کان المقصود منه المال کالدین و القرض) تخصیص بعد التعمیم، (والغصب، و عقود المعاوضات کالبیع و الصلح)، و الإجارۀ، و الهبۀ المشروطۀ بالعوض، (والجنایۀ الموجبۀ للدیۀ کالخطأ، و عمد الخطأ، و قتل الوالد ولده، و قتل الحر العبد، و المسلم الکافر، و کسر العظام و إن کان عمداً، (و) کذا (الجائفۀ و المأمومۀ) و المنقّلۀ؛ لما فی ایجابها القصاص علی تقدیر العمد من التغریر.

سخن درباره شاهد و سوگند

41- (هر ادعایی که با شهادت یک شاهد مرد و دو شاهد زن ثابت می شود با شهادت یک شاهد مرد و سوگند مدعی نیز ثابت می شود و آن ادعا عبارت است از هرآنچه مال باشد یا مقصود از آن، مال باشد مانند دین و قرض). ذکر قرض به دنبال دین، از باب ذکر خاص بعد از عام می باشد. (و غصب و عقود معاوضی مانند بیع و صلح) و اجاره و هبه مشروط به عوض (و جنایت موجب دیه مانند جنایت خطا و شبه عمد و کشتن فرزند توسط پدرش و کشتن کافر توسط مسلمان و شکستن استخوان، اگرچه عمدی باشد و همچنین جراحت جائفه و مأمومه) و منقله. زیرا اگر ]چهار جنایت اخیر[ در صورت عمدی بودن، مستوجب مجازات قصاص باشند، اجرای مجازات قصاص متضمن ضرر بر جانی است ]که جایز نیست لذا برای این چهارمورد، دیه در نظر گرفته می شود نه قصاص]

✅حقوق مدنی نکته  757

اقسام حق عبارت است از:

 – حق مالي، قابل تقويم به پول بوده و در عرف مردم قابليت داد و ستد دارد

–  حق غير مالي، ارزش داد و ستد نداشته و قابل ارزيابي به پول نيست. مانند: حق ابوت،‌ بنوت‌

✅حقوق مدنی نکته  758

ويژگي هاي حق مالي عبارت است از:

–  قابل تقويم به پول

–  قابل نقل و انتقال

–  قابل اسقاط

–  قابل توقيف

✅آیین دادرسی کیفری نکته 757

در دادگاه کیفری یک و نیز در تمام مواردی که رسیدگی مرجع قضایی با قضات متعدد پیش بینی شده باشد،رأی اکثریت تمام اعضاء ملاک است.نظر اقلیت باید بطور مستدل در پرونده درج شود.اگر نظر اکثریت به شرح فوق حاصل نشود یک عضو مستشار دیگر توسط مقام ارجاع اضافه می شود.

✅آیین دادرسی کیفری 758

در دادگاه کیفری یک دادستان یا نماینده او کیفرخواست و منشی دادگاه، دادخواست مدعی خصوصی را قرائت می کند.سپس رئیس دادگاه موضوع اتهام و تمام ادله آن را به متهم تفهیم و شروع به رسیدگی می نماید.

✅ حقوق جزا نکته 757

هرگاه کسی دیگری را بترساند و آن شخص در اثر ترس بی اختیار فرار کند یا بدون اختیار حرکتی از او سر بزند که موجب ایراد صدمه بر خودش یا دیگری گردد،ترساننده حسب تعاریف جنایات عمدی و غیرعمدی مسئول است.

✅ حقوق جزا نکته 758

در مواردی که جنایت یا هر نوع خسارت دیگر مستند به رفتار کسی نباشد، مانند اینکه در اثر علل قهری واقع شود،ضمان منتفی است.

✅اصول فقه نکته 484

تعارض قاعده قرعه با استصحاب:

اصل استصحاب بر قرعه، از باب ورود، مقدم است. همچنین تقدم قاعده قرعه بر استصحاب از باب تخصیص هم قابل توجیه است. زیرا اخبار و روایات مربوط به قرعه عام است در حالی که اخبار و روایات استصحاب، خاص است و خاص بر عام، تخصیصاً مقدم است. همچنین قاعده قرعه فقط در موردی قابل اجراست که هیچ راه دیگری جهت رفع مشکل و تعیین گزینه مناسب وجود نداشته باشد اما در صورتی که به کمک امارات یا اصول عملیه بتوان مشکل را مرتفع ساخت، نوبت به قاعده قرعه نمی رسد.

مثال تعارض قاعده قرعه با اصل استصحاب: هر گاه پدر و جد پدری – که هر دو نسبت به صغیر ولایت دارند (ماده 1181ق.م) – جداگانه مال او را بفروشند کدام معامله، نافذ خواهد بود؟ سه حالت در پاسخ سوال وجود دارد: الف) اگر تاریخ هر دو معامله معلوم است معامله اول، صحیح و نافذ و معامله بعدی باطل خواهد بود. ب) اگر تاریخ هیچ کدام از دو معامله معلوم نیست و هر دو معامله از جهت میزان منافع برای صغیر، یکسان است باید به قید قرعه، یکی را صحیح و نافذ دانست. ج) اگر تاریخ یکی معلوم و تاریخ دیگری مجهول باشد نمی توان قاعده قرعه را جاری کرد. زیرا در این فرض، استصحاب عدم وقوع معامله مجهول التاریخ تا زمان وقوع معامله معلوم التاریخ(اصل تأخر حادث) سبب می شود که قراردادی که تاریخش معلوم است از جهت زمانی مقدم فرض شود و در نتیجه، صحیح و نافذ تلقی شده و با وجود این استصحاب، نوبت به اجرای قاعده قرعه نمی رسد(همان ، ص221 به نقل از: جعفری لنگرودی، دانشنامه حقوقی، ج2، ص357).

✅حقوق تجارت نکته 757

به موجب دادنامه شماره …. شرکت نسبی افشان ورشکسته اعلان و متعاقب آن منحل می گردد. اگر دارایی شرکت برای تأدیه تمام دیون کافی نباشد طلبکاران شرکت بر طلبکاران شخصی شرکا حق تقدم نخواهند داشت.

✅حقوق تجارت نکته 758

هیئت مدیره شرکت سهامی توقیف یکی از خطوط تولید را از مجمع عمومی عادی تقاضا می کند. چنانچه 12 سهم از 24 سهم با حق رأی حاضر در جلسه رسمی مجمع عمومی، با این تقاضا موافق باشد تقاضا مردود محسوب می شود نه آن¬که دوباره رأی گیری می شود(ماده 88 لایحه اصلاحی قانون تجارت).

✅آیین دادرسی مدنی نکته 757

مهلت مطالبه ی خسارت در فرضی که رای به ضرر خواهان صادر شده است یک ماه از تاریخ ابلاغ رای است و در فرضی که دعوای اصلی به موقع اقامه نشده باشد یک ماه از تاریخ انقضای مهلت اقامه ی دعواست.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 758

برخلاف مطالبه ی خسارت در تامین خواسته در اینجا خوانده موظف است برای مطالبه خسارت تمام قواعد و تشریفات آیین دادرسی مدنی را رعایت نماید و دعوا را با تقدیم دادخواست و پرداخت هزینه ی دادرسی در دادگاه محل اقامت خوانده مطرح نماید.

🔴 کلیات  کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

42- (ولا یثبت) بالشاهد و الیمین (عیوب النساء) و کذا عیوب الرجال، لإشتراکهما فی عدم تضمنهما المال، (ولا الخلع). لأنه إزالۀ قید النکاح بفدیۀ و هی شرط فیه، لا داخلۀ فی حقیقته، و من ثم أطلق المصنف و الأکثر. و هذا یتم مع کون المدعی هو المرأۀ، أما لو کان الرجل فدعواه تتضمن المال و إن انضم إلیه أمر آخر، فینبغی القطع بثبوت المال کما لو اشتملت الدعوی علی الأمرین فی غیره کالسرقۀ، فإنهم قطعوا بثبوت المال. و هذا قوی و به جزم فی الدروس. (والطلاق) المجرد عن المال و هو واضح، (والرجعۀ) لإن مضمون الدعوی إثبات الزوجیۀ و لیست مالاً و إن لزمها النفقۀ، لخروجها عن حقیقتها.

42- دعاوی زیر با یک شاهد مرد و سوگند مدعی (ثابت نمی شود: عیوب زنان) و همچنین عیوب مردان، زیرا هر دو مورد در این جهت که متضمن مال نیستند مشترکند. (و خلع هم ]با یک شاهد مرد و سوگند مدعی[ ثابت نمی شود) زیرا خلع، ازاله قید نکاح در مقابل فدیه است و فدیه شرط خلع است نه اینکه داخل در ماهیت آن باشد و از این رو مصنف و بسیاری از فقها این مورد را به طور مطلق ذکر کرده اند. این مطلب در صورتی صحیح و تمام است که مدعی خلع، زوجه باشد. اما اگر مرد مدعی خلع باشد دعوای او متضمن مال است اگرچه به ادعایش، چیز دیگری را ضمیمه کند، پس شایسته است یقین و قطع ]داشته باشیم[ نسبت به ثبوت مال ]با یک شاهد مرد و سوگند مدعی[. همانطور که اگر دعوی مشتمل بر دو جنبه ]مالی و غیر مالی[ در غیر از مورد خلع باشد حکم اینچنین است مانند سرقت. پس در این حالت فقها یقین دارند که با شهادت یک مرد و سوگند مدعی، جنبه مالی ثابت می شود. این نظر قوی است و شهید اول (ره) در کتاب دروس نسبت به این نظر جزم پیدا کرده است. (و طلاق) بدون آنکه توام با دعوای مالی باشد و این قضیه روشن است. (و رجوع ]از طلاق[)؛ زیرا مضمون این دعوی، اثبات زوجیت است که این مورد، مالی نیست اگرچه لازمه آن، پرداخت نفقه است زیرا نفقه از ماهیت رجوع خارج است.

43- (والنسب) و إن ترتب علیه وجوب الإنفاق، إلا أنه خارج عن حقیقته کمامر، (والوکالۀ) لأنها ولایۀ علی التصرف و إن کان فی مال، (والوصیۀ إلیه) کالوکالۀ (بالشاهد و الیمین) متعلق بالفعل السابق، أی لا‏تثبت هذه المذکورات بهما.

43- (و ادعای نسبت) اگرچه وجوب انفاق برآن مترتب باشد اما انفاق، خارج از ماهیت نسب است همچنانکه گذشت. (و وکالت)؛ چون وکالت، ولایت بر تصرف است. اگرچه در مورد مال باشد (و وصیت به شخص ]یعنی وصایت یا همان وصیت عهدی[) مانند وکالت (با یک شاهد مرد و سوگند مدعی) که به فعل سابق تعلق گرفته است، یعنی موارد مذکور با یک شاهد مرد و سوگند مدعی ثابت نمی شود.

(و فی النکاح قولان): أحدهما و هو المشهور عدم الثبوت مطلقاً، لأن المقصود الذاتی منه الإحسان، و إقامۀ السنۀ، و کفَّ النفس عن الحرام و النسل و أما المهر و النفقۀ فإنهما تابعان. و الثانی القبول مطلقاً، نظراً إلی تضمنه المال و لا نعلم قائله، و فی ثالث قبوله من المرأۀ دون الرجل، لأنها تُثبِتُ النفقۀ و المهر، و ذهب إلیه العلامۀ. و الأقوی المشهور.

(و در مورد دعوای نکاح دو قول وجود دارد): یکی از این دو قول که مشهور می باشد این است که دعوای نکاح با یک شاهد مرد و سوگند مدعی ثابت نمی شود مطلقاً، زیرا مقصود اصلی از نکاح، زوجیت و پاکدامنی، اقامه سنت، کفَّ نفس از ارتکاب حرام و تولید نسل است و اما مهر و نفقه از توابع و لوازم نکاح هستند. قول دوم آنست که بطور مطلق این دعوی با شهادت یک شاهد مرد و سوگند مدعی ثابت می شود با نظر به اینکه این دعوی، متضمن مال است و من قائل به این قول را نمی شناسم. قول سومی هم در این مساله وجود دارد که دعوی نکاح از زن با یک شاهد مرد و سوگند مدعی پذیرفته می شود ولی از شوهر پذیرفته نمی شود چون زن ]با این دعوی[ مهر و نفقه را اثبات می کند و این نظر را علامه حلی اختیار کرده است. و نظر اقوی قول مشهور است.

44- (ولو کان المدّعون جماعۀ) و أقاموا شاهداً واحداً (فعلی کل واحد یمین)، لأن کل واحد یثبت حقاً لنفسه ولا یثبت مال لأحد بیمین غیره.

44- (اگر مدعی چند نفر باشند) و همگی یک شاهد مرد اقامه نمایند (بر هر کدام از مدعیها  هم یک سوگند لازم است) زیرا هریک از آنان حقی را برای خود ثابت می کند و مالی برای یکی از ایشان با سوگند دیگری ثابت نمی‏شود.

✅حقوق مدنی نکته  759

حق مالي به حق عيني، ديني و معنوي تقسيم مي شود:

–  حق عيني:

  • حق عيني اصلي:

–  حق مالكيت

–  حق انتفاع

–  حق ارتفاق

  • حق عيني تبعي: (حق وثيقه)

–  وثيقه شخصي (ضمان)

–  وثيقه عيني (رهن)

–  حق ديني (شخصي)

  • تسليم مال

  • انجام عمل يا كار

  • خودداري از انجام عمل يا كار

–  حقوق معنوي(فكري)

✅حقوق مدنی نکته  760

حق عيني: حقي است كه به اشيا معين مادي تعلق مي گيرد. حقي است براي شخص نسبت به مال معين كه اين مال در عالم خارج وجود مادي و محسوس دارد. يعني رابطه مستقيم شخص با مال. مانند حق مالكيت

✅آیین دادرسی کیفری نکته 759

قضات دادگاه کیفری یک می توانند با اجازه رئیس دادگاه از طرفین و وکلای آنان، شهود،اهل خبره و دادستان پرسش کنند.

✅آیین دادرسی کیفری 760

هرگاه دادستان،متهم،شاکی، مدعی خصوصی یا وکلای آنان تحقیق از اشخاص حاضر در دادگاه را درخواست کنند،دادگاه در صورت ضرورت از آنان تحقیق می کند،هرچند از قبل احضار نشده باشند.

✅ حقوق جزا نکته 759

هرگاه کسی به روی شخصی سلاح بکشد یا حیوانی مانند سگ را به سوی او برانگیزد یا هر کار دیگری که موجب هراس او می گردد مانند فریاد کشیدن یا انفجار صوتی انجام دهد و بر اثر این ارعاب،شخص بمیرد یا مصدوم گردد حسب مورد بر اساس تعاریف انواع جنایات به قصاص یا دیه محکوم می شود.

✅ حقوق جزا نکته 760

هرگاه کسی خود را از جای بلندی پرت کند و بر روی شخصی بیوفتد و سبب جنایت شود بر اساس تعاریف انواع جنایت حسب مورد به قصاص یا دیه محکوم می شود لکن اگر فعلی از او سر نزند و به علل قهری همچون طوفان و زلزله پرت شود و به دیگری بخورد و صدمه به او وارد کند،کسی ضامن نیست.

✅اصول فقه نکته 485

مفهوم ظاهر حال و تقدم آن بر استصحاب: منظور از ظاهر حال، ظاهر حال مردم است؛ مثلا هرگاه زن و شوهر با هم زندگی می کنند ظاهر حالشان این است که زن تمکین می کند و شوهر هم نفقه می دهد. ظاهر حال حجت است و حجیت آن مبتنی بر بنای عقلا و عدم ردّ شارع است لذا ظاهر حال، اماره (از نوع قضایی) است. این ظاهر حال بر استصحاب مقدم است. در تعارض استصحاب با امارات قانونی، اماره قانونی از باب ورود، مقدم است. مانند تعارض ماده 17 قانون صدور چک با اصل عملی استصحاب (استصحاب دین صادرکننده چک)(اصول فقه کاربردی، ج3، ص207)

✅حقوق تجارت نکته 759

در یک شرکت تضامنی آورده الف 100 واحد وجه نقد و آورده ب ملکی است که هنگام تشکیل شرکت 1000 واحد ارزیابی شده است. پس از گذشت یک سال ارزش ملک در بازار تغییر می کند در این صورت سود شرکت به استناد ماده 119 قانون تجارت به صورت مساوی تقسیم می شود.

✅حقوق تجارت نکته 760

مجمع عمومی عادی شرکت سهامی، معاملات غیرمنقول شرکت را منوط به تصویب مجمع عمومی نموده ولی هیئت مدیره، ساختمانی را با بهای معقول خریداری کرده است در این صورت قرارداد صحیح است.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 759

چنانچه خوانده ظرف یک ماه مقرر اقامه ی دعوای مطالبه خسارت نماید، تأمینی که از خواهان اخذ شده تا روشن شدن نتیجه ی دعوای خسارت به وی مسترد نخواهد شد و درصورت صدور رای به نفع خوانده ی دعوای اصلی، رای از محل تأمین اجرا خواهد شد.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 760

اما اگر خوانده ظرف مهلت یک ماهه دعوای مطالبه خسارت را اقامه ننماید دادگاه به تقاضای خواهان تأمینی که سپرده است به وی مسترد می گردد. در عین حال امکان مطالبه ی خسارت از طریق اقامه ی دعوا با رعایت قوانین عام آیین دادرسی مدنی وجود دارد با این تفاوت که تضمینی برای اجرای حکم مطالبه خسارت وجود ندارد.

45- (ویشترط شهادۀ الشاهد أوّلاً، و تعدیله) و الحلف بعدهما، (ثم الحکم یتم بهما لا بأحدهما فلو رجع الشاهد غرم النصف)، لأنه أحد جزئی سبب فوات المال علی المدعی علیه (و المدعی لو رجع غرم الجمیع)، لإعترافه بلزوم المال له مع کوفه قد قبضه.

45- (]در مواردی که دعوی با شهادت شاهد به همراه سوگند مدعی اثبات می شود[ شرط است که شاهد در ابتدا شهادت دهد و تعدیل شود) و بعد از انجام این دو، مدعی سوگند بخورد (سپس قاضی براساس آن دو حکم صادر کند نه براساس یکی از آنها؛ پس اگر شاهد از شهادت خود رجوع کرد، باید نصفِ ]مال مورد ادعا[ را غرامت بدهد) زیرا شهادت او یکی از دو جزء سبب از بین رفتن مال به ضرر مدعی علیه بوده است (و اگر مدعی از دعوی خود رجوع کند تمامِ ]مال مورد ادعا[ را ] به مدعی علیه[ غرامت می دهد) زیرا او اعتراف کرده که مال، متعلق به مدعی علیه است در حالی که آن را قبض کرده است.

46- (و یقضی علی الغائب عن مجلس القضاء) سواء بَعُدَ أم قرُبَ و إن کان فی البلد و لم یتعذر علیه حضور مجلس الحکم علی الأقوی، لعموم الأدلۀ. و لو کان فی المجلس لم یُقضَ علیه إلا بعد علمه، ثم الغائب علی حجته لو حضر، فإن ادعی بعده قضاءً أو إبراءً أقام به البینۀ، و إلا أحلِفَ المدعی. و محله حقوق الناس لاحقوق الله تعالی، لأن القضاء علی الغائب احتیاط، و حقوق الله تعالی مبنیۀ علی التخفیف لغنائه. ولو اشتمل علی الحقین کالسرقۀ قُضی بالمال دون القطع.

46- (]در دعوای غیابی[ بر مدعی علیه که از مجلس قضاوت غایب است قضاوت می شود) خواه مدعی علیه دور از دادگاه باشد یا نزدیک ولو اینکه در همان شهر باشد و حضور در جلسه محکمه برای او غیر ممکن نباشد بنابر قول قویتر؛ به استناد عمومیت ادله ]یعنی عام بودن روایات[. و اگر مدعی علیه در جلسه محکمه حضور داشته باشد علیه او قضاوت نمی شود مگر بعد از علم او ] به اینکه دعوایی در آن جلسه علیه او مطرح شده است[. سپس غایب ]پس از صدور حکم غیابی[ اگر حضور یافت می تواند دلایل خود را در دادگاه اقامه کند. اگر غایب بعد از صدور حکم غیابی و حضور در دادگاه، ادعای پرداخت دین یا ابراء نماید باید بر اثبات ادعا بینه اقامه کند و گرنه حق دارد مدعیِ ]دعوای اصلی[ را سوگند دهد. محل و مجرای قضاوت غیابی، حقوق الناس است نه حقوق الله تعالی. زیرا حکم به ضرر شخص غایب از باب احتیاط است و حقوق الله تعالی مبنی بر تخفیف است به دلیل بی نیازی خداوند از آن. و اگر ادعا مشتمل بر دو نوع حق باشد مانند سرقت نسبت به مال حکم غیابی صادر می شود نه نسبت به قطع دست.

47- (وتجب الیمین مع البینۀ علی بقاء الحق) إن کانت الدعوی لنفسه. ولو کانت لموکله، أو للمولی علیه فلا یمین علیه، و یُسلّم المال بکفیل إلی أن یحضر المالک، أو یکمل و یحلف مادام المدعی علیه غائباً. (و کذا تجب) الیمین مع البینۀ (فی الشهادۀ علی المیت و الطفل أو المجنون). أما علی المیــت فموضع وفاق، و أما علی الغائب و الطفل و المجنون فلمشارکتهم له فی العلۀ المُؤمی إلیها فی النص، و هو أنه لالسان له للجواب فیستظهر الحاکم بها، إذ یحتمل لو حضر کاملاً أن یجیب بالإیفاء، أو الإبراء فیتوجه الیمین، و هو من باب اتحاد طریق المسألتین، لامن باب القیاس.

47- (] در دعوای غیابی[ همراه با بینه، واجب است مدعی بر بقای حق سوگند یاد کند) البته اگر دعوی برای خود او باشد. و اگر دعوی برای موکل مدعی یا برای مولی علیه مدعی باشد سوگند بر عهده مدعی نمی باشد ]یعنی مدعی سوگند یاد نمی کند[ و مال ]یعنی محکوم به[ به کفیل تسلیم می شود تا هنگامی که مالک ]یعنی موکل[ حضور یابد یا مولی علیه به سن کمال برسد. و مدعی سوگند می خورد مادامی که مدعی علیه غایب باشد (وهمچنین) سوگند همراه با بینه (در شهادت بر مدعی علیه میت یا طفل یا مجنون نیز واجب است). این حکم در مورد مدعی علیه متوفی، محل وفاق علما است. اما ]ثابت بودن حکم فوق[

در مورد مدعی علیه غایب و طفل و مجنون، به دلیل مشارکت افراد یاد شده با مدعی علیهِ متوفی در علتی است که در روایت به آن اشاره شده است و آن علت، نداشتن زبان در جهت پاسخگویی ]به ادعای مدعی[ است. پس قاضی با این سوگند ] برای صدور حکم بر علیه افراد یاد شده[ کمک می گیرد. زیرا احتمال دارد اگر مدعی علیه حاضر شود در حالی که بالغ و عاقل باشد پاسخ دهد که به تعهد مالی خود ]نسبت به مدعی[ وفا کرده یا مدعی او را ابراء کرده، که در اینصورت سوگند متوجه مدعی می شود. این استدلال از باب اتحاد طریق دو مساله است نه از باب قیاس.

✅حقوق مدنی نکته  761

كامل ترين نوع حق عيني حق مالكيت است يعني رابطه شخص (مالك) با يك شي (مملوك)

✅حقوق مدنی نکته  762

حق عيني اصلي: حقي است مستقل و غير وابسته به حق ديگركه به انسان اختيار استعمال و انتفاع از چيزي را به طور كامل يا ناقص مي دهد.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 761

هرگاه دادستان بار دیگر اجازه صحبت بخواهد ، به متهم، شاکی، مدعی خصوصی یا وکلای آنان نیز اجازه صحبت داده می شود.پیش از اعلام ختم رسیدگی، رئیس دادگاه یک بار دیگر به متهم یا وکیل او اجازه صحبت می دهد،آخرین دفاع را از متهم یا وکیل وی اخذ و سپس رسیدگی را ختم می کند.هرگاه متهم یا وکیل وی در آخرین دفاع، مطلبی اظهار کند که در کشف حقیقت موثر باشد،دادگاه مکلف به رسیدگی است.

✅آیین دادرسی کیفری 762

محاکمات دادگاه کیفری یک ، ضبط صوتی و در صورت تشخیص دادگاه،ضبط تصویری نیز می شود.انتشار آنها ممنوع و استفاده از آنها نیز منوط به اجازه دادگاه است.

✅ حقوق جزا نکته 761

هرگاه کسی دیگری را به روی شخص ثالثی پرت کند و شخص ثالث یا شخص پرت شده بمیرد یا مصدوم گردد در صورتی که مشمول تعریف جنایت عمدی نگردد،جنایت شبه عمدی است.

✅ حقوق جزا نکته 762

هرگاه راننده ای که با داشتن مهارت و سرعت مجاز و مطمئن و رعایت سایر مقررات در حال حرکت است در حالی که قادر به کنترل وسیله نباشد و به کسی که حضورش در آن محل مجاز نیست، بدون تقصیر برخورد نماید ضمان منتفی و در غیر این صورت راننده ضامن است.

✅اصول فقه نکته 486

در تعارض امارات قضایی با استصحاب، قضیه دو حالت دارد:

الف) یکی قراین و شواهد و اوضاع و احوالی که باعث حصول علم و اطمینان برای قاضی می شود: این قراین از جهت شرعی حجیت دارد و قاضی می تواند طبق آن حکم کند و در صورت تعارض این گونه امارات با استصحاب، قطعاً اماره قضایی مقدم بر آن خواهد بود. زیرا با حصول علم، دیگر شکی برای قاضی باقی نمی ماند و موضوع استصحاب منتفی می شود.(همان، ص208 به نقل از: امامی، حقوق مدنی، ج6، ص262).

ب) قراینی که تنها مفید ظن و گمان برای قاضی باشد: ظاهر حال و اماره قضایی ظنی، معتبر و قابل استناد است و طبعاً در صورت تعارض با استصحاب، بر آن مقدم خواهد شد(همان، ص 208 به نقل از: جعفری لنگرودی، دانشنامه حقوقی، ج2، ص 342 و کاتوزیان، فلسفه حقوق، ج 3، صص295 و 296).

✅حقوق تجارت نکته 761

اکثریت مدیران شرکت سهامی الف به عنوان مدیران شرکت سهامی ب انتخاب شدند. در این صورت معاملات بین دو شرکت منوط به تنفیذ مجامع عمومی سهامداران آن دو شرکت است.

✅حقوق تجارت نکته 762

مدیر عامل شرکت سهامی الف از سمت خود استعفا نمود. از نظر قانون تجارت مسئول اعلام استعفای مزبور به مرجع ثبت شرکت ها ⇜ تکلیفی به اعلام مزبور وجود ندارد.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 761

طرق عادی شکایت از آراء هم اثر تعلیقی دارد هم اثر انتقالی.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 762

واخواهی، اعاده دادرسی و اعتراض شخص ثالث در زمره طرق شکایت عدولی هستند زیرا در این موارد رسیدگی به شکایت اصولاً توسط مرجع صادر کننده ی رای صورت می گیرد که ممکن است به عدول از رای قبلی منتهی شود.

کلیات  کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

48- و فیه نظر، للفرق مع فقد النص، و هو أن المیت لالسان له مطلقاً فی الدنیا بخلاف المتنازع، فیمکن مراجعته إذا حضر أو کمل و ترتیب حکم علی جوابه، بخلاف المیت فکان أقوی فی إیجاب الیمین، فلا یتحد الطریق.

48- در استدلال فوق اشکال و نظر وجود دارد زیرا بین دو مساله تفاوت وجود دارد علاوه بر این، جز در مورد میت، نصی وجود ندارد. تفاوت دو مساله در این است که میت، زبانِ ]دفاع[ مطلقاً در دنیا ندارد برخلاف افراد مورد بحث ] کودک، دیوانه و غایب[. لذا ممکن است مدعی علیه غایب مراجعه کرده و حاضر شود یا کودک و دیوانه کامل ]یعنی بالغ و عاقل[ شود و قاضی متناسب با جواب ایشان ترتیب حکم دهد، برخلاف مدعی علیه متوفی؛ لذا واجب دانستن سوگند بر مدعی ]در جایی که علیه میت اقامه دعوی کرده[ قویتر از موارد دیگر ]یعنی طرح دعوی علیه کودک و دیوانه و غایب[ است. در نتیجه دو مساله اتحاد طریق ندارند.

49- (القول فی التعارض) أی تعارض الدعوی فی الأموال: (لو تداعیا ما فی أیدیهما) فادعی کل ]واحد[ منهما المجموع ولا بینۀ (حلفا) کل منهما علی نفی استحقاق الآخر (و اقتسماه) بالسویۀ. و کذا لو نکلا عن الیمین. ولو حلف أحدهما و نکل الآخر فهو للحالف، فإن کانت یمینه بعد نکول صاحبه حلف یمیناً واحدۀ تجمع النفی و الإثبات و إلا افتقر إلی یمین أخری للإثبات.

49- سخن درباره تعارض دعاوی در اموال

(اگر دو نفر نسبت به آن مالی که در دستان آن دو است ادعای مالکیت نمایند) و هریک از آن دو ادعای مالکیت مجموع مال نماید و بینه ای نداشته باشند هریک از آنها بر نفی استحقاق طرف مقابل (قسم       می خورند و مال را) بصورت مساوی (تقسیم می نمایند). و اگر هر دو از قســم خوردن نکول کنند حکم همین است. و اگر یکی از آن دو قسم خورد و دیگری نکول کرد مال برای حالف است. در این صورت اگر سوگند حالف بعد از نکول طرف مقابل او باشد، حالف یک قسم که جامع سوگند نفی و اثبات باشد یاد می‏کند و در غیر این صورت ]اگر ابتدا حالف سوگند بر نفی استحقاق طرف مقابلش یاد کرد ولی سپس طرف مقابل از قسم خوردن امتناع کرد[ نیاز است که حالف، سوگند دیگری برای اثبات ادعای خود یاد کند.

50- (وکذا) یقتسمانه (إن أقاما بینۀ و یقضی لکل منهما بما فی ید صاحبه)، بناء علی ترجیح بینۀ الخارج. ولا فرق هنا بین تساوی البینتین عدداً و عدالۀً و اختلافهما.

50- (وهمچنین) آن دو نفر مال را بین خود تقسیم می کنند (اگر هردو اقامه بینه نمایند. و]در این حالت[ برای هریک از آن دو نسبت به آنچه که در ید طرف مقابلش است حکم می شود) البته بنابر این که بینه خارج ]یعنی بینه غیر متصرف که همان مدعی است[ را بر بینه داخل ]یعنی بینه متصرف که همان منکر است[ ترجیح دهیم. در اینجا تفاوتی نمی کند که بینه دو طرف از نظر تعداد و عدالت مساوی یا مختلف باشند.

✅حقوق مدنی نکته  763

حق عيني تبعي: حقي است كه به موجب آن عين معيني وثيقه طلب صاحب حق قرار مي گيرد و به او حق مي دهد كه در صورت خودداري مديون از پرداخت دين طلب خود را از آن محل استيفا كند.

✅حقوق مدنی نکته  764

مقايسه حق عيني اصلي و حق عيني تبعي:

– در حق عيني اصلي، صاحب حق به طور كامل يا ناقص از منافع مال استفاده مي كند.

–  در حق عيني تبعي، منافع وثيقه به مديون تعلق دارد و مرتهن فقط مي تواند در صورت خودداري مديون از پرداخت دين، ‌از آن استفاده كند.

–  در حق عيني اصلي، حق اصالت دارد و تابع هيچ ديني نيست.

–  در حق عيني تبعي، حق مستقل نبوده و در صورت پرداخت دين از بين مي رود.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 763

در مواردی که به جرایم موضوع صلاحیت دادگاه کیفری یک در خارج از حوزه قضایی محل وقوع جرم رسیدگی می شود،تمام وظایف و اختیارات دادسرا،ازجمله شرکت در جلسه محاکمه و دفاع از کیفرخواست برعهده دادسرای محل وقوع جرم است.

✅آیین دادرسی کیفری 764

در مواردی که دادگاه کیفری حسب مقررات قانونی صلاحیت رسیدگی به جرایم موضوع صلاحیت دادگاه اطفال و نوجوانان را دارد رعایت مقررات مربوط به رسیدگی به جرایم اطفال و نوجوانان الزامی است.

✅ حقوق جزا نکته 763

هرگاه هنگام رانندگی به سبب حودثی مانند واژگون شدن خودرو و یا برخورد آن با موانع،سرنشینان خودرو مصدوم یا تلف شوند در صورتی که سبب حادثه،علل قهری همچون زلزله و سیل نبوده و مستند به راننده باشد،راننده ضامن دیه است.چنانچه وقوع حادثه مستند به شخص حقوقی یا حقیقی دیگری باشد آن شخص ضامن است.

✅ حقوق جزا نکته 764

تسبیب در جنایت آن است که کسی سبب تلف شدن یا مصدومیت دیگری را فراهم کند و خود مستقیماً مرتکب جنایت نشود به طوری که در صورت فقدان رفتار او جنایت حاصل نمی شود مانند آنکه چاهی بکند و کسی در آن بیفتد و آسیب ببیند.

✅اصول فقه نکته 487

تعریف تعارض: حالت تنافی و ناسازگاری(اعم از تنافی ذاتی به صورت تناقض یا تضاد و یا تنافی عارضی) بین مدلول دو یا چند دلیل (دلیل به معنی عام که شامل دلیل قطعی، دلیل ظنی و اصول عملیه می شود) در مرحله جعل و قانونگذاری و تشریع (وضع و انشاء).

✅حقوق تجارت نکته 763

سرمایه شرکت سهامی 10000000 ریال است. در زمان تأسیس، مؤسسان 20 درصد آن را تعهد کرده و 40 درصد آن را پرداخت کرده اند. تمامی پذیره نویسان 3200000 ریال را باید پرداخت نمایند(به استناد ماد6 لایحه اصلاحی قانون تجارت).

✅حقوق تجارت نکته 764

نتایج حاصله از 500 رأی اخذ شده برای انتخاب سه عضو اصلی هیئت مدیره شرکت سهامی عبارت است از: الف: 250 رأی، ب: 100رأی، ج: 100 رأی، د: 25 رأی، ه: 25 رأی به این ترتیب الف و ب و ج حائز اکثریت نسبی بوده و عضو اصلی هیئت مدیره اند.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 763

تجدیدنظر یک طریق شکایت اصلاحی محسوب می شود زیرا دادگاه تجدیدنظر به عنوان مرجع عالی به اعتراض رسیدگی کرده و عندالاقتضا، با نقض رای و صدور رای مقتضی اشتباه مرجع تالی را اصلاح می کند.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 764

فرجام خواهی نه طریق شکایت عدولی است نه اصلاحی زیرا دیوان عالی کشور به عنوان یک مرجع عالی به تقاضای فرجام رسیدگی کرده و حداکثر ممکن است رای را نقض کند اما خود رای صادر نمی کند.

🔴 کلیات کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

51- (ولو خرجا) فذو الید مَن صَدَّقَهُ من هی بیده مع الیمین و علی المصدَّق الیمین للآخر، فإن امتنع حلف الآخر و أغرم له لحیلولته بینه و بینها بإقراره الأول. ولو صدقهما فهی لهما بعد حلفهما أو نکولهما،و لهما إحلافه إن ادعیا علمه. ولو أنکرهما قدم قوله بیمینه. ولو کان لأحدهما بینۀ فی جمیع هذه الصــور (فهی لذی البینۀ) مع یمینه، (ولو أقاماها رُجَّح الأعدل) شهوداً، فإن تساووا فی العدالۀ (فالأکثر) شهوداً، فإن تساووا فیهما (فالقرعۀ)؛ فمن خرج إسمه حلف و أعطی الجمیع، فإن نکل أحلف الآخر و أخذ، فإن امتنعا قسَّمت نصفین، و کذا یجب الیمین علی من رُجَّحت بینته.

51- (اگر مال از تصرف هردو خارج باشد) صاحب ید کسی خواهد بود که شخص دیگری که مال در دست او است ادعای او را تصدیق کند و هم او سوگند می خورد و هم شخصی که مال در دست او است برای مدعی دیگر سوگند می خورد. درصورتی که آن شخص از قسم خوردن امتناع کند طرف دیگر دعوی سوگند یاد می کند و ]متصرف[ به وی غرامت می پردازد. زیرا متصرف با اقرر اول، بین مدعی دیگر و مالش مانع ایجاد کرده است و اگر متصرف هر دو را تصدیق کند بعد از ادای سوگند توسط ایشان یا نکول هر دو، مال به هردو تعلق می گیرد. اگر طرفین دعوی، ادعای علم متصرف ]به اینکه او می داند ذوالید چه کسی است[ بنمایند هر دو طرف این حق را دارند که متصرف را قسم بدهند. اگر متصرف ادعای آن دو را انکار نماید قولش با سوگند مقدم می شود. اگر در تمام این صور، برای یکی از آنها بینه باشد  (پس مال برای صاحب بینه) است که قسم نیز باید یاد کند (و اگر هردو طرف بینــه اقامه کننــد) شهود (عادلتر ترجیح داده می شوند) و پس از آن اگر شهود در عدالت مساوی بودند شهود آن طرف که (بیشتر باشند) ترجیح داده می شود. حال اگر در این دو مورد ]عدالت و تعداد[ مساوی بودند (نوبت به قرعه می رسد) پس کسی که اسمش از قرعه خارج شود قسم می خورد و تمام مال به او اعطا می شود. اگر او از اتیان سوگند نکول کرد طرف دیگر سوگند می خورد و مال را اخذ می کند. اگر هر دو از قسم خوردن امتناع کنند مال به دو نصف تقسیم می شود. و همچنین برکسی که بینه اش ترجیح می یابد واجب است که سوگند یاد کند.

52- (ولو تَشَبَّثَ أحدهما) أی تعلق بها بأن کان ذا ید علیها (فالیمین علیه) إن لم یکن للآخر بینۀ، سواء کان للمتشبث بینۀ أم لا، (ولا یکفی بینته عنها) أی عن الیمین، لأنه منکر فیدخل فی عموم الیمین علی من أنکر و إن کان له بینۀ. فلو نکل عنها حلف الآخر و أخذ، فإن نکل أقرت فی ید المتشبث.

52- (اگر یکی از آن دو متصرف باشد) یعنی تصرفش به مال تعلق بگیرد به این نحو که ذوالید بر مال باشد در صورتی که برای طرف دیگر بینه نباشد (او ]یعنی متصرف[ باید قسم بخورد) خواه برای متصرف بینه باشد یا نه (و بینه متصرف از آن) یعنی از ادای سوگند (کفایت نمی کند) زیرا او منکر است پس در عموم دلیل «الیمین علی من انکر» داخل می شود اگرچه برای او بینه وجود داشته باشد. اگر از ادای سوگند نکول کرد طرف دیگر قسم می خورد و مال را اخذ می کند. اگر وی نیز قسم نخورد، مال در دست متصرف قرار خواهد گرفت.

✅حقوق مدنی نکته  765

حق عيني را با عقد عيني اشتباه نكنيد:

عقد عيني، عقدي است كه قبض در آن شرط صحت است. و شامل 5 عقد زير مي باشد:

عقد موجد حق انتفاع (م 47 ق.م.) ، عقد وقف (م 59 ق.م.) ، عقد بيع صرف (م 364 ق.م.) ، عقد رهن (م 772 ق.م.) ، عقد هبه (م 798 ق.م.)

✅حقوق مدنی نکته  766

حق ديني: به رابطه بين دو شخص گفته مي شود و حقي است به نفع يك شخص بر ذمه شخص ديگر. مانند طلبي كه ممكن است كسي بر ديگري داشته باشد.

✅دادگاه یکفری یک با رعایت صلاحیت ذاتی،پس از شروع به رسیدگی نمی تواند قرار عدم صلاحیت صادر کند و به هر حال باید رأی مقتضی را صادر کند.

✅آیین دادرسی کیفری 766

اعضای دادگاه پس از ختم رسیدگی با استعانت از خداوند متعال،تکیه بر شرف و وجدان و با توجه به محتویات پرونده مشاوره می نمایند و در همان جلسه و در صورت عدم امکان،در اولین فرصت و حداکثر ظرف مدت یک هفته مبادرت به صدور رأی  می کنند.در صورتی که بین اعضای دادگاه اتفاق نظر حاصل نشود رأی اکثریت معتبر است.

✅ حقوق جزا نکته 765

هرگاه شخصی در معابر و اماکن عمومی یا ملک دیگری بدون اذن مالک،گودالی حفر کند یا چیز لغزنده ای در آن قرار دهد و یا هر عملی انجام دهد  که سبب آسیب دیگری گردد،ضامن دیه است مگر اینکه فرد آسیب دیده با علم به آن و امکان اجتناب،عمداأ با آن برخورد نماید.

✅ حقوق جزا نکته 766

هرگاه شخصی در ملک خویش یا مکانی که در تصرف و اختیار اوست،گودالی حفر کند یا چیز لغزنده ای در آن قرار دهد و یا هر عملی انجام دهد سبب آسیب دیگری گردد،ضامن نیست مگر اینکه شخصی را که آگاه به آن نیست به آنجا بخواند و به استناد آن،جنایتی به وی وارد گردد.

✅اصول فقه نکته 488

شرایط تحقق تعارض: 1- تعدد ادله متعارض 2- دارا بودن شرایط حجیت(تعارض فقط میان دو یا چند دلیل معتبر رخ می دهد و دلیلی که فاقد اعتبار است نمی تواند در مقابل دلیلی که اعتبار آن به اثبات رسیده است عرض اندام کند؛ چنان که قیاس که به نظر شیعه، فاقد اعتبار است نمی تواند در برابر امارت معتبر یا اصول عملیه ایستادگی نماید یا یک ماده قانونی منسوخ نمی تواند با یک ماده نسخ نشده تعارض داشته باشد) 3- قطعی نبودن هیچ یک از دو دلیل(دو دلیل متعارض نمی توانند هر دو قطعی باشند زیرا قطع پیدا کردن به دو امر متنافی، محال است. همچنین اگر یکی از دو دلیل، قطعی و یقینی باشدنباید از تعارض سخن گفت و دلیل قطعی بر دلیل غیرقطعی(کاذب) نمی تواند تعارض کند) 4- وجود تنافی در مدلول دو دلیل(همان، ص137 تا 139).

✅حقوق تجارت نکته 765

در اساسنامه شرکت با مسئولیت محدود انتخاب مدیران از سوی مجمع عمومی به اتفاق آرای شرکا منوط شده است. به دلیل عدم تحقق اجماع، شرکای دارنده نصف سرمایه که فاقد اکثریت عددی هستند مبادرت به انتخاب مدیر می نمایند. دادگاه تقاضای ابطال این تصمیم را به دلیل مغایرت با شرط مندرج در اساسنامه می پذیرد.

✅حقوق تجارت نکته 766

مجمع عمومی عادی شرکت سهامی برای دومین بار دعوت شده و در نتیجه صاحبان 20 سهم دارای حق رأی در مجمع حاضر شده و می خواهند درباره عزل یکی از مدیران تصمیم بگیرند، در این صورت مجمع مزبور رسمیت داشته و 11 رأی مثبت کافی است.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 765

اثر تعلیقی یعنی مادام که رای قابل واخواهی یا قابل تجدیدنظر باشد، یا تا زمانی که نتیجه ی واخواهی و تجدیدنظر مشخص نشده اجرای آن ممکن نیست.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 766

اثر انتقالی بدین معناست که موضوع مورد اختلاف بین طرفین دوباره از همه ی جهات با لحاظ اعتراضات مجکوم علیه مورد رسیدگی واقع می شود و دادگاه  می تواند هرگونه اقدام یا تحقیق لازم به عمل آورد.

🔴 کلیات کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

53- (ولو أقاما) أی المتشبث و الخارج (بینۀ ففی الحکم لأیهما خلاف). فقیل: تقدم بینۀ الداخل مطلقاً  لما رُویَ أنّ علیاً علیه السلام قضی بذلک، و لتعارض البینتین فیرجع إلی تقدیم ذی الید، و قیل: الخـــارج  مطلقاً، عملاً بظاهر الخبر المستفیض، من أن القول قول ذی الید، و البینۀ بینۀ المدعی الشامل لموضع النزاع، و قیل: تقدم بینۀ الخارج إن شهدتا بالملک المطلق، أو المسبب، أو بینته خاصۀ بالسبب، و او انفردت به بینۀ الداخل قدم، و قیل مع تسببهما تقدم بینۀ الداخل ایضاً.

53- (و اگر هردو) یعنی متصرف و خارج ]منظور از خارج، فردی است که مال از تصرف او خارج است[ (بینه اقامه کنند در اینکه به نفع کدامیک حکم شود بین فقها اختلاف نظر است) پس برخی گفته اند: بینه داخل ]یعنی بینه متصرف[ مطلقاً مقدم می شود  به دلیل اینکه روایت شده که حضرت علی(ع) چنین حکم کرده اند و بخاطر اینکه هر دو بینه با یکدیگر معارض بوده ]و بعد از تعارض، هردو از اعتبار ساقط    است و[ در نتیجه به قول ذوالید ]که بلامعارض است[ رجوع می شود. برخی دیگر گفته اند: بینه خـارج ] یعنی بینه غیر متصرف[ مطلقاً مقدم می شود به دلیل عمل به ظاهر خبر مستفیض از ]این لحاظ که این خبر اشعار دارد[ که قول، قول ذوالید است و بینه، بینه مدعی است که این روایت مورد بحث را نیز شامل می‏شود. برخی دیگر گفته اند: اگر هر دو بینه به ملکیت مطلق ]یعنی شهادت به ملکیت فرد بدون ذکر سبب مالکیت[ یا ملکیت مسبَّب ]یعنی شهادت به ملکیت فرد همراه با ذکر سبب مالکیت[ یا فقط به بیان سببِ ]مالکیت[ گواهی دهند بینه خارج مقدم می شود و اگر صرفاً بینه داخل به ذکر سبب، شهادت دهد بینه داخل مقدم می شود. برخی دیگر گفته اند: زمانی که هر دو بینه به سببِ ]مالکیت[ شهادت دهند باز هم بینه داخل مقدم می شود.

54- (ولو تشبثا و ادعی أحدهما الجمیع و الآخر النصف) مشاعاً (ولا بینۀ اقتسماها) نصفین (بعد یمین مدعی النصف) للآخر، من دون العکس، لمصادقته إیاه علی استحقاق النصف الآخر، ولو کان النصف المتنازع معیناً اقتسماه بالسویۀ بعد التحالف، فیثبت لمدعیه الربع. و الفرق أنّ کل جزء من العین علی تقدیر الإشاعۀ یدعی کل منهما تعلق حقه به و لا ترجیح، بخلاف المعین، إذ لا نزاع فی غیره و لم یذکروا فی هذا الحکم خلافاً، و إلا فلا یخلو من نظر.

54- (اگر هردو طرف دعوی بر مال متصرف باشند و یکی از آن دو، ادعای مالکیت تمام مال و طرف دیگر ادعای نصفِ) مشاع آن را (بکند و هیچیک بینه نداشته باشند مال را) به دو نصف (تقسیم می کنند بعد از اینکه مدعی نصف مال) برای طرف مقابل (قسم خورد). و مدعی تمام مال نباید قسم بخورد به دلیل اینکه مدعی نصف مال، او را بر استحقاقِ نصفِ دیگر مال تصدیق می کند. و ]اما[ اگر نصف مورد اختلاف، معین باشد ]نه مشاع[، بعد از تحالف ]یعنی بعد از اینکه هریک بر نفی ادعای طرف مقابل قسم بخورد[ آن نصف را به نحو مساوی تقسیم می کنند، لذا برای مدعی نصف، یک چهارم مال ثابت می شود. و تفاوت ]بین صورت نزاع در نصف مشاع با اختلاف در نصف معین در این است[ که هر جزیی از عین در فرض اشاعه، مورد ادعای مالکیت هریک از آن دو می باشد ] به این بیان که[ حقشان به آن جزء تعلق گرفته است و هیچ ترجیحی نیز در بین نیست. برخلاف نزاع در نصف معین ] که اینچنین نیست[ زیرا در غیر آن نصف معین، نزاعی وجود ندارد و فقها در این حکم، اختلافی را ذکر نکرده اند و گرنه این حکم خالی از اشکال نیست.

✅حقوق مدنی نکته  767

مقايسه حق عيني و حق ديني:

–  حق عيني داراي دو عنصر است: 1- موضوع حق  2- مالك

–  حق ديني داراي سه عنصر است:

1-   طلبكار يا صاحب حق (بستانكار = دائن = متعهد له)

2-  مديون كه ملزم به اجراي تعهد است (بدهكار = متعهد)

3-   موضوع حق يا تعهد كه به اعتبار دائن، طلب و به اعتبار مديون، دين نام دارد.

✅حقوق مدنی نکته  768

موضوع حق عيني، شي مادي است كه بايد در خارج معين باشد.

موضوع حق ديني، اختصاص به اشيا نداشته و ممكن است ناظر به انجام دادن يا خودداري از آن باشد.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 767

انشاء رأی به عهده رئیس دادگاه است، مگر آنکه وی جزء اکثریت نباشد که در این صورت،عضوی که جزء اکثریت است و سابقه قضایی بیشتر دارد،رأی را انشا می کند.در صورت صدور رأی در همان جلسه،بلافاصله جلسه علنی دادگاه با حضور متهم یا وکیل او و دادستان یا نماینده او و شاکی تشکیل و رأی توسط منشی دادگاه با صدای رسا قرائت و مفاد آن توسط رییس دادگاه به متهم تفهیم می شود.هرگاه رأی بر برائت یا تعلیق اجرای مجازات باشد،متهم به دستور دادگاه فوری آزاد می شود.

✅آیین دادرسی کیفری 768

پس از ختم رسیدگی ، چنانچه نظر به صدور رأی در همان جلسه باشد،اعضای دادگاه تا صدور رأی و اعلام آن در جلسه علنی نباید متفرق شوند.این حکم در مورد اعضای هیات منصفه نیز جاری است.

✅ حقوق جزا نکته 767

هرگاه شخصی آسیب دیده بدون اذن مالک یا با اذنی که قبل از انجام اعمال مذکور از مالک گرفته، وارد شود و صاحب ملک از ورود او اطلاع نداشته باشد،مالک ضامن نیست مگر اینکه صدمه یا تلف به علت اغواء،سهل انگاری در اطلاع دادن و مانند آن مستند به مالک باشد.

✅ حقوق جزا نکته 768

هرگاه کسی در ملک دیگری و بدون اذن او،مرتکب یکی از کارهای مذکور در نکته قبل گردد و شخص ثالثی که بدون اذن وارد آن ملک شده است،آسیب ببیند،مرتکب عهده دار دیه است مگر اینکه بروز حادثه و صدمه مستند به خود مصدوم باشد که در این صورت مرتکب ضامن نیست مانند اینکه مرتکب علامتی هشدار دهنده بگذارد یا درب محل را قفل کند لکن مصدوم بدون توجه به علائم یا با شکستن درب وارد شود.

✅اصول فقه نکته 489

اقسام تعارض:

  1. تعارض ظاهری: هر گاه دو دلیل ظاهراً با هم تناقض داشته باشند ولی این تعارض با اندک تأملی قابل رفع باشد، در واقع دلایل متعارض قابل جمعند وسازگاری بین ادله برقرار می شود. منظور از تعارض ظاهری آن است که شارع و قانونگذار بتواند مدلول هر دو دلیل را بخواهد.

  2. تعارض واقعی: هرگاه دو یا چند دلیل متعادل در برابر یکدیگر قرار گیرند بطوری که عرفاً نتوان آنها را جمع کرد و یکی ناسخ دیگری نباشد و تعارض قابل برطرف شدن نیست؛ بنابراین این تعارض استقرار یافته و برای حل آن نیاز به راهکارهای ویژه است. منظور از تعارض واقعی آن است که شارع و قانونگذار نتواند مدلول هر دو دلیل را بخواهد.

✅حقوق تجارت نکته 767

سرمایه یک شرکت سهامی عام 5000 ریال است. در زمان تأسیس، مؤسسین 30 درصد آن را تعهد کرده و 50 درصد آن را پرداخته اند. پذیره نویسان باید 3500 ریال از این سرمایه را به هنگام تأسیس بپردازند.

✅حقوق تجارت نکته 768

با امضای دفتر سهام شرکت در نیمه سال مالی، سهم الف به ب منتقل می شود. در این صورت شرکت باید در پایان سال مالی سود سهام را به ب بپردازد.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 767

 تمامی روش های شکایت از آرای محاکم مقید به مهلت (بیست روز برای اشخاص مقیم ایران و دو ماه برای اشخاص مقیم خارج) می باشند مگر اعتراض ثالث که مهلت ندارد.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 768

اعمال کلیه طرق شکایت از آراء مستلزم تقدیم دادخواست است.

🔴 کلیات کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

55- (ولو أقاما بینۀ فهی للخارج علی القول بترجیح بینته، و هو مدعی الکل)، لأن فی ید مدعی النصف النصف، فمدعی الکل خارج عنه. (و علی) القول (الآخر) یقسم (بینهما) نصفین کما لو لم یکن بینۀ، لما ذکرناه من استقلال ید مدعی النصف علیه فإذا رجحت بینته به أخذه، و لو أقام أحدهما خاصۀ بینۀ حکم بها.

56- (ولو کانت فی ید ثالث و صدق أحدهما صار صاحب الید) فیترتب علیه ما فصّل، (وللآخر إحلافهما) ولو أقاما بینۀ فللمستوعب النصف، و تعارضت البینتان فی الآخر، فیحکم للأعدل فالأکثر فالقرعۀ و یقضی لمن خرج بیمینه، فإن إمتنع حلف الآخر، فإن نکلا قسم بینهما، فللمستوعب ثلاثۀ أرباع و للآخر الربع.

55- (]اگر هردو طرف دعوی، متصرف باشند ویکی ادعای کل و دیگری ادعای نصف مال را نماید[ و هردو اقامه بینه نمایند پس آن مال برای غیر ذوالید است بنابر ترجیح بینه خارج ] که همان غیر ذوالید است[. غیر ذوالید همان مدعی کل مال است) زیرا در ید مدعی نصف،  نصف مال است و مدعی کل مال، خارج از این نصف است. (و بنابر) قول (دیگر، مال بین آن دو) به دو نصف تقسیم می شود، همانطور که اگر بینه در کار نبود حکم چنین بود. به این دلیل که ما قبلاً بیان کردیم که ید مدعی نصف، بر نصف مال، مستقل است لذا اگر شهود او ترجیح داده شوند نصف به او تعلق می گیرد و اگر تنها یکی از آن دو بینه اقامه کند به استناد آن بینه حکم می شود.

56- (ولو کانت فی ید ثالث و صدق أحدهما صار صاحب الید) فیترتب علیه ما فصّل، (وللآخر إحلافهما) ولو أقاما بینۀ فللمستوعب النصف، و تعارضت البینتان فی الآخر، فیحکم للأعدل فالأکثر فالقرعۀ و یقضی لمن خرج بیمینه، فإن إمتنع حلف الآخر، فإن نکلا قسم بینهما، فللمستوعب ثلاثۀ أرباع و للآخر الربع.

56- (و اگر مال در دست شخص ثالثی باشد و او یکی از دو طرف دعوی را تصدیق کند آن طرف، ذوالید می شود) پس احکامی که به تفصیل ذکر گردید بر او مترتب می شود (و طرف دیگر می تواند آن دو ]یعنی شخص ثالث و ذوالید[ را سوگند دهد) و اگر هر دو بینه کنند برای مدعی تمام مال، نصف آن مال ثابت می شود و در نصف دیگر دو بینه با هم تعارض می کنند، پس ]برای حل تعارض[ حکم به نفع کسی می شود که شهود عادلتری دارد و پس از آن، شخصی که شهود بیشتری دارد و پس از آن نوبت به قرعه می رسد و به نفع کسی حکم می شود که نام او از قرعه خارج شود و سوگند نیز یاد کند. پس اگر او از ادای سوگند امتناع کند طرف دیگر قسم می خورد و اگر هردو از ادای سوگند نکول کنند مال ]مورد نزاع یعنی همان نصف[، بین آن دو تقسیم می شود. در نتیجه به مدعی کل مال، سه چهارم مال و به مدعی نصف مال، یک چهارم آن اختصاص می یابد.

✅حقوق مدنی نکته  769

وقتي موضوع حق ديني، شي است اين شي مي تواند:

–  عين معين باشد، مانند تعهد بر تسليم خانه معين

–  كلي باشد، مانند فروش يك بليط راه آهن

✅حقوق مدنی نکته  770

اسباب ايجاد حق عيني، محدود به موارد خاص است و شمار آن را قانون معين مي كند زيرا احترام به آن از عموم خواسته شده.

اما حق ديني، رابطه خاص بين دو طرف است و تابع حكومت اراده مي باشد كه يكي از منابع مهم آن قرارداد بوده و طبق اصل آزادي قراردادها دو طرف عقد مي توانند تعهد هاي ناشي از آن را به نحو دلخواه معين كنند.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 769

هرگاه کسی در معابر یا اماکن عمومی با رعایت مقررات قانونی و نکات ایمنی عملی به مصلحت عابران انجام دهد و اتفاقاً موجب وقوع جنایت یا خسارت گردد،ضامن نیست.

✅آیین دادرسی کیفری 770

کسی که در ملک خود یا در مکان یا راهی که توقف در آنجا مجاز است توقف کند یا وسیله نقلیه خود یا هر شی مجاز دیگری را در آنجا قرار دهد و شخصی با آنها برخورد کند و مصدوم گردد یا فوت کند ضامن نیست و چنانچه خسارتی بر او یا مالش وارد شود،برخورد کننده ضامن است.

✅ حقوق جزا نکته 769

هرگاه شخصی در محلهایی که توقف در آنها مجاز نیست،توقف نماید یا شی و یا حیوانی را در این قبیل محلها مستقر سازد یا چیز لغزنده ای در آن قرار دهد و دیگری بدون توجه به آنها در اثر برخورد یا لغزش مصدوم شود یا فوت کند یا خسارت مالی ببیند،شخص متوقف یا کسی که آن شی یا حیوان را مستقر نموده یا راه را لغزنده کرده است،ضامن دیه و سایر خسارات می باشد مگر آنکه عابر با وسعت راه و محل عمداً با آن برخورد کند که در این صورت نه فقط خسارت به او تعلق نمی گیرد بلکه عهده دار خسارت وارده نیز می شود.

✅ حقوق جزا نکته 770

هرگاه شخصی را که شبانه و به طور مشکوکی از محل اقامتش فراخوانده و بیرون برده اند،مفقود شود،دعوت کننده،ضامن دیه اوست مگر اینکه ثابت کند که دعوت شده زنده است یا اگر فوت کرده به مرگ عادی یا علل قهری بوده که ارتباطی به او نداشته است یا اگر کشته شده دیگری او را به قتل رسانده است.این حکم در مورد کسی که با حیله یا تهدید یا هر طریق دیگری،کسی را برباید و آن شخص مفقود گردد نیز جاری است.

✅اصول فقه نکته 490

شیوه حل تعارض: هر گاه دو دلیل ظاهراً با هم تناقض داشته باشند، باید دید آیا می توان از راه جمع عرفی ادله از طریق تخصیص یا تقیید یا ورود یا حکومت، تعارض آنها را برطرف کرد یا خیر؟ در صورت امکان باید به یکی از راه های مذکور تعارض را رفع کرد و هر دو دلیل را بکار بست؛ چرا که گفته اند «الجمع مهما امکن اولی من الطرح» سرانجام اگر تعارض از این راهها رفع نشود آنگاه می توان گفت واقعا تعارض در میان دو دلیل، مسلم است که نتیجه این تعارض واقعی بین ادله، عقلاً تساقط است «الدلیلان اذا تعارضا تساقطا» و شرعاً در حالت تعارض واقعی روایات با هم، تخییر می باشد.

✅حقوق تجارت نکته 769

25 درصد سهام یک شرکت سهامی از آنِ الف است. چنانچه سرمایه شرکت از طریق افزایش مبلغ اسمی سهام به دو برابر افزایش یابد. نسبت سهم الف از کل سهام 25 درصد خواهد بود.

✅حقوق تجارت نکته 770

هیئت مدیره با انتقال سهم الف به ب موافقت می کند اما طرفین، دفتر ثبت سهام شرکت را امضاء نمی کنند. در این صورت حق حضور در مجامع عمومی متعلق به الف است.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 769

اگر حکم دادگاه با داشتن همه ی شرایط گفته شده غیابی محسوب گرد، محکوم علیه می تواند نسبت به این حکم نزد دادگاه صادر کننده ی حکم غیابی اعتراض نماید. اعتراض محکوم علیه به حکم غیابی را واخواهی مینامند.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 770

محکوم علیه رای غیابی در صورت اثبات وجود عذر موجه، می تواند خارج مهلت تقاضای واخواهی نماید اعم از اینکه دادنامه ابلاغ واقعی شده باشد یا ابلاغ قانونی، یا بنا به ادعای عدم اطلاع از مفاد رای تنها در صورت ابلاغ قانونی حکم خارج مهلت مقرر قانونی تقاضای واخواهی نماید.

🔴 کلیات کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

57- و کل موضع حکمنا بتکافؤ البینات أو ترجیحها بأحد الأسباب إنما هو مع إطلاقها أو إتحاد التاریخ  (ولو کان تاریخ إحدی البینتین أقدم قدمت) لثبوت الملک بها سابقاً فیستصحب. هذا إذا شهدتا بالملک المطلق، أو المسبب، أو بالتفریق. أما لو شهدت إحداهما بالید و الأخری بالملک، فإن کان المُتَقَدَّمُ هو الید رجح الملک لقوته و تحققه الآن، و إن انعکس ففی ترجیح أیهما قولان للشیخ.

57- هر موردی که ما به برابری بینه ها یا ترجیح بینه یک طرف با توجه به یکی از اسباب ]یعنی مرجحات[ حکم کردیم تنها در صورتی بود که بینه ها مطلق باشند یا تاریخ بینه ها یکسان باشد. (ولی اگر تاریخ یکی از دو بینه، مقدم باشد، آن بینه بر بینه دیگر تقدم می یابد) به دلیل اینکه مالکیت، براساس آن بینه سابقاً ثابت شده و استصحاب می شود. این حکم در صورتی است که هر دو بینه به ملکیت مطلق یا مسبب و یا یکی به ملکیت مطلق و دیگری به ملکیت مسبب شهادت دهند. اما چنانچه یکی از دو بینه به ید شهادت دهد و بینه دیگر به ملکیت شهادت دهد اگر بینه ای که تاریخ آن مقدم است شهادت به ید باشد، شهادت به ملکیت تقدم می یابد زیرا قوت ملکیت ]از ید که اماره ملکیت است بیشتر است[ و در حال حاضر هم ملکیت محقق است، و اگر قضیه برعکس باشد ]یعنی شهادت بر ملکیت، مقدم بر شهادت بر ید بوده باشد[ در ترجیح یکی از دو جنبه بر دیگری دو قول از شیخ طوسی وجود دارد.

58- (القول فی القسمۀ. و هی تمییز أحد النصیبین) فصاعداً (عن الآخر، و لیست بیعاً) عندنا (و إن کان فیها رد)، لأنها لا تفتقر إلی صیغۀ، و یدخلها الإجبار و یُلزمها و یتقدّر أحد النصیبین بقدر الآخر، و البیع لیس فیه شیء من ذلک، و اختلاف اللوازم یدل علی اختلاف الملزومات.

58- سخن درباره تقسیم (تقسیم عبارت است از جدا کردن یکی از دو) یا چند (سهم از دیگری. تقسیم) نزد فقهای ما (بیع به حساب نمی آید اگرچه در آن، رد باشد) زیرا تقسیم به صیغه نیاز ندارد و در آن اجبار راه دارد و با اجبار، تقسیم لازم می شود و مقدار یکی از دو سهم به اندازه دیگری تعیین می شود ]در حالی که در[ بیع هیچیک از این موارد نیست و اختلاف آثار و لوازم بر مختلف بودن ملزوم دلالت می کند.

59- و تظهر الفائدۀ فی عدم ثبوت الشفعۀ للشریک بها و عدم بطلانها بالتفرق قبل القبض فیما یعتبر فیه التقابض فی البیع، و عدم خیار المجلس و غیر ذلک.

59- ثمره بیع نبودن تقسیم در این ظاهر می شود که با تقسیم، حق شفعه برای شریک ثابت نمی شود و در اموالی که در بیع آن، تقابض عوضین شرط است ]در تقسیم کردن این اموال، تقابض شرط صحت تقسیم نیست. لذا[ با جدا شدنِ ]طرفینِ تقسیم[ قبل از قبض، تقسیم باطل نمی شود. و خیار مجلس در تقسیم راه ندارد و موارد دیگر.

✅حقوق مدنی نکته  771

حق عيني، مطلق است و در برابر همه قابل استناد مي باشد.

حق ديني، نسبي است و نسبت به شخص مديون قابل اجراست و دائن تنها به او مي تواند رجوع كند.

✅حقوق مدنی نکته  772

حق عيني، متضمن حق تعقيب است يعني صاحب آن مي تواند مال خود را در دست هر كس يافت آن را مطالبه كند

 حق ديني، حاوي تعقيب نيست و موضوع آن را فقط از شخص مديون مي توان خواست

✅آیین دادرسی کیفری نکته 771

در تمام جرایم،به استثنای جرایمی که فقط جنبه حق الهی دارند،هرگاه متهم یا وکیل او در هیچ یک از جلسات دادگاه حاضر نشود یا لایحه دفاعیه نفرستاده باشد،دادگاه پس از رسیدگی،رأی غیابی صادر می کند.

✅آیین دادرسی کیفری 772

در رسیدگی غیابی چنانچه رأی دادگاه مبنی بر محکومیت متهم باشد،ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ واقعی،قابل واخواهی در همان دادگاه است و پس از انقضای مهلت واخواهی برابر مقررات حسب مورد قابل تجدیدنظر یا فرجام است.مهلت واخواهی برای اشخاص مقیم خارج از کشور،دو ماه است.

✅ حقوق جزا نکته 771

هرگاه پس از دریافت دیه،مشخص شود که شخص مفقود زنده است و یا قاتل شناسایی گردد،دیه مسترد می گردد و چنانچه اثبات شود که دعوت کننده شخص مفقود را عمداً کشته است قصاص ثابت می شود.

✅ حقوق جزا نکته 772

هرگاه در اثر علل قهری مانند سیل و زلزله مانعی به وجود آید و موجب آسیب گردد،هیچ کس ضامن نیست،گرچه شخص یا اشخاصی تمکن برطرف کردن آنها را داشته باشند و اگر سیل یا مانند آن،چیزی را به همراه آورد و لکن کسی آن را جایی نامناسب مانند جای اول یا در جای بدتری قرار دهد که موجب آسیب شود،عهده دار دیه است و اگر آن را از جای نامناسب بردارد و در جهت مصلحت عابران در جای مناسب تری قرار دهد ضامن نیست.

✅اصول فقه نکته 491

نکاتی در مورد راهکار تعارض ظاهری(قاعده جمع عرفی)(همان، صص150 و 151):

–  منظور از قاعده «الجمع مهما أمکن أولی من الطرح»، جمع عرفی و به تعبیر جمع مقبول است یعنی جمعی که مورد پسند عرف عرف یا مستند به شواهد و قرائن کافی باشد. اما اگر چنین نباشد جمع ادله، جمع تبرعی بوده که معتبر نیست.

–  جمع عرفی بین دو دلیل، ایجاد سازش و جمع دلالت آنها است. جمع عرفی، علاج تعارض بین دلالت ها است نه تعارض در سند.

–  منظور از «أولی» در متن قاعده، مستحب بودن نیست بلکه اولویت الزامی، منظور است. پس اگر جمع عرفی امکان داشته باشد باید بدان اقدام کرد و جمع عرفی، الزامی است.

✅حقوق تجارت نکته 771

جلسه مجمع عمومی عادی شرکت سهامی الف در نتیجه اولین دعوت رسمیت نیافته و برای دومین بار دعوت صورت می گیرد اما به دلیل اتخاذ تصمیم راجع به همه موضوعات مندرج در دستور، جلسه برای دو هفته دیگر تمدید می شود در این صورت حد نصاب لازم برای رسمیت یافتن جلسه اخیر عبارتند از حضور همان تعداد سهامی که در جلسه اول حاضر بوده است.

✅حقوق تجارت نکته 772

مجمع عمومی عادی شرکت سهامی دارندگان 100 سهم با حق رأی حاضرند. با فرض رسمیت داشتن جلسه چنانچه چهار رأی از 100 رأی اخذ شده ممتنع باشد حداقل 51 رأی موافق برای تصویب ترازنامه ضروری است.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 771

جهات عذر موجه عبارتند از:

  • مرض مانع حرکت.

  • فوت یکی از والدین یا همسر یا فرزندان.

  • حوادث قهری از قبیل سیل و زلزله و …

  • در توقیف یا حبس بودن.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 772

جهات عذر موجه جنبه ی احصایی داشته و قابل تسری به موارد مشابه نیست.

🔴 کلیات کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

60- (و یجبر الشریک) علی القسمۀ (لو التمس شریکه) القسمۀ، (ولا ضرر ولا رد). و المراد بالضرر نقص قیمۀ الشقص بها عنه منضماً نقصاً فاحشاً علی ما اختاره المصنف فی الدروس، و قیل: مطلق نقص القیمۀ، و قیل: عدم الانتفاع به منفرداً. و قیل: عدمه علی الوجه الذی کان ینتفع به قبل القسمۀ، و الأجود الأول.

60- (اگر شریک درخواست) تقسیم (نماید و تقسیم موجب ضرر یا رد مالی نباشد شریک دیگر) بر تقسیم (مجبور می شود) و منظور از ضرر، نقص فاحش و زیاد قیمت سهم به سبب تقسیم از حالتی است که مال تقسیم نشده بود بنابر آن نظری که مصنف در کتاب دروس اختیار کرده است برخی گفته اند: هرکم شدن قیمت، ضرر می باشد. برخی دیگر گفته اند: ضرر آنست که پس از تقسیم، نتوان از قسمت جدا شده منتفع شد. برخی دیگر گفته اند: ضرر، عدم نفع بردن به این شکل است که قبل از قسمت مال منفعت برده می شد ]اما بعد از تقسیم مال، از آن منتفع نمی شود[. نظر اول بهتر است.

61- (ولو تضمنت رداً) أی دفع عوض خارج عن المال المشترک من أحد الجانبین (لم یجبر) الممتنع منهما، لإستلزامه المعاوضۀ علی جزء من مقابله صوری، أو معنوی و هو غیر لازم، (وکذا) لایجبر الممتنع (لو کان فیها ضرر، کالجواهر و العضائد الضیقۀ و السیف).

61- (واگر تقسیم مال، متضمن رد باشد) رد یعنی دادن عوضی خارج از مال مشترک از سوی یکی از دو طرف. ] در این حالت[ از آن دو نفر، شریکی که از تقسیم امتناع می کند (مجبور به تقسیم نمی شود) زیرا لازمه و نتیجه رد، معاوضه یک جزء مال در ازای عوض مقابل آن است معاوضه ای صوری یا معنوی که این معاوضه بر شرکاء، اجباری و لازم نیست. (و همچنین اگر در تقسیم ضرر باشد مانند ]تقسیمِ[ جواهرات و مغازه های تنگ و کوچک و شمشیر)، شریکی که از تقسیم امتناع می کند بر تقسیم مجبور نمی‏شود.

62- (فلو طلب) أحدهما (المهایاۀ) و هی قسمۀ المنفعۀ بالأجزاء أو بالزمان (جاز و لم یجب) إجابته، سواء کان مما یصح قسمته إجباراً أم لا، و علی تقدیر الإجابۀ لایلزم الوفاء بها، بل یجوز لکل منهما فسخها، فلو استوفی أحدهما ففسخ الآخر أو هو، کان علیه أجرۀ حصۀ الشریک.

62- (اگر) یکی از دو شریک (تقاضای مهایات کند) مهایات عبارت است از تقسیم منفعت به حسب اجزای عین یا زمان؛ (]مهایات[ جایز است ولی) اجابت این تقاضا (واجب نیست) خواه آن عین از اموالی باشد که تقسیم اجباری آن صحیح ]و ممکن[ است یا نه، و بر فرض اجابت این تقاضا، وفای به آن الزامی نیست، بلکه برای هریک از دو شریک جایز است که مهایات را فسخ کند. پس اگر یکی از آن دو استفاده منفعت نماید و طرف دیگر یا همان فردِ استفاده کننده، مهایات را فسخ کند اجرت استفاده از حصه شریک بر عهده او ]استفاده کننده[ است.

63- (و إذا عُدَّلت السهام) بالأجزاء إن کانت فی متساویها کیلاً، أو وزناً، أو ذرعاً، أو عدّاً بعدد الأنصباء، أو بالقیمۀ إن اختلفت، کالأرض و الحیوان و (إتفقا علی اختصاص کل واحد بسهم لزم) من غیر قرعۀ، لصدق القسمۀ مع التراضی الموجبۀ لتمیز الحق، ولا فرق بین قسمۀ الرد و غیرها، (وإلا) یتفقا علی الاختصاص (اُقرِعَ).

63- (در صورتی که سهام تعدیل شود) اگر مال از نظر پیمانه کردن یا وزن کردن یا متر کردن یا شمارش کردن به تعداد سهام، متساوی الاجزاء باشد تعدیل سهام با ]تقسیم مال به[ اجزاء برابر صورت می گیرد و اگر مال، مختلف الاجزاء باشد مانند زمین و حیوان، تعدیل سهام با ]تقسیم مال به سهام متساوی[ القیمه صورت می گیرد و (شرکا بر اختصاص هریک از آنان به سهمی توافق نمایند این توافق و تقسیم الزام‏آور است) بدون نیاز به قرعه. زیرا در این حالت عنوان «قسمت همراه با تراضی» که موجب تفکیکِ حقوق شرکاء شده، صادق می باشد، و تفاوتی بین تقسیمی که مستلزم رد باشد و غیر از آن نیست. (وگرنه) اگر شرکاء، توافق بر اختصاص هریک به سهمی ننمایند (تقسیم با قرعه انجام می شود).

✅حقوق مدنی نکته  773

حقوق معنوي: حقوقي هستند كه پايگاه استقرار آن ها اشيا مادي و محسوس نيست به عبارت ديگر به اشيا مادي تعلق نمي گيرد بلكه حاصل احترام قانون گذار به انديشه، تفكر و خلاقيت يك فرد است. مانند حق اختراع،‌ حق تاليف و …

✅حقوق مدنی نکته  774

مقايسه حقوق معنوي با حقوق عيني:

شباهت ⇜ حقوق معنوي از اين جهت كه ايجاد مالكيت كرده و دارنده اين حق به طور انحصاري      مي تواند از حاصل فعاليت خود بهره برداري كند شبيه حق عيني است. در واقع حقوق معنوي در مقابل همگان قابل استناد هستند و همه بايد به اين حق احترام بگذارند.

تفاوت ⇜ حقوق عيني به اشيا مادي و محسوس تعلق مي گيرد اما حقوق معنوي حاصل فكر،‌ خلاقيت و انديشه فرد است.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 773

هرگاه متهم در جلسه رسیدگی حاضر و در فاصله تنفس یا هنگام دادرسی بدون عذر موجه غایب شود،دادگاه رسیدگی را ادامه می دهد.در این صورت حکمی که صادر می شود،حضوری است.

✅آیین دادرسی کیفری 774

نکته 780

حکم غیابی که ظرف مهلت مقرر از آن واخواهی نشود،پس از انقضای مهلت های واخواهی و تجدیدنظر یا فرجام به اجرا گذاشته می شود.

✅ حقوق جزا نکته 773

هرگاه مانع مزبور توسط شخصی بوجود آمده باشد تغییردهنده وضعیت به حالت مناسب تر نیز ضامن نیست.

✅ حقوق جزا نکته 774

افراد یا دستگاه هایی که مسئولیت اصلاح یا رفع آثار این گونه حوادث را بر عهده دارند،در صورت تقصیر یا قصور قابل استناد در انجام وظیفه، ضامن می باشند.

✅اصول فقه نکته 492

ضوابط رفع تعارض غیرمستقر: تخصیص، تقیید، ورود و حکومت که همگی به قاعده جمع عرفی ارجاع می شوند.

✅حقوق تجارت نکته 773

در یک شرکت سهامی، الف 2 سهم، ب 3سهم و ج 5 سهم دارد. با افزایش سرمایه به دو برابر، از طریق افزایش مبلغ اسمی سهام، سهم هر یک از شرکاء⇜ الف 2 سهم، ب 3سهم و ج 5 سهم ،زیرا در این فرض مقدار و تعداد سهام افزایش پیدا نکرده بلکه مبلغ افزایش یافته است.

✅حقوق تجارت نکته 774

شرکت سهامی الف و شخص حقیقی ب و شرکت تضامنی ج یک شرکت سهامی تشکیل می دهند در این صورت در قبال طلبکاران شرکت جدید مسئولیت تمامی شرکا محدود به آورده آنان است.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 773

هرگاه مانع مزبور توسط شخصی بوجود آمده باشد تغییردهنده وضعیت به حالت مناسب تر نیز ضامن نیست.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 774

افراد یا دستگاه هایی که مسئولیت اصلاح یا رفع آثار این گونه حوادث را بر عهده دارند،در صورت تقصیر یا قصور قابل استناد در انجام وظیفه، ضامن می باشند.

🔴 کلیات  کتاب قضاء (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

64- (ولو ظهر غلط) فی القسمۀ ببینۀ، أو بإطلاع المتقاسمین (بطلت، ولو ادعاه) أی الغلط (أحدهما ولابینۀ حلف الآخر) لأصالۀ الصحۀ، فإن حلف (تمت) القسمۀ، (وإن نکل) عن الیمین (حلف المدعی) إن لم یُقضَ بالنکول (و نُقضت).

64- (اگر) از طریق بینه ]ای که براین امر شهادت دهد[ یا با اطلاع یافتن کسانی که مال را تقسیم کرده‏اند (ظاهر شود که) تقسیم (بصورت غلط واقع شده، تقسیم باطل است و اگر یکی از آنها آنرا)  یعنی غلط بودن تقسیم را (ادعا کند و بینه ای نداشته باشد طرف دیگر سوگند می خورد) زیرا اصل، صحت تقسیم است. پس اگر سوگند یاد کرد تقسیم، (تمام شده ]و غیر قابل نقض[ است و اگر) از سوگند (نکول کند، مدعیِ ]غلط[ قسم می خورد) البته اگر معتقد باشیم که به صرف نکول نمی توان حکم کرد. (و ]به دنبال قسم خوردنِ مدعیِ غلط بودنِ تقسیم،[ تقسیم نقض می شود).

65- (ولو ظهر) فی المقسوم (استحقاق بعضٍ معینٍ بالسویۀ) لا یخلّ إخراجه بالتعدیل (فلا نقض)، لأن فائدۀ القسمۀ باقیۀ، و هو إفراد کل حق علی حده، (وإلا) یکن متساویاً فی السهام بالنسبۀ (نُقضت) القسمۀ، لأن ما یبقی لکل واحد لایکون بقدر حقه، بل یحتاج أحدهما إلی الرجوع علی الآخر، و تعود الإشاعۀ، (وکذا لو کان) المستحق (مشاعاً)، لأن القسمۀ حینئذ لم تقع برضاء جمیع الشرکاء.

65- (اگر معلوم شود که بخش معینی) از مال تقسیم شده (به طور یکسان و مساوی ] درسهام پخش شده و[ مستحق للغیر است) خارج کردن این بخش معین ]از درون سهام[، به تعدیل سهام اخلالی وارد  نمی آورد (پس تقسیم نقض نمی شود) زیرا فایده تقسیم باقی است و این فایده آنست که هر حقی ] از هر یک از شرکاء[ جداگانه تفکیک شده است. (وگرنه) اگر مال غیر در سهام به نسبت مساوی پخش نشده باشد (تقسیم نقض می شود و به هم   می خورد) زیرا آنچه ]پس از دادن حق غیر[ برای هر یک از شرکاء باقی می ماند به اندازه حق آن شریک نیست، بلکه لازم است که یکی به دیگری رجوع نماید و اشاعه دوباره برمی گردد. (و همچنین است  ]یعنی تقسیم نقض می شود[ اگر) آنچه مستحق للغیر درآمده (حق مشاع باشد)، زیرا در این صورت، تقسیم با رضایت تمام شرکاء واقع نشده است.

كتاب الشهادات (و فصوله اربعة):

(الأول: الشاهد)

66-(و شرطه البلوغ إلّافي) الشهادهِ علي (الجِراحِ) مالم يَبْلُغِ النَّفْسَ. و قيل: مطلقاً (بشرط بلوغِ الْعَشْرِ) سنينَ (وَ أن يجتمعوا علي مُباحٍ، وَ أن لايتفرَّقوا) بعدَالفعلِ المشهودِ به إلي أن يؤُدّوا الشهادةَ؛ و المرادُ حينئذٍ أنَّ شرطَ البلوغِ يَنتفي،‌ و يَبقي ماعداه من الشرائط التي من جملتها العدد، و هو إثنان في ذلك، والذكورية، و مطابقة الشهادة للدعوي، و بعض الشهود لبعضٍ، و غيرها.

كتاب شهادت(اين كتاب داراي چهار فصل است):

(فصل اول: شاهد)

66-(و شرايط شاهد عبارت است از: بلوغ، مگر در مورد) شهادت بر (جنايتي كه موجب زخم باشد) تا زماني كه به حد مرگ نرسد. و برخي گفته اند: گواهي غير بالغ در خصوص زخم مطلقاً‌ پذيرفته است ]ولو اينكه زخم موجب مرگ باشد[ (به شرطي كه كودك شهادت دهنده به سن ده سالگي رسيده باشد، و بركار مباح جمع شده باشند و) پس از آن كار تا زمان شهادت دادن (از هم متفرق نشده باشند) و منظور اين است كه در اين مورد شرط بلوغ منتفي است و بقيه شرايط در جاي خود باقي است. از جمله اين شرايط: تعداد شهود كه بايستي در اين مورد دو نفر باشند، مذكر بودن آنها، هماهنگ و مطابق بودن مضمون شهادت با دعوي و هماهنگ بودن شهادت يكي با شهادت ديگري و شرايط ديگر.

✅حقوق مدنی نکته  775

تعريف دارايي، مجموعه حقوق و تكاليف مالي شخص را دارايي او مي گويند. حتي اگر شخص بدهي هايش بيشتر باشد يا حتي اگر شخص مستمند باشد باز هم دارايي دارند. در مورد شخص مستمند به هر حال او مالك لباس و غذاي مصرفي خود است. فلذا هيچ شخصي بدون دارايي فرض نمي شود.

✅حقوق مدنی نکته  776

ويژگي هاي دارايي :

  • دارايي هر شخص ضامن ديون اوست.

  • دارايي شخص با فوت او به همان صورت به وراث مي رسد.

  • تنها حقوق و تكاليف مالي جز دارايي هستند.

  • تنها شخص مي تواند دارايي داشته باشد چون فقط او قابليت دارا شدن حق و تكليف را دارد.

  • هر شخص فقط يك دارايي مي تواند داشته باشد.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 775

هرگاه حکم غیابی دادگاه ابلاغ واقعی نشده باشد،محکوم علیه می تواند ظرف بیست روز از تاریخ اطلاع،واخواهی کند که در این صورت،اجرای رأی،متوقف و متهم تحت الحفظ به همراه پرونده به دادگاه صادر کننده حکم اعزام می شود.این دادگاه در صورت اقتضا نسبت به اخذ تامین یا تجدیدنظر در تامین قبلی اقدام می کند.

✅آیین دادرسی کیفری 776

در جرایمی که فقط جنبه حق اللهی دارند،هرگاه محتویات پرونده،مجرمیت متهم را اثبات نکند و تحقیق از متهم ضروری نباشد،دادگاه می تواند بدون حضور متهم،رای بر برائت او صادر کند.

✅ حقوق جزا نکته 775

هرگاه قرار دادن کالا در خارج مغازه  یا توقف اتومبیل در مقابل منزل و امثال آن عرف و عادت شده باشد،گذارنده کالا یا متوقف کننده اتومبیل در صورت عدم منع قانونی و عریض بودن معبر و عدم ایجاد مزاحمت برای عابران ضامن زیانهای وارده نیست.

✅ حقوق جزا نکته 776

هرگاه کسی چیزی را در مکانی مانند دیوار یا بالکن ملک خود  که قرار دادن اشیا در آن جایز است،قرار دهد و در اثر حوادث پیش بینی نشده به معبر عام و یا ملک دیگری بیفتد و موجب صدمه یا خسارت شود ضمان منتفی است مگ آنکه آن را طوری گذاشته باشد که نوعاً مستعد صدمه یا خسارت باشد.

✅اصول فقه نکته 493

تخصیص: عبارت است از اخراج فرد یا افراد عام از حکمی که برای همه افراد عام گفته شده است به وسیله مخصِّص. مانند نسبت مواد 445 و 446ق.م، مواد 445 و 447ق.م، مواد958 و 961ق.م، مواد 1 و 188قانون کار، ماده 457ق.م، مواد 405 و 423ق.ت و … .

✅حقوق تجارت نکته 775

در مجمع عمومی فوق العاده شرکت سهامی دارندگان 99 درصد سهم دارای حق رأی حاضرند. با فرض رسمیت داشتن جلسه، برای تصویب انحلال شرکت حداقل آرای موافق عبارت است از 66 رأی.

✅حقوق تجارت نکته 776

هرگاه آورده یکی از مؤسسین شرکت سهامی در شرف تأسیس، عرصه و اعیان شش دانگ یک باب فروشگاه باشد باید قبل از ثبت شرکت اسناد مالکیت عرصه و اعیان فروشگاه تسلیم بانک مربوطه شود.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 775

در صورتی که دادگاه عذر استنادی وخواه یا ادعای عدم اطلاع از مفاد حکم را موجه تشخیص دهد قرار قبولی دادخواست واخواهی صادر می کند اثر این قرار این است که اگر حکم در حال اجرا باشد باعث توقف اجرای حکم می گردد.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 776

واخواهی اثر تعلیقی دارد یعنی اگر حکمی قابل واخواهی باشد مادام که مهلت واخواهی باقیست و اگر دادخواست واخواهی تقدیم شده مادام که نتیجه ی آن مشخص نشده حکم قابل اجرا نخواهد بود.

🔴 کلیات کتاب الشهادات(مبحث مشترک خصوصی و جزا)

(و العقلُ) فلاتُقْبَل شهادۀُ المجنون حالة جنونه. فلو دارَ جنونُه قُبلت شهادتُه مُفيقاً بعدَ العلم باستكمال فِطنَته في التحمُّلِ و الأداء. و في حُكمِه الأبلَهُ و المغفَل الذي لايَتفطَّن لمزايا الاُمور. (والإسلامُ) فلاتُقبـَل شهادۀُ الكافِرِ وَإن كان ذميّاً، (ولو كانَ المشهودُ عليه كافِراً علي الأصحَّ) لِإِتّصافه بالفسقِ و الظلمِ المانِعَينِ مِنْ قبولِ الشهادة، خلافاً للـــشيخ، رحمه الله، حيث قَبِل شهادةَ أهلِ الذمة لملَّتهم و عليهِم، استناداً إلي روايةٍ ضعيفة، و للصدوقِ حيث قَبِل شَهادتَهم علي مثِلهم و إن خالفَهم في الملّۀِِ كاليهودِ علي النصاري.

(عقل) از اين رو شهادت ديوانه در حال ديوانگي مقبول نيست. پس اگر جنون او ادواري باشد شهادتش درحال افاقه كفايت مي كند البته بعد از اينكه بدانيم در زمان دريافت شهادت (مرحله تحمل) و زمان اداي آن هوشياري اش كامل بوده است. فرد ابله و غافل هم كه متوجه مزيت امور نمي باشد و كارها را تشخيص نمي دهد در حكم   ديوانه است. (و اسلام)، از اين جهت گواهي كافر مقبول نيست هرچند كافر ذمي باشد (و اگرچه كسي كه به ضرر او شهادت داده مي شود كافر باشد بنابر قول صحيحتر ]در اينصورت هم شهادت كافر پذيرفته نيست[) زيرا او متصف به فسق و ظلم است كه اين دو صفت مانع پذيرش شهادت مي باشد برخلاف شيخ طوسي (ره) كه ايشان با استناد به روايت ضعيفي، گواهي كافر ذمي را به سود يا بر ضرر خودشان مورد قبول مي داند. شيخ صدوق نيز مخالف است. زيرا او هم شهادت كافر ذمي را به ضرر كافر ذمي پذيرفته است اگرچه آنها از دو مذهب مختلف باشند مثلاً يهودي بر ضرر مسيحي شهادت دهد.

ولاتقبَل شهادةُ غيرِالذميِّ إجماعاً و لاشهادتهُ علي المسلمِ إجماعاً، (إلّا في الوصيَّهِ عند عدمِ) عُدولِ (المسلمين) فَتُقبَل شهادةُُ الذميَّ بها.

شهادت كافر غير ذمي به اجماع فقها پذيرفته نيست و شهادت كافر بر عليه مسلمان اجماعاً پذيرفته نيست، (بجز در مورد وصيت هنگامي كه مسلمانان عادل حضور نداشته باشند) كه در اين مورد شهادت كافر ذمي پذيرفته مي‏شود.

(والإيمانُ)؛ وهو هنا الوَلاءُ، فلاتُقبَل شهادةُُ غيرِ الإماميَّ مطلقاً، مقلَّداً كان أم مستدِلّاً.

 (و ايمان)؛ منظور از ايمان در اينجا دوستي خاندان نبوت (ص) ]يعني شيعه دوازده امامي بودن[ است. پس شهادت مسلمان غير امامي به طور مطلق پذيرفته نيست خواه مقلّد باشد يا مجتهد.

(والعدالةُ)؛ و هي هَيئتهٌ نفسانيَّةٌُ راسخةٌ تَبعَث علي ملازَمة التقوي و المُروَّةِِ (و تَزُول بالكبيرةِِ) مطلقاً (و الإصرار  علي الصغيرة) و هي مادونَ الكبيرةِِ من الذنبِ. والإصرارُ إمّا فعليٌّ كالمواظبة علي نوعٍ أو أنواعٍ من الصغائرِ أو حكميٌّ   و هو العزمُ علي فعلها ثانياً بعد وقوعه و إن لم يفعَل، (وبتركِ المروءة) وهي التخلُّق بِخُلُق أمثاله في زمانه و مكانه، و يختلف الأمرُ فيها باختلافِ الأحوالِ و الأشخاصِ و الأماكن.

( و عدالت)؛ و آن هيأت ثابت باطني است كه آدمي را به ملازمت با تقوي و مروت بر مي انگيزد. (عدالت با ارتكاب گناه كبيره زايل مي شود) بطور مطلق ]چه تكرار شود و چه نشود[ (و با اصرار بر گناه صغير زايل مي شود) گناه صغيره، گناهي است كه جزء گناهان كبيره نباشد. و اصرار بر گناه هم يا فعلي است مانند مواظبت بر انجام يك نوع يا انواعي از گناهان صغيره و يا حكمي است و آن، تصميم بر انجام دوباره گناه است و لو اينكه آنرا انجام ندهد. (عدالت با ترك مروت از بين مي رود). منظور از مروت، عادت كردن شخص به خلق و خوي مثل خودش به لحاظ زمان و مكان است.

✅حقوق مدنی نکته  777

فايده تقسيم بندي اموال به منقول و غير منقول:

–  نقل و انتقال اموال غير منقول بايد با سند رسمي صورت گيرد.

–  در مورد اموال منقول تنظيم سند رسمي اصولا ضرورت ندارد.

–  استفاده از حق شفعه به موجب ماده 808 ق.م. ويژه اموال غير منقول است.

–  رسيدگي به دعاوي راجع به اموال غير منقول در دادگاهي است كه مال غير منقول در حوزه آن است.

–  در ساير دعاوي اصولا دادگاه محل اقامت خوانده صالح به رسيدگي مي باشد.

–  دعواي تصرف ويژه اموال غير منقول است و متصرف بدون اين كه مجبور باشد مالكيت خود را در دادگاه احراز نمايد مي تواند دعواي تصرف مطرح نمايد.

–  خريد و فروش اموال منقول تجاري تلقي مي شود.

–  معاملات راجع به اموال غير منقول تجاري تلقي نمي شوند. به استثناي موضوع ماده 5 قانون تملك آپارتمان ها

–  حق ارتفاق ويژه اموال غير منقول است.

✅حقوق مدنی نکته  778

اقسام اموال غير منقول:

1-  غير منقول ذاتي، بارزترين مثال آن زمين است (صدر ماده 13 ق.م.)

2-  غير منقول به واسطه عمل انسان، اين اموال ذاتا منقول بوده اما به واسطه به كار رفتن در بنا يا زمين،‌ غير منقول شده اند و هر گاه دوباره جدا شوند و به اصل خود بازگردند، ‌منقول     مي شوند. مانند: لوله هايي كه در ساختمان به كار رفته،‌ ثمره يا حاصل مادام كه چيده يا درو نشده،‌ اشجار مادام كه بريده يا كنده نشده. (مواد 13 تا 16 ق.م.)

3-  غير منقول حكمي، اموال منقولي كه براي مصرف كشاورزي اختصاص داده شده اند. اين اموال از دو جهت غير منقول هستند:  1- از جهت صلاحيت محاكم 2- ازجهت توقيف اموال

4-  غير منقول تبعي، اين نوع از غير منقول ناشي از دعاوي و حقوق است نه اشيا. يعني در اين جا به موضوع توجه مي شود كه منقول است يا غير منقول.  دعاوي و حقوق كه موضوع آن ها غير منقول است، غير منقول محسوب مي شوند. مانند: دعواي خلع يد، حق انتفاع نسبت به مال غير منقول، حق ارتفاق، حق حريم، حق تحجير، حق شفعه، حق مستاجر نسبت به عين مستاجره.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 777

دادگاه پس از واخواهی،با تعیین وقت رسیدگی طرفین را دعوت می کند و پس از بررسی ادله و دفاعیات واخواه،تصمیم مقتضی اتخاذ می نماید.عدم حضور طرفین یا هر یک از آنان مانع رسیدگی نیست.

✅آیین دادرسی کیفری 778

رئیس دادگستری یا رئیس کل دادگاه های شهرستان مرکز استان هر حوزه حسب مورد ریاست دادگاه های اطفال و نوجوانان را نیز برعهده دارد.

✅ حقوق جزا نکته 777

اگر مالک یا کسی که عهده دار احداث ملکی است بنایی را به نحو مجاز بسازد یا بالکن و مانند آن را با رعایت نکات ایمنی و ضوابط فنی که در استحکام بنا لازم است در محل مجاز احداث کند و اتفاقا موجب آسیب یا خسارت گردد،ضامن نیست.

✅ حقوق جزا نکته 778

اگر عمل غیرمجاز به گونه ای باشد که نتوان آن را به مالک مستند نمود مانند آنکه مستند به مهندستان ذی ربط ساختمان باشد ضمان از مالک منتفی و کسی که عمل مذکور مستند به اوست ضامن است.

✅اصول فقه نکته 493

ملاک و علت مقدم شدن خاص بر عام در تخصیص این است که دلیل خاص صرفاً به این اعتبار که خاص است بر دلیل عام مقدم می شود. پس در تعارض عام با خاص همیشه باید به تخصیص اندیشید. علت تقدم خاص بر عام، این است که دلیل خاص، قرینه ای بر عام محسوب می شود و طبق قاعده کلی، قرینه همواره بر ذوالقرینه مقدم می شود؛ هر چند قرینه از نظر درجه ظهور، ظهور ضعیف تری داشته باشد(همان، ص 153 به نقل از: خویی، مصباح الأصول، ج3، ص 382).

✅حقوق تجارت نکته 777

در صورتی که هیئت مدیره شرکت سهامی خاص در انعقاد قرارداد با شخص ثالثی در حدود موضوع شرکت اما خارج از حدود اختیارات مقرر در اساسنامه شرکت رفتار نماید و از این رهگذر خسارت به شرکت وارد شود، هیئت مدیره مسئول جبران خسارت بوده و قرارداد صحیح است.

✅حقوق تجارت نکته 778

الف و پسرش ب شرکت تضامنی را تشکیل می دهند، ب مدیریت شرکت را نیز برعهده دارد؛ طلبکاران شرکت به او مراجعه می-کنند و مطالباتشان پرداخت نمی¬شود، آنان می توانند تقاضای ورشکستگی شرکت را بنمایند  نه  شرکا و شرکت همزمان.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 777

اگر حکم غیابی باشد و ابلاغ اجراییه نیز به محکوم علیه ابلاغ واقعی نشده باشد و به دلیل عدم اعتراض محکوم علیه و انقضای مهلت واخواهی و تجدیدنظر حکم قطعی گردد اجرای حکم غیابی منوط به معرفی ضامن معتبر یا اخذ تأمین مناسب از محکوم له خواهد بود.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 778

اگر حکم غیابی اجرا شده و سپس مورد واخواهی قرار گرفته و نقض گردد، جبران خسارات ناشی از اجرای حکم بر عهده محکوم له حکم غیابی است.

🔴 کلیات  کتاب الشهادات (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

 (وطهارۀُ المَولِد)؛ فَتُردُّ شهادةُُ وَلد الزنا و لو في اليَسير علي الأشهرِ؛‌و إنما تُردُّ شهادتُه مع تحقق حاله شرعاً، فلا اعتبارَ بِمَن تَناله الألسنُ و إن كُثُرت مالم يحصُل العلمُ.

(و حلال زاده بودن)؛ از اين رو شهادت زنازاده مردود است هرچند شهادتش درمورد كوچكي باشد بنابر نظر مشهورتر؛ فقط در جايي شهادت زنازاده رد مي شود كه شرعاً زنازاده بودن شخص محرز شده باشد، پس اعتباري نسبت به آنچه بر سر زبانها است و در مورد شاهد مي گويند نيست هرچند كه زياد گفته شود تا زماني كه قطع و علم حاصل نشده باشد.

(و عدم التُّهَمة)؛ و هي أن يجر إليه بشهادته نفعاً، أو يَدفَعَ عنه بها ضرراً. (فلا تُقبَل شهادةُ الشريكِ لشريكِهِ في الْمشتركِ بينهما) بحيثُ يقتضي الشهادةُُ المشارَكةُ، (ولا) شهادةُ الوصيَّ في متعلَّقِ وصيتِهِ؛‌ و لايقدح في ذلك مجرد دعواه الوصاية،‌ ولا مع شهادة من لاتثبت بها، لِأن المانع ثبوت الولاية الموجبة للتهمة بِإدخال المال تحتها. (ولا) شهادةُ (الغرماء للمفلس) و الميت. و الشهادة في هذه الفروض جاِلبَة للنفع.

( و در موضع تهمت نبودن)؛ و آن ]تهمت[ عبارت است از اينكه با شهادتش نفعي را به سوي خود جريان دهد،‌ يا ضرري را از خود دفع كند. (پس شهادت شريك به سود شريك خود در مورد مال مشترك بين آن دو) به نحوي كه شهادت موجب مشاركت باشد (قبول نمي شود)، همچنين شهادت وصي نسبت به متعلق وصيت (پذيرفته نيست). البته صرف ادعاي وصايت، خدشه اي در پذيرش شهادت وارد نمي كند، و نيز ادعاي وصايت به ضميمه شهادت كسي كه شهادت او وصايت را ثابت نمي كند خدشه اي به شهادت مدعي وصايت نسبت به مورد وصيت وارد نمي كند. زيرا آنچه مانع است  ثابت بودن وصايت است كه موجب تهمت مي شود به اينكه شاهد خواسته است مالي را به مورد ولايت و وصايت خود اضافه كند (و گواهي طلبكاران به سود بدهكار مفلَّس) و متوفي پذيرفته نيست. در اين سه مورد گواهي موجب منفعت شاهد است.

(و) أما ما يدفع الضرر فشهادة (العاقلة بِجَرْحِ شهود الجناية خطأ) و غرماء المفلَّس بفسق شهود دين آخر، لِأنهم يدفعون بها ضرر المزاحمة و يمكن اعتبارَهُ في النفع. و شهاده الوصي و الوكيل بجرح الشهود علي المـوصــي و الموكل، و شهادة الزوج بزنا زوجته التي قذفها لدفع ضرر الحد. ولا يقدح مطلق التهمة، فإنّ شهادة الصديق لصديقه مقبولة، و الوارث لمورثه بدين و إن كان مشرفَاًً علي التلف ما لم يرثه قبل الحكم بها و كذا شهادة رفقاء القافلة علي اللصوص إذا لم يكونوا مأخوذين و يتعرضوا لذكر ما أخذ لهم.

(و) اما مواردي كه موجب دفع ضرر است مانند گواهي (عاقله نسبت به حرج شهودي كه با شهادت خود، جنايت خطا را اثبات مي نمايند) و مانند شهادت طلبكاران مفلّس به فاسق بودن شهود طلبكاران ديگر؛ زيرا در اين مورد شهود با شهادتشان ضرر مزاحمت ديگر طلبكاران را از خود دفع مي كنند و ممكن است اين مورد را جزء موارد جلب منفعت حساب كرد و مثل شهادت وصي و وكيل به جرح شهودي كه بر ضرر موصي و موكل شهادت مي‏دهند، و مانند شهادت شوهر به زناي همسرش كه خود او ]شوهر[، وي را قذف كرده است براي اينكه ضرر حد ]قذف[ را از خودش دفع كند. و هر تهمتي به شهادت خدشه وارد نمي كند، لذا شهادت دوست به نفع دوست خود مقبول است و شهادت وارث به سود مورّث خود نسبت به ادعاي دين، هرچند كه مورث در آستانه مرگ باشد تا زماني كه قبل از حكم به موجب آن شهادت، شاهد از آن مورد دعوا ]یعنی دين[ ارث نبرده باشد و همچنين است شهادت همسفران در يك گروه به ضرر سارقان آن گروه، اگر خودشان گرفتار نشده باشند و متعرض اموالي كه از آنان گرفته شده، نشده باشند.

✅حقوق مدنی نکته  779

شرايط غير منقولِ حكمي بودن اموال: (ماده 17 ق.م.)

–  بايد مربوط به اشيا و ادوات كشاورزي باشند.

–  بايد براي اين امور اختصاص داده شده باشند.

–  مالك زمين و اشيا يكي باشد.

✅حقوق مدنی نکته  780

اموال مذكور در ماده 17 ق.م. تنها از نظر صلاحيت محاكم و توقيف اموال غير منقول محسوب مي شوند و حكم اين ماده استثنايي است، لذا قابل تسري به ادوات صنعتي و تجاري نمي باشد.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 779

قضات دادگاه و دادسرای اطفال و نوجوانان را رئیس قوه قضائیه از بین قضاتی که حداقل پنج سال سابقه خدمت قضایی دارند و شایستگی آنان را برای این امر با رعایت سن و جهات دیگر از قبیل تاهل، گذراندن دوره آموزشی و ترجیحاً داشتن فرزند محرز بداند،انتخاب می کند.

✅آیین دادرسی کیفری 780

مشاوران دادگاه اطفال و نوجوانان از بین متخصصان علوم تربیتی،روانشناسی،جرم شناسی،مددکاری اجتماعی،دانشگاهیان و فرهنگیان آشنا به مسائل روانشناختی و تربیتی کودکان و نوجوانان اعم از شاغل و بازنشسته انتخاب می شوند.

✅ حقوق جزا نکته 779

هرگاه شخصی بنا یا دیواری را بر پایه محکم و با رعایت مقرراتی که در استحکام بنا و ایمنی لازم است احداث نماید لکن به علت حوادث پیش بینی نشده، مانند زلزله یا سیل،سقوط کند و موجب آسیب گردد،ضامن نیست.

✅ حقوق جزا نکته 780

چنانچه شخصی دیوار یا بنا را به سمت ملک خود احداث نماید که اگر سقوط کند طبعاً در ملک خود،سقوط می کند لکن اتفاقاً به سمت دیگری سقوط نماید و موجب آسیب گردد، ضامن نیست.

✅اصول فقه نکته 494

مفهوم تخصص:

تخصص در جایی است که موضوع یکی از دو دلیل، وجداناً و حقیقتاً بدون هیچ گونه تعبدی، از موضوع دلیل دیگر خارج باشد(اصول فقه کاربردی، ج3، ص161 به نقل از: خویی، مصباح الأصول، ج3، ص376).در واقع در تخصص خروج موضوعی یک دلیل از تحت دلیل دیگر واقع می شود به گونه ای که موضوع یک دلیل، واقعاً و حقیقتاً و به صورت خود به خودی از موضوع دلیل دیگر خارج است. مثل خروج حدود از تعزیرات یا خروج عقد از ایقاع. مواد 457 و 550ق.م، 416 و 418ق.م، 777 و 954ق.م، 665 و 671ق.م، 314ق.م و… از مثالهای تخصُّص هستند.

مثال حقوقی برای تخصص: اصل 77ق.ا بیان می دارد: «عهدنامه ها، مقاوله نامه ها، قراردادها و موافقت‌نامه‌های بین المللی باید به تصویب مجلس شورای اسلامی برسد». بر اساس نظریه تفسیری شورای نگهبان، «… قراردادهایی که برای انجام معامله با شرکت‌های خارجی دارای شخصیت حقوقی منعقد می شود خودبه خود مشمول اصل 77ق.ا نبوده یعنی قرارداد بین المللی محسوب نمی شود … و نیاز به تصویب مجلس ندارد …». بنابراین، این گونه قراردادها تخصّصاً از اصل 77ق.ا خارج هستند(اصول فقه کاربردی، ج3، ص161).

✅حقوق تجارت نکته 779

شرکت سهامی دارای صد سهم است که بین چهار سهامدار الف، ب، ج و د به طور مساوی تقسیم شده است چنان¬چه افزایش سرمایه از طریق افزایش تعداد سهام از صد سهم به دویست سهم باشد و در آن سلب حق تقدم الف به نفع ب و ج محقق گردد. نسبت سهام الف به کل سهام شرکت یک هشتم خواهد بود.

✅حقوق تجارت نکته 780

اسناد تجاری دارای دو مفهوم عام و خاص هستند:

1-  اسناد تجاری به مفهوم عام: اسنادی هستند که معرف طلب یا مالی هستند و به نحوی از انحاء در قلمرو تجارت مورد استفاده قرار می گیرند مانند اوراق قرضه، قبض انبار، برات، سفته، چک، بارنامه و… .

2-  اسناد تجاری به مفهوم خاص: اسنادی هستند که به طور خاص در قانون تجارت مبین وجود طلب معین و به نفع شخص معین می¬باشند، وسیله پرداخت قرار می¬گیرند و در قانون از امتیازات و مقررات ویژه ای تبعیت می کنند. این اسناد شامل برات، سفته و چک هستند که به آن¬ها «اسناد برواتی» نیز گفته می¬شود.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 779

اگر حکم دادگاه هم قابل واخواهی و هم قابل تجدیدنظر باشد در این صورت اگر محکوم علیه در مهلت واخواهی، دادخواستی با عنوان تجدیدنظر خواهی ارائه دهد حمل بر این می شود که محکوم علیه از حق واخواهی خود صرف نظر نموده و به درخواست وی برابر مقررات تجدیدنظر رسیدگی خواهد شد.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 780

اگر محکوم علیه خارج از مهلت واخواهی و در مهلت تجدیدنظر دادخواستی تحت عنوان واخواهی تقدیم نماید، به درخواست وی برابر مقررات تجدیدنظر رسیدگی می شود مگر اینکه برای اقدام خارج از مهلت عذرموجهی داشته باشد و مورد پذیرش دادگاه قرار گیرد که در این صورت تحت عنوان واخواهی رسیدگی خواهد شد.

🔴 کلیات کتاب الشهادات(مبحث مشترک خصوصی و جزا)

(المعتبر في الشروطِ) المعتبرةِِ في الشهادةِِ (وقتُ الأداء لاوقتُ التحمُّلِ)؛ فلو تحمَّلها ناقصاً ثم كمُل حينَ الأداءِ سُمعت. و في اشتراط استمرارها إلي حين الحكم قولان، اختار المصنف في الدروس ذلك، و يظهر من العبارة عدمه.

(و تمنع العَدواة الدنيوِيَّة) و إن لم تَتَضَمَّن فِسقاً،‌ و تَتحَّق (بأن يُعلَمَ منه السرورُ بالمساءةِِ و بالعكسِ) أو بالتقاذف. ولو كانَتِ العداوةُُ مِن أحدِ الجانبَين اخْتصَّ بالقبول الخالي منها، و إلا لملك كل غريم ردَّ شهادة العدل عليه بِأن يقذفه و يخاصمه. (ولو شهد) العدوُّ (لعدوَّه قُبل إذا كانت العَداوةُُ لاتَتضمَّن فسقاً)، لإنتفاء التهمة بالشهادةِِ له. و احتُرز بالدنيويَّة عن الدينيَّةِِ، فإنَّها غيرُ مانعةٍٍ، لقبولِ شهادة المؤمنِ علي أهل الأديان، دونَ العكسِ مطلقاً.

(شرايط لازم در شاهد به هنگام اداء شهادت معتبر است نه وقت تحمل)؛ لذا اگر فرد در زماني كه واجد تمام شرايط شاهد نباشد دريافت شهادت كند سپس به هنگام اداء شهادت واجد شرايط لازم باشد گواهي او استماع مي‏شود. در اينكه آيا استمرار شرايط شهادت ]از زمان اداء[ تا زمان صدور حكم شرط است يا نه؟ دو قول است، مصنف در كتاب دروس، آن نظر ]يعني اینکه استمرار شرايط شهادت، شرط است[ را اختيار كرده است ولي از عبارت ايشان در اينجا عدم لزوم استمرار شرايط، استنباط مي شود.

(دشمني دنيوي مانع شهادت است) اگرچه اين دشمني متضمن فسق نباشد، و اين دشمني محقق مي شود (به اين صورت كه معلوم شود شاهد از ناراحتي مدعي خوشحال و از خوشحالي او ناراحت مي شود) يا اينكه هر يك ديگري را قذف نموده باشد. اگر دشمني يك طرفه باشد، شهادت آن طرفي كه دشمني ندارد نسبت به ديگري استماع مي شود و گرنه اگر غير از اين باشد هر بدهكاري مي تواند شهادت افراد عادل را نسبت به خود رد كند به اين صورت كه او را قذف كند و با او دشمني نمايد. (اگر) دشمن (به سود دشمن خود شهادت دهد شهادتش قبول مي شود در صورتي كه دشمني آنها متضمن فسق نباشد)، به دليل منتفي بودن تهمت با شهادت به سود او. مصـنف با آوردن قيد دنيوي از دشمني ديني احتراز جسته است زيرا عداوت ديني مانع پذيرش شهادت نيست. چرا كه شهادت مسلمان به ضرر غير مسلمان قبول مي شود اما شهادت غير مسلمان به ضرر مسلمان مطلقاً قبول نمي شود.

(ولا تقبل شهادة كثيرالسهو، بحيث لايَضبِطُ المشهودَ به) و إن كان عدلاً،‌ بل ربما كان وليّاً. (ولا) شهادة (المتبرع بِإِقامتها) قبلَ استنطاق الحاكم، سواءٌ كان قبلَ الدعوي أم بعدَها، للتُّهمةِ بالحرص علي الأداء، و لايصير بالرَّدَّ مجروحاً، فَلو شَهِد بعد ذلك غيرَها قُبلت و في إعادتِها في غيرِ ذلك المجلس وجهان.

والتبرُّعُ مانعٌ (إلّا أن يكونَ في حقَّ اللهِ تعالي) كالصلاةِ و الزكاة و الصومِ بأن يشهَدَ بتركها، و يعَبَّر عنها ببيَّنةِ الحسبةِ فلايمنَع، لأنَّ الله أمر بإقامتها، فكان في حكمِ استنطاقِ الحاكم قبل الشهادةِ.

 (شهادت فرد كثير السهو كه مورد شهادت را ضبط نمي كند و به خاطر نمي آورد مورد قبول نيست) هرچند عادل باشد بلكه چه بسا از اولياي الهي باشد. (همچنين شهادت شخص متبرع ] كه بدون درخواست قاضي و داوطلبانه شهادت داده است[) قبل از درخواست حاكم (پذيرفته نيست)، خواه قبل از اقامه دعوي باشد يا بعد ازآن؛ زيرا او بواسطه علاقه زياد نسبت به اداي شهادت، در موضع تهمت قرار دارد ولي بواسطه چنين شهادتي، شاهد رد نمي شود. پس اگر بعد از رد، شهادتي غير از شهادت قبلي بدهد از او قبول مي شود، و در اينكه آيا اگر شهادت قبلي را ]كه از او پذيرفته نشده بود[ در غير از آن مجلس اعاده كند از او مي پذيرند يا خير؟ دو وجه وجود دارد.

شهادت تبرعي مانع پذيرش شهادت است (جز در حق الله تعالي) مانند نماز و زكات و روزه به اين نحو كه شهادت دهد به ترك اين موارد. از اين نوع شهادت به «بينه حسبه» تعبير مي شود كه مانع نيست، زيرا خداوند دستور به اقامه اين واجبات داده است و اين دستور در حكم بازپرسي قاضي قبل از اداء شهادت است. ولي در وقف عام قبول شهادت تبرعي اقوي است برخلاف وقف خاص بنا بر قول قويتر.

(ولو ظهَر للحاكمِ سَبْقُ القادح في الشهادةِ علي حكْمِهِ) بأن ثبت كونُهما صبيَّين، أو أحدهما، أوفاسقَين أو غيرَذلك (نقض)، لتبيُّن الخطإ فيه.

(اگر براي قاضي ظاهر شود كه قبل از صدور حكم مانعي براي شهادت وجود داشته است) به اين صورت كه ثابت شود كه هر دوي شهود يا يكي از آنها صغير بوده اند يا هر دو فاسق بوده اند و مواردي از اين قبيل (حكم نقض مي‏شود)، به دليل اينكه مشخص شده كه در صدور حكم خطا رخ داده است.

✅حقوق مدنی نکته  781

حقوق ذيل همگي غير منقول هستند:

  • حق انتفاع از اشيا غير منقول. مانند: حق عمري، ‌حق سكني و …

  • حق ارتفاق نسبت به ملك غير. مانند: حق العبور، حق المجري و …

  • دعاوي راجع اموال غير منقول. مانند:

–  تقاضاي خلع يد

–  دعاوي تصرف

–  اجبار فروشنده به تسليم مبيع

–  دعواي فسخ، بطلان و عدم نفوذ معامله انجام شده

–  دعاوي مربوط به اجرت المثل و خسارات وارده بر ملك غير

–  دعاوي مربوط به حق توليت موقوفات غير منقول

✅حقوق مدنی نکته  782

دادگاه صالح براي رسيدگي در:

–  دعاوي منقول، دادگاه محل اقامت خوانده

–  دعاوي غير منقول، دادگاه محل وقوع مال غير منقول

✅آیین دادرسی کیفری نکته 781

برای انتخاب مشاوران،رئیس حوزه قضایی هر محل برای هر شعبه حداقل هشت نفر مرد و زن را که واجد شرایط مندرج در این ماده بداند به رئیس کل دادگستری استان پیشنهاد میکند.رئیس کل دادگستری استان از بین آنان حداقل 4 نفر را برای مدت دو سال به این سمت منصوب می نماید.انتخاب مجدد آنان بلامانع است.

✅آیین دادرسی کیفری 782

در صورت مونث بودن متهم طفل یا نوجوان، حداقل یکی از مشاوران باید زن باشد.

✅ حقوق جزا نکته 781

هرگاه دیوار یا بنایی که بر پایه غیراستوار و غیر متمایل احداث شده است در معرض ریزش قرار گیرد یا متمایل به سقوط به سمت ملک دیگری یا معبر گردد اگر قبل از آنکه مالک تمکن اصلاح یا خراب کردن آن را پیدا کند ساقط شود و موجب آسیب گردد،ضامن منتفی است مشروط به آنکه به نحو مقتضی افراد در معرض آسیب را از وجود خطر آگاه کرده باشد.

✅ حقوق جزا نکته 782

نکته 785

چنانچه در خصوص نکته قبل مالک با وجود تمکن از اصلاح یا رفع یا آگاه سازی و جلوگیری از وقوع آسیب،سهل انگاری نماید،ضامن است

✅اصول فقه نکته 496

تفاوت تخصیص با تخصص: در تخصیص، موضوع خاص از جمله  افراد موضوع عام است ولی حکم عام و حکم خاص با هم متفاوت است اما در تخصص، موضوع یک دلیل، با موضوع دلیل دیگر، متفاوت است.

✅اصول فقه نکته 497

در حالت تخصص، تعارضی بین دو دلیل وجود ندارد. زیرا موضوع دو دلیل با هم متفاوت هستند و لذا نباید تخصص را از موارد تعارض ظاهری بدانیم.

✅حقوق تجارت نکته 781

اسناد برواتی سبب سقوط تعهد نیستند ولی ارزش پولی دارند.

✅حقوق تجارت نکته 782

اسناد تجاری اسناد عادی هستند؛ فقط مقنن چک را از حیث اجراء در حکم سند رسمی به شمار آورده است.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 781

واخواه در دادرسی غیابی موقعیت خوانده را داشته در مقام واخواهی می تواند به هر گونه دفاع ماهوی یا ایرادات متوسل شود.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 782

در مرحله ی واخواهی امکان جلب شخص ثالث و ورود شخص ثالث وجود دارد اما امکان طرح دعوای اضافی و متقابل وجود ندارد.

🔴 کلیات #کتاب_الشهادات (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

(و مستندُ الشهادةِ العلمُ القطعِيُّ) بالمشهودِ به (أو رؤيتُه فيما يكفي فيه) الرؤيۀُ، كالأفعالِ من الغصب و السَّرِقة و القتلِ و الرَّضاع و الولادة و الزنا و اللواط. و تُقبل فيه شهادة الأصمَّ، لِإِنتفاءِ الحاجة إلي السمْعِ في الفعلِ، (أو سَماعاً) في الأقوال (نحو العقودِ) و الإيقاعاتِ و القذفِ (مع الرؤيۀِ) أيضاً ليحصُلَ العلمُ بالمتلفَّظ، إلّا أن يعرِفَ الصَّوتَ قطعاً،‌ فيكفي علي الأقوي.

(مستند شهادت بايد علم قطعي) به مورد شهادت (باشد يا در مواردي كه ديدن كفايت مي كند، شاهد بايد مورد شهادت را ديده باشد)‌ مانند كارهايي نظير غصب، سرقت، قتل، شير خوردن يا شير دادن، متولد شدن نوزاد، زنا و لواط، در اين موارد شهادت شخص كر كفايت مي كند زيرا در ارتكاب فعل، نياز به شنيدن نيست (يا) در اقوال (مانند عقود) و ايقاعات و قذف (]مورد شهادت را[ به همراه ديدن شنيده باشد؛) تا علم به گوينده الفاظ حاصل كند مگر اينكه صداي او را قطعاً‌ بشناسد، كه دراين صورت بنابر قول قويتر شنيدن، كافي است.

(ولا يشهَد إلّا علي مَن يعرِفه) بنَسبِه أو عينهِ؛ فلايكفي انتسابهُ له، لجوازِ التزوير، و (يكفي مُعرَّفان عدلان) بالنَّسبِ (و) يجوز أن (تُسفر المرأه عن وَجهها) ليعرفها الشاهد عند التحمل و الأداء، إلّا أن يعرف صوتها قطعاً.

(شاهد شهادت نمي دهد مگر بر ضرر كسي كه او را بشناسد) بدين گونه كه نسبت او يا شخص او را بشناسد؛ پس صرف اينكه آن شخص خودش را براي شاهد معرفي كند كافي نيست، زيرا ممكن است در اين كار، تزوير و دروغ صورت گرفته باشد. (ولي چنانچه دو نفر معرف عادل) به نسب مشهود عليه گواهي دهند (كفايت مي كند و) جايز است كه (زن روي خود را نشان دهد و نقاب از چهره بردارد) تا شاهد او را بشناسد هم به هنگام تحمل شهادت و هم در زمان اداي آن، مگر اينكه شاهد صداي او را قطعاً بشناسد.

(و يُثبَتُ بالاستفاضةِِ) و هي استفعال من الفيض، و هو الظهور و الكثرة. و المرادُ بها هنا شياعُ الخبر إلي حدًّ يُفيد السامعَ الظنَّ الغالبَ المقارِبَ للعلم، و لاتنحصِر في عددٍ، بل يَختلف باختلاف المُخبِرينَ؛ نعم يُعتبر أن يَزيدوا عن عدد الشهود المعدَّلين ليحُصلَ الفرقُ بين خبرِ العدل و غيرِه، و المشهور أنه يثبت بها سبعةٌ: النَّسَبُ و الموتُ و المِلكُ المطلَق و الوقفُ والنكاحُ و العتقُ و ولايۀُ القاضي)، لِعُسْرِ إقامهِ البينهِ في هذه الأسبابِ مطلقاً.

(و با استفاضه ]هفت مورد[ ثابت مي شود) استفاضه از «فيض» مشتق شده است كه به معناي ظهور داشتن و كثير بودن مي باشد. در اينجا مراد از استفاضه، شايع شدن خبر به اندازه اي است كه براي شنونده گمان و ظن غالب نــزديك به علم افاده مي كند، در استفاضه تعداد گواهان منحصر در عدد خاصي نيست بلــكه بر حسب اخـتلاف خبردهنده، تعداد آن فرق مي كند. بله، بايد از دو نفر شاهد عادل بيشتر باشند تا بين خبر شاهد عادل و غيرآن، تفاوت حاصل آيد. مشهور اين است كه با استفاضه (هفت مورد) ثابت مي شود: (نسب، موت، ملكيت مطلق، وقف، نكاح، آزاد كردن بنده و ولايت قاضي)، زيرا در اين موارد اقامه دو شاهد عادل دشوار است.

✅حقوق مدنی نکته  783

اقسام اموال منقول:

1-  منقول ذاتي، به سهولت قابل جا به جايي است به نحوي كه نه به خود مال و نه به محلش خرابي وارد نمي شود.

2-  منقول حكمي، حقوق و دعاوي كه موضوع آن ها مال منقول مي باشد.

✅حقوق مدنی نکته  784

حقوق و دعاوي ذيل همگي منقول حكمي هستند :

  • كليه ديون، از قبيل قرض و ثمن مبيع و مال‌الاجاره عين مستاجره حتي اگر مبيع يا عين مستاجره از اموال غيرمنقول باشد

  • اسناد بهادار در وجه حامل (مانند اسكناس و چك هاي تضمين شده)

  • سهام بي نام شركت ها

  • حق شريكان در شركت

  • حقوق معنوي مانند حق تاليف، مالكيت صنعتي و تجاري

✅آیین دادرسی کیفری نکته 783

هرگاه قاضی دادگاه اطفال و نوجوانان به جهتی از جهات قانونی از انجام وظیفه باز بماند، رئیس دادگستری می تواند شخصا به جای او انجام وظیفه کند یا یکی از قضات واجد شرایط  را به جای قاضی دادگاه اطفال و نوجوانان به طور موقت مامور رسیدگی نماید.

✅آیین دادرسی کیفری 784

دادگاه اطفال و نوجوانان وقت جلسه رسیدگی را تعیین و به والدین ،اولیا یا سرپرست قانونی طفل یا نوجوان،وکیل وی و دادستان و شاکی ابلاغ می کند.

✅ حقوق جزا نکته 783

هرگاه دیوار یا بنایی که ساقط شده متعلق به صغیر یا مجنون باشد ولی او ضامن است.

✅ حقوق جزا نکته 784

هرگاه دیوار یا بنایی که ساقط شده از بناهای عمومی و دولتی باشد،متولی و مسئول آن ضامن است.

✅اصول فقه نکته 498

امارات(دلیل وارد) بر اصول عملیه(دلیل مورود) و از جمله استصحاب(دلیل مورود)، استصحاب(دلیل وارد) بر سایر اصول عملیه(دلیل مورود)، استصحاب(دلیل وارد) بر قاعده قرعه(دلیل مورود)، تمام امارات و اصول عملیه(دلیل وارد) بر قاعده قرعه(دلیل مورود)، ورود دارند نه حکومت. موضوع اصول عملیه، شک است و با جریان دلیل وارد، «شک» حقیقتاً برطرف می گردد. البته دلیل وارد، با تعبد شرعی و دستور شرعی و قانونی، معتبر شناخته شده است.

✅حقوق تجارت نکته 783

صدور سند تجاری عمل حقوقی می باشد و باید با شرایط شکلی و ماهوی باشد.

✅حقوق تجارت نکته 784

اسناد تجاری تمبر مالیاتی دارند:

مبلغ تمبر مالیاتی برات و سفته متغیر و نسبت به مبلغ آن است اما تمبر مالیاتی چک مقطوع است.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 783

از آنجایی که اثر احکام نسبی است و تنها نسبت به طرفین دعوا و قائم مقام آنها مؤثر است لذا حکمی که بعد از رسیدگی به واخواهی صادر می شود اصولاً فقط نسبت به واخواه و واخوانده مؤثر است و نسبت به اشخاصی که مشمول حکم غیابی   بوده اند اما واخواهی نکرده اند نمی شود مگر آنکه موضوع دعوا قابل تجزیه و تفکیک نباشد.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 784

حکم دادگاه تجدیدنظر می تواند با اجتماع شرایط زیر غیابی محسوب شده و قابل واخواهی باشد:

  • عدم ابلاغ واقعی دادخواست بدوی به خوانده.

  • عدم حضور خوانده یا وکیل یا نماینده ی او در هیچ یک از جلسات دادگاه بدوی.

  • عدم تقدیم لایحه از سوی خوانده در مرحله ی بدوی.

  • صدور حکم بر بی حقی خواهان از سوی دادگاه بدوی.

  • عدم ابلاغ واقعی دادخواست تجدیدنظر به تجدیدنظرخوانده.

  • عدم حضور تجدیدنظرخوانده یا وکیل یا نماینده ی او در جلسات دادگاه تجدیدنظر.

  • عدم تقدیم لایحه ی دفاعیه در پاسخ به تجدیدنظرخواه.

  • نقض حکم بدوی و صدور حکم محکومیت تجدیدخوانده از سوی دادگاه تجدیدنظر.

🔴 کلیات  کتاب الشهادات (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

✅ (و يَكفي) في الخبر بهذه الأسبابِ (مُتاخَمة العلمِ علي قولٍ قويًّ) و علي المختارِ لايُشترَطُ العدالة و لاالذكورۀُ، لِإِمكانِ استفادتِه من نقائضِها.

براي خبردادن در اين موارد (بنا بر قول قوي ظن قريب به علم كفايت مي كند) و بنابر نظري كه ما اختيار كرديم عدالت و مذكر بودن مخبر شرط نيست، زيرا ظن قريب به علم را مي توان از كسي كه اين اوصاف را ندارد بدست آورد.

✅ و احترز بالملك المطلق عن المستند إلي سبب كالبيع، فلايثبت السبب به، بل الملك الموجود في ضمنه، فلو شهد بالملك و أسنده إلي سبب يثبت بالإستفاضة كالأرث قُبِل، ‌ولولم يثبت بها كالبيع قُبِل في أصل الملك، لا في السبب.

مصنف، ] ملك مطلق را با استفاضه قابل اثبات دانسته است. از اين رو[ با بيان عبارت «ملك مطلق» از ملك مستند به سبب مانند بيع احتراز جسته است، پس با استفاضه سبب ملك ثابت نمي شود، بلكه صرفاً ملكيت موجود در آن ثابت مي شود. لذا اگر شاهد به ملكيت شهادت دهد و ملكيت را به سببي مستند كند كه اين سبب با استفاضه ثابت مي شود مانند ارث، در اينجا هم ملكيت و هم ارث ]كه سبب ملكيت است[ ثابت مي شود؛ ولي اگر سبب با استفاضه قابل اثبات نباشد مانند بيع، شهادت او نسبت به اصل ملكيت قبول مي شود اما سبب ]يعني بيع[ را ثابت نمي كند.

✅ (و يجب التحمُّلُ) لِلشهادةِ (علي مَن له أهليَّةُ الشهادة) إذا دُعيَ إليها خصوصاً أو عموماً (علي الكفاية)، لقوله تعالي: «ولايَأبَ الشهداءُ إذا ما دُعوا» فَسَّرَهُ الصادقُ (ع) بالتحمُّلِ، و يُمكِنُ جَعلُه دليلاً عليه و علي الإقامِۀ، فيأثَمُ الجميعُ لو أخلّوا به مع القدرةِِ، (فلو فُقِد سِواه) فيما يثبت به وحده و لو مع اليمين، أو كانَ تمامَ العدد، (تَعيَّن) الوجوبُ كغيره من فروضِ الكفاية إذا لم يَقُمْ به غيره.

(تحمل شهادت بر كسي كه اهليت شهادت دارد واجب كفايي است) اگر از چنين شخصي خصوصاً يا در ضمن عموم مردم دعوت به شاهد شدن بشود. زيرا خداوند متعال ] در آيه 282 سوره بقره[ مي فرمايد: «هنگامي كه شاهدان فرا خوانده مي شوند نبايد امتناع نمايند»؛ كه امام صادق (ع) اين آيه را به دريافت شهادت تفسير نموده اند. اين امكان وجود دارد كه آيه شريفه را هم دليل وجوب تحمل شهادت و هم دليل وجوب اداء شهادت، قرار داد. ]از آنجا كه اين تكليف را واجب كفايي دانستيم[ بنابراين اگر همه با توانايي از پذيرفتن و تحمل شهادت امتناع ورزند همه گناه كرده اند (و اگر جز يك نفر، شخص ديگر حضور نداشته باشد) در مورد آنچه كه با شهادت يك نفر و لو به همراه سوگند مدعي ثابت مي شود،‌يا آن يك نفر تكميل كننده نفرات شهود است (تحمل شهادت بر او واجب عيني مي شود) مانند غير از اين مورد، از ساير واجبات كفايي كه فردي ديگر جز او آن را انجام ندهد ]كه در اينصورت آن عمل واجب عيني مي شود[.

✅ (و يصحُّ تحمُّلُ الأخرسِ) للشهادةِ (و أداؤُه بعدَ القطعِ بمُرادِه) ولَو بمترجِمَينِ عَدْلَيْنِ، وَ لَيسا فَرعَينِ عليه، ولايكفي الإشارةُ في شهادةِ الناطقِ. (وكذا يجبُ الأداءُ) مع القدرةِ (علي الكفايةِ) إجماعاً، سواء استدعاه ابتدائاً أم لا علي الأشهر، (إلّا مع خوفِ ضررٍ غيرِ مستحَقًّ) علي الشاهدِ أو بعضِ المؤمنين.  و احترز بغير المستحق عن مثل ما لوكان للمشهود عليه حق علي الشاهد لايطالبه به، وينشأ من شهادته المطالبة، فلايكفي ذلك في سقوط الوجوب، لأنه ضرر مستحق.

(تحمل شهادت توسط فرد لال و اداء شهادت بوسيله او پس از يقين به منظورش صحيح است) هرچند كه با كمك دو مترجم عادل باشد. اين دو مترجم، ‌شاهدان فرع بر شاهد اصل ]يعني فرد لال[ نيستند. اشاره در شهادت دادن فردي كه قادر بر سخن گفتن است كافي نيست. (و همچنين اداء شهادت) با توانايي بر آن اجماعاً‌ (واجب كفايي است) خواه ابتدائاً از شاهد درخواست شود يا نه بنابر قول مشهورتر؛ (مگر اينكه شهادت دادن منجر به ايجاد خوف ضرري) بر شاهد يا بعضي از مومنين شود (كه مستحق آن ضرر نيستند). مصنف با قيد «غير مستحق» از مثل مواردي احتراز جسته است كه مشهود عليه حقي بر عهده شاهد دارد كه آن را مطالبه نمي كند ولي اگر شاهد بر ضرر او شهادت دهد او هم حق خود را مطالبه خواهد كرد. ترس از اين نوع ضررها در سقوط وجوب اداي شهادت، كفايت نمي كند؛ زيرا آن ضرري است به حق و بجا.

✅حقوق مدنی نکته  785

اجرت المسمي: اجرتي است كه در قرارداد ميزان آن تعيين شده، مانند مال الاجاره يا اجاره بها. اجرت المسمي مال غير منقول، منقول است (منقول حكمي).

اجرت المثل: وقتي است كه قرارداد وجود ندارد و ميزان آن توسط كارشناس تعيين مي گردد. اجرت المثل مال غير منقول، غير منقول است (غير منقول تبعي).

✅حقوق مدنی نکته  786

بين اموال منقول و غير منقول اصل بر منقول بودن آن هاست. و اموال غير منقول استثنايي بر اصل هستند لذا در موارد ترديد بايستي مال را منقول تلقي نمود.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 785

هرگاه در موقع رسیدگی سن متهم هجده سال و یا بیشتر باشد،وقت دادرسی به متهم یا وکیل او ابلاغ می شود.

✅آیین دادرسی کیفری 786

در جرایم تعزیری درجه شش،هفت و هشت و همچنین در جرایم تعزیری که مجازات قانونی آنها غیر از حبس است، هرگاه متهم و والدین یا سرپرست قانونی او و همچنین در صورت داشتن وکیل، وکیل او حاضر باشند و درخواست رسیدگی نمایند و موجبات رسیدگی نیز فراهم باشد،دادگاه می تواند بدون تعیین وقت،رسیدگی  و اتخاذ تصمیم نماید.

✅ حقوق جزا نکته 785

هرگاه شخصی دیوار یا بنای دیگری را بدون اذن او متمایل به سقوط نماید،عهده دار صدمهو خسارت ناشی از سقوط آن است.

✅ حقوق جزا نکته 786

هرگاه شخصی در ملک خود یا مکان مجاز دیگری، آتشی روشن کند و بداند که به جایی سرایت نمی کند و غالباً نیز سرایت نکند لکن اتفاقاً به جایی دیگر سرایت نماید و موجب خسارت و صدمه گردد ضمان ثابت نیست و در غیر این صورت ضامن است.

✅اصول فقه نکته 499

دلیل اجتهادی(دلیل قطعی و دلیل ظنی یا اماره)، بر اصل تخییر عقلی وارد است. اصل تخییر عقلی در جایی اجرا می شود که امر، دایر بین وجوب و حرمت باشد و مرجِّحی در میان نباشد. با آمدن دلیل اجتهادی، یکی از دو طرف (وجوب یا حرمت) ترجیح پیدا می کند و موضوع اصل تخییر عقلی (عدم مرجِّح) حقیقتاً منتفی می شود(همان به نقل از: شیخ انصاری، فرائد الأصول، ج2، ص750).

✅حقوق تجارت نکته 785

یکی از تمایزات برات، سفته و چک از سایر اسناد تجاری مثل بارنامه لزوم قید مبلغ است.

✅حقوق تجارت نکته 786

در برات به مجرد قبول برات از سوی براتگیر، محل برات به دارنده منتقل می شود و در چک و سفته به مجرد رسیدن موعد و شرط خلاف آن نیز مسموع نیست.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 785

هر رایی که از دادگاه بدوی صادر شود مسلماً یک محکوم له و یک محکوم علیه دارد، و محکوم علیه بعضی از احکام به تجویز قانونگذار حق دارند که از حکمی که به ضرر آنان صادر شده تقاضای تجدیدنظر نمایند تا مجدداً به ماهیت دعوا در مرجعی  بالاتر رسیدگی شود.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 786

تجدیدنظر یک طریق عادی و اصلاحی برای شکایت از آرای محاکم است.

🔴 کلیات  کتاب الشهادات (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

✅ (ولا يُقيمُها) الشاهدُ (إلّا مع العلمِ) القطعيَّ (ولايكفي الخَطُّ) بها (و إنْ حَفِظه) بنفسه وَ اُمِن التزوير (ولو شَهِدَ معه ثقۀٌ) علي أصحَّ القولَين.

شاهد (اداء شهادت نمي كند جز در صورت علم) قطعي (و نوشته در اين مورد كافي نيست هرچند كه) خود شاهد (آن را حفظ كرده باشد) و از جعل و تزوير هم در امان بوده باشد (و هرچند كه يك نفر شاهد موثق هم با او شهادت دهد) بنابر قول صحیحتر از دو قول كه در اين مساله وجود دارد.

✅ و هي علي ما ذكره في الكتاب خمسة أقسام:

(فمنها ما يَثبُت بأربعةِ رجالٍ، و هو الزنا و اللَّواط و السَحْقُ، و يكفي في) الزنا (الموجِبِ للرَّجْمِ ثلاثةُ رجالٍ و امرأتان، و للجَلْدِ رجُلان و أربعُ نِسوةٍ).

اقسام حقوق بنابر آنچه در كتاب لمعه آمده است بر پنج قسم است:

(از جمله حقوق آنست كه با شهادت چهار مرد ثابت مي شود و آن زنا، لواط و مساحقه است و در) زناي (موجب رجم، شهادت سه مرد و دو زن، و در زنايِ موجبِ جلد، شهادت دو مرد و چهار زن كفايت مي كند).

✅ (و منها) ما يُثبت برجلُيَنِ خاصَّةً (و هي الرَّدَّة و القَذْفُ و الشربُ) شرب الخمر و ما في معناه (و حد السرقةِ). اِحترَز به عن نفس السَّرِقة، فَإِنَّها تثبت بهما و بشاهدٍ و امرأتَين و بشاهدٍ و يمينٍ بالنسبة إلي ثبوت المال خاصة. و ضابط هذا القسم علي ما ذكره بعض الأصحاب ما كان من حقوق الآدمي ليس مالاً و لا المَقصود منه المال.

(و از جمله حقوق) آنست كه تنها با دو مرد ثابت مي شود (و آن عبارت است از: ارتداد و قذف و شرابخواري) منظور شرب خمر و آنچه مي باشد كه در حكم آن است (و حد سرقت)، مصنف با ذكر «حد سرقت»،‌از خود سرقت احتراز جسته است زيرا خود سرقت، فقط نسبت به ثبوت مال ] از جهت جنبه مالي و مدني[ با دو مرد و همچنين با يك شاهد مرد و دو زن و نيز با يك شاهد مرد و سوگند مدعي ثابت مي شود. ضابطه اين قسم ]از حقوق[ مطابق آنچه كه برخي از فقها گفته اند: اين است كه از حقوق الناس باشد ولي نه مال باشد و نه مقصود از آن، مال باشد.

✅ (و) منه (الإسلامُ و البلاغُ و الوَلاءُ و التعديلُ و الجَرحُ و العَفوُ عن القصاصِ و الطلاقُ و الخُلْعُ) و إن تَضَمَّنَ المالَ لكنَّه ليس نفسَ حقيقتِه، (و الوكالة و الوصيَّةُ إليه)، احترزَ به عن الوصيَّةِ له بمالٍ، فَإنَّهُ من القسم الثالث، (وَالنَّسَبُ و الهِلالُ) و بهذا يَظْهَر أنَّ الهلالَ مِن حقَّ الآدميَّ، فيثبُت فيه الشهادة علي الشهادة كما سيأتي.

(و) از جمله اين حقوق: (اسلام، بلوغ، ولايت، جرم و تعديل شاهد، عفو از قصاص، طلاق و خلع است) اگرچه خلع، متضمن مال است اما مال، ماهيت خلع را تشكيل نمي دهد (و وكالت و وصيت به او ]یعنی وصيت عهدي يا وصايت[). مصنف با ذكر قيد «إليه» از وصيت بسود موصي له نسبت به مال ]موصي به[ احتراز جسته است ] يعني مصنف با قيد «اليه» نشان داده كه منظورش وصيت عهدي است نه وصيت تمليكي[. زيرا وصيت به مال ]یعنی وصيت تمليكي[ در قسم سوم حقوق داخل مي شود (و نسب و هلال). از اين عبارت ]كه «هلال» بدنبال حق الناس آمده[ معلوم مي شود كه هلال از حقوق الناس است،‌ پس شهادت بر شهادت در اين باره جاري مي شود چنانكه در مباحث بعد خواهد آمد.

✅(و منها ما يَثْبُتُ برجلَينِ، و رجلٍ و امرأتين، و شاهدٍ و يمينٍ، و هو) كل ما كان مالاً ، أو الغرضُ منه المالَ، مثل (الديونِ و الأموالِ) الثابتة من غير أن تدخل في إسم الدين (والجناية الموجبة للدية) كقتل الخطأ و العمد المشتمل علي التغرير بالنفس كالهاشمة، و المنقلة، و ما لا قود فيه كقتل الوالد ولده، والمسلم الكافر.

(و از جمله حقوق آنست كه با شهادت دو مرد، يك مرد و دو زن، و يك مرد و سوگند مدعي ثابت مي شود؛ و آن) هر دعواي مالي است و يا هر دعوايي است كه مقصود از آن،‌ مال باشد مانند (ديون و اموال) ثابت،‌ بدون اينكه آن اموال تحت عنوان دين قرار بگيرد. (و جنايت موجب ديه) مانند قتل خطا و جرح عمدي كه قصاص آن موجب ضرر بر جان جاني مي شود مانند جراحت هاشمه و منقله، و جنايتي كه قصاص در آن نيست مثل اینکه پدر، فرزند خود را بکشد، و مسلمان، كافر را بکشد.

✅و بقي من الأحكام أمور تجمع حق الآدمي المالي و غيره، كالنكاح و الخلع و السرقة، فيثبت بالشاهد و اليمين المال دون غيره، و استبعد المصنف ثبوت المهر دون النكاح، للتنافي.

]ذكر[ بعضي از احكام باقي مي ماند در خصوص مواردي كه جامع حق الناس مالي و غير مالي است، مانند نكاح و خلع و سرقت؛ پس با شاهد مرد و سوگند مدعي، جنبه مالي اينها ثابت مي شود نه غير مالي. مصنف بعيد دانسته كه ]با يك شاهد مرد و سوگند مدعي[، مهر ثابت شود ولي نكاح ثابت نشود، به دليل تنافي ]كه بين دو قسمت ادعا يعني ثبوت مهر و عدم ثبوت نكاح وجود دارد[.

✅حقوق مدنی نکته  787

سرقفلي حقي است مخلوط كه چهره غير منقول آن غلبه دارد

✅حقوق مدنی نکته  788

ديون ناشي از عقود و قراردادها  ⇜   منقول حكمي هستند.

ديون ناشي از غير عقود و قراردادها  ⇜  غير منقول تبعي هستند.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 787

در دادگاه اطفال و نوجوانان،والدین ، اولیا یا سرپرست طفل و نوجوان،وکیل مدافع،شاکی،اشخاصی که نظر آنان در تحقیقات مقدماتی جلب شده، شهود،مطلعان و مددکار اجتماعی سازمان بهزیستی حاضر می شوند.حضور اشخاص دیگر در جلسه رسیدگی با موافقت دادگاه بلامانع  است.

✅آیین دادرسی کیفری 788

هرگاه مصلحت طفل اقتضا کند،ممکن است تمام یا قسمتی از دادرسی در غیاب او به عمل آید.رأی دادگاه در هر صورت حضوری محسوب می شود.

✅ حقوق جزا نکته 787

متصرف هر حیوانی که از احتمال حمله آن آگاه است باید آن را حفظ نماید و اگر در اثر تقصیر او،حیوان مزبور به دیگری صدمه وارد سازد،ضامن است.

✅ حقوق جزا نکته 788

متصرف هر حیوانی اگر از احتمال حمله حیوان آگاه نبوده و عدم آگاهی ناشی از تقصیر او نباشد،و حیوان مزبور به دیگری صدمه وارد سازد،ضامن نیست.

✅اصول فقه نکته 500

وجه اشتراک تخصص و ورود این است که در هر دو خروجِ موضوعی است حقیقتاً و وجداناً، با این تفاوت که در تخصص، خروج موضوعی، ذاتی، تکوینی و بدون عنایت به تعبد است؛ اما در ورود، خروج موضوعی، ذاتی و تکوینی نیست بلکه با عنایت به تعبد می باشد یعنی اگر شارع دلیل وارد را معتبر ندانسته بود دلیل وارد نمی توانست موضوع دلیل مورود را نفی کند(اصول فقه کاربردی، ج3، ص161).

✅حقوق تجارت نکته 787

 نکته بسیار مهم: در قواعد اسناد تجاری و در مسئولیت امضاکنندگان، هر امضاکننده ⇩

در مقابل امضاکنندگان بعدی مسئول است.

✅حقوق تجارت نکته 788

مدت مرور زمان دعاوی راجع به برات، سفته و چک که از طرف تجار مطرح می¬گردد⤺ 5 سال در صورت گذشتن مدت 5 سال⤆ دارنده برات يا فته‌طلب يا چك مي‌تواند تا‌حصول مرور زمان اموال منقوله وجه آن را از كسي كه به ضرر او استفاده بلاجهت كرده است مطالبه نمايد.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 787

طریق شکایت اصلاحی به راهی گفته می شود که مرجعی بالاتر از مرجع بدوی مجدداً به پرونده رسیدگی و در صورت نیاز رای صادره از دادگاه بدوی را اصلاح می نماید.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 788

آرای محاکم اصولاً قطعی است مگر آنکه به موجب قانون قابل تجدیدنظر شناخته شده باشند.

🔴 کلیات کتاب الشهادات (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

✅ (ومنها) ما يثبت (بالرجالِ و النساءِ ولو منفرداتٍ)؛ و ضابطُه ما يَعْسِرُ اطَّلاعُ الرجالِ عليه غالباً (كالولادۀ و الإستهلالِ) و هو ولادةُ الولَدِ حيّاً ليَرثَ (و عيوبِ النساءِ الباطنة) كَالْقَرَنِ و الرَّتَقِ، دونَ الظاهرة كالجذامِ و البَرَصِ و العَمي، فإنَّه من القسمِ الثاني، (والرَّضاعِ) علي الأقوي، (والوصيّة له) أي بالمال، احتراز عن الوصية إليه. و هذا الفرد خارجٌ من الضابِط ولو أفرده قِسماً كما صنع في الدروس كان حَسناً.

(و از جمله حقوق) آنست كه (با شهادت مردان و زنان هرچند جداي از هم باشند) ثابت مي شود؛ ضابطه اين حقوق آنست كه آگاهي يافتن مردان بر آن غالباً دشوار است (مانند متولد شدن نوزاد و استهلال) و آن عبارت است از زنده به دنيا آمدن كودك براي اينكه ارث ببرد. (وعيوب باطني زنان) مانند قرن ]یعنی تكه استخواني كه مانع نزديكي جنسي شود[ و رتق ]یعنی تكه گوشتي كه در آلت تناسلي زن روييده و از نزديكي جلوگيري مي كند[، نه عيوب آشكار مانند خوره، پيسي و كوري؛ زير اينها جزء دسته دوم هستند ]كه فقط با شهادت  دو مرد عادل ثابت مي شود[. (و شير خوردن) بنا بر قول قويتر، (و وصيت نسبت به آن) يعني ]وصیت[ به مال؛ منصف با قيد «بالمال» از وصيت به شخص ]یعنی وصيت عهدي[ احتراز جسته است. و اين مورد ]یعنی وصيت به مال[ از اين ضابطه اي كه بيان شد خارج است و اگر مصنف آن را بعنوان قسمي ديگر از حقوق جداگانه بيان مي كرد بهتر بود همانطور كه در كتاب دروس الشرعيه اين چنين كرده است.

✅(و منها) ما يثبت (بالنساءِ منضَمّاتٍ) إلي الرجالِ (خاصَّةً) أو الي اليمين، (و هو الديونُ و الأموالُ)؛ و هذا القسمُ داخلٌ في الثالثِ.

(و از جمله حقوق) آنست كه (با شهادت زنان فقط به ضميمه شهادت مردان) يا سوگند صاحب حق ثابت مي شود (و اين حقوق، ديون و اموال است). اين قسم از حقوق در دسته سوم داخل مي شود.

✅(محلُّها حقوقُ الناسِ كافة)؛ بل ضابطُه كُلُّ مالم يكن عقوبةً لِلّهِ تعالي مختصَّةً به إجماعاً،‌ أو مشترَكةً علي الخِلاف، (سواءٌ كانَتِ) الحقوق (عقوبة كالقصاصِ، أو غيرَ عقوبةٍ) مع كونِهِ حقّاً غيرَ ماليًّ (كالطلاقِ و النسبِ و العِتْقِ،‌ أو مالاً كالقرضِ و عقودِ المعاوضاتِ، و عيوب النساء و الولادةِ و الاستهلالِ و الوكالةِ و الوصِيَّةِ بقسمَيها) و هُما الوصيَّةُ إليه و له.

(جاي شهادت بر شهادت حقوق الناس بطور كلي است)؛ بلكه ضابطه آن،‌ اين است كه هر حقي كه مجازات حدي و حق الله محض نباشد با شهادت بر شهادت اجماعاً ثابت مي شود و هر حقي كه مجازات حدي نباشد ولي جنبه حق اللهي و حق الناسي هر دو را داشته باشد در اينكه آن حق، بوسيله شهادت بر شهادت ثابت مي شود يا خير؟ اختلاف نظر وجود دارد. (خواه) حقوقي كه با شهادت بر شهادت ثابت مي شود (مجازات باشد مثل قصاص يا مجازات نبوده) و حقي غير مال باشد (مانند طلاق و نسب) و آزادي برده يا حقي مالي باشد (مانند قرض و عقود معاوضي و عيوب زنان و ولادت و استهلال و وكالت و وصيت به هر دو قسمش) يعني وصيت به شخص ]یعنی وصيت عهدي[ و وصيت به مال ]یعنی وصيت تمليكي[.

✅(ولايَثْبُتُ في حقّ الله تعالي مَحْضاً كالزَّنا و اللواطِ و السَّحْقِ، أو مشترَكاً كالسَّرِقة و القَذف علي خلافٍ) مَنشَؤُهُ مراعاۀُ الْحَقَّيْنِ؛ و لم يرجَّح هنا شيئاً و الوقوفُ علي موضعِ اليقينِ أولي، و هو اختيارُ الأكثرِ، فَيَبقي ضابطُ محلَّ الشهادةِ علي الشهادةِ ما ليس بحدًّ.

(حق الله محض مانند زنا و لواط و مساحقه باشهادت برشهادت ثابت نمي شود و مواردي كه مشترك بين حق الله و حق الناس است مانند سرقت و قذف، در اينكه اين موارد با شهادت بر شهادت ثابت مي شود يا خير؟ اختلاف نظر وجود دارد). منشأ اين اختلاف نظر، مراعات دو حق يعني حق الله و حق الناس است. مصنف دراين كتاب هيچيك را ترجيح نداده است. بهتر اين است كه برآنچه يقين داريم توقف كرده و عمل كنيم ]يعني جنبه حق الناسي را به وسيله شهادت بر شهادت ثابت بدانيم[ و عقيده اكثر فقها هم همين است. لذا ضابطه محل شهادت بر شهادت، مواردي است كه حد شرعي نباشد.

✅حقوق مدنی نکته  789

اموالي كه مالك خاص ندارند:

–  مشتركات يا اموال عمومي ⇜ اموالي كه مالكيت آن متعلق به عموم مردم است (مواد 24، 25، 26 ق.م)

–  مباحات ⇜ اموالي كه اصلا مالك ندارند و با شرايطي قابل تملك هستند (ماده 27 ق.م.)

–  اموال مجهول المالك ⇜ اموالي كه مالك دارند ولي مالك آن ها مجهول است. (ماده 28 ق.م.)

✅حقوق مدنی نکته  790

  هيچ کس نمي‌تواند طرق و شوارع عامه و کوچه‌هايي را که‌ آخر آن‌ها مسدود نيست تملک نمايد.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 789

در جرایمی که رسیدگی به آنها در صلاحیت دادگاه کیفری یک است یا جرایمی که مستلزم پرداخت دیه یا ارش بیش از خمس دیه کامل است و در جرایم تعزیری  درجه شش  بالاتر،دادسرا و دادگاه اطفال و نوجوانان  به ولی یا سرپرست قانونی متهم ابلاغ می نماید که برای او وکیل تعیین کند.در صورت عدم تعیین وکیل یا عدم حضور وکیل بدون اعلام عذر موجه، در مرجع قضایی برای متهم وکیل تعیین می شود.در جرایم تعزیری درجه هفت و هشت،ولی یا سرپرست قانونی طفل یا نوجوان می تواند خود از وی دفاع و یا وکیل تعیین نماید.نوجوان نیز می تواند از خود دفاع کند.

✅آیین دادرسی کیفری 790

به دادخواست ضرر و زیان ناشی از جرم که در دادگاه اطفال و نوجوانان مطرح می گردد،طبق مقررات قانونی رسیدگی و حکم مقتضی صادر می شود.

✅ حقوق جزا نکته 789

نگهداری حیوانی که شخص توانایی حفظ آن را ندارد،تقصیر محسوب می شود.

✅ حقوق جزا نکته 790

نگهداری هر وسیله یا شی خطرناکی که دیگران را در معرض آسیب قرار دهد و شخص قادر به حفظ و جلوگیری از آسیب رسانی آن نباشد،تقصیر محسوب می شود.

✅اصول فقه نکته 501

مفهوم حکومت:

تصرف یکی از دو دلیل(دلیل حاکم) در موضوع یا محمول دلیل دیگر(دلیل محکوم) به صورت توسعه یا تضییق. یکی از نمونه های بارز حکومت که در قانون اساسی ذکر گردیده، اصل 4ق.ا است(همان، صص154 و 157). در حکومت، توسعه یا تضییق موضوع یا محمول(حکم) دلیل محکوم به صورت تعبدی و ادعایی و تنزیلی است نه حقیقی و واقعی. به عبارت دیگر، چیزی حقیقتاً از موضوع دلیل محکوم خارج است ولی به دستور شارع، به منزله فردی از موضوع دانسته می شود(حکومت به نحو توسعه موضوع) و یا چیزی حقیقتاً از مصادیق موضوع است ولی تعبداً به منزله فردی خارج از آن قلمداد گردد(حکومت به نحو تضییق موضوع) یا حکمی حقیقتاً نباید شامل موضوعی شود اما تعبداً به دستور شارع، دامنه حکم توسعه یافته و شامل آن هم می شود(حکومت به نحو توسعه محمول یا حکم) یا حکمی حقیقتاً باید شامل موضوعی شود اما تعبداً به دستور شارع، دامنه آن حکم، محدود شده و شامل موضوعی نمی شود(حکومت به نحو تضییق محمول یا حکم).

✅حقوق تجارت نکته 789

در قانون تعریفی از برات نیست اما می توان آن را این¬گونه تعریف نمود ⇦ برات نوشته¬ای است که به موجب آن شخصی به شخص دیگر امر می کند مبلغی در وجه یا حواله¬کرد شخص ثالثی در موعد معینی پرداخت کند.

✅حقوق تجارت نکته 790

ماهیت برات در قالب هیچ یک از اعمال حقوقی مانند ضمانت، حواله، تعهد یک جانبه، عمل به ظاهر و امثال آن قرار نمی گیرد

در نتیجه برات سندی مستقل با ماهیت حقوقی خاص و تجاری است.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 789

احکام قابل تجدیدنظر عبارتند از:

  • کلیه احکام صادره در دعاوی غیرمالی اعم از غیرمالی ذاتی یا اعتباری.

  • کلیه احکام صادره در دعاوی مالی که خواسته یا بهای خواسته آن بیش از 3 میلیون ریال باشد.

  • حکم راجع به متفرعات دعوا مشروط به اینکه حکم راجع به اصل دعوا قابل تجدیدنظر باشد.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 790

رای دعاوی مالی که ارزش خواسته ی آنها تا سه میلیون ریال باشد در صورتی که از شورای حل اختلاف صادر شده باشد قابل تجدیدنظر در دادگاه عمومی محل است.

🔴 کلیات کتاب الشهادات (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

✅ (ولو اشتمل الحقُّ علي الأمرين) كالزنا (يُثبَت) بالشهادةِ علي الشهادةِ (حقُّ الناسِ خاصَّهً فَيُثْبَتُ بالشهادۀِ) علي الشهادةِ (علي إقرارهِ بالزنا نَشْرُ الحُرمةِ)، لِأنَّها مِنْ حقوقِ الآدميّين (لا الحدُّ)، لِأنَّه عقوبةُ لِلّهِ تعالي. (و يجب أن يشهدَ علي كل واحد عدلان) لِتَثْبُتَ شهادتُه بهما. (ولو شَهِدا علي الشاهدَين فمازاد) كالأربعةِ في الزنا و النسوۀ (جاز)، لحصولِ الغرضِ و هو ثبوتُ شهادةِ كلَّ واحدٍ بعدلَين؛ بل يجوزُ أن يكونَ الأصلُ فرعاً لِآخَرَ، فيثبُت بشهادته مع آخَرَ. و فيما يقبل فيه شهادۀ النساء يجوز علي كل امرأة أربع كالرجال. و قيل: لايكون النساء فرعاً، لأن شهادة الفرع تُثْبِتُ شهادة الأصل لا ما شهد به.

(اگر حقي مشتمل بر دو جنبهِ ]حق الله و حق الناس[ باشد) مانند زنا، با شهادت بر شهادت (فقط حق الناس ثابت مي شود. بنابراين با شهادت) بر شهادت (به اقرار كسي به زنا، نشرِ حرمتِ ازدواج ]بين اقراركننده و برخي خويشان آن زن[ ثابت مي شود) زيرا اين جنبه از حقوق الناس است (ولي حدِ ]زنا[ ثابت نمي شود) زيرا حد، كيفر و حق الله است. (] در شهادت بر شهادت[ بايد بر هر شاهد اصل، دو شاهد عادلِ ]فرع[ شهادت دهند) تا بدين ترتيب شهادت شاهد اصل با دو شاهد فرع ثابت شود. (و اگر دو شاهد فرع بر دو يا بيشتر از دو شاهد اصل) مانند چهار شاهد مرد در اثبات زنا و مانند چهار شاهد زن بجاي دو شاهد مرد، (شهادت دهند اين هم جايز است) چون منظور حاصل مي شود. مقصود اين است كه شهادت هر شاهد اصل با دو شاهد عادل فرع ثابت شود كه اين منظور تامين مي شود؛ بلكه جايز است كه يك شاهد اصل، براي شاهد اصل ديگر بعنوان فرع استفاده شود. پس در اينصورت، شهادت شاهد اصل ]كه نتوانست در محكمه حضور يابد[ با شهادت شاهد اصل ديگر به ضميمه يك شاهد فرع ثابت مي شود. در مواردي كه شهادت زنها مورد قبول است براي شهادت بر شهادت هريك زن، چهار زن بعنوان شاهد فرع لازم است مانند مردان. برخي گفته اند: زنان نمي توانند بعنوان شاهد فرع شهادت دهند، زيرا شهادت فرع، وجود شهادت اصل را ثابت مي كند نه مضمون و مفاد شهادت اصل را.

✅ (ويُشترط) في قبولِ شهادة الفرعِ (تعذُّر) حضورِ (شاهدِ الأصلِ بموتٍ أو مرضٍ أو سفرٍ) و شبهه، (و ضابطُه المشقَّۀ في حضورِه) و إن لم يبلُغْ حَدَّ التعذُّرِ.

در قبول شهادت فرع، (تعذّرِ) حضورِ (شاهد اصل بخاطر مرگ يا بيماري يا سفر) و مانند اينها (شرط است. ضابطه تعذر، مشقت و دشواري در حضور شاهد اصل است) اگرچه اين دشواري به حد تعذّرِ ]حقيقي يعني غير ممكن بودن[ نرسد.

✅ و اعلمْ أنّه لايشترَطُ تعديلُ الفرِعِ للأصلِ، و إنَّما ذلك فرضُ الحاكمِ. نعم يُعْتَبَرُ تعيينُه، فلاتكفي: «أشْهَدنا عدلان». وَ إنما تجوز شهادةُ الفرعِ مَرَّةً واحدةً (ولا تُقْبَل الشهادةُ الثالثةُ) علي شاهدِ الفرع (فصاعداً).

بدان كه شرط نيست شاهد فرع، شاهد اصل را تعديل كند. اين امر تنها وظيفه حاكم شرع است. بله تعيين گواه اصل از سوي شاهد فرع لازم است؛ لذا كفايت نمي كند كه شهود فرع بگويند: دو نفر عادل ما را شاهد گرفتند. همانا شهادت شاهد فرع فقط در مرتبه اول جايز است (و شهادت فرع دوم) بر شهادت فرع اول (قبول نيست و همين طور شهادت در مرتبه دورتر).

✅ (إذا رجعا) أي الشاهدان فيما يُعتبَرفيه الشاهدان، أو الأكثرُ حيثُ يُعْتَبَرُ، (قبلَ الحكمِ امتنع الحكمُ)، لأنَّهُ تابعٌ للشهادةِ و قدِ ارْتَفعتْ، و لِأنَّه لايَدْري أًصدقوا في الأوَّلِ أو في الثاني، فلايَبقي ظَنُّ الصدقِ فيها. (و إن كان الرجوعُ بعدَه لم يُنقَضِ الحكمُ) إن كان مالاً، (و ضَمِنَ الشاهدان) ما شهدا به مِنَ المالِ، (سواءٌ كانت العينُ باقيةً، أو تالفةً) علي أصَحَّ القولَينِ. و قيل: تُستَعادُ العينُ القائمة.

(هرگاه شهود) يعني دو شاهد در مواردي كه دو نفر شاهد لازم است يا چند شاهد در مواردي كه بيش از دو شاهد لازم باشد (از شهادت خود برگردند، چنانچه قبل از صدور حكم باشد، از حكم كردن به استناد شهادت شهود، خودداري مي شود) زيرا حكم حاكم تابع شهادت است و ]‌با رجوع از شهادت،[ شهادت از بين رفته است و چون حاكم نمي داند كه شهود در سخن اولشان صادق بوده اند يا در كلام دوم كه از آنها بيان شده است، لذا ظن بر صدق آنها در شهادت باقي نمي ماند. (و اگر رجوع از شهادت بعد از صدور حكم باشد) در صورتي كه محكومٌ به مال باشد (حكم نقض نمي شود و در اينصورت شهود، ضامنِ) مالِ موردِ شهادت (هستند خواه عين مال باقي و موجود باشد يا تلف شده باشد) بنابر قول صحیحتر از دو قول موجود در مساله. و بنابر قولي: در صورت بقاء مال محكومٌ به، آن مال از محكوم له استرداد مي شود.

✅حقوق مدنی نکته  791

هيچ کس نمي‌تواند اموالي ‌را که‌ مورد استفاده‌ي عموم است و مالک خاص ندارد از قبيل پل‌ها و کاروانسراها و آب‌انبارهاي عمومي ‌و مدارس قديمه و ميدان‌گاه‌هاي عمومي، تملک کند. و همچنين ‌است قنوات و چاه‌هايي که مورد استفاده عموم است‌.

✅حقوق مدنی نکته  792

اموالي که ملک اشخاص نمي‌باشد و افراد مردم مي‌توانند آن‌هارا مطابق مقررات مندرجه در اين قانون و قوانين مخصوصه مربوطه به هر يک از اقسام مختلفه‌ي آن‌ها تملک کرده و يا از آن‌ها استفاده کنند مباحات ناميده مي‌شود مثل اراضي موات يعني زمين‌هايي که معطل افتاده و آبادي و کشت و زرع در آن‌ها نباشد.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 791

در هنگام رسیدگی به دعوای ضرر و زیان،حضور طفل لازم نیست،مگر در صورتی که توضیحات وی برای صدور رأی ضروری باشد.

✅آیین دادرسی کیفری 792

نکته 798

آرا و تصمیمات دادگاه اطفال و نوجوانان علاوه بر شکاکی،متهم و محکوم علیه،به ولی یا سرپرست قانونی متهم و محکوم علیه و در صورت داشتن وکیل به وکیل ایشان نیز ابلاغ می شود.

✅ حقوق جزا نکته 791

هرگاه شخصی با اذن کسی که حق اذن دارد،وارد منزل یا محلی که در تصرف اوست،گردد و از ناحیه حیوان یا شیئی که در آن مکان است صدمه و خسارت ببیند،اذن دهنده ضامن است،خواه آن شی یا حیوان قبل از اذن در آن محل بوده یا بعداً در آن قرار گرفته باشد و خواه اذن دهند ه نسبت به آسیب رسانی آن علم داشته باشد خواه نداشته باشد.

✅ حقوق جزا نکته 792

در مواردی که آسیب مستند به مصدوم باشد مانند آنکه وارد شونده بداند حیوان مزبور خطرناک است و اذن دهنده از آن آگاه نیست و یا قادر به رفع خطر نمی باشد،ضمان منتفی است.

✅اصول فقه نکته 502

در زیر 4قسم حکومت تبیین می گردد:

الف) حکومت به نحو توسعه موضوع: چیزی حقیقتاً از موضوع دلیل محکوم خارج است ولی به دستور شارع، به صورت تعبدی، ادعایی و تنزیلی به منزله فردی از موضوع دانسته می شود.

ب) حکومت به نحو تضییق موضوع: چیزی حقیقتاً از مصادیق موضوع است ولی تعبداً و ادعائاً و تنزیلاً (نه حقیقتاً) به منزله فردی خارج از آن قلمداد گردد.

ج) حکومت به نحو توسعه محمول(حکم): حکمی حقیقتاً نباید شامل موضوعی شود اما تنزیلاً، ادعائاً و تعبداً به دستور شارع، دامنه حکم توسعه یافته و شامل آن هم می شود.

د) حکومت به نحو تضییق محمول(حکم): حکمی حقیقتاً باید شامل موضوعی شود اما تنزیلاً، ادعائاً و تعبداً به دستور شارع، دامنه آن حکم، محدود شده و شامل موضوعی نمی شود.

✅حقوق تجارت نکته 791

در صورتی که برات به وکالت صادر شود، در صورت عالم بودن دارندگان به اصیل نبودن صادرکننده نیازی به تصریح این امر در متن سند نیست ولی در مقابل دارندگان جاهل نمی توان به وکیل بودن صادر¬کننده استناد کرد.

✅حقوق تجارت نکته 792

2-  هرگاه صدور برات از ناحیه شرکت باشد، شرکت مسئول است مگر این که مدیر از حدود اختیارات تفویض شده در اساسنامه تجاوز نموده باشد که در این صورت خود مدیر، صادرکننده فرض می شود و اگر مدیر حق صدور برات بیش از مبلغ معینی نداشته باشد و بیشتر از حد مقرر، براتی را صادر کند، شرکت نسبت مبلغ تعیین شده مسئول است و مدیر نسبت به مبلغ مازاد

✅آیین دادرسی مدنی نکته 791

احکامی که اصولاً طبق قانون قابل تجدیدنظر شناخته شده اند در صورت وجود شرایط زیر قابل تجدیدنظر نیستند:

  • احکام مستند به اقرار در دادگاه.

  • احکام مستند به نظر یک یا چند کارشناس که طرفین به طور کتبی نظر آنها را قاطع دعوا قرار داده باشند.

  • در صورت اسقاط حق تجدیدنظرخواهی با توافق کتبی طرفین.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 792

احکام مذکور در نکته فوق قابل تجدیدنظر نیستند مگر از جهت عدم صلاحیت دادگاه یا قاضی صادر کننده ی رای.

🔴 کلیات کتاب الشهادات (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

✅ (ولوكانت الشهادةُ علي قتْلٍ أو رَجْمٍ أو قطعٍ أو جرحٍ) أو حدًّ، و كان قبل استيفائه لم يُسْتَوْفَ، لأنّها تسقطُ بالشبهةِ، و الرجوعُ شبهةٌ. و المال لايَسقط بها، و هو في الحَدَّ في معنَي النقضِ، و في القصاصِ قيل: يَنتقِل إلي الديةِ، لأنَّها بَدَلٌ ممكنٌ عِنْدَ فَواتِ محلَّه، و عليه لايُنْقَض. و قيل: تَسْقُطُ لأَنَّها فرعه، فلايَثْبُتُ الفرعُ من دونِ الأصلِ، فيكونُ ذلك في معني النقضِ أيضاً.

(اگر شهادت بر قتل يا رجم يا قطع عضو يا جرح) يا حدي باشد و ]حكم صادر شده ولي[ اجرا نشده باشد ]با رجوع شاهد از شهادت[ حكم اجرا نمي شود. زيرا حكم با شبهه ساقط مي شود و رجوع  هم نوعي شبهه است. ]‌اما[ جنبه مالي حكم بواسط شبهه ساقط نمي شود. اين ]عدم اجراي حكم[ در مورد حد يا عقوبت ] كه غير مالي است[ به منزله نقض حكم است. در مورد قصاص ]دو قول وجود دارد:[ برخي گفته اند: حكم قصاص به ديه منتقل مي شود ]تبديل مي شود[ زيرا هنگامي كه محل قصاص فوت شده باشد ]يعني قصاص ممكن نباشد[‌ ديه، بدلِ ممكن از قصاص است و بنابراين حكم حاكم نقض نمي شود ]‌بلكه چون اجراي قصاص ممكن نبود ديه جانشين آن شد [. بنابر قول ديگر: ديه هم ساقط مي شود. زيرا ديه فرع بر قصاص است و هنگامي كه اصل ثابت نباشد فرع هم ثابت نمي شود. لذا اين حالت نيز به منزله نقض حكم است.

✅ ولَوْكان بعدَ استيفاء المذكوراتِ و اتَّفق موتُه بالحَّد، (ثم رجعوا و اعترفوا بِالتَّعمُّدِ اقْتَصَّ منهم أجمعَ) إن شاء وليُّه، و ردَّ علي كلَّ واحدٍ مازادَ عن جنايتهِ كما لو باشروا، (أو) اقتَصَّ (مِنْ بَعْضِهم) و ردَّ عليه ما زادَ عن جنايتهِ (ويَرُدُّ الباقون نصيبَهم) من الجنايةِ، (و إن قالوا أخْطَأنا فالديةُ عليهم) أجمعَ موزَّعَةً. و لو تفرَّقوا في العمدِ و الخطإِ فعلي كلَّ واحدٍ لازمُ قولِِه؛ فعلي المعترِف بالعمدِ القصاصُ بعدَ ردَّ ما يَفْضُل من ديتِه عن جنايتهِ، و علي المُخْطیء نصيبَه من الديةِ.

چنانچه بعد از اجراي احكام فوق ]در زمينه قتل يا رجم يا قطع عضو يا جرح يا حد[ و واقع شدن موت محكوم‏عليه بواسطه اجراي حد، (سپس شهود از شهادت خود رجوع كرده و اعتراف كنند كه عمداً به دروغ گواهي داده اند) اگر ولي دم محكوم عليه ]كه در نتيجه اجراي حكم فوت شده[‌ بخواهد (از همه آنها قصاص به عمل مي آيد) و ولي دم بايد به هركدام از آنها ديه مازاد بر جنايتش را رد نمايد همانطور كه اگر چند نفر مباشرت در قتل فردي كنند حكم اين چنين است. (يا بعضي از شهود را) قصاص كند و ديه مازاد بر جنايت آنها را به ايشان رد كنند. (و بقيه شهود ]كه قصاص نشده اند[ سهم خود را از ديه) جنايت ارتكابي (پرداخت نمايند. اما اگر شهود بگويند در شهادت خطا كرديم پرداخت ديه به عهده) همگي (ايشان است) كه تكليف پرداخت مقدار ديه بين ايشان توزيع مي شود و اگر بعضي بگويند عمداً شهادت دروغ داديم و بعضي بگويند شهادتشان به خطا بوده است با هر دسته مطابق اعتراف خود رفتار مي شود؛ پس كسي كه اعتراف به عمد دارد پس از رد ديه مازاد بر جنايتش قصاص مي شود و آن كه اقرار به خطا دارد بايد سهم ديه خود را بپردازد.

✅ (ولو شهدا بطلاق ثم رجعا، قال الشيخ في النهاية: ترد إلي الأول،‌و يغرمان المهر للثاني، و تبعه أبو الصلاح) استناداً إلي رواية حسنة حملت علي تزويجها بمجرد سماع البينة، لابحكم الحاكم. (و قــال فـي الخلاف: إن كان بعد الدخول فلاعزم) للأول، لِإستقرار المهر في ذمته به فلاتفويت، و البضع لايضمن بالتفويت (و هي زوجه الثاني) لأن الحكم لاينقض بعد وقوعه.

(اگر دو شاهد به طلاق شهادت دهند ]و آن زن بعد از شهادت آنان، شوهر ديگري اختيار كرده باشد[ و آنگاه شهود از شهادت خود رجوع كنند، شيخ طوسي در كتاب نهايه گفته است: آن زن به شوهر اول بر مي گردد ]البته با سپري شدن عده[؛ و دو شاهد بايد خسارت مهري را كه شوهر دوم به آن زن داده است به شوهر دوم بپردازند، ابوالصلاح حلبي هم از شيخ طوسي تبعيت نموده است) با استناد به روايت حسنه اي كه ديگران اين رويات را حمل بر حالتي كرده اند كه زن فقط با شنيدن شهادت شهود قبل از صدور حكم حاكم، با مرد دوم ازدواج كرده باشد. (همچنين شيخ طوسي در كتاب خلاف گفته است: اگر رجوع دو شاهد بعد از دخول شوهرِ ]اول[‌با آن زن باشد خسارتي بر عهده شهود) براي شوهر اول (نيست). زيرا با دخول، مهر بر ذمه شوهر اول مستقر شده و تفويتي در بين نيست و از بين رفتن بُضع ]يعني استمتاع جنسي از زن[ موجب ضمان شهود نمي شود. (و آن زن، زوجه شوهر دوم باقي مي ماند) زيرا حكم حاكم بعد از صدور، نقض نمي شود.

✅حقوق مدنی نکته  793

اموال مجهول‌المالک با اذن حاکم يا مأذون از قبل او به مصارف فقرا مي‌رسد.

✅حقوق مدنی نکته  794

اموال عمومي اموالي هستندكه قابل تملك خصوصي نبوده و استفاده انحصاري از آن ها ممنوع است. مانند: راه هاي عمومي، راه آهن، پل ها و …

✅آیین دادرسی کیفری نکته 793

در هر مرحله از رسیدگی کیفری،احاله پرونده از یک حوزه قضایی به حوزه قضایی دیگر یک استان، حسب مورد، به درخواست دادستان یا رئیس حوزه قضایی مبداً و موافقت شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان و از حوزه قضایی یک استان به استان دیگر به تقاضای همان اشخاص و موافقت دیوان عالی کشور صورت می گیرد.

✅آیین دادرسی کیفری 794

در مورد جرایم در صلاحیت سازمان قضایی نیروهای مسلح،احاله حسب مورد به درخواست دادستان نظامی یا رئیس سازمان قضایی استان با موافقت رئیس سازمان قضایی نیروهای مسلح انجام می شود.

✅ حقوق جزا نکته 793

هرگاه کسی که سوار حیوان است آن را در معابر عمومی یا دیگر محلهای غیرمجاز متوقف نماید در مورد تمام خسارت هایی که آن حیوان وارد می کند و مستند به فعل شخص مزبور می باشدضامن است و چنانچه مهار حیوان در دست دیگری باشد مهارکننده به ترتیب فوق ضامن است.

✅ حقوق جزا نکته 794

هرگاه شخصی عملی انجام دهد که موجب تحریک یا وحشت حیوان گردد ضامن جنایت هایی است که حیوان در اثر تحریک یا وحشت وارد می کند مگر آنکه عمل مزبور مصداق دفاع مشروع باشد.

✅اصول فقه نکته 503

تفاوت حکومت با تخصیص:

این موارد، مهمترین تفاوت های حکومت با تخصیص از کتاب اصول فقه کاربردی(ج3)، صفحات 156و 157بیان می شود:

الف)تفاوت در قلمرو: در تخصیص، دلیل خاص، همیشه قلمرو دلیل عام را محدود می کند ولی در حکومت، دلیل حاکم گاه قلمرو دلیل محکوم را مضیق و محدود می کند و گاه آن را توسعه می دهد.

ب)تفاوت در لسان دلیل: در حکومت، نحوه بیان و لسان دلیل، جنبه تفسیری دارد یعنی دلیل حاکم، ناظر به دلیل محکوم است و اساساً علت صدور دلیل حاکم آن است که شارحِ دلیل محکوم و توسعه دهنده یا محدودکننده آن باشد. در حالی که در تخصیص، دلیل خاص صرفاً برای بیان حکم آمده است بدون اینکه ناظر به دلیل عام باشد. پس نحوه بیان و لسان دلیل خاص جنبه تفسیری و نظارتی ندارد.

ج)تفاوت در وابستگی دو دلیل به یکدیگر: در تخصیص اگر دلیل عام وجود نداشته باشد دلیل خاص، لغو بشمار نمی رود ولی در حکومت، اگر دلیل محکوم موجود نباشد دلیل حاکم بیهوده است ولی در تخصیص، دلیل خاص، به تنهایی و صرف نظر از دلیل عام، مفید حکم است.

د)تفاوت در تقدم یکی از دو دلیل بر دیگری: دلیل حاکم همواره بر دلیل محکوم مقدم می شود هر چند از حیث دلالت، از آن ضعیف تر باشد؛ ولی در تخصیص، به عقیده شیخ انصاری(ره)، دلیل خاص تنها در صورتی بر عام مقدم می شود و آن را تخصیص می زند که از نظر دلالت ظهوری قوی تر از عام داشته باشد(مخلصی، «نوآوری های شیخ مرتضی انصاری در دانش اصول»، مجله فقه، ش1، پاییز 73(یادمان شیخ اعظم)، ص106).

ه) به تعبیر مرحوم دکتر ابوالحسن محمدی، در تخصیص فرد یا افرادی بدون تصرف و دخالتی در موضوع، از حکم عام خارج می شوند اما در حکومت، با تصرف و دخالت در موضوع، فرد یا افرادی از حکم خارج می شوند.

✅حقوق تجارت نکته 793

در صورتی که برات به وکالت صادر شود، در صورت عالم بودن دارندگان به اصیل نبودن صادرکننده نیازی به تصریح این امر در متن سند نیست ولی در مقابل دارندگان جاهل نمی توان به وکیل بودن صادر¬کننده استناد کرد.

✅حقوق تجارت نکته 794

هرگاه صدور برات از ناحیه شرکت باشد، شرکت مسئول است مگر این که مدیر از حدود اختیارات تفویض شده در اساسنامه تجاوز نموده باشد که در این صورت خود مدیر، صادرکننده فرض می شود و اگر مدیر حق صدور برات بیش از مبلغ معینی نداشته باشد و بیشتر از حد مقرر، براتی را صادر کند، شرکت نسبت مبلغ تعیین شده مسئول است و مدیر نسبت به مبلغ مازاد

✅آیین دادرسی مدنی نکته 793

قرارهای زیر در صورتی که حکم راجع به اصل دعوا قابل تجدیدنظر خواهی باشد، قابلت تجدیدنظرخواهی دارند:

  • قرار ابطال دادخواست.

  • قرار رد دادخواست صادره از سود دادگاه نه مدیر دفتر.

  • قرار رد دعوا.

  • قرار عدم استماع دعوا.

  • قرار سقوط دعوا.

  • قرار عدم اهلیت یکی از طرفین دعوا.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 794

فقط قرارهای قاطع دعوا قابل تجدیدنظر هستند یعنی قرارهای اعدادی یا مقدماتی قابل تجدیدنظر نیستند.

🔴 کلیات  کتاب الشهادات (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

✅  (و إن كان قبل الدخول غرما لِلْأَول نصف المهر) الذي غرمه، لأنه و إن كان ثابتاً بالعقد، كثبوت الجميع بالدخول، إلّا أنَّه كان مُعَرَّضاً للسقوط بِرَدَّتها، أو الفسخ لعيب، بخلافه بعد الدخول، لاستقراره مطلقاً، و هذا الأقوي و به قطع في الدروس.

(و اگر رجوع شهود از شهادت، قبل از دخول شوهر اول باشد دو شاهد نصف مهر را به شوهر اول غرامت مي‏دهند) ] البته نصف مهري[ كه شوهر اول به زن پرداخته است ]نه نصف مهريه مندرج در عقد نكاح[. زيرا اگرچه تمام مهر به محض عقد بر ذمه شوهر مي آيد- مانند ثبوت تمام مهر بر ذمه شوهر بواسطه دخول- اما نصف مهر بواسطه ارتداد احتمالي زن يا فسخ نكاح از جانب شوهر به دليل عيب، در معرض سقوط قرار دارد بر خلاف بعد از دخول كه تمام مهر بر ذمه شوهر مستقر شده است بطور مطلق ]خواه ارتداد يا فسخي حاصل شود يا نه[. اين قول شيخ طوسي در كتاب خلاف، قويتر است و شهيد اول هم در كتاب دروس الشرعيه اين قول را بطور قطع و يقين پذيرفته است.

✅ (لو ثبت تزويرُ الشهود) بقاطعٍ كعلمِ الحاكم به، لابِإِقرارِهما، لأَنَّه رجوع، ولا بشهادهِ غيرِهما لأَنَّه تعارُضٌ، (نُقِض الحكمُ) لتبيُّن فَسادِه، (واستُعيد المالُ) إن كان المحكومُ به مالاً؛ (فإن تعذَّر أُغرِموا)، وكذايلزَمهم كلُّ ما فات بشهادتِهم، (و عُزَّروا علي كلَّ حال) سواءٌ كان ثبوتُه قبلَ الحكم أم بعدَه، فاتَ شيءٌ أم لا، (و شُهِروا) في بلدِهم و ما حولها لِتُجتَنَبَ شهادتُهم، و يَرتدعَ غَيْرُهم، ولا كذلك مَن تَبيَّنَ غلطُه، أو رُدَّتْ شهادتُه لمعارضةِ بينةٍ اُخري أو ظهورِ فسقٍ أو تُهَمَةٍ، لِإِمكانِ كونِه صادقاً في نفسِ الأمرِ، فلم يحصل منه بالشهادةِ أمرٌ زائدٌ.

(اگر دروغ بودن شهادت شهود) به دليل قطعي مانند علم حاكم به آن (ثابت گردد) نه با اقرار آن دو شاهد، زيرا اين امر، رجوع به حساب مي آيد، و نه با شهادت شهود ديگر غير از آن دو، زيرا اين امر، تعارض شهادات محسوب مي شود (حكم صادره نقض مي شود) زيرا فساد آن حكم مشخص شده است و اگر محكوم به، مال باشد آن (مال بازگردانده مي شود؛ پس اگر بازگشت مال امكانپذير نباشد شهود بايد به محكوم عليه غرامت بپردازند) و همچنين بايد از عهده خسارت هرچيزي كه به سبب شهادت دروغ آنها از بين رفته است برآيند (و درهر صورت) خواه ثابت شدن دروغگويي شهود، قبل از صدور حكم باشد يا بعد از آن؛ چيزي از بين رفته باشد يا نه (شهود تعزير مي شوند) و در شهرشان و در اطراف آن شهر (تشهير مي شوند) تا از قبول شهادت ايشان اجتناب شود و سايرين هم عبرت بگيرند. اين چنين نيست وضعيت كسي كه اشتباهش آشكار شده يا شهادتش به دليل تعارض با شهادتي ديگر يا روشن شدن فسق يا داشتن تهمت رد شده است ]و حكم فوق در مورد ايشان جاري نمي شود[‌ زيرا ممكن است او در واقع راستگو بوده و با شهادت شاهد چيز زيادتري ]‌از حقيقت[ حاصل نشده باشد.

✅حقوق مدنی نکته  795

هر چند مباحات، داراي مالك خاصي نيستند، اما افراد مي توانند از طريق احيا و يا حيازت آن ها را تملك كنند.

✅حقوق مدنی نکته  796

مقصود از حيازت، طبق ماده 146ق.م. « تصرف و وضع يد است با مهيا كردن وسايل تصرف و استيلا»

✅آیین دادرسی کیفری نکته 795

احاله در موارد زیر صورت می گیرد:

1-  متهم یا بیشتر متهمان در حوزه دادگاه  دیگری اقامت داشته باشند

2-  محل وقوع جرم از دادگاه صالح دور باشد،به نحوی که دادگاه دیگر به علت نزدیک بودن به محل وقوع آن،آسان تر بتواند به موضوع رسیدگی کند.

✅آیین دادرسی کیفری 796

احاله پرونده نباید به کیفیتی باشد که موجب عسر و حرج شاکی و یا مدعی خصوصی شود.

✅ حقوق جزا نکته 795

هرگاه دو یا چند عمل، برخی به مباشرت و بعضی به تسبیب در وقوع جنایتی،تاثیر داشته باشند،عاملی که جنایت مستند به اوست ضامن است و چنانچه جنایت مستند به تمام عوامل باشد به طور مساوی ضامن می باشند مگر تاثیر رفتار مرتکبان متفاوت باشد که در این صورت هر یک به میزان تاثیر رفتارشان مسئول هستند.در صورتی که مباشر در جنایت بی اختیار، جاهل،صغیر غیر ممیز یا مجنون و مانند آنها باشد فقط سبب،ضامن است.

✅ حقوق جزا نکته 796

هرگاه دو نفر بر اثر برخورد بی واسطه با یکدیگر کشته شوند یا آسیب ببینند،چنانچه میزان تاثیر آنها در برخورد،مساوی باشد در مورد جنایت شبه عمدی نصف دیه هر کدام از مال دیگری و ر مورد خطای محض نصف دیه هر کدام به وسیله عاقله دیگری پرداخت می شود و اگر تنها یکی از آنها کشته شود یا آسیب ببیند،حسب موردعاقله یا خود مرتکب، نصف دیه را باید به مجنی علیه یا اولیای دم او بپردازند.

نکته 799

هرگاه دو نفر بر اثر برخورد بی واسطه با یکدیگر کشته شوند یا آسیب ببینند،چنانچه میزان تاثیر آنها در برخورد،مساوی باشد در مورد جنایت شبه عمدی نصف دیه هر کدام از مال دیگری و ر مورد خطای محض نصف دیه هر کدام به وسیله عاقله دیگری پرداخت می شود و اگر تنها یکی از آنها کشته شود یا آسیب ببیند،حسب موردعاقله یا خود مرتکب، نصف دیه را باید به مجنی علیه یا اولیای دم او بپردازند.

✅اصول فقه نکته 504

تزاحم: وضعی است که دو حکم برای یکدیگر مزاحمتی فراهم کنند که نتوان به هر دو عمل کرد (عدم قدرت مکلف بر اجرای توأمان احکام)؛ یعنی دو حکم در مرحله وضع و تشریع با هم سازگار هستند لیکن در مرحله اجرا و امتثال، با هم سازگار نیستند.

آیة الله خویی می فرمایند در حالت تزاحم، امتثال یکی از دو حکم، متوقف بر مخالفت با دیگری است(اصول فقه کاربردی، ج3، ص 141 به نقل از: خویی، مصباح الأصول، ج3، ص376).

✅حقوق تجارت نکته 795

زمانی که صادرکننده، براتی را که به صورت فرم چاپی است به طور ناقص صادر و بعضی از قسمت های آن را سفید می گذارد، در خصوص تکمیل مندرجات اختلاف نظر وجود دارد برخی معتقدند که در واقع به دارنده وکالت می دهد که موارد مزبور را مطابق توافق مقرر یا به دلخواه خود تکمیل کند نظر مخالف این است که دارنده باید قبل از ظهرنویسی و انتقال، وکالت خود را اعمال کند، در غیر این صورت مشمول مقررات برات نخواهد بود.

✅حقوق تجارت نکته 796

مندرجات برات مانند تاریخ و مبلغ ممکن است در طول گردش های برات تغییر داده شود در خصوص مسئولیت امضاکنندگان، قانون ساکت است اما به نظر می رسد مسئولینِ تا قبل از تغییر براساس مندرجات اولیه مسئول هستند و مسئولین بعدی براساس تغییرات و به میزان آن تغییرات مسئولیت دارند.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 795

مرجع صالح برای رسیدگی به تقاضای تجدیدنظر نسبت به آرای صادره از دادگاه های عمومی، دادگاه تجدیدنظر استان است.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 796

مرجع صالح باری رسیدگی به تجدیدنظرخواهی نسبت به آرای صادره از سود قاضی شورای حل اختلاف دادگاه عمومی محل است.

🔴 کلیات کتاب الوقف (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

✅ (و هو تحبیس الأصل) أی جعله علی حالۀ لا یجوز التصرف فیه شرعاً علی وجه ناقل له عن الملک إلّا ما استثنی، (و إطلاق المنفعۀ). و هذا لیس تعریفاً، بل ذکر شیء مِن خصائصه، أو تعریف لفظی، موافقۀً للحدیث الوارد عنه صلی الله علیه و آله و سلم: حبَّس الأصل وَ سبَّل الثمرۀ، و إلا لا نتقض بالسکنی و اُختَیها و الحبس، و هی خارجۀ عن حقیقته کما سیشیر إلیه، و فی الدروس عرَّفه بأنه الصدقۀ الجاریۀ.

(وقف عبارت است از حبس کردن اصل مال) یعنی مال را در حالتی قرار دهد که تصرف ناقل ملکیت در آن شرعاً جایز نباشد مگر آنچه که استنثاء شده است (و آزاد کردن منفعت آن). این عبارت تعریفِ ]حقیقی[ وقف نیست بلکه ذکر از خصائص وقف یا تعریف لفظی است که موافق حدیث وارده از حضرت محمد (ص) است که فرمودند: «اصل مال را حبس و ثمره آنرا تسبیل کن» و گرنه این تعریف با حق سکنی و حق عمری و رقبی در سکنی و حبس نقض می گردد در حالی که این موارد، خارج از حقیقت وقف است. ]یعنی تعریف مصنف شامل حق سکنی و عمری و رقبی و حبس می شود و مانع اغیار نیست در حالی که حقاً نمی بایست شامل آن شود[. مصنف در کتاب دروس وقف را به «صدقه جاریه» تعریف نموده است.

✅ (و لفظه الصریح وقفت) خاصۀ علی أصح القولین، (و أما حبّست و سبَّلت و حرَّمت و تَصَدَّقتُ فمفتقر إلی القرینۀ) کالتأبید، و نفی البیع و الهبه و الإرث، فیصیر بذلک صریحاً.

(لفظ صریح وقف) بنابر قول صحیحتر از دو قول موجود در مساله، فقط لفظ (وَقَفتُ ]یعنی وقف نمودم[) است. (اما الفاظ حَبَّستُ و سَبَّلتُ و حَرَّمتُ و تَصَدَّقتُ به قرینه نیاز دارد) ]قرینه[ مانند عبارت «همیشگی» و «فروخته نمی شود» و «هبه نمی شود» و «به ارث نمی رسد»؛ تا به سبب این الفاظ و قرائن، صریحاً بر وقف دلالت کند.

✅ و یظهر منه عدم اشتراط القبول مطلقاً، ولا القربۀ. أما الثانی فهو أصح الوجهین، لعدم دلیلٍ صالحٍ علی اشتراطها و إن توقف علیها الثواب.

از ظاهر عبارت مصنف عدم اشتراط قبول و عدم اشتراط قصد قربت بطور مطلق ]در تمام اقسام وقف[ استفاده می شود. اما مورد دوم ]یعنی عدم اشتراط قصد قربت[، نظر صحیحتر از دو قول موجود است. زیرا دلیل قابل قبولی بر اشتراط قصد قربت وجود ندارد؛ اگرچه ترتب ثواب، متوقف بر قصد قربت است.

✅ و أما الاول فهو أحد القولین و ظاهرُ الاکثر، لَأصالۀ عدم الإشتراط، و لأنه اِزالۀ ملک، فیکفی فیه الإیجاب کالعتق.

اما مورد اول ]یعنی عدم اشتراط قبول[ یکی از دو قول موجود در مساله و ظاهر عبارت اکثر فقها است. زیرا اصل بر عدم شرط بودن قبول در وقف است. و ]نیز[ بخاطر اینکه وقف، ازاله ملکیت است لذا در تحقق آن، صِرفِ ایجاب کفایت می کند مانند آزاد کردن برده که یکطرفه است ]می توان گفت بنابر این نظر وقف نوعی ایقاع است[.

✅ و قیل: یشترط إن کان الوقف علی من یمکن فی حقه القبول، و هو أجود، و بذلک دخل فی باب العقود، لأن إدخال شیء فی ملک الغیر یتوقف علی رضاه، وللشک فی تمام السبب بدونه فیستصحب، فعلی هذا یعتبر فیه ما یعتبر فی العقود اللازمۀ، من اتّصاله بالإیجاب عادۀ و وقوعه بالعربیۀ و غیرها.

برخی گفته اند: اگر وقف بر کسی باشد که امکان قبول در حق او وجود دارد ]وقف خاص[، قبول در این وقف شرط است. این نظر ]از نظر قبلی[ بهتر است و به جهت شرطیت قبول، وقف در باب عقود داخل می شود. زیرا داخل نمودن چیزی در ملک غیر، متوقف بر رضای او است و نیز بخاطر اینکه با ایجاب وقف و بدون قبول، در کامل بودن سببِ ]انتقال منفعت به موقوف علیهم[ شک ایجاد می شود لذا ملکیتِ سابقِ واقف استصحاب می شود ]و در نتیجه وقف محقق نمی گردد و مال هنوز به واقف تعلق دارد[. بنابراین آنچه در عقود لازم شرط می باشد در وقف هم شرط است از جمله اتصال عرفی قبول به ایجاب و وقوع صیغه به زبان عربی و سایر شرایط.

✅حقوق مدنی نکته  797

🔻اركان حيازت:

ركن مادي

تصرف و وضع يد يا استيلاي بر مال با امكان تصرف  انتفاع

مهيا كردن وسايل تصرف و استيلا

🔻ركن معنوي ⇜ قصد تملك

✅حقوق مدنی نکته  798

هر عملي كه عرفا شروع به احيا محسوب شود از قبيل سنگ چيدن اطراف زمين به منظور احيا تحجير ناميده مي شود.

حق تحجير نوعي حق مالي غير منقول است كه با فوت شخص به ورثه او انتقال مي يابد.

✅آیین دادرسی کیفری نکته 797

علاوه بر موارد مذکور در فوق، به منظور حفظ نظم و امنیت عمومی، بنا به پیشنهاد رییس قوه قضاییه یا دادستان کل کشور و تجویز دیوان عالی کشور، رسیدگی به حوزه قضایی دیگر احاله می شود.

✅آیین دادرسی کیفری 798

در جرایم در صلاحیت سازمان قضایی نیروهای مصلح، رییس این سازمان می تواند به منظور حفظ نظم و امنیت عمومی و رعایت مصالح نیروهای مسلح، پرونده را به حوزه قضایی دیگر احاله کند.

✅ حقوق جزا نکته 797

هرگاه در اثر برخورد دو وسیله نقلیه زمینی، آبی یا هوایی، راننده یا سرنشینان آنها کشته شوند یا آسیب ببینند در صورت انتساب برخورد به هر دو راننده، هر یک مسئول نصف دیه راننده مقابل و سرنشینان هر دو وسیله نقلیه است و چنانچه سه وسیله نقلیه با هم برخورد کنند هر یک از رانندگان مسئول یک سوم دیه راننده های مقابل و سرنشینان هر سه وسیله نقلیه می باشد و به همین صورت در وسایل نقلیه بیشتر، محاسبه می شود.

✅ حقوق جزا نکته 798

هرگاه در تصادف یکی از طرفین مقصر باشد به گونه ای که برخورد به او مستند شود،فقط او ضامن است.

✅اصول فقه نکته 505

1-  در تعارض، تنافی دو دلیل به مرحله انشاء و جعل(وضع) بر می گردد؛ یعنی، وضعیت دو دلیل به گونه ای است که صحتِ جعل هر دو به تناقض یا تضاد در تشریع و قانونگذاری می انجامد. اما در تزاحم، دو دلیل از نظر تشریع و قانونگذاری، تعارض و اصطکاکی با هم ندارند و هیچ یک مفاد دیگری را تکذیب نمی کنند؛ ولی دو دلیل در مرحله امتثال و اجرا قابل جمع نیستند یعنی مکلف به دلایلی نمی تواند هم زمان به هر دو دلیل عمل کند(اصول فقه کاربردی، ج3، ص142).

2-  دو حکم ممکن است نسبت به یک نفر متزاحم باشند؛ اما همین دو حکم نسبت به شخص دیگر تزاحم نداشته باشند. توضیح آنکه ملاک تزاحم، قدرت و عدم قدرت افراد در امتثال احکام است. اما در باب تعارض، از آنجا که بین مدلول دو دلیل، صرف نظر از مکلف و قدرت وی، تنافی وجود دارد نمی توان تفاوتی بین افراد قائل شد(اصول فقه کاربردی، ج3، ص 142 به نقل از: خویی، مصباح الأصول، ج3، ص385).

3-  تعارض به برخورد میان دو یا چند دلیل می گویند و تزاحم به برخورد میان احکام گفته شده می شود: از این رو عنوان دو بحث چنین مطرح می شود: تعارض ادله و تزاحم احکام

4-  راهکارهای حل تعارض و مرحجات باب تعارض با راهکارهای حل تزاحم و مرجحات باب تزاحم متفاوت است.

✅حقوق تجارت نکته 797

عبارت «پس از وصول به حساب اینجانب واریز نمایید»⤆ حاکی از وکالت در وصول

✅حقوق تجارت نکته 798

شرط برگشت بدون واخواست در برات به چه معناست؟

ممکن است شرایط بازگشت برات بدون هزینه یا بدون واخواست پیش بینی شود که براساس آن دارنده¬ی برات در صورت نکول برات، بدون نیاز به واخواست مستقیماً به براتکش رجوع نماید.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 797

هریک از طرفین دعوا که محکوم علیه رای بدوی هستند یا وکیل یا نماینده ی قانونی یا قائم مقام ایشان ظرف مهلت مقرر می تواند درخواست تجدیدنظر کنند.

✅آیین دادرسی مدنی نکته 798

مهلت تجدیدنظرخواهی برای اشخاص مقیم ایران 20 روز و برای اشخاص مقیم خارج 2 ماه است.

🔴 کلیات  کتاب الوقف (مبحث مشترک خصوصی و جزا)

✅ (ولایلزم) الوقف بعد تمام صیغته (بدون القبض) و إن کان فی جهۀ عامۀ قبضها الناظر فیها، أو الحاکم، أو القیم المنصوب من قبل الواقف لقبضه، و یعتبر وقوعه (بإذن الواقف) کغیره، لإمتناع التصرف فی مال الغیر بغیر إذنه، و الحال أنه لم ینتقل إلی الموقوف علیه بدونه، (فلو مات) الواقف (قبله) أی قبل قبضه المستند إلی إذنه (بَطَلَ). و الظاهر أن موت الموقوف علیه کذلک، مع احتمال قیام وارثه مقامه.

وقف، بعد از تمام شدن انشای صیغه آن (بدون قبض لازم نمی شود) اگرچه وقف بر جهت عامه باشد که ناظر بر وقف یا حاکم یا قیم منصوب از سوی واقف برای قبض وقف، عین موقوفه را قبض می کنند. وقوع قبض باید (به اذن واقف) باشد مانند غیر وقف ]از سایر عقود عینی که نیاز به قبض دارد و قبض می‏بایست با اذن مالکِ مال باشد[. زیرا تصرف در مال غیر بدون اذن مالک ممنوع است و دراین حالت عین موقوفه بدون قبض به موقوف علیهم منتقل نشده ]و هنوز در ملکیت واقف است لذا نیاز به اذن او است[. (پس اگر) واقف (قبل از آن) یعنی قبل از قبض عین موقوفه ]توسط موقوف علیه[ که این قبض مستند به اذن واقف باشد (فوت کند وقف باطل است). ظاهر این است که موت موقوف علیه نیز اینچنین است ]البته[ احتمال می رود که بتوان وارث موقوف علیه را ]در قبض عین موقوفه[ قائم مقام وی کرد.

✅ ویفهم من نفیه اللزوم بدونه أنّ العقد صحیح قبله فینتقل الملک انتقالاً متزلزلاً یتم بالقبض. و صرح غیره و هو ظاهره فی الدروس أنه شرط الصحۀ، و تظهر الفائدۀ فی النماء المتخلل بینه و بین العقد.

از نفی لزوم عقد بدون قبض فهمیده می شود که عقد قبل از قبض صحیح است لذا ملکِ موقوفه ]منفعت عین موقوفه[ به موقوف علیهم بصورت متزلزل منتقل می شود و با قبض این انتقال کامل می شود. ولی بعضی از فقها همان طور که ظاهر عبارت مصنف در کتاب دروس است تصریح کرده اند که قبض شرط صحت وقف است. فایده این دو قول در منافعی که در فاصله بین قبض و انشای عقد حاصل می شود ظاهر می گردد. ]اگر قبض، شرط صحت وقف باشد قبل از قبض، وقف محقق نشده و لذا منافع موقوفه متعلق به واقف که همان مالک است می باشد ولی اگر قبض، شرط لزوم وقف باشد، به مجرد ایجاب و قبول، وقف محقق می شود و منافع موقوفه به موقوف علیهم تعلق می گیرد. در اینصورت وقتی وقف مستقر می شود که عین موقوفه به قبض موقوف علیهم داده شود[.

✅ و یمکن أن یرید هنا باللزوم الصحۀ بقرینۀ حکمه بالبطلان لو مات قبله، فان ذلک من مقتضی عدم الصحۀ، لا اللزوم.

ممکن است مراد مصنف در اینجا از واژه «لزوم»، «صحت» عقد باشد. زیرا قرینه بر این مراد وجود دارد. این قرینه حکم مصنف به بطلان وقف است در جایی که واقف قبل از قبض بمیرد. چرا که این حکم، از آثار عدم صحت عقد است نه عدم لزوم عقد. [یعنی وقتی مصنف می گوید: اگر واقف قبل از قبض بمیرد وقف باطل است معلوم می شود که قبض، شرط صحت وقف است] .