.

.

کارگروه تنظیم لوایح دادخواست و شکواییه

دادخواست در لغت به معنی عدالت طلبیدن، دادخواهی و… از لحاظ حقوقی به شروع تقدیم دادخواست به دادگاه است. دادخواست (عرضحال) ابزار رسمی گرفتن حق می باشد که توسط رجوع به محاکم قضایی صورت می گیرد. دادخواست گونه ای از درخواست است که در چهارچوب و فرم خاص به دادگاه ارائه می شود. دادخواست، به زبان فارسی بر روی برگ‌های چاپی مخصوص نوشته شده باشد. این برگ های چاپی در کلیه مراجع قضایی در محل مخصوص فروش آنها خریداری نمود.

این مجموعه حقوقی بر آن است تا با تنظیم لوایح و دادخواستها توسط اساتید و حقوقدانان خبره در این زمینه شما را در پیشبرد اهدافتان یاری و همکاری نماید.

موارد مورد اهمیت در زمان نوشتن لایحه در پرونده های حقوقی و کیفری:

۱. مطالعه پرونده

۲. نت برداری از حساسترین موارد قید شده در پرونده

۳. اگر وکیل خواهان یا شاکی هستید اظهارات متهم یا خوانده دربدو پرونده اواسط و آخر آن مطابقت شود درصورتی که وکیل متهم یاخوانده باشید عکس فوق عمل شود

۴. چنانچه شاهدی در پرونده شهادتی داده مطابقت نمودن اظهارات آنها درطول جلسات

۵.چهار روز قبل ازجلسه ، کنترل نمودن اخطاریه‌ها ( این را بدین خاطر عرض میکنم که اگر نسخه ثانی اخطاریه طرف مقابل به‌دادگاه ارائه نشده بلافاصله از کلانتری مربوطه درخواست می‌شود که هرچه زودتر تا قبل ازجلسه تقدیم دادگاه کند چون درغیر این‌صورت جلسه محکمه 
تجدید می‌شود)

۶.خوانا نوشتن لایحه و خودداری از نکاتی که ربطی به پرونده مفتوحه ندارد

۷. استدلال محکمه پسند ازموکل واستناد به مواد قانونی .

۸. در مواردی که پرونده حقوقی است دقت کردن ازخواسته خواهان با ابطال نمودن هزینه دادرسی چون در بعضی ازموارد عدم دقت درچنین مواردی که هزینه کامل باطل نشده باعث تجدید جلسه می‌شود واین امر باعث اطاله دادرسی می‌شود

۹. درصورتی که وکیل مقابل شما است کنترل نمودن تمبر مالیاتی وی: قدرت فن دفاع یک وکیل از موکل یا موکلین و تکنیک وی در دفاع باعث عدم تضییع حقوق موکل یا موکلین خود می شود یک وکیل درجلسات دادگاه میبایست منظم با دقت و با حوصله تا پایان جلسه حضور داشته باشند چون دیده شده برخی وکلا در بعضی از جلسات قبل از اتمام جلسه ” محکمه رو ترک می کنند و اظهار میدارند که بعدا میام امضا میکنم که این چنین حرکاتی برای یک وکیل ، آینده وزینی نخواهد داشت اگر اصل را بر این بگذاریم که وکلای عزیز تداخل جلسات دارند باید قبل از جلسات برنامه ریزی کنند که درجلسه مهمتر حضور فیزیکی داشته باشند و در دیگر جلسه لایحه دفاعیه تقدیم دادگاه کنند

۱۰ . ضمنا در مورد چک  ، چنانچه خواستید حقوقی دعوی مطرح کنید باید دادخواست تکمیل کرده با استناد به قانون تجارت و ایین دادرسی مدنی مطالبه مبلغ چک خسارات دادرسی و خسارت تاخیر تادیه و حق الوکاله خویش را به دادگاه عمومی ارائه نمایید. و چنانچه کیفری اقدام کردید البته با شرایط خاص خود که لازم است قانون صدور چک را دقیق مطالعه نموده و شکایت خود را به دادسرا ارایه نمایید.

۱۱. پیش از شروع به نوشتن ، توجه به شکل و ظاهر و رعایت نکاتی که موجب ایجاد جذابیت نهایی گردد ، از اهمیت خاصی برخوردار بوده و نویسنده می بایست به انتخاب نوع کاغذ از حیث سفیدی و شفافیت آن و نوع سربرگ که حاوی طراحی زیبا باشد و همینطور رنگ قلم توجه کامل داشته باشد ، چرا که رعایت ظاهر مکاتبات نشانگر سلیقه و خوش ذوقی نویسنده و چه بسا هوش و ذکاوت وی نیز می باشد .

۱۲ـ توجه به نگارش شکل صحیح کلماتبعضاً دیده شده است که افراد علیرغم ناآگاهی از شکل صحیح کلمات از آن ها استفاده کرده و آنچه را که شنیده اند به قلم می کشند ، در صورتیکه معنادارترین کلمات در صورتیکه غلط تلفظ شده یا به اشتباه نگاشته شوند موجب کسر ارزش و اعتبار کلمه و نویسندۀ آن می گردد ، بنابراین می بایست در صورت نا آشنایی با لفظ کلمات ، از بکار بردن آن خودداری گردد .

۱۳ ـ رعایت علائم و نشانه های ادبی در ابتدا ، انتها و به فراخورجایگاه و نوع جمله نیز ، بسیا ر مهم و ضروری بوده ، چراکه بعضاً عدم استفاده از بعضی علائم و نگاره های ادبی موجب تغییر معنی ومفهوم جمله می گردد .

۱۴ ـ انتخاب الفاظ اداری و رسمیدقت در انتخاب عبارات و کلمات نیز بسیار مهم و اساسی است ، چراکه بعضی الفاظ که به طور روزمره در محاورات مورد استفاده واقع می گردد در مکاتبات اداری و به ویژه قضایی محلی از اعراب نداشته و شبهه کم ارزش انگاشتن مخاطب را ایجاد می نماید و هرچند در برگیرنده منظور اصلی نگارنده باشد ، موجب ایجاد بی اعتباری در متن نگاشته شده می گردد .

۱۵ ـ استفاده از کلمات احترام آمیز در آغاز و پایان هر متنی نشانگر شخصیت نگارندۀ متن بوده و اساساً موجب توجه بیشتر خواننده به متن نوشته شده می شود .

۱۶ ـ مکاتبات اداری می بایست با تیتر و عنوان دقیق مخاطب تهیه شود و متضمن سمت و جایگاه وی باشد و این موضوع نیز بیانگر آگاهی و اطلاع نگارنده از جایگاه مخاطب و موضوع مورد نگارش است .

۱۷ ـ رعایت اختصار در مکاتبات اداری و قضایی (رسمی ) نیز دارای اهمیت ویژه ای است و نگارنده می بایست با استفاده از جملات کوتاه ومختصر منظور و هدف و خواسته خویش را بیان نموده و از اضافه گویی پرهیز نماید چراکه نتیجۀ تهیه نوشته های طولانی ، ایجاد بی حوصلگی در خواننده و عدم توجه به اصل موضوع بوده و نهایتاً هدف نویسنده از تهیه نامه یا نوشته تأمین نمی گردد .

۱۸ ـ تسلط نگارنده بر موضوع ، موجب نگارش متنی کامل و جامع می گردد ، بنابراین تا زمانیکه آگاهی و اطلاع کامل از ماوقع نداریم نمی بایست دست به قلم برده و اقدام به کتابت نمائیم .

۱۹ ـ در صورت تهیه لوایح قضایی ، اشارۀ دقیق به مستندات با ذکر شماره و تاریخ و صفحۀ قرارگیری مستند ، موجب سهولت در دستیابی به آن بوده و لایحه تنظیمی را دارای ارزش و اعتبار خاصی می نماید .

۲۰ـ در مکاتبات حقوقی حتی الامکان می بایست از الفاظ حقوقی استفاده نمود تا تفاوت تهیه لوایح و دادخواست ها توسط حقوقدانان و افراد فاقد تحصیلات حقوقی مشخص گردد ، چراکه خوانندۀ متخصص به محض احراز نگارش متن توسط حقوقدان ، نگرش ویژه ای نسبت به کلیه الفاظ به کار رفته خواهد داشت .

۲۱ ـ متون تهیه شده می بایست عندالاقتضا به بخشهای و فصول و باب ها و …. تقسیم گردد تا امکان تفکیک مطلب برای خواننده فراهم آید .

۲۲ ـ یکی از ضروریات ایجاد توانایی در نگارش صحیح حقوقی ، ممارست و تمرین و بهره گیری از متون تهیه شده توسط صاحب نظران و اهل فن می باشد ، بنابراین فرض اینکه مطالعه مکاتبات دیگران ، کپی برداری تلقی می گردد اشتباه است ، چه بسا شعرای به نام علیرغم دارا بودن استعداد ذاتی ، دلیل و عامل سرودن شعر را مطالعه وافرشعر شعرای دیگر عنوان نموده اند .

۲۳ . استناد به شماره مواد قانونی در لوایح تقدیمی و دادخواست های تنظیمی حسب مورد ، جایگاه و مقتضیات خاصی را می طلبد ، با توجه به اینکه عرفاً اثبات حکمی به عهده قضات بوده و اثبات موضوعی به عهده اصحاب دعوی است ، لذا بهتراست در دادخواست های تنظیمی صرفاً به اصل موضوع و یا فحوی قوانین اشاره گردد و استناد دقیق به مواد قانونی با ذکر شماره آن ها بعضاً موجب ایجاد اختلال در دادرسی می گردد ، و لیکن در لوایح تقدیمی به دادگاه می بایست سعی در استناد و اشاره دقیق به قوانین مربوط گردیده و بدین وسیله موجب سهولت در رسیدگی و تطبیق دعوی یا دفاع از دعوی با قانون گردد .

۲۴ـ احتراز از تکرار خواه درموضوع و خواه در کلمات خاص چرا که تکرار به منزلۀ عدم تسلط نگارنده بر آیین نگارش و موضوع نگارش است .

۲۵ ـ تقسیم مطالب معنونه به پاراگراف از اهمیت خاصی برخودار بوده و موجب اختلاط در موضوع نمی گردد .

۲۶ ـ شروع به نگارش هر متنی اعم از لایحه یا دادخواست مستلزم مقدمه چینی ، شرح ماوقع ، مستندات و در نهایت خواسته نگارنده است بنابراین جابجایی هر یک از این موارد در متن تنظیمی موجبات سردرگمی مخاطب و عدم دستیابی نگارنده به هدف خویش می گردد.

دادخواست و شرایط نگارش آن چیست؟

طبق ماده 48 قانون آیین دادرسی مدنی شروع رسیدگی در دادگاه مستلزم تقدیم دادخواست است، دادخواست به دفتر دادگاه صالح و در نقاطی كه دادگاه دارای شعب متعدد است به دفتر شعبه اول تسلیم می‌شود. برگ دادخواست را از مجتمع‌های قضایی واقع در تمامی مناطق می‌توان تهیه کرد. دادخواست باید حتما در برگ‌های مخصوص باشد؛ زیرا هر برگ دادخواستی كه از مراجع قضایی تهیه می‌شود دارای شماره سریال مخصوص به خود است بنابراین نمی‌توان هر برگی كه تنها مشخصات شبیه به برگ‌های دادخواست را دارد، پر کرد.

دادخواست می‌تواند توسط خود فرد یا وكیل فرد فرستاده شود همان طور كه در ماده 51 قانون آیین دادرسی مدنی آمده؛ دادخواست باید حاوی این نكات باشد: نام، نام خانوادگی، نام پدر، سن، اقامتگاه و حتی‌الامکان شغل خواهان و در صورتی كه دادخواست توسط وكیل تقدیم شود مشخصات وكیل نیز باید درج شود.  اگر نشانی خوانده معلوم نباشد به عبارت دیگر مجهول‌المكان باشد در روزنامه یك بار نشر داده خواهد شد که قیمت آن در حدود 3500 تومان است. به موجب ماده 56 قانون مذكور هر گاه در دادخواست، خواهان یا محل اقامت او معلوم نباشد ظرف دو روز از تاریخ رسید دادخواست به موجب قراری كه مدیر دفتر دادگاه و در غیبت مشارالیه جانشین او صادر می‌كند، دادخواست رد می‌شود. اما اگر نقص مربوط به سایر موارد ماده 51 قانون مذكور باشد مدیر دفتر دادگاه به خواهان ابلاغ می‌كند وی نیز ظرف مدت 10 روز از ابلاغ نسبت به رفع نقص دادخواست اقدام می‌كند اما اگر خواهان رفع نقص نكند مدیر دفتر دادگاه قرار رد دادخواست را صادر می‌كند.اگر چه به نظر می‌رسد باید در خصوص مقررات مربوط به ابلاغ با توجه به پیشرفت‌های اخیر فناوری تجدیدنظر و پس از طی مراحل تقنینی برای ابلاغ از طریق پیامك یا نشانی ایمیل افراد نیز قایل به ترتیب آثار قانونی شد؛ زیرا آنچه در ابلاغ موضوعیت دارد، اطلاع مخاطب است و شیوه ابلاغ طریقیت دارد.

قسمت‌های مختلف دادخواست

دادخواست به برگ چاپی مخصوصی گفته می‌شود كه درخواست خواهان در آن قید می‌شود. برگ دادخواست دارای چند نکته است که باید خواهان آنها را پر کند. یکی از آن موارد تعیین خواسته و بهای آن است که باید در دادخواست مشخص شود، مگر آنكه تعیین بها ممكن نباشد یا خواسته مالی نباشد. آنچه را مدعی از دادگاه تقاضا می‌كند «خواسته» یا «مدعی‌به» گویند. خواسته یا مالی است یا غیرمالی. در واقع خواسته تعهدات یا مواردی است كه به موجب آن خواهان خود را مستحق مطالبه آن می‌داند مثلا در خواسته مالی زنی که مهریه را حق خود می‌داند در قسمت خواسته باید تعداد سکه‌ها را قید کند یا در خواسته غیر‌مالی مردی که همسرش از خانه بدون اجازه وی خارج شده است باید در قسمت خواسته الزام به تمکین را قید کند؛ بنابراین باید افراد خواهان آنچه را که حق خود می‌دانند در خواسته بیان کنند.دادگاه نمی‌تواند در موضوعاتی که خارج از چارچوب خواسته است وارد و آنها را مورد حکم قرار دهد. اگرچه دادگاه باید تمامی خواسته‌های خواهان را مورد رسیدگی قرار دهد اما ممکن است با احراز نکردن ذی‌حقی او خواهان را به طور كامل یا به طور نسبی محکوم به بی‌حقی كند.

دعوای کیفری مربوط به عملی است که برای مرتکب آن مجازات تعیین شده است ولی برای دعوای حقوقی دادگاه مجازاتی در نظر نمی‌گیرد و فقط مرتکب عمل را به دادن حقوق قانونی دیگران یا انجام تکالیفش ملزم می‌سازد. شکایت کیفری را در هر کاغذی می‌توان نوشت و به مرجع قضایی برد؛ ولی شکایت حقوقی حتما باید در برگ مخصوصی بنام دادخواست نوشته شود در غیر این صورت مورد پذیرش قرار نمی‌گیرد. در برگ دادخواست مطالبات خواهان از طرف مقابل به اطلاع دادگاه رسانده می‌شود. اگر این اطلاعات دقیق و کامل باشد رسیدن به نتیجه بسیار ساده‌تر خواهد بود اما اگر در نوشتن اطلاعات دادخواست سهل انگاری کنید ممکن است دعوای شما رد شود و تمامی هزینه‌هایی که برای دادخواست پرداخت کرده‌اید هدر برود. در صورت نداشتن نشانی خوانده نشانی وی را مجهول‌المکان اعلام می‌کنیم تا از طریق روزنامه رسمی یا کثیرالانتشار متن دادخواست انتشار داده شود. در روزنامه رسمی سه بار منتشرمی شود اگر مراجعه‌ای نداشته باشد دادگاه به صورت غیابی حکم صادر می‌کند.

تنظیم شکواییه و شروع دادرسی

با شکایت شاکی، دادسرا موظف به رسیدگی می‌شود و نمی‌تواند از رسیدگی به آن امتناع کند، برای طرح شکایت شاکی باید به دادسرایی مراجعه کند که جرم در حوزه آن رخ داده است، بنابراین اگر جرم در مشهد اتفاق افتاده است، نمی‌توانید در تهران طرح شکایت کنید، گام اول تنظیم شکواییه و تقدیم آن به دادسراست.

نوشتن شکایت و تقدیم آن به دادسرا تشریفات دادخواست را ندارد و قانون ساده از کنار آن گذر کرده است، البته شکایتی که شما به دادسرا ارایه می‌کنید باید حداقل‌هایی داشته باشد که بعداً به بیان آن می‌پردازیم اما این شرایط و حداقل‌ها بسیار کمتر از بایدها و نبایدهای تنظیم دادخواست است. البته با وجود این که تهیه شکواییه ساده‌تر از دادخواست است باز هم به شما توصیه می‌کنیم که با یک متخصص در این خصوص مشورت کنید، منظور از متخصص کسی است که تخصص در علم حقوق دارد؛ بنابراین از این توصیه به مشورت، مراجعه به عریضه‌نویسان دادگاه و دادسرا را برداشت نکنید. هر چند بعضی از این افراد تجربه زیادی در نوشتن چنین عریضه‌هایی دارند؛ اما نمی‌توان انتظار داشت که اشراف کامل به همه موضوعات داشته باشند.

 قاعدتاً هرچقدر پول بدهید آش می‌خورید؛ بنابراین قیمت ارزان نوشتن یک عریضه نباید شما را فریب دهد، البته خوبی رسیدگی کیفری این است که اگر شما عنوان جرم را اشتباه بنویسید به هر حال دادسرا دلایل و مدارک را بررسی خواهد کرد و اگر تشخیص دهد که عنوان شما درست نبوده است و عنوان مجرمانه دیگری بر عمل صدق می‌کند همان عنوان را به‌کار خواهد برد.

 نکت اساسی در طرح یک دعوی کیفری
الف) ذی‌نفع شکایت

بخشی از جرایم هستند که باید شاکی خصوصی داشته باشند تا رسیدگی در دادسرا شروع شود؛ در این پرونده‌ها فقط شخصی می‌تواند طرح شکایت کند که ذی‌نفع باشد، اگر گذرتان به کلانتری یا دادسرا افتاده باشد حتماً شاهد جر و بحث افرادی با مقام‌های دادسرا بوده‌اید که برای پیگیری پرونده فرزند خود یا یکی دیگر از خویشاوندان و آشنایان مراجعه کرده‌اند و با پاسخ منفی مقام‌های قضایی و کارمندان روبه‌رو شده‌اند، معمولاً این افراد خیلی زود از کوره در می‌روند و حس می‌کنند که در مسیر شکایت آنان سنگ‌اندازی شده است؛ اما هیچ سوء نیتی در این باره وجود ندارد.
 مقام‌های قضایی و کارکنان دادگاه‌ها برای رعایت قانون و البته حفظ حقوق شاکی و متهم نمی‌توانند اطلاعات پرونده‌ها را در اختیار هر کسی قرار دهند؛ به هر حال هنگام طرح شکایت از شاکی درباره مشخصات و نشانی‌اش سوال و هویت و سمت شاکی در طرح شکایت احراز می‌شود. چه ‌بسا شخصی اعلام شکایت کند ولی در طرح آن ذی‌نفع نباشد. برای مثال در جرایم قابل گذشت مانند ترک انفاق، فحاشی و … اگر اعلام کننده شکایت ذی‌نفع در طرح دعوانباشد، دادسرا به شکایت او ترتیب اثر نخواهد داد، مانند این که کسی به دلیل ترک انفاق دوستش از سوی همسر او طرح شکایت کند که در این حالت چون وی فاقد سمت در طرح شکایت است و ذی‌نفع نیست به شکایت او ترتیب اثر داده نمی‌شود.

ب) نشانی شاکی

در آینده قرار است ابلاغ و اطلاع از جریان دادرسی به وسیله پیامک و ایمیل هم امکان‌پذیر شود؛ اما در حال حاضر این کار از راه سنتی و به وسیله احضاریه صورت می‌گیرد، برای همین باید آدرس دقیق شاکی در شکایت‌نامه باشد، علاوه بر این شاکی باید آگاه باشد که نشانی اعلامی از سوی او محل اقامت قانونی‌اش محسوب می‌شود و چنانچه محل اقامتش را تغییر دهد باید محل اقامت جدیدش را اعلام کند در غیر این صورت احضاریه‌ها به محل اقامت سابق او فرستاده خواهد شد.

ج) عنوان و موضوع شکایت

شاکی موظف است موضوع شکایت خود را اعلام کند، البته نمی‌توان انتظار داشت که همه اصطلاحات حقوقی را بداند و موضوع شکایت را دقیق اعلام کند؛ اما شاکی حداقل باید به روشنی موضوع شکایت خود را بیان کند، البته تشخیص این که عمل ارتکابی از سوی متهم چه عنوانی دارد؟ با قاضی است. مثلاً ممکن است شخصی تحت عنوان سرقت از متهم شکایت ‌کند ولی قاضی متوجه ‌شود که عمل ارتکابی از سوی متهم، کلاهبرداری یا خیانت در امانت است دراین صورت کیفرخواست با این عنوان صادر خواهد شد و اعلام عنوان جرم به صورت اشتباه مانع از آن نخواهد شد که دادرسی متوقف شود، بد نیست همین جا با یکی از تفاوت‌های دادخواست و شکواییه آشنا شوید. برخلاف شکواییه، دادخواست که مربوط به دعاوی حقوقی است حتماً باید تحت عنوان درست اقامه شود در غیر این صورت راه به جایی نخواهد برد و قاضی قرار رد دعوا صادر خواهد کرد.

د) مکان و زمان جرم

برای روشن شدن این موضوع مثالی می‌آوريم: اگر در ماه های حرام یعنی ذی‌قعده، ذی‌حجه، محرم و رجب قتلی اتفاق بیفتد در پرداخت دیه یک سوم به اصل دیه اضافه خواهد شد یا در خصوص مکان جرم اگر محل وقوع جرم در حوزه قضایی شهرستان کرج و محل کشف جرم تهران باشد دادسرای کرج صلاحیت رسیدگی به جرم را خواهد داشت، بنابراین زمان و مکان جرم خیلی اهمیت دارد، در شکایتی که می‌نویسید حتماً به این موضوع دقت کنید و زمان و مکان جرم را به دقت در آن بنویسید، توصیه می‌کنیم که در شکایتی که می‌نویسید ضرر و زیان وارد به خودتان را با دقت منعکس کنید، هر چند ضرر و زیان بعد از صدور کیفرخواست به موجب دادخواست از دادگاه گرفته می‌شود اما اگر در شکواییه هم این خسارت را به طور تقریبی تعیین کنید مفید است؛ زیرا ممکن است قاضی در تعیین نوع قرار تأمین این موضوع را مورد توجه قرار بدهد.

ه) طرف شکایت

شاکی باید دقیق و صریح بیان کند که از چه شخصی شکایت دارد ، البته گاهی این شخص معلوم نیست، معلوم نبودن او نباید مانع از طرح شکایت و رسیدگی به دادخواهی یک شهروند شود. در این صورت دادسرا تحقیقات لازم را خواهد کرد.
نخست این که شکایت هم می‌تواند شفاهی باشد و هم کتبی اما به طور معمول شکایت به صورت کتبی پذیرفته می‌شود، قضات و ضابطان دادگستری وظیفه دارند همه وقت شکایت کتبی یا شفاهی را قبول کنند، همچنین شاکی حق دارد از صورت‌جلسه‌های تحقیقات مقدماتی تا جایی که منافی با محرمانه بودن تحقیقات نباشد با هزینه خودش رونوشت بگیرد، ضمن آن که طرح شکایت افترا، راهی است برای اعاده حیثیت از افرادی که به ناحق طرف شکایت قرار گرفته‌اند؛ بنابراین به خاطر داشته باشید که اگر به عمد اقدام به طرح شکایت خلاف واقع کنید و به ناحق به دیگری تهمت بزنید ، تحت تعقیب قرار خواهید گرفت و باید خسارت وارد شده را جبران کنید.

و) رسیدگی به اتهام متهم

بعد از این که شکایت را مطرح کردید، مرحله تحقیقات مقدماتی شروع می‌شود و دادسرا به کمک ضابطان دادگستری به تحقیق در مورد جرم و تعقیب متهم می‌پردازد. اگر دلایل شما کافی بود متهم به طریق قانونی احضار یا دستگیر می‌شود و در اولین فرصت و قبل از اتمام 24 ساعت از زمان دستگیری باید صریحاً و به روشنی دلایل توجه اتهام به او تفهیم شود. توجه داشته باشید که سرنوشت شکایت شما هنوز معلوم نیست. پرونده ابتدا در دادسرا بررسی خواهد شد و حتی اگر منتهی به کیفرخواست شود باز هم این دادگاه است که باید در مورد واقع شدن یا نشدن جرم نظر بدهد. متهم در تمامی این مراحل از این حقوق برخوردار است:

1- حق دارد وکیل همراه خود داشته باشد تا هنگام تحقیق در جلسه تحقیقات حضور پیدا کند.
2- حق دارد در مقابل پرسش‌های قاضی سکوت کند و از امضای صورت جلسه تحقیقات خودداری کند.
3- پرسش‌ها از متهم باید در خصوص جرم ارتکابی باشد نه موضوعات دیگر. برای مثال در جرم سرقت قاضی حق ندارد از متهم درباره رابطه جنسی او با دیگری پرسش کند یا این که قبل از تفهیم اتهام کاغذ سفید را در اختیار او قرار دهد تا در مورد گناهانی که تاکنون مرتکب شده است، بنویسد.
4- نمی‌توان از متهمان به طور جمعی تحقیق کرد و باید به صورت انفرادی از آنان تحقیق شود، مگر در مواردی که نیاز به مواجهه حضوری است.

پاسخ به سوالات